Deputetët e Parlamentit Evropian e kanë miratuar një strategji për zgjerim të Bashkimit Evropian, në të cilën thuhet se zgjerimi është përgjigje strategjike ndaj realiteteve gjeopolitike që po ndryshojnë dhe investim në sigurinë dhe stabilitetin e bllokut evropian.

Sipas dokumentit të miratuar më 11 mars, kostoja e moszgjerimit do ta tejkalonte koston e anëtarësimit të vendeve të reja në BE, dhe do të rrezikonte krijimin e zonave gri gjeopolitike të ndjeshme ndaj ndikimit të huaj antagonist.

Për strategjinë votuan 385 deputetë, 147 ishin kundër dhe 98 abstenuan.

Autori i dokumentit, eurodeputeti Petras Austrevicius, tha se marrë parasysh sfidat e sotme, modeli i integrimit të BE-së duhet të përmirësohet në mënyrë që të pasqyrojë më mirë interesat e BE-së dhe pritjet nga vendet kandidate.

“Zgjerimi i BE-së duhet të shkojë krah për krah me reformat e brendshme për të mbrojtur funksionimin e BE-së dhe për t’i përmirësuar proceset e vendimmarrjes, duke përfshirë shfrytëzimin më të madh të votimit me shumicë të kualifikuar. BE-ja duhet t’i përfundojë këto reforma deri në kohën kur vendet kandidate t’i plotësojnë kriteret e anëtarësimit dhe janë gati të bashkohen me BE-në”, tha eurodeputeti Austrevicius.

Sipas dokumentit të miratuar, Shqipëria dhe Mali i Zi kanë vendosur tashmë objektiva ambicioze për përfundimin e negociatave të anëtarësimit deri më 2026-2027.

Kosova ka aplikuar për anëtarësim në Bashkimin Evropian në vitin 2022, mirëpo aplikimi i saj nuk është shqyrtuar ende.

Kështu, ajo është e vetmja në Ballkanin Perëndimor që nuk e gëzon statusin e vendit kandidat.

Kur përmendet Kosova në raport, aty theksohet rëndësia e dialogut të saj me Serbinë për avancim në rrugën drejt anëtarësimit.

Mes tjerash në raport bëhet thirrje që të nisin negociatat e anëtarësimit me Ukrainën dhe Moldavinë sa më shpejt që të jetë e mundur dhe që asnjë vend të mos trajtohet si pjesë e një pakete.

“Sundimi i ligjit, reformat demokratike, liria e medias, të drejtat e pakicave, pavarësia e gjyqësorit dhe lufta kundër korrupsionit duhet të mbeten në krye të prioriteteve të procesit të zgjerimit, me mbështetje të qëndrueshme për shoqërinë civile”, thuhet në dokument.

Ai, gjithashtu, nënvizon domosdoshmërinë e përafrimit me politikën e përbashkët të jashtme dhe të sigurisë të BE-së, e cila vlerësohet si “një tregues kyç i orientimit gjeostrategjik të vendit kandidat”.

Në këtë drejtim, Serbia është kritikuar shpesh për mospërputhje të politikës së jashtme me atë të bllokut, meqë është vendi i vetëm në Ballkan që nuk e ka sanksionuar Rusinë për nisjen e luftës në Ukrainë.

Para votimit të këtij raporti, në Parlamentin Evropian është zhvilluar një debat, në të cilin mori pjesë edhe Komisionerja për Zgjerim e BE-së, Marta Kos, e cila tha se BE-ja nuk do të lejojë anëtarësimin e vendeve që mund t’i minojnë fshehurazi vlerat ose institucionet e BE-së.

“Nuk ka kuaj të Trojës. Vendet që do të na minonin nga brenda nuk mund të bëhen anëtarë të BE-së. Duhet të jemi absolutisht të sigurt për këtë. Vendet që i bashkohen BE-së duhet të jenë demokraci të forta dhe të afta t’i rezistojnë ndikimit toksik të Rusisë dhe të të tjerëve”, tha mes tjerash Kos.

Bashkimi Evropian është zgjeruar herën e fundit më 2013, me pranimin e Kroacisë. /REL/

Situata në Lindjen e Mesme është rënduar ndjeshëm gjatë orëve të fundit, duke shkaktuar trazira të mëdha në tregjet botërore dhe pasiguri të lartë në rajon.

Çmimi i naftës ka shënuar rritje të menjëhershme duke prekur vlerën prej 100 dollarë për fuçi, pas sulmeve të reja ndaj anijeve tregtare në Gjirin Persik.

Edhe pse 32 shtete u pajtuan të mërkurën që të nxjerrin në treg 400 milionë fuçi nga rezervat e tyre për të qetësuar tregun, sulmet e fundit ndaj dy anijeve cisternë afër Irakut dhe një anijeje transportuese pranë Emirateve të Bashkuara Arabe kanë mbajtur çmimet në nivele të larta.

Përveç krizës së energjisë, rajoni është përfshirë nga një valë sulmesh ajrore. Në Liban, goditjet izraelite në bregdetin e Bejrutit kanë lënë të vdekur të paktën tetë persona, ndërkohë që janë raportuar sulme iraniane në Bahrejn dhe Oman.

