Aktualitet

​Dokumenti i inteligjencës amerikane tregon bllokadën detare ruse të Ukrainës: Rusia po përdorë grurin si formë shantazhi

Presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, tha se 20 milionë tonë grurë janë goditur në Ukrainë

Published

on

Udhëheqësit botërorë i quajnë veprimet e Kremlinit një sulm të qëllimshëm ndaj zinxhirit global të furnizimit me ushqime.

Inteligjenca e sapodeklasifikuar e ShBA-së tregon se një bllokadë detare ruse ka ndalur tregtinë detare në portet e Ukrainës, në atë që liderët botërorë e quajnë një sulm të qëllimshëm ndaj zinxhirit global të furnizimit me ushqime që ka ngritur frikën e paqëndrueshmërisë politike dhe mungesave, përveç nëse lejohen drithërat dhe produktet e tjera thelbësore bujqësore të rrjedhin lirshëm nga Ukraina.

Marina ruse tani në mënyrë efektive kontrollon të gjithë trafikun në të tretën të Detit të Zi, duke e bërë atë të pasigurt për transportin tregtar, sipas një dokumenti të qeverisë amerikane të marrë nga Washington Post.

Dokumenti, i bazuar në inteligjencën e deklasifikuar së fundmi, analizoi densitetin e aktivitetit detar rus përgjatë pjesëve të bregdetit jugor të Ukrainës dhe gadishullit të Krimesë, të cilin Rusia e pushtoi dhe aneksoi në vitin 2014.

Bllokada që pasoi pas pushtimit të Rusisë në shkurt ndaloi trafikun civil detar duke bllokuar eksportet bujqësore ukrainase dhe duke rrezikuar furnizimet globale të ushqimit,sipas një zyrtari amerikan, i cili foli në kushte anonimiteti për të përshkruar inteligjencën.

“Ndikimi i veprimeve të Rusisë nuk mund të nënvlerësohet pasi eksportet e Ukrainës në det janë jetike për sigurinë globale të ushqimit. Ukraina siguron rreth 10 për qind të eksporteve botërore të grurit, dhe shumica dërrmuese e këtyre eksporteve, afërsisht 95 për qind në 2020, u nisën nëpërmjet porteve të Detit të Zi”, tha zyrtari.

Ditët e fundit, liderët botërorë kanë paralajmëruar se bllokada e Rusisë përbën një nga kërcënimet më të tmerrshme për stabilitetin global që nga fillimi i luftës. Ukraina është një shportë globale ushqimore. Vendi është eksportuesi më i madh në botë i vajit të lulediellit, eksportuesi i katërt më i madh i misrit dhe eksportuesi i pestë më i madh i grurit.

Duke folur në Forumin Ekonomik Botëror në Davos, Zvicër, të martën, presidentja e Komisionit Evropian , Ursula von der Leyen, tha se 20 milionë tonë grurë janë goditur në Ukrainë. Rusia ka bombarduar qëllimisht magazinat e grurit të Ukrainës dhe “po grumbullon eksportet e veta të ushqimit si një formë shantazhi”, tha ajo, “duke penguar furnizimet për të rritur çmimet globale, ose duke tregtuar grurë në këmbim të mbështetjes politike. Ajo po përdor urinë dhe grurin për të treguar pushtetin.”

Vendet politikisht të brishta janë veçanërisht të cenueshme, tha von der Leyen, duke vënë në dukje se çmimet e bukës në Liban janë rritur me 70 për qind dhe dërgesat e ushqimit nga Odessa në Somali janë ndalur për shkak të veprimeve të Rusisë.

Sekretari i Shtetit Antony Blinken i bëri jehonë vlerësimit të zymtë javën e kaluar në komentet në Kombet e Bashkuara, duke e quajtur bllokadën e Rusisë “një përpjekje të qëllimshme” për të destabilizuar furnizimin me ushqim në botë.

Që kur Rusia lëshoi një paralajmërim për marinarët në shkurt se zona të konsiderueshme të Detit të Zi ishin të mbyllura për trafikun tregtar.

“Ushtria ruse ka bllokuar vazhdimisht kalimin e sigurt për në dhe nga Ukraina, duke forcuar kontrollin e saj mbi Detin Azov, stacionimi i anijeve luftarake në portet e Ukrainës. Dhe Rusia ka goditur disa herë portet e Ukrainës. Furnizimi me ushqim për miliona ukrainas dhe miliona të tjerë në mbarë botën është mbajtur fjalë për fjalë peng nga ushtria ruse”, tha Blinken.

