Lajmet

A ka ndikuar COVID-19 në shfaqjen e diabetit tek ju? Çfarë tregojnë studimet e fundit

Sipas studimit, rreth 3-5 % e rasteve të diabetit mund t’i atribuohen COVID-19.

Published

on

Një studim i ri i me më shumë se 600,000 pjesëmarrës amerikanë, e lidhi COVID-19 me një rrezik më të lartë për shfaqjen e të diabetit në shumë se 30 ditë pas diagnozës.

Sipas kërkimit të cilit AgroWeb.org i referohet, rreth 3-5 % e rasteve të diabetit mund t’i atribuohen COVID-19.

Këto gjetje sugjerojnë që organizatat e kujdesit shëndetësor dhe profesionistët mjekësorë duhet të jenë të ndërgjegjshëm për pasojat e mundshme afatgjata të virusit.

Duke pasur parasysh këto gjetje, studiuesit thonë se për individët e shëruar nga COVID-19 mund të jetë me rëndësi monitorimi për vlerësuar rrezikun e zhvillimit të diabetit.

E kjo veçanërisht tek ata që ishin sëmurë rëndë gjatë fazës akute të infeksionit, pasi zbulimi dhe trajtimi i hershëm mund të jenë kritike në menaxhimin e diabetit.

Çfarë thonë studimet e mëparshme për këtë lidhje?

Disa studime të kryera në 2022, zbuluan po ashtu se njerëzit që i mbijetuan COVID-19 kishin një rrezik 40% më të lartë për zhvillimin e diabetit.

Megjithatë studime të tjera pretendojnë t’i hedhin poshtë këto gjete. Sipas tyre shumë njerëz që kaluan COVID-19 dhe patën më pas një diagnozë të diabetit, kishte të ngjarë ta kishin pasur më parë këtë gjendje dhe të mos ishin të vetëdijshëm.

Dhe për shkak se shumë studime të mëparshme që pretendonin një lidhje midis Covid-19 dhe diabetit, janë kryer në grupe të vogla ose specifike, gjetjet mund të mos përfaqësojnë popullatën e përgjithshme.

Megjithatë studimet e fundit pohojnë se COVID-19 lidhet me rrezik më të lartë të diabetit pas infeksionit. Studiuesit shqyrtuan gjithashtu pjesëmarrësit në studim për të parë statusin e vaksinimit dhe lidhja midis COVID-19 dhe diabetit u gjet vetëm midis pjesëmarrësve të pavaksinuar.

Si mundet COVID të rrisë mundësinë për diabet të tipit 2?

Përse kjo mund të ndodhë nuk është ende plotësisht e qartë. Disa studime kanë sugjeruar që SARS-CoV-2 mund të infektojë qelizat që prodhojnë insulinë në pankreas, duke çuar në ndryshimin e funksionit të tyre dhe prodhimin e insulinës.

Gjithashtu mendohet se inflamacioni kronik i shkallës së ulët, i zakonshëm tek njerëzit me obezitet, mosfunksionimi autonom, përgjigjia imune e hiperaktivizuar, mund të luajë gjithashtu një rol.

Megjithëse ky studim është më i madh dhe më rigoroz se disa studime të mëparshme, duhet të duhen ende më shumë kërkime për të vërtetuar këtë lidhje.

Rehabilitimi, mënyra e të ushqyerit dhe aktiviteti fizik, mund të luajnë një rol të madh dhe madje mund të ndihmojë në mposhtjen e diabetit të tipit 2 në shumë individë që diagnostikohen pasi kanë pasur COVID-19. /AgroWeb.org

Lajmet

Prof. Ass. Dr. Mentor Bici përfaqëson UBT-në në trajnim ndërkombëtar në Universitetin e Valencias për teknologjitë moderne të trajtimit të ujërave

Published

on

By

Prof. Ass. Dr. Mentor Bici, profesor në Fakultetin e Shkencave të Ushqimit dhe Bioteknologjisë në UBT, mori pjesë në një trajnim ndërkombëtar shtatëditor të organizuar në Universitetin e Valencias, Spanjë, i fokusuar në metodat bashkëkohore të trajtimit të ujërave të ndotura dhe praktikat më efikase për mbrojtjen, menaxhimin dhe shfrytëzimin e qëndrueshëm të burimeve ujore.

