Kulturë
Arti në garë: Një vështrim në Olimpiadën Kulturore të Parisit 2024
Published
2 years agoon
By
Betim GashiOlimpiada Kulturore ka një histori mbi një shekull. Por çfarë është saktësisht, nga e ka origjinën dhe si ka evoluar?
Olimpiada Kulturore ka një histori të gjatë, filluar nga një vizion i Baroni Pierre de Coubertin në vitet 1890 për të rivendosur traditën e lashtë greke të festimeve katërvjeçare të atletikës dhe arteve. Këto festime, të njohura si Lojërat e Lashta, u mbajtën në Olimpia nga viti 776 para Krishtit deri në vitin 395 pas Krishtit, duke shërbyer si një platformë për të sjellë së bashku atletë, filozofë, studiues, poetë, muzikantë, skulptorë dhe udhëheqës të tjerë të artit dhe kulturës.
Coubertin, një edukator dhe historian francez, mendonte se ky bashkëveprim midis artit dhe sportit ishte “fryma e olimpizmit”, dhe në vitin 1894 ai themeloi Komitetin Olimpik Ndërkombëtar (IOC), duke çuar në organizimin e lojërave të para moderne në Athinë në vitin 1896. Megjithatë, vetëm në vitin 1912, në Stokholm, ëndrra e Coubertin për të bashkuar artin me atletikën u bë realitet me konkursin e artit në kuadër të Lojërave Olimpike. Ky ishte fillimi i Olimpiadës Kulturore si e njohur sot.

Në periudhën nga viti 1912 deri në vitin 1948, Olimpiada Kulturore përfshinte konkurse arti brenda Lojërave Olimpike, duke dhënë medalje në arkitekturë, letërsi, muzikë, pikturë dhe skulpturë për vepra të frymëzuara nga tema të lidhura me sportin. Megjithatë, me kalimin e kohës, formati i Olimpiadës Kulturore ka ndryshuar. Sot, ajo përfshin një sërë ngjarjesh kulturore që shkojnë paralelisht me Lojërat Olimpike, duke e bërë vendin pritës të shfaqet si një qendër kulturore dhe krijuese.
Në vitin 2012, Londra u shënua si një pikë kulmore për Olimpiadën Kulturore, duke shfaqur një ekstravagancë masive kulturore që shënoi një festë mbarëkombëtare të krijimtarisë, duke përfshirë mbi 170,000 ngjarje dhe mbi 40,000 artistë nga të gjitha anët e botës.
Në Francë, përgatitjet për Lojërat Olimpike të Parisit 2024 janë në kulmin e tyre, dhe përpara kësaj ngjarjeje të madhe, vendi është në një shfaqje të vërtetë të kombinimit të artit, kulturës dhe sportit. Muzeu i Luvrit, një nga institucionet më të njohura kulturore në botë, ka hapur dyert e tij për të pritur pjesëmarrësit në një mënyrë të re dhe unike. Programi “Vraponi në Luvër” ofron sesione të yoga-s dhe stërvitjes në ambientet e tij të mrekullueshme artistike. Duke e kombinuar artin e vjetër me aktivitetet e reja fizike, ky program ofron një përvojë të pazakontë për vizitorët.
Ndërkaq, në stadiumin e përkohshëm në Place de la Concorde, spektatorët kanë mundësinë të shijojnë shfaqje emocionuese të sporteve si skateboarding dhe breakdancing, duke sjellë një atmosferë tërheqëse dhe energjike në qendër të Parisit. Poashtu, Petit Palais po prezanton një ekspozitë të veçantë me titullin “Le corps en mouvement” (Trupi në lëvizje), duke sjellë në vëmendje lidhjen midis artit dhe sportit. Me 50 vepra të ndryshme artistike, ekspozita shfaq temat e lëvizjes dhe atletizmit nëpërmjet pikturës, skulpturës dhe arteve të tjera pamore.

Përtej kryeqytetit, bazilika e katedrales së Saint-Denis dhe Muzeu Regards de Provence në Marsejë ofrojnë ekspozita të veçanta që i fokusohen temave të sportit dhe artit. Në Saint-Denis, ekspozita “La Trêve” ofron një përvojë të pasur kulturore me portrete, afreske dhe kostume të frymëzuara nga historia e Lojërave Olimpike. Ndërsa në Marsejë, ekspozita “Surfing the wave” shpalos ndikimin e sërfit dhe sporteve të bordit në krijimin e artit bashkëkohor.
Këto ngjarje dhe ekspozita shërbejnë si shembuj i shumëllojshmërisë dhe pasurisë së kulturës dhe artit francez, duke përcjellë frymën e Lojërave Olimpike dhe bashkëndjenjes së artit dhe sportit në një harmoni të vërtetë kreative.
©️Përktheu dhe përshtati nga Euronews, Dionesa Ebibi
Kulturë
Miratohet Ligji për Inspektoratin Qendror të Trashëgimisë Kulturore, forcohet mbrojtja e monumenteve
Published
26 minutes agoon
April 20, 2026By
UBT News
Në mbledhjen e sotme të Qeverisë u miratua Ligji për Inspektoratin Qendror të Trashëgimisë Kulturore
Ky ligj synon forcimin e sistemit të mbrojtjes së trashëgimisë kulturore, si dhe rritjen e kapaciteteve inspektuese në terren. Me miratimin e tij, Inspektorati i Trashëgimisë Kulturore ngrihet në nivelin e një agjencie ekzekutive, duke u bërë më funksional dhe më efektiv në ushtrimin e detyrave të veta.
