Botë

Armëpushimi në Gazë mbetet i largët, ndërsa negociatorët kërkojnë marrëveshje

Published

on

Të mërkurën, negociatorët po përpiqen të finalizojnë detajet e fundit të një marrëveshjeje të ndërlikuar armëpushimi në Gazë, pas bisedimeve maratonë në Katar që synojnë t’i japin fund konfliktit që ka shkaktuar vdekje dhe shkatërrime masive dhe ka tronditur Lindjen e Mesme.

Bisedimet e gjata, më shumë se tetë orëshe, kishin nxitur optimizëm në Doha të martën. Zyrtarë nga Katari, Egjipti dhe SHBA-ja, si dhe nga Izraeli dhe Hamasi – organizatë e shpallur terroriste nga SHBA-ja dhe BE-ja – thanë se një marrëveshje për një armëpushim në enklavën palestineze dhe për lirimin e pengjeve ishte më afër se kurrë.

Por, një zyrtar i lartë i Hamasit i tha Reuters të martën vonë se grupi palestinez ende nuk kishte dorëzuar përgjigje sepse po priste që Izraeli të dorëzonte hartat që tregojnë se si forcat e tij do të tërhiqeshin nga Gaza.

Gjatë bisedimeve disamujore të ndërprera për të arritur një armëpushim në luftën tashmë 15-mujore, të dyja palët kanë thënë edhe më parë se ishin afër një marrëveshjeje vetëm për të hasur në pengesa në minutën e fundit. Pikat e përgjithshme të marrëveshjes aktuale janë vendosur që në mes të vitit 2024.

Nëse ka sukses, armëpushimi i planifikuar me faza mund të ndalojë luftimet që kanë shkatërruar Gazën, kanë vrarë dhjetëra mijëra palestinezë, kanë zhvendosur pjesën më të madhe të popullsisë 2.3 milionëshe të para luftës dhe vazhdojnë të vrasin dhjetëra njerëz çdo ditë.

Kjo marrëveshje, nga ana tjetër, mund të zbusë edhe tensionet në të gjithë Lindjen e Mesme, ku lufta ka nxitur konflikte në Bregun Perëndimor, Liban, Siri, Jemen dhe Irak, dhe ka rritur frikën për një luftë të përgjithshme midis Izraelit dhe Iranit.

Izraeli nisi sulmin e tij në Gazë pasi luftëtarët e udhëhequr nga Hamasi kaluan kufijtë e tij më 7 tetor 2023, duke vrarë 1.200 njerëz dhe duke marrë më shumë se 250 pengje, sipas të dhënave izraelite.

Që atëherë, forcat izraelite kanë vrarë më shumë se 46.700 palestinezë në Gazë, sipas zyrtarëve shëndetësorë të enklavës.

Palestinezët shpresonin sërish që bisedimet e fundit të sillnin një lehtësim nga sulmet ajrore izraelite dhe të lehtësonin një krizë humanitare.

Po presim armëpushimin dhe marrëveshjen. Zoti na ndihmoftë për ta përfunduar me të mira, na dhëntë paqe dhe na lejoftë të kthehemi në shtëpitë tona”, tha Amal Saleh, 54 vjeç, një banore e Gazës e zhvendosur nga lufta.

Edhe nëse shkollat janë bombarduar, shkatërruar dhe rrënuar, ne thjesht duam të dimë se më në fund po jetojmë në paqe”, tha ajo.

Sipas planit, Izraeli do të rikuperonte rreth 100 pengje dhe trupa të mbetura nga ata të kapur në sulmet e 7 tetorit 2023 nga Hamasi, që nxitën luftën. Në këmbim, Izraeli do të lironte të burgosurit palestinezë.

Drafti i fundit është mjaft i ndërlikuar dhe përfshin shumë faza. Sipas kushteve të tij, hapat e parë do të përfshijnë një armëpushim fillestar gjashtë-javor.

Plani gjithashtu përfshin një tërheqje graduale të forcave izraelite nga Gaza qendrore dhe kthimin e palestinezëve të zhvendosur në veri të Gazës.

Marrëveshja do të kërkonte gjithashtu që Hamasi të lironte 33 pengje izraelite, së bashku me hapa të tjerë.

Drafti parasheh që negociatat për një fazë të dytë të marrëveshjes të fillojnë deri në ditën e 16-të të fazës së parë. Faza e dytë përfshin lirimin e të gjithë pengjeve të mbetura, një armëpushim të përhershëm dhe tërheqjen e plotë të ushtarëve izraelitë.

Edhe nëse palët ndërluftuese bien dakord për marrëveshjen në tryezë, ende do të ketë nevojë për negociata të mëtejshme përpara se të ketë një armëpushim përfundimtar dhe lirim të të gjitha pengjeve.

