Aktualitet
BE-ja nuk duhet të presë derisa Izraeli të fillojë ekzekutimin e palestinezëve
Published
3 weeks agoon
By
UBTNewsOpinion: Tamam Abusalama
Ajo duhet të rishikojë dhe të anulojë menjëherë Marrëveshjen e Asociimit BE-Izrael për shkak të shkeljeve izraelite të klauzolës së të drejtave të njeriut.
Përgatitjet për zbatimin e ligjit të ri të Izraelit për dënimin me vdekje tashmë kanë filluar. Ministri i Sigurisë Kombëtare, Itamar Ben-Gvir, është mburrur se një krah i ri i burgut është në ndërtim e sipër ku do të kryhen vrasjet, dhe tashmë janë porositur uniformat e reja “të kuqe” për të burgosurit palestinezë.
Ndërkohë, “dënimet” globale kanë pushuar. Ashtu si të tjerët, Bashkimi Evropian, i cili krenohet me standarde të larta të të drejtave të njeriut, vazhdon të mbyllë sytë. Kjo pavarësisht faktit se Marrëveshja e tij e Asociimit me Izraelin ka një klauzolë të qartë që kërkon respektimin e të drejtave të njeriut.
Reagimet zyrtare kanë qenë asgjë më pak se të turpshme. Kur projektligji u miratua nga Komiteti i Sigurisë Kombëtare i Knesset-it në fund të muajit të kaluar, zëdhënësi i BE-së për punët e jashtme, Anouar El Anouni, e përshkroi masën si “thellësisht shqetësuese” dhe pohoi kundërshtimin e bllokut ndaj dënimit me vdekje në të gjitha rrethanat.
Megjithatë, në të njëjtën deklaratë, BE-ja lëvdoi pozicionin e supozuar të mëparshëm parimor të Izraelit, obligimet e tij sipas ligjit ndërkombëtar, si dhe përkushtimin e tij ndaj parimeve demokratike. Sikur Izraeli të mos kishte kryer kurrë një pushtim brutal dekada-gjatë, kolonizim të paligjshëm dhe fushata gjenocidale në Gazë dhe Liban. Deklarata më pas “inkurajoi” Izraelin që të plotësonte kushtet e BE-së për të drejtat e njeriut sipas Marrëveshjes së Asociimit BE-Izrael.
Më 30 mars, pak para votimit final të projektligjit, vendet evropiane, përfshirë Holandën, Francën, Gjermaninë, Italinë dhe Britaninë e Madhe, lëshuan një deklaratë të përbashkët duke shprehur “shqetësim të thellë” për projektligjin, pa paralajmëruar asnjë hap konkret.
Më 31 mars, pasi ligji u miratua, BE-ja lëshoi një tjetër deklaratë duke ricikluar qëndrimet e saj, duke shtuar vetëm se masa përfaqësonte një “regres të rëndë” të vetë angazhimeve dhe praktikave të Izraelit – një pretendim që bie drejtpërdrejt ndesh me gjetjet e hetimeve të BE-së, organeve ndërkombëtare dhe palestineze të OKB-së, organizatave të të drejtave të njeriut dhe opinioneve këshilluese të dhjetorit 2024 dhe korrikut 2024 të Gjykatës Ndërkombëtare të Drejtësisë.
Nuk u përmend populli palestinez, i cili shënjestrohet nga ky ligj, apo të burgosurit palestinezë që kanë pësuar brutalizim dhe vdekje në nivele të paprecedenta në dy vitet e gjysmë të fundit. Nuk pati asnjë pranim të vuajtjes së familjeve të të ndaluarve palestinezë.
Familja ime reagoi me një përzierje thyerjeje zemre dhe familjariteti të hidhur kur ligji kaloi. Ishim të pështirosur, por jo të befasuar. Babai im ishte një luftëtar i lirisë në rininë e tij dhe kaloi 14 vjet në burgjet izraelite për rezistencë ndaj pushtimit para se të lirohej në një shkëmbim të burgosurish. Nuk mund të mos imagjinoja historinë e babait tim duke u shpalosur në realitetin e sotëm.
