Lajmet

​Mbi 3 mijë barna të regjistruara, ndërsa mbi 800 me emra të pambrojtur ndërkombëtarë

Kështu u tha nga Oda e Farmacistëve të Kosovës (OFK) sot në një tryezë diskutimi.

Published

on

3 mijë e 767 barna të regjistruara, 858 me emra të pambrojtur ndërkombëtarë, ndërsa importet zakonisht 1 mijë e 500-2 mijë prej tyre. Kështu u tha nga Oda e Farmacistëve të Kosovës (OFK) sot në tryezën e diskutimit me temën “Legjislacioni në sektorin farmaceutik – Qasja në barna për pacientë”.

Arsim Berisha, zëvendësministër i Shëndetësisë, tha se në kuadër të planit legjislativ 2022, Ministria e Shëndetësisë ka qenë e fokosuar në plotësim-ndryshimin e ligjit për pajisje të produkteve mjekësore, hartimin e ligjit për rregullimin e çmimeve të barnave dhe nxjerrjen e akteve nënligjore siç është udhëzimi administrativ për regjistrimin e multivitaminave. Ai tha se ky ligj duhet të miratohet sa më shpejt gjatë diskutimit publik, derisa shtoi se e njëjta vlen edhe për projektligjin për rregullimin e çmimit të barnave.

“MSh është në proces të ndryshimit të këtij ligji, një ligj ky që për vite e mandate i nënshtrohet kësaj procedure, por që nuk ka arritur të finalizohet për arsyeje ndonjëherë të pashpjegueshme. Është koha që ky ligj të marrë përgjigje definitive duke rregulluar çështjet që tashmë janë treguar se kanë prodhuar probleme për sektorin, si pasojë e mos adresimit të duhur në kohën kur është bërë ligji apo edhe të zhvillimeve të cilat kërkojnë ndryshime. Me këtë synim presim involvim edhe me intensiv të Agjencisë së Kosovës për Produkte dhe Pajisje Medicinale (AKPPM), Odës së Farmacistëve, Shoqatës së Farmacistëve, por edhe të ekspertëve që ligji të miratohet gjatë diskutimit publik dhe konsultimeve publike. E njëjta vlen edhe për Projektligjin për rregullimin e çmimit të barnave, të cilat grupi i punës përkatës me përfaqësim nga MSH-ja dhe institucione të ndryshme shëndetësore, përfshirë edhe Odën e ka hartuar dhe tash e ka dorëzuar në kabinet”, tha Berisha.

Berisha tha se duke u nisur nga fakti se qeveria ka dyfishuar buxhetin për barna dhe material shpenzues dhe ka ngritur në 300 milionë euro buxhetin vjetor për shëndetësi, krijohet mundësia që në listën e barnave esenciale të përfshihen dhe terapitë e reja, si ato për sëmundje të rralla dhe të zgjerohet terapia edhe për patologji tjera.

Kryeshefi ekzekutiv i AKPPM-së, Sejdë Tolaj tha se përmes një grupi profesional të përbërë kryesisht prej drejtorëve të departamenteve kanë hartuar një plan të performancës për vitin 2023, në të cilin ka përcaktuar objektivat kryesore të këtij institucioni dhe ndër objektivat kryesore ka të bëjë me plotësimin e bazës ligjore, pasi që sektori farmaceutik ka nevojë që baza ligjore të kompletohet në tërësi.

“Ligji për produkte dhe pajisje medicinale, i cili ka qenë në plotësim-ndryshim edhe në këtë planin legjislativ të vitit 2022, ka disa dobësi, gjë që ka ndikuar në disa pika të mos implementohet si ligj… Por, ky aktivitet do të ndikonte shumë pozitivisht në buxhetin e konsoliduar të Kosovës, sepse do të kishim shumë të hyra që do të grumbullonte Agjencia dhe të gjitha tarifat që paguhen prej operatorëve, këto të hyra dedikohen për buxhetin e konsoliduar të Kosovës. Është momenti duhur që si sektor shëndetësor të mendojmë të fillojmë, ndoshta në vitin 2023 me regjistrimin e pajisjeve medicinale, gjë që do të ndikonte dukshëm në rritjen e të hyrave të buxhetit të Kosovës me këtë aktivitet”, tha Tolaj.