Nëse gjithçka shkon pa probleme, palestinezët, shtetet arabe dhe Izraeli duhet gjithashtu të bien dakord për një vizion për Gazën pas luftës, në një detyrë masive që përfshin garanci sigurie për Izraelin dhe miliarda dollarë investime për rindërtimin e Gazës./REL/

Aktualitet

Irani akuzon SHBA-në për “aventurë ushtarake të pakujdesshme”

Published

on

By

Ministri i Jashtëm i Iranit, Abbas Araghchi, ka akuzuar Shtetet e Bashkuara se po zgjedhin një “aventurë ushtarake të pakujdesshme” sa herë që një zgjidhje diplomatike ndodhet mbi tavolinë.

Përmes një postimi në platformën X, Araghchi deklaroi se iranianët nuk do t’i nështrohen kurrë presionit, ndërkohë që të dyja palët akuzuan njëra-tjetrën për nisjen e sulmeve në Ngushticën e Hormuzit.

Ai ngriti pikëpyetje nëse kjo është një taktikë e thjeshtë presioni apo rezultat i manipulimit të Presidentit Donald Trump nga faktorë sabotues për ta futur atë në një tjetër vorbull lufte.

Pavarësisht këtyre përplasjeve, Trump është shprehur se armëpushimi mbetet i paprekur, i cili synon të mundësojë bisedimet për t’i dhënë fund luftës që SHBA dhe Izraeli nisën në shkurt. Sipas Sekretarit të Shtetit, Marco Rubio, Irani pritet t’u përgjigjet propozimeve amerikane këtë të premte. Gjatë një vizite në Itali, Rubio deklaroi se shpreson që oferta e Iranit të jetë serioze.

Ndërkohë, Komanda Qendrore e SHBA-së (Centcom) njoftoi të enjten se Irani kishte lëshuar raketa, dronë dhe mjete lundruese drejt tre anijeve luftarake amerikane në atë që e cilësoi si një sulm të paprovokuar.

Nga ana tjetër, komanda e lartë ushtarake e Iranit pretendoi se SHBA-ja kishte shënjestruar një cisternë nafte iraniane dhe një anije tjetër që po i afrohej Ngushticës së Hormuzit, duke kryer gjithashtu sulme ajrore në disa zona bregdetare.

Irani ka mbajtur kontrollin e Ngushticës dhe ka sulmuar aleatët e SHBA-së në Gji si hakmarrje, duke shkaktuar rritje të menjëhershme të çmimeve të energjisë, pasi kjo pikë kyçe shërben për transportin e 20% të naftës dhe gazit në botë. /BBC

Continue Reading

Lajmet

Trump i jep ultimatum BE-së: Tarifa zero deri më 4 korrik ose rritje drastike e taksave

Published

on

By

Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, ka paralajmëruar Bashkimin Evropian se do të përballet me tarifa “shumë më të larta” nëse blloku nuk i eliminon plotësisht taksat ndaj produkteve amerikane brenda datës 4 korrik. Pas një bisede telefonike me shefen e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, Trump sqaroi se i ka dhënë afat Evropës deri në 250-vjetorin e pavarësisë së SHBA-së për të reflektuar, në të kundërt rritja e tarifave do të jetë e menjëhershme.

Nga ana tjetër, Von der Leyen u shpreh optimiste, duke thënë për BBC-në se blloku po shënon “progres të mirë” drejt reduktimit të tarifave përpara se të skadojë ky afat. Megjithatë, pozita e Trumpit u sfidua nga brenda, pasi një gjykatë amerikane vlerësoi se tarifat e tij globale prej 10% nuk janë të mbështetura në ligjin tregtar të SHBA-së, vendim ky që mund të nxisë beteja të reja ligjore.

Edhe pse një akord tregtar ishte arritur mes Trumpit dhe Von der Leyenit korrikun e kaluar, zbatimi i tij ka ngecur për shkak të mungesës së konsensusit mes qeverive të vendeve anëtare dhe ligjvënësve evropianë gjatë bisedimeve të fundit. Përmes një postimi në platformën X, Von der Leyen rikonfirmoi se të dyja palët mbeten të angazhuara për realizimin e marrëveshjes.

Më herët, presidenti amerikan kishte përmendur mundësinë e aplikimit të taksave prej 30% mbi mallrat evropiane. Ndërkohë, Parlamenti Evropian dha një miratim të kushtëzuar në mars, duke kërkuar garanci që SHBA-ja do të heqë tarifën 50% mbi çelikun dhe aluminin evropian përpara se të pranohet regjimi i tarifave zero për produktet amerikane. Për t’u bërë e plotfuqishme, kjo marrëveshje duhet të marrë dritën jeshile nga të 27 shtetet anëtare të BE-së.

