Lajmet

​Procesi i verifikimit të statusit të viktimave të dhunës seksuale mos të afatizohet

Aprovimi i statusit të viktimës së dhunës seksuale u jep të drejtë viktimave që të marrin pagesë mujore prej 230 euro në muaj.

Published

on

Procesi i verifikimit të statusit të viktimave të dhunës seksuale, aktualisht është në vakum ligjor. Nga shkurti i këtij viti, asnjë viktimë nuk ka pasur mundësi të aplikojë pranë komisionit qeveritar dhe të gëzojë pensionin. Qendra Kosovare për Rehabilitimin e të Mbijetuarve të Torturës (QKRMT) dhe organizatat tjera të licencuara, kanë përsëritur kërkesën që të mos kufizohet afati për verifikimin e statusit të viktimave të dhunës seksuale. Ndërkohë, është në proces plotësim-ndryshimi i ligjit, i cili mundëson zgjatjen e afatit vetëm për dy vjet.

Sfidat dhe shqetësimet e burrave dhe grave të dhunuar seksualisht gjatë luftës së fundit në Kosovë, janë përmendur edhe në tryezën “E drejta për njohje: Ndikimi i mungesës ligjore dhe afatizimit të aplikimit në procesin e njohjes për të mbijetuarit e dhunës seksuale gjatë luftës në Kosovë”.

Drejtoresha e QKRMT-së, Feride Rushiti tha se nuk duhet të kufizohet afati për trajtimin e rasteve të dhunës seksuale.

“Krimet e luftës nuk parashkruhen, as e drejta në krimet e luftës nuk duhet të afatizohet. Aq më shumë kur kemi të bëjmë me një grup kaq të ndjeshëm, siç janë viktimat e dhunës seksuale të luftës. Këto gra dhe burra kanë presione, janë të stigmatizuara, të paragjykuar në familje, në shoqëri ende. Edhe pse ka një progres edhe sot kur po flasim janë rreth 1500 gra dhe burra që përfitojnë dhe e kanë ndjerë dorën e shtetit që i përkrah në formë të pensionit. Fatkeqësisht janë edhe shumë gra dhe burra që ende kanë probleme me familjen, ende nuk e kanë diskutuar këtë çështje me familjen. Shumë nga ato presin fatkeqësisht që t’iu vdes burri, që t’iu vdes vjehrra, që t’iu martohet fëmijët, janë rrethana psikologjike në familje që ato duhet të marrin vendimin. Ky afatizim qysh në këtë periudhë kohore e ka krijuar një lloj vakumi ligjor”, theksoi Rushiti.

Në komisionin i cili ka mbaruar punën në shkurt, Rushiti shtoi se nuk është pranuar asnjë histori e re e viktimave të dhunës seksuale.

E zhgënjyer me këtë proces u shpreh drejtoresha e Qendrës për Promovimin e të Drejtave të Grave në Drenas, Kadire Tahiraj, e cila tha se tash e 24 vjet po përballen me sfida.

“Jemi të shqetësuar dhe të zhgënjyer me këtë afat të kufizimit për njohjen e statusit të viktimave të dhunës seksuale. Pasi që kemi pritur shumë vjet dhe sot pas 24 vjet po duhet ende që të ballafaqohemi për të kërkuar të drejtën e këtyre grave. Ne sot si shoqëri, si institucione do të duhej të merreshim me punë, me rehabilitimin e të mbijetuarve të luftës, por edhe me përfitimin e benefitive siç janë të parapara me ligj, jo sot pas 24 vitesh ende duke kërkuar të zgjatet afati për aplikimin. Ka pasur shumë shqetësime, zhgënjime tek komisioni, është pritur me vite të tëra për njohjen e statusit. Kemi kaluar edhe fazën e pandemisë gjatë pesë vitesh sa ka qenë afati. Gjatë këtij afati ka pasur raste që asnjëra nuk ka mundur të aplikojë”, shtoi Tahiraj, duke përmendur edhe vështirësitë me të cilat ballafaqohen viktimat kur paraqiten në komision.

Edhe drejtoresha e “Medica Kosova”, Veprore Shehu tha se ky afat nuk mjafton që gratë të sfidojnë mentalitetin e familjes e shoqërisë dhe të gëzojnë të drejtat e tyre.