Lajmet

Prof. Blerim Canaj në “Inside Politics with Anisa”: Demokracia në Kosovë mes formalitetit, liderëve të fortë dhe rolit të mediave

Published

on

By

Në podcastin “Inside Politics with Anisa I”, i ftuar ishte profesori i shkencave politike në UBT, Blerim Canaj, i cili foli për gjendjen e demokracisë në Kosovë dhe në rajon, duke ngritur dilema mbi mënyrën se si ajo funksionon në praktikë.

Canaj tha se nëse demokracia shihet nga këndvështrimi historik që nga Greqia antike, atëherë shqetësimet e filozofëve si Platoni dhe Aristoteli mund të jenë ende relevante edhe sot. Sipas tij, shpesh krijohet përshtypja se sot jetojmë në një demokraci formale.

“Kam përshtypjen se ne sot jetojmë në një demokraci formale. Kemi zgjedhje, dhe në Kosovë ato madje janë për t’u lavdëruar krahas rajonit, por demokracia nuk nënkupton vetëm votimin,” u shpreh ai.

Sipas Canajt, demokracia nuk kufizohet vetëm te votimi, por përfshin edhe funksionimin e shoqërisë civile dhe mediave. Ai theksoi se në realitetin ballkanik, rol të madh shpesh luan edhe fuqia financiare dhe mënyra se si ajo ndikon në proceset politike.

Në Ballkan shpesh rol të madh luan kush i ka paratë. Fatkeqësisht, në periudhën e zgjedhjeve shpesh shohim sulme ndaj mediave dhe përdorim të buxhetit të shtetit, gjë që e dëmton zgjedhjen e lirë dhe të barabartë,” tha ai.

Ai shtoi se në shumë raste kjo krijon avantazh për ata që kanë më shumë burime financiare dhe e deformon garën demokratike.

Duke folur për fenomenin e “liderëve të fortë”, profesori Canaj u shpreh se në shoqërinë tonë ende nuk mbizotërojnë partitë programore, por kulti i liderit. Sipas tij, kjo ka ndikuar që vëmendja të largohet nga programet politike dhe të fokusohet te individi.

“Nuk fokusohemi te programet politike, por te kulti i liderit. Dhe nga kjo shpesh prodhohen edhe deputetë që nuk janë të përgatitur sa duhet,” u shpreh ai.

Ai theksoi se kjo qasje ka sjellë edhe largimin e njerëzve profesionalë nga politika, pasi shpesh përballja me kandidatë më pak të përgatitur krijon frustrim. Sipas tij, kjo ka ndikuar në forcimin e kultit të liderit dhe në krijimin e një dinamike ku lideri shihet si figurë qendrore, pothuajse “si baba”, ndërsa mbështetësit ndihen pjesë e një strukture familjare politike.

Në pjesën për mediat, Canaj tha se ato kanë rol thelbësor në funksionimin e demokracisë dhe në informimin e qytetarëve. Ai i konsideroi mediat si një lloj “qeverie në vete”, për shkak të ndikimit që kanë në shoqëri dhe në politikë.

“Po të mos ishin mediat, njerëzit nuk do t’i dinin të mirat dhe të këqijat e një vendi. Unë mediat i shoh si një qeveri në vete,” u shpreh ai.

Sipas tij, një shoqëri që i sulmon mediat rrezikon të rrëshqasë drejt tendencave autokratike, ndërsa theksoi se pa media të lira dhe funksionale nuk mund të flitet për demokraci të mirëfilltë, pavarësisht sfidave dhe problemeve që mund të ekzistojnë brenda vetë mediave.

Continue Reading

Live

Rumania shpall “persona non grata” konsullin e përgjithshëm rus pas incidentit me dron

Published

on

By

Rumania ka shpallur “persona non grata” konsullin e përgjithshëm rus në vend, pas incidentit të fundit me një dron që ra në një zonë të banuar pranë kufirit me Ukrainën.

Vendimi i autoriteteve rumune vjen si reagim ndaj shkeljes së përsëritur të hapësirës ajrore dhe rritjes së tensioneve në rajon, duke e konsideruar ngjarjen si një cenim serioz të sigurisë kombëtare.

Sipas autoriteteve, masa diplomatike është ndërmarrë në shenjë proteste ndaj incidentit që ka shkaktuar shqetësim të madh në Rumani dhe te aleatët e NATO-s.