Në Dubai, një dron ka goditur një ndërtesë të lartë, duke shkaktuar dëme të dukshme por pa lëndime në njerëz. Gjithashtu, një raketë ka goditur një bazë italiane në veri të Irakut, fatmirësisht pa shkaktuar pasoja te ushtarët.

Në anën tjetër, Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, ka deklaruar se çmimet e naftës do të pësojnë rënie të madhe, duke i cilësuar lëkundjet aktuale si një “pasojë lufte” që do të rregullohet më shpejt nga sa pritet.

Megjithatë, gjendja në terren mbetet e ndezur me alarmet që vazhdojnë të dëgjohen në Bahrejn dhe largimet e reja të urdhëruara nga Izraeli në jug të Libanit, ndërsa bankat ndërkombëtare kanë filluar të mbyllin zyrat e tyre në Gji për shkaqe sigurie. /BBC/

Irani ka deklaruar se bota duhet të përgatitet që çmimi i naftës të arrijë në 200 dollarë për fuçi, ndërsa forcat e tij sulmuan anijet tregtare të mërkurën në Gjirin e bllokuar. Paralelisht, Irani hodhi predha drejt Izraelit dhe objektivave të tjerë në Lindjen e Mesme, duke dëshmuar se mund të kundërpërgjigjet përkundër asaj që Pentagoni i ka përshkruar si sulmet më intensive amerikano-izraelite deri më tani.

Çmimet e naftës, të cilat u rritën ndjeshëm në fillim të kësaj jave, janë stabilizuar disi dhe bursat janë rimëkëmbur, pasi investitorët po vënë bast se Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, do të gjejë një mënyrë të shpejtë për t’i dhënë fund luftës që nisi krah Izraelit rreth dy javë më parë.

Trump, i cili vazhdimisht është përpjekur të qetësojë tregjet, tha në një intervistë telefonike për Axios se “praktikisht nuk ka mbetur asgjë” për të goditur në Iran. “Pak këtu e pak atje… Kurdo që unë dua që kjo të përfundojë, do të përfundojë,” u shpreh ai.

Ndërprerja më e rëndë e furnizimit që nga vitet ’70

Përkundër optimizmit të tregjeve, në terren nuk ka shenja të zbutjes së konfliktit apo ndonjë sinjal se anijet mund të lundrojnë të sigurta përmes Ngushticës së Hormuzit. Aty është bllokuar një e pesta e naftës në botë, duke shënuar ndërprerjen më të madhe të furnizimit me energji që nga goditjet e naftës në vitet 1970.

Agjencia Ndërkombëtare e Energjisë (IEA) ka rekomanduar lëshimin e 400 milionë fuçive nga rezervat strategjike globale për të stabilizuar çmimet—ndërhyrja më e madhe në histori, e cila u miratua menjëherë nga Uashingtoni. Megjithatë, ritmi me të cilin vendet mund ta lëshojnë këtë rezervë përbën vetëm një pjesë të vogël të furnizimit që zakonisht kalon përmes Ngushticës së Hormuzit.

“Bëhuni gati që nafta të shkojë në 200 dollarë për fuçi, sepse çmimi i naftës varet nga siguria rajonale, të cilën ju e keni destabilizuar,” deklaroi Ebrahim Zolfaqari, zëdhënës i komandës ushtarake të Iranit, në një mesazh drejtuar Shteteve të Bashkuara.

Çmimet e naftës, të cilat të hënën arritën për pak kohë në gati 120 dollarë, që atëherë janë stabilizuar rreth 90 dollarëve, gjë që sugjeron se investitorët shpresojnë në një përfundim të shpejtë të luftës dhe rihapjen e ngushticës. /Reuters/

Policia e Kosovës ka realizuar sot një operacion në qytetin e Prizrenit, që ka rezultuar me arrestimin e dy personave të dyshuar për veprën penale të fajdesë.

Operacioni u zhvillua nga Drejtoria për Hetimin e Krimit të Organizuar dhe Krimeve të Rënda, nën autorizimin e Prokurorisë Themelore në Prizren, pasi u vërtetua se të dyshuarit kishin ushtruar presion të vazhdueshëm mbi një viktimë.

Sipas njoftimit zyrtar, të dyshuarit me inicialet E.K. dhe A.K., e kishin detyruar viktimën në vazhdimësi që të paguante shuma të mëdha parash në emër të kamatave të fajdesë.

Presioni kishte arritur deri në atë pikë sa të dyshuarit po tentonin t’ia merrnin viktimës pronat e tij në Prizren – një shtëpi dhe dy lokale afariste – vlera e të cilave vlerësohet të jetë rreth 1 milion euro.

Arrestimi i dy personave u bë në flagrancë, pikërisht në momentin kur ata po e detyronin viktimën të rregullonte dokumentacionin e nevojshëm për bartjen e pronësisë së shtëpisë dhe lokaleve në emër të tyre. Pas arrestimit, me urdhëresë të gjykatës, Policia ka bastisur vendbanimet e të dyshuarve, ku ka gjetur dhe sekuestruar dëshmi materiale që do të shërbejnë për procedurën penale.

Prokurori i Shtetit në Prizren ka lëshuar aktvendim për ndalim ndaj dy të dyshuarve, ndërkohë që hetimet vazhdojnë për të zbardhur plotësisht këtë rast të rëndë të zhvatjes dhe krimit ekonomik.