“Me ketë proces që kemi filluar të njohjes dhe verifikimit të statusit të viktimave të dhunës seksuale, ne jo vetëm që kemi hapur rrugë që të flasin gratë dhe që një nevojë për njohje të tillë institucionale dhe për të përfituar përmes një pensioni mujor, ka ndikuar që gratë ta marrin këtë hap. Konsideroj se shumë gra edhe tash kanë ngel akoma në dilemën e qasjes në këtë proces. Pavarësisht qe jemi në një vakum, tash kanë kaluar gjashtë muaj jemi në pritje të amendamentimit të ligjit, për ta vazhduar procesin, kemi pritur vite të tëra që të fillojmë me këtë proces, të fuqizojmë gratë dhe nuk duhet të presim më tepër që ky proces të fillojë”, theksoi Shehu në këtë tryezë.

Të vështirë e ka konsideruar për viktimat, Mirlinda Sada nga Medica Gjakova, vakumin ligjor të krijuar pas përfundimit të mandatit. Sipas saj, krimet e luftës janë shkelje e të drejtave të njeriut dhe të njëjtat nuk parashkruhen.

“Kjo është duke shkaktuar një ri-traumatizim tek të mbijetuarit, mirëpo ne shpresojmë dhe ju bëjmë thirrje institucioneve, parlamentit, qeverisë që sa më shpejt që të fillojmë zbatimin ose vazhdimin e punës për aplikim. Duke ditur që dy vite kalojnë shumë shpejt dhe nga 25 maji qysh ne e kemi informatës do të fillojë implementimi, sot jemi me datën 19 qershor dhe ende nuk ka filluar dhe dy vjet të plota nuk kanë mbetur. Ne si organizata kërkojmë që ligji të fillojë sa më parë me zbatimin dhe të mos jetë i kufizuar”, deklaroi Sada.

E në lidhje me këtë, kryetarja e Komisionit për te Drejtat e Njeriut, Duda Balje deklaroi se kufizimi dhe mënyra e funksionimit të komisionit janë probleme të mëdha.

“Kemi dy probleme të mëdha, problemi i parë është kufizimi kohor, problemi i dytë mënyra e funksionimit të komisionit. Në dy vjet e fundit, katër herë kemi pasur në takim komisionin. Kemi shkuar në Drenas, kemi pasur viktima edhe brenda komisionit edhe unë për 15 vite ka qenë takimi më i rëndë në karrierën time. Me krejt energjinë kemi provuar të ndihmojmë, por prapë se prapë kemi pasur probleme… Kërkimi i shenjave trupore pas sa kohë, mënyra si e kanë trajtuar femrën është problem. Ka qenë ofenduese çfarë kanë përjetuar”, deklaroi Balje.

Aprovimi i statusit të viktimës së dhunës seksuale u jep të drejtë viktimave që të marrin pagesë mujore prej 230 euro në muaj. Statusi i viktimës së dhunës seksuale është njohur me ligj në vitin 2024. Ndërkaq, Komisioni Qeveritar për Njohjen dhe Verifikimin e Statusit të Viktimave të Dhunës Seksuale ka filluar punën zyrtarisht në shkurt të vitit 2018.

Lajmet

Sabedini: Opozita pa alternativë, Kurti përfituesi kryesor i krizës politike

Published

on

By

Profesori universitar, Musa Sabedini, ka shprehur shqetësimin e tij për ngërçin e zgjatur politik në Kosovë, duke vlerësuar se vendi po përballet me një krizë serioze institucionale, e cila, sipas tij, rrezikon stabilitetin e brendshëm dhe kredibilitetin ndërkombëtar të shtetit.

Në një prononcim për Ekonomia Online, Sabedini thekson se klasa politike mban përgjegjësinë kryesore për situatën e krijuar, duke e cilësuar të papranueshme vazhdimin e bllokadës institucionale dhe mungesën e një vullneti real për zgjidhjen e krizës.

Sipas tij, Kosova tashmë po paguan një kosto të lartë politike dhe diplomatike, ndërsa besimi i qytetarëve dhe i partnerëve ndërkombëtarë ndaj institucioneve të vendit është në rënie.

