Kulturë
Arti në garë: Një vështrim në Olimpiadën Kulturore të Parisit 2024
Olimpiada Kulturore ka një histori mbi një shekull. Por çfarë është saktësisht, nga e ka origjinën dhe si ka evoluar?
Olimpiada Kulturore ka një histori të gjatë, filluar nga një vizion i Baroni Pierre de Coubertin në vitet 1890 për të rivendosur traditën e lashtë greke të festimeve katërvjeçare të atletikës dhe arteve. Këto festime, të njohura si Lojërat e Lashta, u mbajtën në Olimpia nga viti 776 para Krishtit deri në vitin 395 pas Krishtit, duke shërbyer si një platformë për të sjellë së bashku atletë, filozofë, studiues, poetë, muzikantë, skulptorë dhe udhëheqës të tjerë të artit dhe kulturës.
Coubertin, një edukator dhe historian francez, mendonte se ky bashkëveprim midis artit dhe sportit ishte “fryma e olimpizmit”, dhe në vitin 1894 ai themeloi Komitetin Olimpik Ndërkombëtar (IOC), duke çuar në organizimin e lojërave të para moderne në Athinë në vitin 1896. Megjithatë, vetëm në vitin 1912, në Stokholm, ëndrra e Coubertin për të bashkuar artin me atletikën u bë realitet me konkursin e artit në kuadër të Lojërave Olimpike. Ky ishte fillimi i Olimpiadës Kulturore si e njohur sot.
Në periudhën nga viti 1912 deri në vitin 1948, Olimpiada Kulturore përfshinte konkurse arti brenda Lojërave Olimpike, duke dhënë medalje në arkitekturë, letërsi, muzikë, pikturë dhe skulpturë për vepra të frymëzuara nga tema të lidhura me sportin. Megjithatë, me kalimin e kohës, formati i Olimpiadës Kulturore ka ndryshuar. Sot, ajo përfshin një sërë ngjarjesh kulturore që shkojnë paralelisht me Lojërat Olimpike, duke e bërë vendin pritës të shfaqet si një qendër kulturore dhe krijuese.
Në vitin 2012, Londra u shënua si një pikë kulmore për Olimpiadën Kulturore, duke shfaqur një ekstravagancë masive kulturore që shënoi një festë mbarëkombëtare të krijimtarisë, duke përfshirë mbi 170,000 ngjarje dhe mbi 40,000 artistë nga të gjitha anët e botës.
Në Francë, përgatitjet për Lojërat Olimpike të Parisit 2024 janë në kulmin e tyre, dhe përpara kësaj ngjarjeje të madhe, vendi është në një shfaqje të vërtetë të kombinimit të artit, kulturës dhe sportit. Muzeu i Luvrit, një nga institucionet më të njohura kulturore në botë, ka hapur dyert e tij për të pritur pjesëmarrësit në një mënyrë të re dhe unike. Programi “Vraponi në Luvër” ofron sesione të yoga-s dhe stërvitjes në ambientet e tij të mrekullueshme artistike. Duke e kombinuar artin e vjetër me aktivitetet e reja fizike, ky program ofron një përvojë të pazakontë për vizitorët.
Ndërkaq, në stadiumin e përkohshëm në Place de la Concorde, spektatorët kanë mundësinë të shijojnë shfaqje emocionuese të sporteve si skateboarding dhe breakdancing, duke sjellë një atmosferë tërheqëse dhe energjike në qendër të Parisit. Poashtu, Petit Palais po prezanton një ekspozitë të veçantë me titullin “Le corps en mouvement” (Trupi në lëvizje), duke sjellë në vëmendje lidhjen midis artit dhe sportit. Me 50 vepra të ndryshme artistike, ekspozita shfaq temat e lëvizjes dhe atletizmit nëpërmjet pikturës, skulpturës dhe arteve të tjera pamore.
Përtej kryeqytetit, bazilika e katedrales së Saint-Denis dhe Muzeu Regards de Provence në Marsejë ofrojnë ekspozita të veçanta që i fokusohen temave të sportit dhe artit. Në Saint-Denis, ekspozita “La Trêve” ofron një përvojë të pasur kulturore me portrete, afreske dhe kostume të frymëzuara nga historia e Lojërave Olimpike. Ndërsa në Marsejë, ekspozita “Surfing the wave” shpalos ndikimin e sërfit dhe sporteve të bordit në krijimin e artit bashkëkohor.
Këto ngjarje dhe ekspozita shërbejnë si shembuj i shumëllojshmërisë dhe pasurisë së kulturës dhe artit francez, duke përcjellë frymën e Lojërave Olimpike dhe bashkëndjenjes së artit dhe sportit në një harmoni të vërtetë kreative.
©️Përktheu dhe përshtati nga Euronews, Dionesa Ebibi
Gjithandej në botë ka vende e objekte që tërheqin vëmendjen e turistëve. Por, shumë prej këtyre vendeve paraqesin edhe rrezik për ata që i vizitojnë.