Arianit Jakupi, kryetar i OFK, tha se sot janë 858 barna me emra të pambrojtur ndërkombëtarë dhe regjistruara, të cilat janë 3 mijë e 767 forma të ndryshme, ndërsa shtoi se nga disa analiza të importeve janë rreth 1 mijë e 500 deri në 2 mijë prej tyre të cilat importohen.

Jakupi tha se është e nevojshme të zgjidhet problemi me barnatoret. Sipas tij në vend ka më shumë barnatore nga sa do të duhej të ishin, nëse krahasohen me vendet e BE-së.

“Sa i përket legjislacionit, problemeve, prioriteteve, është shumë e rëndësishme qasja në barna, është e drejtë themelore e pacientit… Si rezultat i këtyre ne sot kemi 858 barna me emra të pambrojtur ndërkombëtarë dhe të regjistruar, të cilat janë 3767 forma të ndryshme, por nga disa analiza të importeve ka qenë një publikim i mëhershëm, rreth 1500 deri në 2000 prej tyre importohen, do të thotë edhe ato të cilat janë të regjistruara zakonisht jo të gjitha do të importohen… Është parë që importet janë të shumta për barnat që nuk janë të regjistruara dhe për shumë vite udhëzimi ka qenë në fuqi, por që është parë nevoja për ndryshim… Si statistika në Kosovë ka rënë numri i barnatoreve. Te ne çdo kush mund të hapë barnatore, por në BE në shumicën e vendeve është vetëm farmacisti që mund ta hapë… Në grafikun shihet se prej vitit 1951 deri në vitin 2022 numri i barnatoreve në Kosovë ku do të duhej të kishim vetëm 264 barnatore, ne sot i kemi mbi 800 barnatore të licencuara, kurse sipas mesatares së BE-së, numri që do duhej të ishte në Kosovë është rreth 500, ndërsa në vend vetëm në dy vitet e fundit te ne janë hapur 264 barnatore”, tha Jakupi.

Vendi

Programi i Energjisë në UBT sjell praktikën në fokus përmes vizitave në industri

Published

on

By

Studentët e programit të Inxhinierisë së Energjisë në UBT po vazhdojnë të dëshmojnë përkushtimin e tyre drejt përgatitjes profesionale përmes aktiviteteve praktike në terren, duke realizuar një vizitë studimore në Termocentralin Kosova B – një nga asetet më të rëndësishme energjetike në vend.

E udhëhequr nga profesorët Armend Ymeri, Vehebi Sofiu, Sami Gashi dhe Nexhmi Krasniqi, kjo vizitë u mundësoi studentëve të ndërlidhin njohuritë teorike të fituara në auditor me proceset reale të prodhimit dhe menaxhimit të energjisë elektrike.

Gjatë qëndrimit në termocentral, studentët u pritën nga Drejtori Ekzekutiv, Jonuz Saraçi, i cili prezantoi kapacitetet gjeneruese, funksionimin e blloqeve prodhuese dhe sfidat aktuale të sektorit energjetik, duke ofruar një pasqyrë të qartë mbi rëndësinë strategjike të këtij sektori për zhvillimin e vendit.

Një ndër pikat kyçe të vizitës ishte turi teknik i udhëhequr nga Inxhinieri Kryesor, Enver Shabani, përmes të cilit studentët patën mundësinë të shohin nga afër funksionimin e sistemeve të avancuara si SCADA, rrjeti i tensionit 6.3 kV, sistemet DC dhe mbrojtjet rele – elemente thelbësore për operimin e sigurt dhe efikas të impianteve energjetike moderne.

Vizita u pasurua edhe me inspektimin e transformatorëve energjetikë me kapacitet 400 MVA dhe sektorit të turbinave, ku studentët u njohën me procesin e kogjenerimit dhe rolin e tij në furnizimin me ngrohje për qytetin e Prishtinës përmes Termokos-it.

Këto aktivitete dëshmojnë qasjen praktike dhe të orientuar drejt industrisë që ofron programi i Inxhinierisë së Energjisë në UBT, duke përgatitur studentët për tregun e punës përmes përvojave reale dhe bashkëpunimeve me institucionet kyçe të sektorit.

UBT vazhdon të mbetet një nga institucionet lider në zhvillimin e profesionistëve të së ardhmes në fushën e energjisë, duke krijuar ura të forta lidhëse ndërmjet akademisë dhe industrisë.

