Lajmet

​Pse gratë kanë më shumë gjasa të zhvillojnë sëmundjen e Alzheimerit sesa burrat?

Arsyeja e parë dhe më e rëndësishme është se gratë kanë tendencë të jetojnë më gjatë se burrat.

Published

on

Pothuajse dy të tretat e njerëzve të diagnostikuar me sëmundjen Alzheimer në SHBA janë gra. Cila mund të jetë arsyeja për këtë?

Gratë jetojnë më gjatë

Arsyeja e parë dhe më e rëndësishme është se gratë kanë tendencë të jetojnë më gjatë se burrat.

Një nga arsyet pse ka më shumë gra me sëmundjen Alzheimer sesa burra është thjesht se në shoqërinë tonë ka më shumë gra të moshuara sesa burra të moshuar dhe faktori më i madh i rrezikut për sëmundjen e Alzheimerit është mosha. Sa më i vjetër të jeni, aq më shumë ka të ngjarë të zhvilloni këtë sëmundje.

Shanset për të zhvilluar sëmundjen e Alzheimerit në fund të jetës janë pak më të larta te femrat sesa te meshkujt. Një studim që ndoqi 16.926 njerëz në Suedi zbuloi se, duke filluar nga mosha 80-vjeç, gratë kanë më shumë gjasa të diagnostikohen me sëmundjen e Alzheimerit sesa burrat.

Në mënyrë të ngjashme, një studim në Tajvan zbuloi se gratë kanë më shumë gjasa të zhvillojnë sëmundjen e Alzheimerit në krahasim me burrat.

Një meta-analizë që shqyrton incidencën e sëmundjes në Evropë zbuloi se afërsisht 13 gra nga 1000 zhvillonin sëmundjen e Alzheimerit çdo vit, krahasuar me vetëm shtatë burra.

Çrregullimet autoimune janë më të zakonshme te gratë

Gratë kanë dy herë më shumë gjasa të kenë një sëmundje autoimune në krahasim me burrat. Arsyeja e këtij ndryshimi nuk është plotësisht e qartë, por dihet se sistemi imunitar është më i fortë te femrat se te meshkujt dhe shumë sëmundje autoimune shfaqen shpesh gjatë shtatzënisë.

Mund të ndodhë që sistemi imunitar më i fortë i një gruaje është zhvilluar përmes evolucionit për të mbrojtur fetusin nga infeksioni. Pra, si pjesë e sistemit të tyre imunitar më të fortë, gratë mund të përfundojnë me më shumë pllaka amiloide sesa burrat.

Pllakat amiloide që shkaktojnë sëmundjen e Alzheimerit mund të jenë pjesë e sistemit imunitar që është përgjegjës për luftimin e infeksioneve.

Një studim që shqyrton normat e demencës në Suedi zbuloi se ka të ngjarë një ndërveprim specifik midis sëmundjes së Alzheimerit dhe gjinisë.

Lajmet

Ambasadori britanik: Kosovës i duhet urgjentisht një kuvend dhe qeveri funksionale

Published

on

By

Ambasadori i Britanisë së Madhe në Kosovë, Jonathan Hargreaves, ka theksuar nevojën urgjente për krijimin e institucioneve funksionale pas zgjedhjeve të fundit parlamentare.

“Më shumë se dy muaj që prej kur populli i Kosovës votoi në zgjedhje, Kosova urgjentisht ka nevojë për një kuvend dhe qeveri funksionale. Populli ka të drejtë të presë që liderët e tyre politikë të punojnë së bashku në interes kombëtar”, ka shkruar Hargreaves në platformën X.

Ndërkohë, sot ka vazhduar seanca konstituive e Kuvendit të Kosovës, e cila ishte ndërprerë të hënën. Kryesuesi i saj, Avni Dehari, ftoi në konsultime përfaqësuesit e partive politike, mirëpo pas takimit ai deklaroi se nuk është arritur konsensus për vazhdimin e punimeve.