Kemi sjellë këtu një listë të 20 atraksioneve më të rrezikshme në botë, bazuar në numrin e vdekjeve për 100,000 vizitorë:
1. Mont Blanc (Francë / Itali) – 500 vdekje
2. Matterhorn (Zvicër) – 342.9 vdekje
3. Rruga North Yungas (Bolivi) – 168 vdekje
4. Mali Kilimanjaro (Tanzani) – 20 vdekje
5. Mali Everest (Nepal) – 20 vdekje
6. Salar de Uyuni (Bolivi) – 6.2 vdekje
7. Deti i Vdekur (Izrael) – 5.6 vdekje
8. Ben Nevis (Mbretëria e Bashkuar) – 4.6 vdekje
9. Parku Kombëtar North Cascades (SHBA) – 3.3 vdekje
10. Pylli i Amazonës (Brazil) – 3.1 vdekje
11. Mali Fuji (Japoni) – 2.3 vdekje
12. Parku Kombëtar Komodo (Indonezi) – 1.8 vdekje
13. Picos de Europa (Spanjë) – 1.7 vdekje
14. Kanioni Colca (Peru) – 1.7 vdekje
15. Mali Washington (SHBA) – 1.6 vdekje
16. Blue Hole (Egjipt) – 1.6 vdekje
17. Liqeni Piru (SHBA) – 1.4 vdekje
18. Mali Snowdon (Mbretëria e Bashkuar) – 1.4 vdekje
19. Lumi Colorado (SHBA) – 1.1 vdekje
20. Parku Kombëtar Mount Aspiring (Zelanda e Re) – 1 vdekje
Burimi: Traveller’s Elixir
Janari nis fuqishëm në botën televizive, duke sjellë rikthime të shumëpritura, histori të reja plot tension dhe emra të mëdhenj të ekranit. Nga rikthimi i dramës mjekësore të vlerësuar me çmime të HBO-së te një paraprirës i ri i Game of Thrones dhe misteri më i fundit i Harlan Coben në Netflix.
The Night Manager
Pas gati një dekade, adaptimi i vlerësuar i John le Carré rikthehet me një sezon të dytë që hap një kapitull të ri për Jonathan Pine. Tom Hiddleston dhe Olivia Colman rikthehen në role kyçe, ndërsa historia zhvendoset nga hijet e Londrës në Kolumbi. Edhe pa autorin origjinal, ADN-ja e le Carré mbetet e fortë – aq sa një sezon i tretë është porositur tashmë.
Premiera e serialit “The Night Manager” do të jetë më 1 janar në BBC One në Mbretërinë e Bashkuar dhe më 11 janar në Prime Video në nivel ndërkombëtar.
Run Away
Netflix vazhdon aleancën e suksesshme me Harlan Coben. Run Away sjell një histori të errët familjare, ku zhdukja e një vajze hap një rrjet gënjeshtrash, droge dhe vrasjesh. James Nesbitt udhëheq kastin në një thriller tipik Coben: i shpejtë, emocional dhe plot kthesa.
“Run Away” do të shfaqet premierë më 1 janar në Netflix ndërkombëtarisht.
The Pitt
Një nga surprizat më të mëdha të vitit të kaluar kthehet më intensive se kurrë. Sezoni i dytë i The Pitt zhvillohet në kohë reale, gjatë një dite të vetme pune, në 4 korrik. Noah Wyle shkëlqen në një rol të rënduar nga trauma, ndërsa seriali vazhdon të trajtojë mjekësinë pa filtra dhe pa romantizëm.
Premiera e “The Pitt” do të shfaqet më 8 janar në HBO Max në SHBA.
His & Hers
Një vrasje në një qytet të vogël, dy bashkëshortë të larguar dhe dyshime që shkojnë përtej profesionit. Tessa Thompson dhe Jon Bernthal përballen në një thriller psikologjik të bazuar në romanin e Alice Feeney, ku e vërteta personale dhe ajo kriminale përplasen vazhdimisht.
“His & Hers” do të shfaqet premierë më 8 janar në Netflix ndërkombëtarisht.
Industry
Sezoni i katërt i Industry rindërton veten pas shpërbërjes së Pierpoint. Me ndikime nga thrillerët erotikë dhe konspirativë, seriali zhytet edhe më thellë në botën toksike të financës globale, ku ambicia nuk njeh kufij.
Hijack
Pas avionit, tani një tren. Sezoni i dytë e vendos Sam Nelson në Berlin, mes një kërcënimi të ri dhe dyshimesh që bien mbi të vetë. Tensioni mbetet arma kryesore e këtij thrilleri që luan me idenë e fajit dhe manipulimit.
Hijack do të shfaqet premierë më 12 janar në Apple TV ndërkombëtarisht.
Agatha Christie’s Seven Dials
Një shtëpi fshati, një vdekje misterioze dhe sekrete që ziejnë pas dyerve të mbyllura. Adaptimi i ri i Agatha Christie sjell Helena Bonham Carter dhe Martin Freeman në një histori që i qëndron besnike frymës së autores: intime, elegante dhe plot dyshime.
