Kulturë

A përkeqësohet gjumi i meshkujve me hënën e plotë?

Pse cikli i Hënës duhet të ndikojë në cilësinë e gjumit?

Published

on

Gjumi i meshkujve mund të ndikohet negativisht nga cikli hënor, ndërsa ai i grave mbetet më i rregullt.

Hëna, e cila është studiuar prej kohësh për të kuptuar nëse ndikon në sjelljen tonë në ndonjë mënyrë, mund të shqetësojë vërtet gjumin, të paktën atë të burrave. Ky është përfundimi i një studimi të kryer nga Universiteti i Uppsala në Suedi, i cili konstaton, për herë të parë, se cikli hënor ndikon në gjumin e meshkujve më shumë sesa te gratë.

Nga hëna e re te hëna e plotë. “Ne regjistruam të dhëna të ndryshme gjatë gjumit të një nate të 492 grave dhe 360 ​​burrave, të moshës midis 22 dhe 80 vjeç, që jetonin në Uppsala, duke vënë në dukje se cilësia e mashkullit u përkeqësua gjatë netëve pas hënës së re deri në ditën e hënës së plotë, ndërsa ajo femrave ishte më e mirë”, shpjegon Christian Benedict, kreu i studimit dhe studiues në Departamentin e Neuroshkencës në Universitetin Uppsala.

“Në veçanti, burrat, por jo gratë, treguan më pak efikasitet të gjumit dhe ishin më pak në gjumë të thellë”, shton ai.

Pse cikli i Hënës duhet të ndikojë në cilësinë e gjumit? Një hipotezë e studiuesve suedezë lidhet me dritën më të madhe të diellit që sateliti ynë, në disa nga fazat e tij, reflekton drejt Tokës në orët në të cilat ne zakonisht shkojmë për të fjetur. Dhe nëse kjo shqetëson netët e meshkujve më shumë, kjo ndodh sepse truri i meshkujve mund të jetë më i ndjeshëm ndaj dritës së ambientit sesa femrat.

Rezultatet e rastësishme? Disa studime kanë hetuar lidhjen midis ciklit hënor dhe cilësisë së gjumit, por rezultatet janë gjithmonë konfliktuale. Disa raportojnë një korrelacion, të tjerët jo. “Në këto raste shkaqet mund të kenë qenë të ndryshme, për shembull që disa të dhëna ishin të rastësishme. Për më tepër, ne kemi marrë parasysh gjithashtu problemet kronike të pagjumësisë dhe ashpërsinë e apneas obstruktive të gjumit, e cila përfshin një ulje të sasisë ose cilësisë së gjumit”, thonë studiuesit.

“Fakti mbetet që edhe rezultatet e studimit tonë duhet të merren me kujdes, edhe nëse vëzhgimet tona kanë regjistruar një lidhje të gjumit mashkullor me ciklin hënor, ne ende nuk mund të themi me siguri se ai ekziston me të vërtetë një lidhje direkte” thekson Benedict.

Continue Reading

Lajmet

54 vjet nga Kongresi i Drejtshkrimit të Gjuhës Shqipe

Published

on

Sot shënohen 54 vjet nga hapja e punimeve të Kongresit të Drejtshkrimit të Gjuhës Shqipe, i cili nisi më 20 nëntor 1972 në Tiranë, me pjesëmarrjen e albanologëve nga të gjitha trevat shqiptare.

Në Kongres morën pjesë 87 delegatë nga Shqipëria, Kosova, Maqedonia e Veriut, Mali i Zi dhe arbëreshët e Italisë.

Qëllimi i këtij tubimi ishte përcaktimi i parimeve dhe drejtimeve kryesore për hartimin e një sistemi të njësuar të drejtshkrimit, me synimin e krijimit të një standardi të përbashkët të gjuhës shqipe.

Në këtë proces, rol të rëndësishëm luajti edhe delegacioni nga Prishtina. Kongresi u parapri nga një takim me rëndësi i mbajtur në Prishtinë, ku ishin diskutuar dhe përcaktuar disa nga standardet gjuhësore.