Ai do të ishte një nga të burgosurit e shumtë politikë palestinezë që presin ekzekutimin pas një vendimi nga një gjykatë ushtarake që i gjen 99 për qind të të pandehurve palestinezë “fajtorë”. Ai do të dënohej thjesht pse refuzonte dominimin kolonial, pse mbronte të drejtat e tij dhe të drejtat e popullit të tij. Dhe në realitetin e sotëm, pikërisht institucionet që pretendojnë se më përfaqësojnë mua dhe të gjithë qytetarët evropianë, në emër të vlerave demokratike dhe të drejtave të njeriut, do të ishin bashkëfajtore duke lejuar ekzekutimin e tij.
Është e rëndësishme të theksohet se qëndrimi i BE-së nuk është as befasues dhe as një gabim diplomatik. Është një tjetër konfirmim se përkushtimi i deklaruar i BE-së ndaj të drejtave të njeriut përfundon aty ku fillon mosndëshkimi i Izraelit.
Kontrasti është veçanërisht i fortë kur krahasohet me pozicionin e BE-së ndaj aleatëve dhe kundërshtarëve të tjerë. Ajo ka dënuar vazhdimisht përdorimin e dënimit me vdekje në Iran, Bjellorusi, Arabinë Saudite, Shtetet e Bashkuara dhe së fundmi, në Donetskun e pushtuar nga Rusia. Në secilin prej këtyre rasteve, BE-ja e ka lidhur qartë dënimin me vdekje me shkeljet më të gjera të ligjit ndërkombëtar humanitar dhe Konventave të Gjenevës.
Hipokrizia u bë edhe më goditëse kur u mor vendimi për të pezulluar diskutimet mbi sanksionet dhe rishikimin e Marrëveshjes së Asociimit BE-Izrael pas të ashtuquajturit “armëpushim” në Gazë të ndërmjetësuar nga SHBA-ja në tetor 2025.
Që atëherë, Izraeli ka vazhduar të sfidojë ligjin ndërkombëtar dhe të shkelë të drejtat e njeriut, duke zgjeruar pushtimin e tij në mbi 50 për qind të territorit të Gazës, duke avancuar ndërtimin e vendbanimeve në tokën e pushtuar palestineze, duke ndaluar dhe sulmuar objektet e UNRWA-s të ndërtuara me fonde të BE-së, duke dëbuar OJQ-të humanitare ndërkombëtare nga Rripi i Gazës, duke zhvendosur me forcë dhjetëra mijëra njerëz në Bregun e pushtuar Perëndimor dhe qindra mijëra në Liban e Iran, si dhe duke bllokuar qasjen në vendet e shenjta në Jeruzalem. Lista e mirëdokumentuar e shkeljeve vetëm sa vazhdon të rritet.
Por BE-ja nuk mund t’i injorojë më ato sepse qytetarët evropianë po e refuzojnë gjithnjë e më shumë mosndëshkimin izraelit.
Më shumë se një milion evropianë kanë nënshkruar peticionin e Iniciativës së Qytetarëve Evropianë (ECI) “Drejtësi për Palestinën”, duke bërë thirrje për pezullimin e plotë të Marrëveshjes së Asociimit BE-Izrael, duke e bërë atë ECI-në me rritjen më të shpejtë deri më sot. Kjo kërkesë është mbështetur gjithashtu nga mbi 60 organizata të të drejtave të njeriut dhe humanitare, si dhe nga më shumë se 350 ish-diplomatë.
BE-ja nuk mund të vazhdojë të largohet më tej si nga obligimet e saj ligjore, ashtu edhe nga kërkesat e qarta të njerëzve të saj. Ajo duhet të veprojë me vendosmëri. Në Këshillin e Punëve të Jashtme më 21 prill, disa shtete evropiane do të vendosin përsëri në tryezë pezullimin e Marrëveshjes së Asociimit BE-Izrael. Ky nuk është më një debat teknik. Është një test i vullnetit politik.
