Kulturë

A përkeqësohet gjumi i meshkujve me hënën e plotë?

Pse cikli i Hënës duhet të ndikojë në cilësinë e gjumit?

Published

on

Gjumi i meshkujve mund të ndikohet negativisht nga cikli hënor, ndërsa ai i grave mbetet më i rregullt.

Hëna, e cila është studiuar prej kohësh për të kuptuar nëse ndikon në sjelljen tonë në ndonjë mënyrë, mund të shqetësojë vërtet gjumin, të paktën atë të burrave. Ky është përfundimi i një studimi të kryer nga Universiteti i Uppsala në Suedi, i cili konstaton, për herë të parë, se cikli hënor ndikon në gjumin e meshkujve më shumë sesa te gratë.

Nga hëna e re te hëna e plotë. “Ne regjistruam të dhëna të ndryshme gjatë gjumit të një nate të 492 grave dhe 360 ​​burrave, të moshës midis 22 dhe 80 vjeç, që jetonin në Uppsala, duke vënë në dukje se cilësia e mashkullit u përkeqësua gjatë netëve pas hënës së re deri në ditën e hënës së plotë, ndërsa ajo femrave ishte më e mirë”, shpjegon Christian Benedict, kreu i studimit dhe studiues në Departamentin e Neuroshkencës në Universitetin Uppsala.

“Në veçanti, burrat, por jo gratë, treguan më pak efikasitet të gjumit dhe ishin më pak në gjumë të thellë”, shton ai.

Pse cikli i Hënës duhet të ndikojë në cilësinë e gjumit? Një hipotezë e studiuesve suedezë lidhet me dritën më të madhe të diellit që sateliti ynë, në disa nga fazat e tij, reflekton drejt Tokës në orët në të cilat ne zakonisht shkojmë për të fjetur. Dhe nëse kjo shqetëson netët e meshkujve më shumë, kjo ndodh sepse truri i meshkujve mund të jetë më i ndjeshëm ndaj dritës së ambientit sesa femrat.

Rezultatet e rastësishme? Disa studime kanë hetuar lidhjen midis ciklit hënor dhe cilësisë së gjumit, por rezultatet janë gjithmonë konfliktuale. Disa raportojnë një korrelacion, të tjerët jo. “Në këto raste shkaqet mund të kenë qenë të ndryshme, për shembull që disa të dhëna ishin të rastësishme. Për më tepër, ne kemi marrë parasysh gjithashtu problemet kronike të pagjumësisë dhe ashpërsinë e apneas obstruktive të gjumit, e cila përfshin një ulje të sasisë ose cilësisë së gjumit”, thonë studiuesit.

“Fakti mbetet që edhe rezultatet e studimit tonë duhet të merren me kujdes, edhe nëse vëzhgimet tona kanë regjistruar një lidhje të gjumit mashkullor me ciklin hënor, ne ende nuk mund të themi me siguri se ai ekziston me të vërtetë një lidhje direkte” thekson Benedict.

Continue Reading

Lajmet

Sot i jepet lamtumira e fundit Flora Brovinës

Published

on

By

Sot, më 18 shtator, i jepet lamtumira e fundit ish-deputetes së Kuvendit të Kosovës dhe humanistes së njohur, Flora Brovina, e cila u nda nga jeta më 15 shtator në moshën 76-vjeçare.

Nderimet për jetën dhe veprën e saj do të fillojnë në orën 10:00 me një mbledhje komemorative në Sallën e Kuqe të Pallatit të Rinisë në Prishtinë.

Më pas, nga ora 11:30 deri në orën 14:30, në hollin e Kuvendit të Kosovës do të mbahen homazhe shtetërore në nderim të figurës së saj.

“Ceremonia e varrimit të ish-deputetes Brovina do të bëhet të premten, më 18 shtator, në ora 16:00 në varrezat e qytetit në lagjen Arbëri në Prishtinë”, thuhet në njoftim.

Flora Brovina la pas një trashëgimi të pasur si mjeke, poete, veprimtare e të drejtave të njeriut dhe politikane me kontribut të çmuar në shtetndërtimin e Kosovës.

Continue Reading

Lajmet

Të premten mbahen ceremonitë përkujtimore dhe varrimi i Dr. Flora Brovinës

Published

on

Të premten, më 18 shtator 2026, do të zhvillohen ceremonitë përkujtimore dhe të varrimit të Dr. Flora Brovinës.

Ceremonia përkujtimore në nderim të saj do të mbahet në orën 10:00, në Sallën e Kuqe të Pallatit të Rinisë.

Më pas, nga ora 11:30 deri në 14:30, homazhet do të zhvillohen në Hollin e Kuvendit të Kosovës.