Kongresi i vitit 1972 shënoi një moment të rëndësishëm në historinë e gjuhës shqipe dhe në përpjekjet për njësimin e saj në të gjitha trevat shqiptare./A.K/

Continue Reading

Lajmet

Reka dhe Çitaku diskutojnë promovimin e filmave kosovarë në garën për Oscar

Published

on

Ambasadori i Kosovës në Shtetet e Bashkuara të Amerikës, Blerim Reka, ka pritur në Konsullatën e Përgjithshme të Kosovës në Nju-Jork, Lum Çitakun, drejtor i Programeve në Qendrën Kinematografike të Kosovës. Në takim është diskutuar promovimi ndërkombëtar i kinematografisë kosovare.

Në fokus të takimit ishte filmi “DUA”, me regji të Blerta Bashollit, i cili po shfaqet këto ditë në Nju-Jork dhe është propozimi zyrtar i Kosovës për edicionin e 99-të të çmimeve Oscar, në kategorinë “Filmi më i mirë ndërkombëtar”.

Në të njëjtën kategori garon edhe filmi “Shame and Money”, me regji të Visar Morinës, i cili, sipas raportimit të Telegrafit, është kualifikuar drejtpërdrejt pas fitimit të çmimit kryesor të jurisë, World Cinema Grand Jury Prize, në Festivalin e Filmit Sundance në janar të këtij viti.

Gjatë takimit, Reka theksoi rëndësinë e mbështetjes institucionale për krijimtarinë filmike dhe promovimin e kulturës së Kosovës në arenën ndërkombëtare. Ai vlerësoi kinematografinë si një nga mënyrat e rëndësishme për përfaqësimin dhe afirmimin e vendit në botë./A.K/

Continue Reading

Lajmet

Vazhdojnë punimet për rinovimin e teatrit ODA në Prishtinë

Published

on

Ministrja e Kulturës, Saranda Bogujevci, ka njoftuar se po vazhdojnë punimet për rinovimin e teatrit ODA në Prishtinë, duke bërë të ditur se kjo hapësirë së shpejti do të jetë e gatshme për artistët dhe publikun.

Përmes një njoftimi, Bogujevci ka theksuar se rinovimi i teatrit ODA është pjesë e investimeve në infrastrukturën teatrore në vend.

Ajo ka përmendur edhe projektet e përfunduara, përfshirë rinovimin e teatrit të qytetit “Muharrem Qena” në Mitrovicë dhe të hapësirave teatrore në Pallatin e Rinisë në Prishtinë, si dhe ndërtimin e Shtëpisë së Kulturës në Suharekë.

Sipas ministres, punimet po vazhdojnë edhe në Teatrin Kombëtar të Kosovës dhe në teatrin “Adriana” në Ferizaj, ndërsa Qendra për Arte në Rahovec ndodhet në fazën përfundimtare të ndërtimit.

Ndërkaq, Teatri i Operës dhe Baletit në Prishtinë është në fazën e fundit të projektimit./A.K/

Continue Reading

Lajmet

“Palimpsest”, projekt artistik që rikthen në vëmendje trashëgiminë muzikore shqiptare

Published

on

Teatri Kombëtar i Operës, Baletit dhe Ansamblit Popullor ka prezantuar projektin artistik “Palimpsest”, i cili synon të rikthejë në vëmendje trashëgiminë muzikore shqiptare të viteve ’30, ’40 dhe ’50.

Përmes krijimeve origjinale dhe përpunimeve të këngëve popullore, projekti sjell vepra të kompozitorëve Antonio Muçi, Karlo Pali, Muharrem Xhediku, Koço Uçi, Ramadan Sokoli dhe Çesk Zadeja.

Në këtë mbrëmje artistike do të interpretojnë Ardita Bufaj në piano, Armando Likaj në bariton dhe Maida Resulbegoviç në soprano, ndërsa e ftuar speciale do të jetë pianistja Norena Gaxha.

Koncepti artistik, hulumtimi arkivor dhe mbledhja e partiturave janë realizuar nga pedagogia Ardita Bufaj.

Projekti organizohet në bashkëpunim me Teatrin Kombëtar të Operës, Baletit dhe Ansamblit Popullor, në kuadër të Festivalit “Netët e Muzikës Shqiptare”, me synimin për të promovuar vlerat e trashëgimisë muzikore dhe për t’i përcjellë ato te brezat e rinj./A.K/

Continue Reading

Të kërkuara