Pjesa tjetër e shteteve anëtare të BE-së përballet me një zgjedhje të thjeshtë: të veprojnë ose të mbeten bashkëfajtorë. Çdo gjë tjetër përveç pezullimit është dështim për të zbatuar ligjin e BE-së, tradhti ndaj vlerave të saj të deklaruara dhe shpërfillje e kërkesës publike në rritje në mbarë Evropën për t’i dhënë fund mosndëshkimit izraelit dhe për të sjellë drejtësi për palestinezët.
Pikëpamjet e shprehura në këtë artikull janë të autorit dhe nuk pasqyrojnë domosdoshmërisht qëndrimin editorial të Al Jazeera.
You may like
Lajmet
MINT publikon çmimet e reja të derivateve për fundjavë dhe të hënën
Published
3 hours agoon
May 10, 2026By
UBTNews
Ministria e Industrisë, Ndërmarrësisë, Tregtisë dhe Inovacionit (MINT) ka bërë të ditura çmimet maksimale të lejuara për derivatet e naftës, të cilat do të vlejnë për datat 10 dhe 11 maj 2026.
Sipas njoftimit të ministrisë, çmimi maksimal i naftës është caktuar në 1.61 euro për litër, ndërsa benzina nuk mund të shitet më shtrenjtë se 1.50 euro për litër.
Ndërkaq, çmimi maksimal i gazit është përcaktuar në 0.79 euro për litër.
Rritja e shqetësimeve për tregun e naftës po lidhet edhe me tensionet e fundit në Ngushticën e Hormuzit, një nga korridoret më të rëndësishme të transportit të naftës në botë.
Irani ka paralajmëruar vështirësi për anijet e vendeve që mbështesin sanksionet ndaj Teheranit, duke shtuar frikën për ndikim në furnizimin global me derivate. Këto zhvillime kanë nxitur lëvizje dhe pasiguri në tregjet ndërkombëtare të energjisë.
Aktualitet
Irani paralajmëron tensione në Ngushticën e Hormuzit ndaj vendeve që mbështesin sanksionet
Published
3 hours agoon
May 10, 2026By
UBTNews
Irani ka paralajmëruar vendet që mbështesin sanksionet kundër tij se mund të përballen me vështirësi gjatë kalimit të anijeve të tyre në Ngushticën e Hormuzit, raportojnë mediat shtetërore iraniane.
Brigadier Gjeneral Amir Akraminia, zëdhënës i ushtrisë iraniane, deklaroi se shtetet që zbatojnë masa ndëshkuese ndaj Teheranit do të hasin “probleme” në këtë korridor detar me rëndësi strategjike.
Shtetet e Bashkuara prej vitesh kanë vendosur sanksione të ashpra ndaj Iranit, ndërsa masa të ngjashme kanë ndërmarrë edhe Bashkimi Evropian, Britania dhe Australia. Këto vende kanë shprehur shqetësime lidhur me programet ushtarake të Iranit, situatën e të drejtave të njeriut dhe mbështetjen e grupeve militante.
Gjatë periudhës së tensioneve të fundit, Irani kishte paralajmëruar më herët edhe anijet e vendeve që mbështesin operacionet ushtarake amerikane dhe izraelite.
Në anën tjetër, disa shtete po shqyrtojnë mundësinë e krijimit të një misioni të përbashkët për mbrojtjen e transportit detar në Ngushticën e Hormuzit, e cila konsiderohet një nga rrugët më të rëndësishme për tregtinë globale. Britania ka bërë të ditur se do të dërgojë një anije luftarake në Lindjen e Mesme për të kontribuar në sigurinë e lundrimit në këtë zonë. /CNN/
Lajmet
Kosova në Ditën e Evropës: Aspirata evropiane mes pengesave politike
Published
1 day agoon
May 9, 2026By
UBTNews
Kosova po e shënon 9 Majin – Ditën e Evropës – mes simbolikës së orientimit të saj pro-evropian dhe sfidave që vazhdojnë ta përcjellin në rrugën drejt Bashkimit Evropian. Ndonëse konsiderohet një nga shoqëritë më pro-evropiane në Ballkanin Perëndimor, vendi ende nuk ka marrë statusin e kandidatit, edhe pse aplikimi për anëtarësim u dorëzua në fund të vitit 2022.