Trajnimi është zhvilluar në një nga qendrat më të njohura evropiane për menaxhimin e ujit, ku qyteti i Valencias njihet ndërkombëtarisht për standardet e larta në ruajtjen e cilësisë dhe sigurisë së ujit të pijshëm, si dhe për zbatimin e zgjidhjeve inovative në fushën e trajtimit të ujërave.

Përmes pjesëmarrjes në këtë program, Prof. Bici ka avancuar njohuritë dhe kompetencat profesionale në teknologjitë më të reja të trajtimit të ujërave, duke krijuar mundësi për transferimin e këtyre praktikave dhe përvojave në procesin mësimor dhe kërkimor në UBT.

Ky aktivitet realizohet në kuadër të programit COST (European Cooperation in Science and Technology), i cili synon forcimin e bashkëpunimit ndërkombëtar në kërkim shkencor dhe inovacion. Në këtë kuadër, Prof. Bici ka kontribuar edhe në krijimin e urave të bashkëpunimit ndërmjet Universitetit të Valencias, UBT-së dhe universiteteve të tjera pjesëmarrëse në këtë aktivitet ndërkombëtar, duke zgjeruar rrjetin akademik dhe mundësitë për projekte të përbashkëta kërkimore në të ardhmen.

Continue Reading

Lajmet

Saranda Bogujevci viziton provën gjenerale të Operës së Kosovës para premierës së veprave të Puccinit

Published

on

Ministrja e Kulturës, Rinisë dhe Sportit, Saranda Bogujevci, ka vizituar sot provën gjenerale të Operës së Kosovës, në prag të premierës së diptikut të kompozitorit italian Giacomo Puccini, e cila do të shfaqet më 1 korrik.

Gjatë vizitës, ministrja përcolli nga afër fazën përfundimtare të përgatitjeve, duke ndjekur punën e orkestrës, solistëve dhe ekipit realizues, të cilët po finalizojnë detajet e këtij produksioni të rëndësishëm artistik.

Sipas Ministrisë së Kulturës, ky produksion do t’i sjellë publikut në Prishtinë dy vepra të rëndësishme të repertorit operistik botëror, duke pasuruar jetën kulturore dhe artistike të vendit.

Premiera e 1 korrikut konsiderohet një tjetër hap i rëndësishëm për zhvillimin e operës në Kosovë, duke dëshmuar përkushtimin e institucioneve dhe artistëve për avancimin e artit skenik dhe muzikor, si dhe për sjelljen e produksioneve cilësore para publikut kosovar./A.K/

Continue Reading

Lajmet

Ansambli Kombëtar i Këngëve dhe Valleve performon për herë të parë në Londër

Published

on

Ansambli Kombëtar i Këngëve dhe Valleve do të ngjitet për herë të parë në skenën e Mbretërisë së Bashkuar, duke sjellë trashëgiminë kulturore shqiptare në zemër të Londrës përmes një shfaqjeje artistike të veçantë.

Sipas njoftimit të Teatrit Kombëtar të Operës dhe Baletit, performanca do të mbahet më 6 korrik në Shaw Theatre në Londër, ku publiku do të ketë mundësinë të përjetojë një mbrëmje që ndërthur traditën shqiptare me frymëzimin që poeti britanik Lord Bajron gjeti në Shqipëri.

Në këtë mbrëmje artistike, ansambli do të prezantojë një program të pasur me këngë dhe valle tradicionale, kostume autentike dhe tinguj karakteristikë të folklorit shqiptar, duke përcjellë historinë, traditat dhe identitetin kulturor të shqiptarëve para publikut ndërkombëtar.

Teatri Kombëtar i Operës dhe Baletit thekson se shfaqja “Zëri i Trashëgimisë” synon të promovojë kulturën shqiptare përmes gjuhës universale të artit, duke shërbyer si një urë lidhëse mes Shqipërisë dhe Mbretërisë së Bashkuar.