“Është e lehtë të bllokosh një proces të rregullt institucional, por është krejtësisht e pakuptimtë që kjo gjendje të vazhdojë për një kohë kaq të gjatë. Zgjedhjet e reja nuk do të prodhonin domosdoshmërisht një rezultat ndryshe, sepse opozita nuk ka arritur të krijojë alternativa bindëse dhe të rrisë mbështetjen qytetare. Ndërkohë, Albin Kurti, pavarësisht kritikave dhe zhvillimeve politike, vazhdon të mbetet përfituesi kryesor i kësaj situate”, deklaron Sabedini.

Profesori universitar vlerëson se përgjegjësinë më të madhe për krizën aktuale e mban kryeministri Albin Kurti, ndërsa opozitën e konsideron të pafuqishme për të ofruar vizion dhe zgjidhje konkrete.

Ai rikujton se kishte paralajmëruar më herët zhvillime të brendshme në Lidhjen Demokratike të Kosovës, duke shtuar se tensionet në këtë subjekt politik, sipas tij, po ndodhin në një moment shumë të ndjeshëm për skenën politike dhe njëkohësisht po i shkojnë në favor pozitës aktuale.

Sabedini thekson se Kosova nuk ka më luksin të vazhdojë me eksperimente politike, në një kohë kur sfidat ekonomike, diplomatike dhe të sigurisë po bëhen gjithnjë e më të mëdha.

“Albin Kurti po dëshmohet një negociator i vështirë për kompromis politik, ndërsa opozita po vazhdon të mbetet pasive dhe pa iniciativa serioze. Zgjidhja më e mirë, jo sepse e meriton Albin Kurti, por sepse e meriton Kosova, është që vendi të gjejë rrugën e daljes nga kjo krizë përmes zgjedhjes së një presidenti kredibil dhe ndërtimit të institucioneve funksionale. Në këtë kontekst, unë konsideroj se Ramush Haradinaj i plotëson tiparet e një lideri me besueshmëri, përvojë dhe përgjegjësi politike”, shprehet ai.

Sipas Sabedinit, çdo ditë e humbur pa institucione funksionale reflektohet drejtpërdrejt në zhvillimin ekonomik, investimet e huaja dhe mbështetjen ndërkombëtare që Kosova ka gëzuar ndër vite.

Ai paralajmëron se zhvillimet e fundit gjeopolitike, përfshirë tensionet në Lindjen e Mesme dhe përplasjet ndërmjet fuqive ndërkombëtare, mund të kenë pasoja edhe për Kosovën, duke e bërë edhe më të domosdoshëm stabilitetin e brendshëm politik.

Profesori universitar vlerëson se ngërçi institucional dhe politik do t’i kushtojë shtrenjtë Kosovës, si në planin e brendshëm, ashtu edhe në raport me partnerët ndërkombëtarë.

Sipas tij, zvarritja e proceseve shtetërore po reflektohet në dobësimin e besimit institucional, në zvogëlimin e mbështetjes financiare dhe në mungesën e donacioneve e investimeve që dikur Kosova i siguronte me përkrahjen e pakushtëzuar të shteteve mike.

“Zhvillimet e fundit gjeopolitike, përfshirë tensionet ndërmjet Shteteve të Bashkuara të Amerikës dhe Iranit, si dhe konfliktet e vazhdueshme në Lindjen e Mesme, do të kenë ndikim të drejtpërdrejtë edhe në ekonominë dhe jetën e përditshme të qytetarëve të Kosovës. Pikërisht për këtë arsye, vendi ka nevojë urgjente për dialog politik, komunikim konstruktiv dhe një marrëveshje që do të rikthente stabilitetin institucional dhe besimin e qytetarëve, të cilët sot ndihen të lodhur dhe të zhgënjyer nga kriza e zgjatur politike. Në këtë fazë, çelësi i zgjidhjes mbetet te kryeministri Albin Kurti. Ai duhet të dëshmojë lidership shtetëror dhe të kuptojë se një kompromis në funksion të interesit publik nuk është dobësi politike, por përgjegjësi ndaj shtetit, rinisë dhe së ardhmes së Kosovës”, ka deklaruar Sabedini.