Ngjarja ka përshkallëzuar më tej marrëdhëniet mes Bukureshtit dhe Moskës, ndërsa vendet aleate kanë shprehur mbështetje për vendimin e Rumanisë./Reuters/

Continue Reading

lajme

Eksperti norvegjez Anders Johan Almas ligjëroi në UBT mbi ndërtimin e qëndrueshëm dhe adaptimin klimatik

Published

on

By

Fakulteti i Menaxhimit të Patundshmërive dhe Infrastrukturës në UBT vazhdon të sjellë ekspertë ndërkombëtarë që u ofrojnë studentëve njohuri dhe përvoja nga praktikat më të avancuara globale.

Në këtë kuadër, studentët patën mundësinë të ndjekin një ligjëratë të veçantë nga Assoc. Prof. Dr. Anders Johan Almas nga Western Norway University of Applied Sciences (HVL), e organizuar në kuadër të lëndës “Arkitektura e Qëndrueshme”, të udhëhequr nga Prof. Dr. Visar Hoxha.

Gjatë ligjëratës me temën “Building Envelopes and Climate Adaptation”, Dr. Almas trajtoi rëndësinë e projektimit të mbështjellësve të ndërtesave dhe rolin e tyre në rritjen e efikasitetit energjetik, qëndrueshmërisë dhe rezistencës ndaj kushteve klimatike në ndryshim. Përmes shembujve konkretë dhe praktikave të aplikuara në vende të ndryshme, studentët u njohën me qasjet moderne që po transformojnë industrinë globale të ndërtimit.

Me më shumë se 20 vite përvojë në industri, kërkim shkencor dhe akademi, Dr. Almas ka kontribuar në fusha të ndryshme si menaxhimi i ndërtesave, projektimi, konsulenca, ndërtimi dhe hulumtimi shkencor. Përvoja e tij përfshin institucione dhe kompani prestigjioze si NTNU, SINTEF, Multiconsult, Veidekke, Vestlandsforsking dhe HVL, duke sjellë një perspektivë të gjerë mbi zhvillimet më të fundit në ndërtimin e qëndrueshëm.

Për studentët e Fakultetit të Menaxhimit të Patundshmërive dhe Infrastrukturës, kjo ligjëratë përfaqësoi një mundësi të vlefshme për të kuptuar nga afër sfidat reale të sektorit dhe mënyrën se si njohuritë akademike zbatohen në praktikë. Diskutimet e zhvilluara gjatë aktivitetit i ndihmuan studentët të krijojnë një pasqyrë më të qartë mbi rolin e profesionistëve të ardhshëm në projektimin dhe menaxhimin e ndërtesave të qëndrueshme.

Continue Reading

Vendi

Studentët e Juridikut në UBT zhvillojnë vizitë studimore në Gjykatën Komerciale, duke përfituar përvojë praktike nga proceset gjyqësore

Published

on

By

Në kuadër të angazhimit të vazhdueshëm të Fakultetit Juridik në UBT për të kombinuar mësimin teorik me përvojën praktike, studentët e lëndës “Procedura Civile e Avancuar”, të udhëhequr nga Prof. Egzona Osmanaj, realizuan një vizitë studimore në Gjykatën Komerciale të Kosovës.

Gjatë vizitës, studentët u pritën nga Kryetari i Gjykatës Komerciale, Mahir Tutuli, i cili i njoftoi me organizimin, kompetencat dhe funksionimin e kësaj gjykate, si dhe me rëndësinë e saj në trajtimin e çështjeve që lidhen me biznesin, investimet dhe marrëdhëniet tregtare.

Një nga momentet më të rëndësishme të vizitës ishte mundësia që studentët të ndjekin nga afër një seancë gjyqësore, duke vëzhguar në praktikë zbatimin e procedurave civile dhe mënyrën e zhvillimit të proceseve gjyqësore. Kjo përvojë u mundësoi atyre të lidhin njohuritë teorike të fituara në auditor me realitetin e sistemit gjyqësor dhe praktikën profesionale.

Vizitat studimore të këtij lloji përbëjnë një pjesë të rëndësishme të metodologjisë së mësimdhënies në Fakultetin Juridik të UBT-së, duke u ofruar studentëve mundësi të drejtpërdrejta për të njohur institucionet e drejtësisë, proceset ligjore dhe sfidat e profesionit juridik.

Continue Reading

Të kërkuara