Për më shumë se dy vite, procesi integrues i Kosovës u rëndua nga masat ndëshkuese të Bashkimit Evropian, të vendosura pas tensioneve në veri gjatë vitit 2023. Këto masa sollën pasoja edhe në aspektin financiar, duke bllokuar mbi 600 milionë euro projekte dhe mbështetje për Kosovën, deri në fillim të vitit 2026, kur Brukseli vendosi t’i largojë ato.
Situata nxiti reagime dhe kritika për qasjen e BE-së ndaj Kosovës, sidomos në raport me zhvillimet në rajon. Ndërkohë që Kosova u përball me masa kufizuese, Serbia nuk u sanksionua në mënyrë të ngjashme as pas sulmit të armatosur në Banjskë, ngjarje që tensionoi më tej raportet mes dy vendeve.
Profesori i marrëdhënieve ndërkombëtare dhe shkencave politike, Dritëro Arifi, vlerëson se Kosova ka treguar vazhdimisht orientim të qartë drejt Bashkimit Evropian, sidomos përmes përafrimit të legjislacionit me standardet evropiane.
“Kosova është jashtëzakonisht shumë e përkushtuar drejt integrimit evropian. Të gjitha ligjet që janë miratuar që nga pavarësia janë në përputhje me ligjet e BE-së dhe në këtë aspekt Kosova është shumë e përgatitur”, thotë Arifi.
Sipas tij, megjithëse Kosova ka bërë progres në aspektin institucional dhe ligjor, pengesat politike vazhdojnë të mbeten vendimtare në procesin e integrimit.
“Procesi i integrimit nuk është vetëm teknik, por edhe politik. Problemi politik ka ndikuar që Kosova të stagnojë në këtë proces, edhe pse është ndër vendet më pro-evropiane jo vetëm në Ballkan, por edhe në shumë vende të Bashkimit Evropian”, deklaron ai.
Arifi thekson se një ndër vështirësitë kryesore mbetet fakti që pesë shtete të Bashkimit Evropian ende nuk e njohin pavarësinë e Kosovës, gjë që, sipas tij, krijon pengesa të vazhdueshme në avancimin e vendit drejt strukturave evropiane.
“Kosova ende nuk e ka statusin e vendit kandidat dhe kjo realisht e dëmton rrugën drejt integrimit. Në një mënyrë të vetëdijshme apo jo, vetë BE-ja po e dëmton procesin e integrimit të Kosovës, por edhe të gjithë Ballkanit Perëndimor”, shprehet Arifi.
Ai kritikon edhe vendimin për masat ndëshkuese, duke i cilësuar ato si të padrejta dhe me ndikim negativ për zhvillimin e vendit.
“Masat ndëshkuese të BE-së kanë qenë jashtëzakonisht të dëmshme dhe jokorrekte dhe kanë ndikuar shumë në potencialin tonë si shtet”, thotë ai.
Profesori vlerëson se Kosova duhet të vazhdojë reformat dhe ndërtimin e standardeve evropiane, pavarësisht ritmit të integrimit formal në BE.
Ai shton se forcimi i institucioneve dhe funksionimi sipas standardeve evropiane duhet të mbetet prioritet i Kosovës, pavarësisht sfidave politike që e shoqërojnë procesin.
“BE-ja duhet ta bëjë një hap dhe ta pranojë Kosovën si vend kandidat. Kjo do ta ndryshonte edhe politikën e Serbisë, sepse do të kuptohej qartë se Bashkimi Evropian nuk ka më dykuptimësi për shtetësinë e Kosovës”, deklaron Arifi.
Pas heqjes së masave ndëshkuese, pritjet tashmë janë që institucionet e Kosovës të fokusohen në objektivat e ardhshme evropiane, përfshirë anëtarësimin në Këshillin e Evropës dhe avancimin drejt statusit të vendit kandidat.