“Shtatë Dials” e Agatha Christie-s shfaqet premierë më 15 janar në Netflix ndërkombëtarisht
Ponies
Emilia Clarke largohet nga dragonjtë për Moskën e vitit 1977. Ponies është një thriller spiunazhi me dy protagoniste gra, të nënvlerësuara dhe pikërisht për këtë – të rrezikshme. Një histori hakmarrjeje dhe mbijetese në zemër të BRSS.
Premiera e “Ponies” do të jetë më 15 janar në Peacock në SHBA.
A Knight of the Seven Kingdoms
Ky paraprirës i Game of Thrones është më intim, më tokësor dhe më i përqendruar te personazhet. Dunk dhe Egg sjellin një perspektivë të re të Westeros, larg intrigave të mëdha, por jo pa aksion dhe emra të njohur.
Premiera e “A Knight of the Seven Kingdoms” do të jetë më 18 janar në HBO dhe HBO Max në SHBA dhe më 19 janar në Sky Atlantic në Mbretërinë e Bashkuar.
The Beauty
Një virus që e kthen bukurinë në armë. The Beauty është ekzagjerim, satirë dhe thriller në stilin karakteristik të Ryan Murphy-t. Me Evan Peters, Rebecca Hall dhe Ashton Kutcher, seriali synon të provokojë po aq sa të argëtojë.
Premiera e serialit “The Beauty” do të jetë më 21 janar në Hulu në SHBA dhe më 22 janar në Disney+ në Mbretërinë e Bashkuar.
Shrinking
Komedia e Apple TV+ kthehet më e thellë emocionalisht. Harrison Ford dhe Jason Segel përballen me humbjen, sëmundjen dhe lidhjet njerëzore, në një serial që di të qeshë pa e humbur ndjeshmërinë.
Shrinking do të shfaqet premierë më 28 janar në Apple TV ndërkombëtarisht.
Bridgerton
Sezoni i katërt zhvendos fokusin te Benedict Bridgerton dhe një romancë në stilin e Hirushes. Intriga shoqërore, sekrete dhe romancë mbeten formula fituese e Netflix.
Bridgerton do të shfaqet premierë më 29 janar në Netflix ndërkombëtarisht.
Aktorja e njohur e viteve të 90-ta, Penelope Ann Miller, është shfaqur thuajse e panjohshme gjatë një daljeje të rrallë në Los Angeles.
61-vjeçarja u pa duke mbajtur një profil të ulët në Beverly Hills, larg vëmendjes së zakonshme mediatike.
Miller u bë e famshme në fillim të viteve të 90-ta dhe ka ndërtuar një karrierë të pasur në film, televizion dhe teatër, shkruan DailyMail.
Ajo ka luajtur role të spikatura në filma si Awakenings, përkrah Robin Williams dhe Robert De Niro, Kindergarten Cop, The Relic, si dhe në serialin American Crime, që i solli një nominim për çmimin Primetime Emmy. Në teatër, ajo është nominuar dy herë për çmimin Tony për rolet në Our Town dhe All My Sons.
Në jetën personale, Miller ka folur hapur për lidhjen romantike që pati dikur me Al Pacino, me të cilin luajti edhe në filmin ikonë Carlito’s Way (1993).
Në një intervistë të asaj kohe, ajo deklaroi se nuk ishte e turpëruar për këtë marrëdhënie dhe se Pacino kishte ndikuar thellë në jetën e saj emocionale.
Aktorja është e martuar që nga viti 2000 me James Patrick Huggins, me të cilin ka dy vajza. Ajo ka treguar se e njeh bashkëshortin e saj që nga adoleshenca dhe se familja mbetet sot prioriteti i saj kryesor, larg shkëlqimit të vazhdueshëm të Hollywood-it./EkonomiaOnline/
Super derbi në basketboll
Top dhjetë rangimet në sporte të ndryshme
Ndërroi jetë Ali Sadriu, ministri i parë i financave i Kosovës së pasluftës
The Guardian shkruan për përmbytjet në Kosovë
Vërshimet në veri: Mbyllet një urë shkaku i dëmtimeve, evakuohen katër familje që iu përmbytën shtëpitë
Këta janë 120 deputetët e legjislaturës së 10-të
Gjendja aktuale në pikat kufitare
Stabilizohet furnizimi me ujë nga KRU “Mitrovica”, megjithatë rekomandohet uji mos të përdoret për pije
Përfundon numërimi i të gjitha votave
-
Aktualitet3 months agoProfesoresha e UBT-së, Marigona Bekteshi-Ferati, fituese e bursës prestigjioze Fullbright Visiting Scholar, Profesor Vizitor dhe Post Doktoraturë
-
Aktualitet2 months agoU mbajt Mbledhje Komemorative në nder të Prof. Dr. Faton Kabashit në UBT Prizren
-
Rajoni2 months agoProfesorët e UBT-së publikojnë studim shkencor mbi cilësinë e ujërave nëntokësore në Komunën e Suharekës
-
Lajmet3 months agoProfesoresha e UBT-së, Dr. Fatbardha Qehaja Osmani boton studim ndërkombëtar në revisten prestigjioze të Quartile-it 1- Reading Psychology, Taylor & Francis- Routledge