Si rezultat, Dehari njoftoi se seanca konstituive do të vazhdojë më 19 prill, në orën 12:00.

Continue Reading

Lajmet

KDI kritikon ndërprerjen e seancës: Mungesë transparence dhe shkelje procedurale

Published

on

By

Pas ndërprerjes së seancës konstituive të Kuvendit të Kosovës, Eugen Cakolli nga Instituti Demokratik i Kosovës (KDI) ka shprehur shqetësim për mënyrën e menaxhimit të procesit dhe shkeljet procedurale që, sipas tij, e kanë shoqëruar atë.

Cakolli tha se ndërprerja e seancës, pa votim formal dhe pa trajtuar të gjitha pikat e rendit të ditës, përbën një shkelje të rregullave parlamentare. Ai shtoi se mungesa e votimit për raportin e komisionit për verifikimin e mandateve ka krijuar një vakum juridik, duke pamundësuar ecjen përpara të Kuvendit.

Sipas tij, bllokimi institucional po ndodh si rezultat i mosdorëheqjes së kryeministrit dhe ministrave në detyrë që kanë fituar mandate deputetësh. Cakolli theksoi se dorëheqja e tyre është një obligim ligjor dhe se ajo do t’i hapte rrugë konstituimit të Kuvendit.

“Tashmë është e qartë se situata është e bllokuar për shkak të mosofrimit të dorëheqjeve, obligim ligjor ky për kryeministrin dhe 15 ministrat tjerë në detyrë të cilët kanë fituar mandat të deputetit. Ne i bëjmë thirrje kryeministrit në detyrë dhe gjithë ministrave që, në funksion të zhbllokimit të punës së kuvendit, të dorëzojnë dorëheqjet e tyre formale, siç ua kërkon ligji për qeverinë që është miratuar po nga legjislatura e kaluar, në mënyrë që t’i hapet rrugë konstituimit të Kuvendit dhe të evitohen bllokada të panevojshme,””, tha ai.

Cakolli gjithashtu kritikoi qasjen e kryesuesit të seancës, Avni Dehari, duke thënë se nuk janë ndërmarrë hapat e nevojshëm për të siguruar një proces transparent dhe ligjërisht të qëndrueshëm.

Continue Reading

Lajmet

Kurti shmang pyetjet për votat dhe dështimin e seancës

Published

on

By

Kryeministri në detyrë, Albin Kurti, nuk ka dhënë përgjigje në lidhje me dështimin e vazhdimit të seancës konstituive të Kuvendit të Kosovës.

Kurti u shmang pyetjeve të gazetarëve, përfshirë ato që lidhen me përpjekjet e Lëvizjes Vetëvendosje për sigurimin e votave të nevojshme për formimin e institucioneve të reja.

Përballë interesimit të mediave, Kurti nuk dha asnjë koment, ndërsa mbetet e paqartë nëse shumica parlamentare do të sigurohet deri në seancën e radhës të paralajmëruar për 19 prill.

Continue Reading

Lajmet

Kusari – Lila: Dialogu mes partive politike, opsion për tejkalimin e bllokadës në Kuvend

Published

on

By

Deputetja e zgjedhur në listën e Lëvizjes Vetëvendosje, Mimoza Kusari – Lila, ka kritikuar partitë PDK, LDK dhe AAK për bllokimin e procesit të formimit të institucioneve të reja, duke e konsideruar përgjegjësinë e këtyre partive në këtë bllokadë.

Kusari – Lila ka theksuar se, nëse vazhdon dështimi i konstituimit të Kuvendit, duhet shqyrtuar mundësia e një dialogu mes partive politike, përfshirë ftesën për diskutimin e veprimeve të ardhshme.

Ajo e cilësoi të pakuptimtë që partitë që ishin në opozitë gjatë mandatit të kaluar po hezitojnë të pranojnë mandatet që fituan në zgjedhjet e 9 shkurtit.

Continue Reading

Të kërkuara