“Përballë këtyre rrethanave, dialogu, kompromisi dhe përgjegjësia shtetërore janë domosdoshmëri. Shoqëria kosovare ka nevojë për qetësi, institucione funksionale dhe rikthim të besimit qytetar. Çelësi i zgjidhjes, në këtë fazë, mbetet te kryeministri Albin Kurti, i cili duhet të dëshmojë gatishmëri për të vendosur interesin e shtetit dhe të qytetarëve mbi kalkulimet politike”, përfundon profesori universitar Musa Sabedini. /Ekonomia online/

Continue Reading

Lajmet

Ambasada britanike mirëpret emërimin e kryeprokurorit Zejnullah Gashi, kërkon pavarësi dhe llogaridhënie

Published

on

By

Ambasada e Britanisë së Madhe në Kosovë ka mirëpritur emërimin e Zejnullah Gashit në pozitën e Kryeprokurorit të Shtetit, duke e cilësuar këtë si një hap shumë të rëndësishëm pas një periudhe disavjeçare pa një udhëheqës me mandat të plotë.

Përmes një reagimi zyrtar, ambasada i ka uruar sukses Gashit, duke theksuar se pret reforma që sigurojnë një sistem prokurorial të pavarur, transparent dhe llogaridhënës, i cili lufton në mënyrë efektive krimin e organizuar dhe korrupsionin.

Përveç Britanisë, këtë emërim e ka mirëpritur edhe Zyra e Bashkimit Evropian në Kosovë, duke vënë në dukje se ky vendim i jep fund një periudhe më shumë se katërvjeçare gjatë së cilës institucioni u drejtua vetëm me ushtrues detyre.

Zejnullah Gashi ka pranuar zyrtarisht detyrën të mërkurën, pasi u dekretua një ditë më herët nga ushtruesja e detyrës së presidentes, Albulena Haxhiu. Ajo sqaroi se vendimi erdhi pas një shqyrtimi të hollësishëm të dokumentacionit të Këshillit Prokurorial, raporteve të sigurisë dhe vlerësimeve nga monitoruesit e shoqërisë civile.

Ky zhvillim pason një proces të gjatë e të ndërlikuar, që nisi me shpalljen e konkursit më 18 maj të këtij viti, i cili u përcoll edhe me sfida ligjore nga kryeprokurori i Prokurorisë Speciale, Blerim Isufaj. Ky i fundit kishte kërkuar pezullimin e konkursit në gjykata, por kërkesa e tij u refuzua nga Gjykata Administrative dhe ajo e Apelit.

Kujtojmë se bllokada disavjeçare në këtë institucion nisi që nga tetori i vitit 2023, kur presidentja e atëhershme, Vjosa Osmani, refuzoi dekretimin e Isufajt për shkak të shkeljeve të evidentuara në procedurën e përzgjedhjes. /E.A/

Continue Reading

Lajmet

Studio të ardhmen e gjelbër: UBT hap dyert për liderët e rinj në Inxhinierinë e Agrikulturës dhe Mjedisit

Published

on

By

Në një kohë kur ndryshimet klimatike, siguria ushqimore dhe mbrojtja e mjedisit janë kthyer në sfidat më të mëdha globale, UBT po ofron rrugë të reja për të gjithë të rinjtë që duan të bëhen pjesë e zgjidhjes.

Përmes programit inovativ të Inxhinierisë së Agrikulturës dhe Mjedisit, UBT synon të edukojë dhe të përgatisë brezin e ri të profesionistëve të cilët do të luajnë një rol kyç në avancimin e praktikave të qëndrueshme bujqësore dhe në ruajtjen e resurseve tona natyrore.

Ky program modern është i ndërtuar mbi shtyllat e mësimdhënies bashkëkohore, kërkimit shkencor me ndikim të drejtpërdrejtë dhe menaxhimit strategjik, duke u ofruar studentëve një platformë të shkëlqyer për të zhvilluar një karrierë të suksesshme dhe me ndikim të madh në shoqëri.

Studentët që zgjedhin të bëhen pjesë e këtij rrugëtimi kanë mundësinë të profilizohen në dy drejtime tejet të kërkuara nga tregu i punës, siç janë Prodhimtaria Bimore dhe Menaxhimi i Mjedisit në Bujqësi.