Ky zhvillim përbën një hap konkret drejt mbrojtjes më të mirë të monumenteve kulturore dhe garanton një qasje më të koordinuar ndërmjet institucioneve qendrore dhe lokale, në funksion të ruajtjes dhe promovimit të trashëgimisë kulturore.
Reformat në këtë fushë synojnë forcimin e institucioneve shtetërore dhe ruajtjen e kujtesës historike
Kulturë
Biblioteka Kombëtare e Kosovës për herë të parë në TRADUKI, hap i ri drejt ndërkombëtarizimit të letërsisë kosovare
Published
27 minutes agoon
April 20, 2026By
UBT News
Biblioteka Kombëtare e Kosovës do të marrë pjesë për herë të parë në takimin e radhës të rrjetit evropian TRADUKI, i cili do të mbahet në Sarajevë më 20–21 prill 2026.
TRADUKI, i themeluar në vitin 2008, është një rrjet që synon të mbështesë përkthimin, botimin dhe qarkullimin e letërsisë nga vendet e Evropës Juglindore në hapësirën gjermanofolëse dhe më gjerë. Nëpërmjet këtij bashkëpunimi, krijohen ura lidhëse mes autorëve, përkthyesve, botuesve dhe institucioneve kulturore, duke kontribuar në ndërkombëtarizimin e letërsive kombëtare dhe në forcimin e dialogut kulturor evropian.
Pjesëmarrja e Bibliotekës Kombëtare të Kosovës në këtë takim shënon një hap të rëndësishëm drejt integrimit më të thellë në rrjetet kulturore ndërkombëtare. Në këtë kuadër, pranimi i Kosovës si anëtare vëzhguese në TRADUKI përbën një zhvillim domethënës institucional dhe kulturor, duke hapur mundësi të reja për promovimin dhe afirmimin e letërsisë kosovare në skenën ndërkombëtare.
Kulturë
Kosova prezantohet në Bienalen e Venecias me ekspozitën “Hard Teeth”
Published
3 hours agoon
April 20, 2026By
UBT News
Vetëm edhe pak kohë na ndan nga hapja e edicionit të ri të Bienales së Venecias, një nga ngjarjet më të rëndësishme ndërkombëtare të artit bashkëkohor. Kosova do të prezantohet në pavijonin e saj me ekspozitën “Hard Teeth” të artistit Brilant Milazimi, një projekt që eksploron peizazhe psikologjike mes tensionit, ëndrrës dhe mbijetesës.
Ekspozita, e kuruar nga José Esparza Chong Cuy dhe me komisionere Hana Halilaj nga Galeria Kombëtare e Kosovës, do të hapet më 9 maj 2026 në Chiesa di Santa Maria del Pianto dhe do të qëndrojë e hapur deri më 22 nëntor 2026.
Pjesëmarrja në Bienalen e Venecias përfaqëson një moment të rëndësishëm për prezantimin e artit bashkëkohor dhe krijimtarisë nga Kosova në arenën ndërkombëtare.
Kulturë
Dy netë koncertale nga Filharmonia e Kosovës me program të pasur artistik
Published
4 hours agoon
April 20, 2026By
UBT News
Orkestra e Filharmonisë së Kosovës solli dy mbrëmje të veçanta koncertale gjatë fundjavës, të shtunën në Prishtinë – Pallati i Rinisë dhe të dielën – Autostrada Hangar në Prizren, duke ofruar një program të pasur artistik për publikun.
Mbrëmja e së shtunës u hap me veprën “Passacaglia” nga Baki Jashari, e cila u karakterizua nga një atmosferë e thellë emocionale. Më pas u interpretua “Koncerti për dy piano” nga Francis Poulenc, një vepër plot energji dhe virtuozitet, e sjellë me mjeshtëri nga pianistët Patrick O’Byrne dhe Artem Yasynskyy, nën drejtimin e dirigjentit Premil Petrović.Në pjesën e dytë, orkestra interpretoi “Simfoninë nr. 7” të Ludwig van Beethovenit, duke kulmuar mbrëmjen me një paraqitje mbresëlënëse.
Ndërkaq, koncerti i së dielës u mbajt nën drejtimin e Rafet Rudit, duke vazhduar kështu serinë e performancave cilësore të Filharmonisë së Kosovës.
Kurti i dërgon mesazh Hamzës pas dështimit me LDK-në: Ofertat tona u refuzuan, vendi po shkon drejt zgjedhjeve
Miratohet Ligji për Inspektoratin Qendror të Trashëgimisë Kulturore, forcohet mbrojtja e monumenteve
Biblioteka Kombëtare e Kosovës për herë të parë në TRADUKI, hap i ri drejt ndërkombëtarizimit të letërsisë kosovare
Dështon takimi Kurti-Abdixhiku: LDK nuk kthehet më në bisedime
Kina reagon pas sekuestrimit të anijes iraniane nga SHBA: Situata në Hormuz është e ndërlikuar
BE dhe Qeveria ndajnë 40 bursa Master për shërbyesit civilë të ardhshëm të Kosovës
Aksioni i Inspektoratit të Punës: Ndalohen punimet në 16 raste brenda 48 orëve
DITARI: Çfarë lajmesh kemi lexuar në çdo 20 prill, në vitet nëntëdhjetë
Kosova shpall organizatë terroriste Gardën Revolucionare të Iranit
Të kërkuara
-
Lajmet2 months agoUBT nderon Familjen Jashari me Dekoratën Jetësore të Nderit
-
Lajmet3 months agoStudentët e UBT-së në vizitë studimore në Presidencën e Republikës së Kosovës
-
Lajmet2 months agoPërfundon seanca e sotme në Hagë për pengim të drejtësisë
-
Aktualitet2 months agoZPS: 437 incidente të ndalimit