Në Ditën e Evropës, Kosova vazhdon ta shohë integrimin evropian si synim strategjik, duke kërkuar njëkohësisht mbështetje dhe trajtim më të barabartë nga Bashkimi Evropian.
Aktualitet
Irani akuzon SHBA-në për “aventurë ushtarake të pakujdesshme”
Published
2 days agoon
May 8, 2026By
UBTNews
Ministri i Jashtëm i Iranit, Abbas Araghchi, ka akuzuar Shtetet e Bashkuara se po zgjedhin një “aventurë ushtarake të pakujdesshme” sa herë që një zgjidhje diplomatike ndodhet mbi tavolinë.
Përmes një postimi në platformën X, Araghchi deklaroi se iranianët nuk do t’i nështrohen kurrë presionit, ndërkohë që të dyja palët akuzuan njëra-tjetrën për nisjen e sulmeve në Ngushticën e Hormuzit.
Ai ngriti pikëpyetje nëse kjo është një taktikë e thjeshtë presioni apo rezultat i manipulimit të Presidentit Donald Trump nga faktorë sabotues për ta futur atë në një tjetër vorbull lufte.
Pavarësisht këtyre përplasjeve, Trump është shprehur se armëpushimi mbetet i paprekur, i cili synon të mundësojë bisedimet për t’i dhënë fund luftës që SHBA dhe Izraeli nisën në shkurt. Sipas Sekretarit të Shtetit, Marco Rubio, Irani pritet t’u përgjigjet propozimeve amerikane këtë të premte. Gjatë një vizite në Itali, Rubio deklaroi se shpreson që oferta e Iranit të jetë serioze.
Ndërkohë, Komanda Qendrore e SHBA-së (Centcom) njoftoi të enjten se Irani kishte lëshuar raketa, dronë dhe mjete lundruese drejt tre anijeve luftarake amerikane në atë që e cilësoi si një sulm të paprovokuar.
Nga ana tjetër, komanda e lartë ushtarake e Iranit pretendoi se SHBA-ja kishte shënjestruar një cisternë nafte iraniane dhe një anije tjetër që po i afrohej Ngushticës së Hormuzit, duke kryer gjithashtu sulme ajrore në disa zona bregdetare.
Irani ka mbajtur kontrollin e Ngushticës dhe ka sulmuar aleatët e SHBA-së në Gji si hakmarrje, duke shkaktuar rritje të menjëhershme të çmimeve të energjisë, pasi kjo pikë kyçe shërben për transportin e 20% të naftës dhe gazit në botë. /BBC
MINT publikon çmimet e reja të derivateve për fundjavë dhe të hënën
Irani paralajmëron tensione në Ngushticën e Hormuzit ndaj vendeve që mbështesin sanksionet
Kosova në Ditën e Evropës: Aspirata evropiane mes pengesave politike
Irani akuzon SHBA-në për “aventurë ushtarake të pakujdesshme”
MINT gjobit KEDS-in edhe me 35 mijë euro pas parregullsive me njehsorët elektrikë
Shqipëria synon mbylljen e 10 kapitujve të parë me BE-në: Plotësohen 27 piketa kyçe
Rashica kërkohet nga Bashakshehiri: Detajet e ofertës turke
Granit Xhaka shpallet “Lojtari i Vitit” te Sunderland, mes zërave për një kalim te Manchester United
Dekretohen ligjet e seancave të fundit: Kosova zyrtarizon anëtarësimin në Bordin e Paqes
Të kërkuara
-
Lajmet3 months agoUBT nderon Familjen Jashari me Dekoratën Jetësore të Nderit
-
Lajmet2 months agoKoordinatorja e projektit AKIL-EU në UBT, prof. Manjola Zaçellari, referon në University of Oxford
-
Lajmet2 months agoPërfundon seanca e sotme në Hagë për pengim të drejtësisë
-
Live3 months agoKryegjykatësi Smith III shpall mbylljen e çështjes gjyqësore