Në orën 16:00, ceremonia do të vijojë me varrimin e Dr. Flora Brovinës në Varrezat e Qytetit, në Dragodan.

Ndërkaq, të shtunën dhe të dielën, më 19 dhe 20 shtator, e pamja do të mbahet në Hotel “Grand”.

Njoftimi është bërë nga familjet Begu dhe Brovina, të cilat kanë shprehur mirënjohje dhe respekt për të gjithë ata që do të marrin pjesë në ceremonitë e përcjelljes së saj./A.K/

Continue Reading

Lajmet

19 vjet nga vdekja e Robert Jordan, autori i “The Wheel of Time”

Published

on

Më 16 shtator 2007, bota e letërsisë fantastike humbi shkrimtarin amerikan Robert Jordan, pseudonimi i James Oliver Rigney Jr. Ai ndërroi jetë në moshën 58-vjeçare, duke lënë pas një prej serive më të njohura të zhanrit fantastik.

Jordan u bë i famshëm veçanërisht për serinë “The Wheel of Time”, e cila përbëhet nga 14 romane dhe një libër paraprirës. Saga ka shitur rreth 90 milionë kopje në mbarë botën dhe konsiderohet ndër veprat më të suksesshme të letërsisë fantastike.

Para se t’i përkushtohej shkrimtarisë, Jordan shërbeu në ushtrinë amerikane gjatë Luftës së Vietnamit. Pas kthimit në Shtetet e Bashkuara, ai studioi fizikë dhe punoi si inxhinier bërthamor për Marinën amerikane.

Karrierën si shkrimtar e nisi në fund të viteve ’70. Ai shkroi romane historike, një western dhe shtatë romane për personazhin Conan the Barbarian, përpara se të niste punën për “The Wheel of Time” në vitin 1984.

Fillimisht, Jordan e kishte menduar serinë si një histori prej vetëm tre librash, por projekti u zgjerua ndjeshëm me kalimin e viteve. Për shkak të problemeve shëndetësore, ai nuk arriti ta përfundonte sagën, por para vdekjes la shënime të hollësishme për mënyrën se si duhej të përmbyllej historia.

Pas vdekjes së tij, shkrimtari Brandon Sanderson mori përsipër përfundimin e serisë, duke u mbështetur në materialet e lëna nga Jordan. Tre librat e fundit u botuan nga viti 2009 deri në vitin 2013, me “A Memory of Light” që shërbeu si vëllimi përmbyllës.

19 vjet pas vdekjes së tij, Robert Jordan vazhdon të kujtohet për krijimin e një universi të gjerë letrar, i cili ka lënë gjurmë të rëndësishme në letërsinë fantastike dhe vazhdon të tërheqë lexues në mbarë botën./A.K/

Continue Reading

Kulturë

Matthew Rhys shkruan historinë në Emmy Awards, fiton dy çmime kryesore në një natë

Published

on

By

Aktori uellsian Matthew Rhys ka shkruar historinë në ceremoninë e Emmy Awards, duke u bërë personi i parë që fiton dy çmime për aktorin kryesor në një natë.

Sipas BBC News, Rhys u vlerësua në ceremoninë prestigjioze amerikane për rolet e tij në komedinë televizive mbinatyrore Widow’s Bay dhe thrillerin psikologjik The Beast in Me.

Rhys fillimisht fitoi çmimin për aktorin më të mirë kryesor në një serial të kufizuar për rolin në The Beast in Me, ndërsa më vonë triumfoi edhe në kategorinë e aktorit më të mirë kryesor në komedi për interpretimin e tij në Widow’s Bay.

Pas fitores së dytë, aktori ia dedikoi çmimin Uellsit.

“Popullit të madh dhe të mirë të Uellsit, që ka qenë po aq pjesë e rritjes sime sa kushdo tjetër.”

“Jemi një komb i vogël, por i fuqishëm. Kjo është e pabesueshme”, tha Rhys, duke e mbyllur fjalimin me shprehjen në uellsisht: “Diolch yn fawr iawn”, që do të thotë “faleminderit shumë”.

Edhe pse disa aktorë, mes tyre Alan Alda, Sally Field, John Goodman, Elisabeth Moss dhe Ted Danson, ishin nominuar më parë për dy çmime të aktorit kryesor në të njëjtin vit, Rhys është i pari që arrin t’i fitojë të dyja.

Në prapaskenë, aktori tha se ishte krenar që vinte nga një vend i vogël dhe se momente të tilla i japin mundësinë Uellsit “të vendosë flamurin në hartë”.

D.L

Continue Reading

Të kërkuara