Continue Reading

Aktualitet

Trump: Armëpushimi me Iranin mbetet në fuqi pavarësisht përplasjeve në Hormuz

Published

on

By

Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, deklaroi se armëpushimi me Iranin mbetet në fuqi, pavarësisht një përplasjeje mes shkatërruesve detarë iranianë dhe atyre amerikanë në Ngushticën e Hormuzit, për të cilën të dyja palët fajësuan njëra-tjetrën, siç raporton BBC.

SHBA-ja njoftoi se Irani lëshoi raketa, dronë dhe varka të vogla kundër tre anijeve të saj luftarake, në atë që e quajti një “sulm të paprovokuar”. Trump tha se Irani “u tall me ne sot”. Ndërkohë, komanda e lartë ushtarake e Iranit pretendoi se SHBA-ja kishte shënjestruar një cisternë nafte iraniane dhe një anije tjetër që po i afrohej Ngushticës, duke kryer “sulme ajrore” në disa zona bregdetare.

Ky tension vjen vetëm një ditë pasi ministria e jashtme e Iranit tha se po shqyrtonte një propozim të SHBA-së për t’i dhënë fund luftës. Rritja e tensioneve ndodh pavarësisht deklaratave të fundit të presidentit amerikan se lufta në Iran do të “përfundojë shpejt”.

Mediumi amerikan Axios raportoi se Shtëpia e Bardhë beson se po i afrohet një memorandumi mirëkuptimi me 14 pika me Iranin, i cili mund të vendosë kornizën për negociata më të detajuara bërthamore. Të mërkurën, një zëdhënës i ministrisë së jashtme iraniane konfirmoi se propozimi i fundit po shqyrtohet dhe se Teherani do të ndajë qëndrimet e tij me ndërmjetësit pakistanezë. Ministri i jashtëm i Pakistanit u shpreh se vendi i tij po “përpiqet ta kthejë këtë armëpushim në një fund të përhershëm të kësaj lufte”.

Megjithatë, një anëtar i lartë i parlamentit iranian e ka hedhur poshtë memorandumin me 14 pika, duke e quajtur atë një “listë dëshirash”. Zëdhënësi i komisionit për siguri kombëtare dhe politikë të jashtme, Ebrahim Rezaei, shkroi në rrjetin X se Irani “e ka gishtin në këmbëz”, duke paralajmëruar një “përgjigje të ashpër dhe penduese” nëse SHBA-ja nuk “dorëzohet dhe plotëson kushtet e nevojshme”.

Të dyja palët kanë kërcënuar me përshkallëzim të dhunës nëse nuk plotësohen kushtet e tyre për një marrëveshje paqeje. Në një postim në Truth Social më 6 maj, Trump shkroi se nëse Irani nuk pajtohet për një marrëveshje, “bombardimet fillojnë dhe, mjerisht, do të jenë në një nivel dhe intensitet shumë më të lartë se më parë”.

Trump kishte deklaruar më parë se “Operacioni Epic Fury” – ofensiva fillestare SHBA-Izrael në Iran – do të përfundonte “duke supozuar se Irani pranon të japë atë që është rënë dakord”. Para kësaj deklarate, Sekretari i Shtetit, Marco Rubio, kishte thënë se operacioni kishte përfunduar dhe i kishte arritur objektivat e tij.

Trump përsëriti gjithashtu se Irani kishte rënë dakord të mos zotëronte kurrë armë bërthamore “ndër të tjera” – një pretendim ky që nuk është konfirmuar nga Teherani. Programi bërthamor i Iranit mbetet një nga pikat kryesore të mosmarrëveshjes mes dy vendeve./BBC/

Continue Reading

Aktualitet

Takimi Lula-Trump: Shpresë për rregullimin e raporteve pas tensioneve dhe tarifave ekonomike

Published

on

By

Presidenti brazilian, Luiz Inácio Lula da Silva, do të vizitojë për herë të parë Donald Trumpin në Shtëpinë e Bardhë, pas një viti të karakterizuar nga tensione të larta mes dy udhëheqësve.

Edhe pse marrëdhënia e tyre ishte e tensionuar, dy liderët patën një takim të shkurtër në samitin e ASEAN-it në tetor, si dhe një bisedë telefonike të cilën të dyja palët e përshkruan si miqësore dhe pozitive.

Në qendër të mosmarrëveshjeve mbeten tarifat amerikane prej 50% mbi disa mallra braziliane, të cilat Trump i rriti si reagim ndaj gjyqit të paraardhësit të Lulës, Jair Bolsonaro. Ky i fundit u shpall fajtor për planifikimin e një grushti shteti ushtarak.

Në të kaluarën, Lula e kishte akuzuar Trumpin për ndërhyrje të huaj dhe sjellje prej “perandori”, mirëpo tani ai po e sheh këtë vizitë si një mundësi për të rikthyer marrëdhëniet miqësore mes “dy demokracive më të mëdha perëndimore”. /BBC/

 

Continue Reading

Të kërkuara