Continue Reading

Lajmet

REL: Ballkani Perëndimor rrezikon të humbasë mbi 700 milionë euro nga Plani i Rritjes

Published

on

By

Komisionarja evropiane për Zgjerim, Marta Kos, ka paralajmëruar me shkrim gjashtë vendet e Ballkanit Perëndimor se rrezikojnë që deri në mesin e këtij viti të humbasin kolektivisht mbi 700 milionë euro nga Plani i Rritjes, për shkak të moszbatimit të reformave, mëson Radio Evropa e Lirë (REL) nga burime në Komisionin Evropian (KE).

Sipas informacioneve jozyrtare, komisionarja Kos e ka dërguar këtë letër më 17 prill në të gjitha kryeqytetet e rajonit.

Burimet e REL-it kanë konfirmuar se me këtë letër, komisionarja Kos u ka kërkuar të gjithëve vendeve të përshpejtojnë reformat e parashikuara në Planin e Rritjes, në mënyrë që të shfrytëzojnë plotësisht potencialin e kësaj pakoje financiare.

Në fakt, mjetet financiare nga Plani i Rritjes janë të kufizuara në kohë. Për çdo hap reformues është paraparë një afat përfundimtar për zbatim dhe është ndarë një shumë e caktuar parash.

KE-ja ka paraparë edhe të ashtuquajturën “periudhë grejs”, e cila mundëson shtyrjen e zbatimit për një periudhë të caktuar kohore. Për hapat që duhej të përmbusheshin në mesin e vitit 2025, afati përfundimtar skadon më 30 qershor të këtij viti, ndërsa për hapat që duhej të realizoheshin në fund të vitit 2024, ky afat përfundon gjatë vitit 2026.

“Nëse nuk përmbushen, partnerët rrezikojnë të humbasin kolektivisht mbi 700 milionë euro”, konfirmoi për REL një zyrtar i KE-së.

Ndryshe, këstin e parë ose disa mjete nga Plani i Rritjes i kanë marrë pesë shtete të rajonit, me përjashtim të Bosnjë e Hercegovinës, e cila është vonuar me miratimin e agjendës reformuese.

Fundi i qershorit të këtij viti përbën momentin kur secili vend hyn në të ashtuquajturin moment të humbjes së përhershme, nëse nuk i përmbush reformat e dakorduara më herët.

Sipas burimeve në Bruksel, humbjet e mundshme sipas shteteve, në rast se nuk ndërmerren të gjitha reformat, janë si vijon:

  • Kosova: 68.8 milionë euro
  • Shqipëria: 67.7 milionë euro
  • Bosnja dhe Hercegovina: 373.9 milionë euro
  • Mali i Zi: 15.1 milionë euro
  • Maqedonia e Veriut: 49.2 milionë euro
  •  Serbia: ndërmjet 108.7 dhe 135.9 milionë euro

Bazuar në shumën maksimale, në total mund të humben 710.6 milionë euro, që përfaqëson 11.84 për qind të financimit të përgjithshëm nga Plani i Rritjes.

Pakoja e BE-së për Ballkanin Perëndimor – për periudhën 2024-2027 – është në vlerë të 6 miliardë eurove. Nëse analizohen ndarjet buxhetore, Kosovës i takojnë rreth 882 milionë euro – 253 milionë si grante dhe 629 milionë euro në formë të kredisë – që do të thotë se përfiton më së shumti fonde në rajon për kokë banori.

Më 16 prill, Kosova mori 61.8 milionë euro parafinancim, pasi vendi dorëzoi dokumentet e nevojshme në KE dhe ratifikoi marrëveshjet e lidhura me këtë plan.

Ky plan, ndër të tjera, synon të dyfishojë ekonomitë e këtyre vendeve gjatë dhjetë viteve të ardhshme./REL/

Continue Reading

Vendi

Rasti “Banjska”: Aktgjykimi shpallet më 24 prill, të akuzuarit kërkojnë pafajësi

Published

on

By

Gjykata Themelore në Prishtinë ka caktuar të premten e 24 prillit si datën për shpalljen e aktgjykimit ndaj tre të akuzuarve për sulmin terrorist në Banjskë: Dushan Maksimoviq, Blagoje Spasojeviq dhe Vladimir Toliq. Gjatë seancës së sotme, ku u dha fjala përfundimtare, të akuzuarit mohuan akuzat për terrorizëm, ndërsa Prokuroria ka kërkuar burgim të përjetshëm për ta.