“Zëri i Trashëgimisë është një ftesë për të zbuluar Shqipërinë përmes artit, një urë kulturore mes dy vendeve dhe një homazh për pasurinë e jashtëzakonshme të identitetit tonë kombëtar”, thuhet në njoftimin e TKOB-së.

Kjo paraqitje shënon një moment të rëndësishëm për promovimin e kulturës shqiptare në arenën ndërkombëtare, duke sjellë në një nga skenat e Londrës pasurinë e folklorit dhe traditave shqiptare./atsh//A.K/

Continue Reading

Lajmet

Nga sot paga minimale 500 euro bruto, paralajmërohet mbikëqyrje

Published

on

By

Institucionet përgjegjëse kanë paralajmëruar mbikëqyrje për zbatimin e vendimit, ndërsa kanë pranuar se sektori i pastrimit dhe ai i sigurisë fizike mbeten me problematikët për zbatimin e këtij vendimi të Qeverisë. E në Sindikatën e punëtorëve të sektorit privat kanë thënë se janë skeptikë për zbatimin e këtij vendimi nga kompanitë që kanë marrëdhënie kontraktuale me institucionet shtetërore

Nga e mërkura, paga minimale në Kosovë do të rritet në 500 euro bruto. Kjo është faza e dytë e zbatimit të vendimit të Qeverisë, pas rritjes në 425 euro më 1 janar të këtij viti.

Kryetari i Sindikatës së Punëtorëve të Sektorit Privat, Jusuf Azemi, është shprehur skeptik nëse paga minimale do të respektohet te kompanitë që kanë marrëdhënie kontraktuale me institucione shtetërore, raporton KOHA.

“Paga në sektorin privat, aty ku ka direkt pronarë të kompanive, nëse nuk ka dikë në mes, zbatohet. Por nuk po zbatohet as paga minimale që është 425 euro, vetëm tek ato kompani që kanë marrëdhënie kontraktuale me institucione shtetërore dhe komunale. Kemi shumë kompani të cilat nuk e kanë zbatuar pagën minimale”, ka thënë Azemi.

Edhe në Inspektoratin Qendror të Punës kanë pranuar që sektorët me rrezik për të mos zbatuar këtë vendim janë: ai i pastrimit dhe sigurisë fizike, por nëse kjo gjë ndodh kanë paralajmëruar masa.

“Bizneset të cilat nuk e respektojnë vendimin e pagës minimale, sipas procedurës inspektuese, kur konstatohet kjo gjendje, do të iniciohet procedurë kundërvajtëse. Sektorët që paraqesin rrezik më të lartë në zbatimin e vendimit janë sektori i pastrimit dhe ai i sigurisë fizike, ku edhe bazuar në risk janë realizuar inspektime”, thuhet në përgjigjen e Inspektoratit Qendror të Punës.

E qytetarët kanë mendime të ndryshme për rritjen e pagës minimale.

“Nuk është e mjaftueshme për një punëtor. 500 euro çfarë shpenzimesh, çfarë jete e shtrenjtë. 500 euro me nejt gjithë ditën në ndërtesë, s’është e mjaftueshme”, ka thënë qytetari Sali Brahimi.

Edhe Atdhe Geci e ka quajtur të pamjaftueshme.

“Sipas rritjes së çmimeve pagat janë të ulëta, së paku për 200 euro. Besoj se 700 euro do të ishte e mjaftueshme”, ka thënë ai.

Sipas një raporti të GAP-it nga viti 2011 deri në vitin 2023, paga minimale bruto në Kosovë ishte e pandryshuar për një periudhë 12-vjeçare.

Gjatë kësaj kohe, për punëtorët nën moshën 35 vjeç paga minimale bruto ishte 130 euro, ndërsa për ata mbi 35 vjeç ishte 170 euro.

Sipas raportit, ky dallim i bazuar në moshë u eliminua në vitin 2023, kur paga minimale u unifikua në 264 euro bruto për të gjithë punëtorët.

Që nga viti 2023, paga minimale ka shënuar rritje të vazhdueshme.

Në vitin 2024, ajo u rrit në 350 euro bruto, për të vazhduar me rritje më 1 janar 2026 dhe tash më 1 korrik 2026 në 500 euro bruto. /KOHA/ /E.A/

Continue Reading

Të kërkuara