Gjatë studimeve, ata do të pajisen me shkathtësi praktike për të mbikëqyrur dhe udhëhequr programe që lidhen me kultivimin, ruajtjen dhe mbrojtjen e bimëve, si dhe me parimet e kultivimit të perimeve në fusha të hapura dhe në mjedise të mbrojtura.

Për më tepër, programi u jep rëndësi të veçantë vlerave ushqyese dhe shëndetësore të produkteve me origjinë bimore, duke i aftësuar studentët të kuptojnë rolin e ushqimit në ruajtjen e shëndetit dhe mbështetjen ushqimore gjatë gjithë jetës.

Përmes punës praktike në terren dhe hulumtimeve, të rinjtë do të mësojnë të përgatisin dhe vlerësojnë të dhëna reale mbi gjendjen e kulturave bujqësore dhe të ndajnë gjetjet e tyre në konferenca shkencore kombëtare e ndërkombëtare.

Përtej aspektit teknik dhe shkencor, ky program ka një impakt të jashtëzakonshëm ekonomik dhe është i lidhur ngushtë me rritjen e PBB-së dhe krijimin e vendeve të reja të punës në Kosovë dhe rajon.

Përmes lëndëve specifike si Ekonomia Bujqësore, Menaxhimi i Biznesit Bujqësor dhe Politikat Mjedisore, studentët trajnohen të bëhen ndërmarrës të suksesshëm dhe të menaxhojnë projekte që nxisin zhvillimin e tregjeve bujqësore dhe mbrojtjen e mjedisit.

UBT mbetet e përkushtuar që t’u japë studentëve një perspektivë globale dhe t’u zhvillojë atyre aftësi udhëheqëse të bazuara në profesionalizëm dhe etikë të lartë pune. Duke u regjistruar në Inxhinierinë e Agrikulturës dhe Mjedisit, ju nuk po zgjidhni thjesht një fakultet, por po investoni në një profesion fisnik dhe fitimprurës që do të formësojë të ardhmen e qëndrueshme të vendit tonë.

Regjistrimet kanë filluar, këtu gjeni linkun për aplikim!

 

Continue Reading

Lajmet

KURIOZITETET E DITËS

Published

on

Lexoni pesë kuriozitete. Mund të mos i keni ditur:

 

  1. Kafshët mund ta përjetojnë kohën ndryshe nga njerëzit. Për kafshët më të vogla, bota përreth tyre lëviz më ngadalë krahasuar me njerëzit. Salamandrat dhe hardhucat, për shembull, e përjetojnë kohën më ngadalë se macet dhe qentë. Kjo ndodh sepse perceptimi i kohës varet nga shpejtësia me të cilën truri mund të përpunojë informacionin hyrës.

 

  1. Uji mund të mos jetë i lagësht. Kjo ndodh sepse shumica e shkencëtarëve e përcaktojnë lagështinë si aftësinë e një lëngu për të mbajtur kontaktin me një sipërfaqe të ngurtë, që do të thotë se vetë uji nuk është i lagësht, por mund t’i lagë objektet e tjera.

 

  1. Shumica e njerëzve i përkëdhelin macet në mënyrën e gabuar. Hulumtimet tregojnë se ato shpesh e tolerojnë atë vetëm për ushqim dhe vëmendje. Pikat më të sigurta? Nën mjekër, faqe dhe bazën e veshëve. Më e keqja? Barku dhe baza e bishtit të tyre – nëse prekni atje, ka më shumë të ngjarë t’i bezdisni sesa të lidheni me to.

 

  1. Një pulë dikur jetoi për 18 muaj pa kokë. Ngjarja e pabesueshme e pulës Mike u regjistrua në vitet 1940 në SHBA. Ai mbijetoi pasi vena e tij jugulare dhe pjesa më e madhe e trungut të trurit të tij mbetën kryesisht të paprekura, duke siguruar që funksioni i trurit të mbetej mjaftueshëm për mbijetesë. Në shumicën e rasteve, një pulë pa kokë ngordh brenda pak minutash.

 

  1. Të gjitha bakteret e botës, të grumbulluara njëra mbi tjetrën, do të shtriheshin për 10 miliardë vite dritë. Së bashku, mikrobet e Tokës me gjatësi 0.001 mm mund të mbështillen rreth Rrugës së Qumështit mbi 20,000 herë.

 

Continue Reading

Të kërkuara