I akuzuari Vladimir Toliq deklaroi para trupit gjykues se nuk ishte i armatosur në momentin e arrestimit dhe kërkoi që të mos dënohet për veprime që nuk i ka kryer.

“S’kërkoj gjë tjetër përveç asaj që e thotë ligji: që të gjykohem në bazë të provave. Flini të qetë sepse këto duar nuk janë me gjak, as nuk kanë plagosur e as vrarë askënd”, u shpreh Toliq.

Avokati i tij, Milosh Deleviq, insistoi se Toliq mund të akuzohet vetëm për “kryengritje të armatosur” dhe jo për terrorizëm, duke thënë se klienti i tij ishte “vrima e fundit e kavallit” në këtë ngjarje.

Blagoje Spasojeviq shprehu keqardhje për pjesëmarrjen në ngjarjet e Banjskës, por mohoi kategorikisht se është terrorist. Ai pretendoi se ka shkrepur vetëm dy plumba në drejtim të një reflektori të manastirit dhe jo ndaj policisë.

“Jam fajtor që atë ditë isha në fshatin Banjskë dhe ky ishte gabimi më i madh në jetën time, por veten nuk mund ta quaj terrorist meqë askënd s’e kam vrarë e as lënduar”, deklaroi Spasojeviq.

Mbrojtja e tij kritikiu aktakuzën, duke pretenduar se emri i Spasojeviqit përmendet vetëm tri herë në 121 faqe dhe se nuk është specifikuar roli i tij individual, por është përfshirë në veprime kolektive.

Përderisa Maksimoviq ka kërkuar të jetë prezent në shpalljen e aktgjykimit me shpresën për lirim, dy të akuzuarit e tjerë kanë deklaruar se nuk duan të marrin pjesë.

Ky proces gjyqësor po zhvillohet ndaj tre personave që u kapën në vendngjarje, ndërsa 39 të tjerë nga ky grup (gjithsej 42 të akuzuar) ndodhen në arrati. Javën e kaluar, autoritetet arrestuan edhe një person tjetër, Stefan Raduloviq, si të dyshuar për pjesëmarrje në sulmin e shtatorit 2023, ku mbeti i vrarë rreshteri i Policisë së Kosovës, Afrim Bunjaku.

 

Continue Reading

Lajmet

Kosova dërgon trupa në Gaza: Haxhiu autorizon pjesëmarrjen e FSK-së në misionin paqeruajtës

Published

on

By

Ushtruesja e detyrës së Presidentes, Albulena Haxhiu, ka autorizuar sot dërgimin e pjesëtarëve të Forcës së Sigurisë së Kosovës (FSK) në operacionin ndërkombëtar paqeruajtës në Gaza. Ky vendim vjen fill pas miratimit në Kuvendin e Kosovës dhe shënon një hap historik për profilizimin e shtetit si kontribuues i sigurisë globale.

Në njoftimin e saj, Haxhiu theksoi se ky mision pasqyron rritjen e përgjegjësisë së Kosovës në arenën ndërkombëtare.

“Ky vendim pasqyron një Kosovë që e kupton sigurinë si detyrim ndaj qytetarëve të saj dhe si përgjegjësi ndaj paqes dhe rendit ndërkombëtar. Nga një vend që dikur kishte nevojë për mbështetjen e të tjerëve, Kosova sot merr përgjegjësi dhe jep kontribut në skenën ndërkombëtare”, deklaroi ajo.

Trupat e FSK-së do të shërbejnë si pjesë e Forcës Ndërkombëtare Stabilizuese, duke u rreshtuar krah partnerëve strategjikë në një nga zonat më të ndjeshme të globit. Sipas udhëheqëses së shtetit, ky angazhim dëshmon pjekurinë e institucioneve të sigurisë.

“Forca e Sigurisë së Kosovës është një institucion i ndërtuar me profesionalizëm dhe standarde të larta, e gatshme të shërbejë krah partnerëve tanë strategjikë. Pjesëmarrja në misione të tilla dëshmon pjekurinë shtetërore të Republikës sonë”, u bë e ditur në njoftim.

Ky mision në Gaza pason angazhimet e mëparshme të FSK-së në misione të ngjashme jashtë vendit, duke forcuar pozitën e Kosovës si një partnere e besueshme për paqen dhe stabilitetin ndërkombëtar.

 

Continue Reading

Të kërkuara