Lajmet

​23-vjet nga eksodi i shqiptarëve nga Kosova

Përveç të shpërngulurve në Shqipëri dhe Maqedoni, mijëra shqiptarë kaluan kufirin edhe me Malin e Zi.

Published

on

Sot shënohet 23-vjetori i eksodit të shqiptarëve të Kosovës, kur gjatë luftës në 1998-1999, rreth një milion shqiptarë u detyruan nga forcat paramilitare serbe të shpërnguleshin në Shqipëri dhe Maqedoni.

Përveç të shpërngulurve në Shqipëri dhe Maqedoni, mijëra shqiptarë kaluan kufirin edhe me Malin e Zi, ndërsa qindra mijëra ishin zhvendosur nga shtëpitë e tyre për të gjetur strehim në malet e Kosovës.

Ata ishin fëmijë, gra dhe të moshuar, të dhunuar, të torturuar dhe të masakruar. Në çdo përvjetor të eksodit të vitit 1999, që mori përmasa biblike, në Kukës përkujtohet, e në dy vitet e fundit edhe simbolikisht prej pandemisë, kjo dramë vuajtjesh nga më të tmerrshmet që kanë përjetuar njerëzit e kësaj toke.

Eksodi, apo dëbimi shqiptarëve me dhunë nga vatrat e tyre, arriti kulmin pas fillimit të bombardimeve të NATO-s kundër pikave ushtarake dhe policore të ish-Jugosllavisë (Serbisë dhe Malit të Zi), transmeton KosovaPress.

Me datë 27 mars, në orën 13:20, në pikëkalimin doganor të Vërmicës/Morinës kalojnë në Kukës 187 refugjatët e parë nga Kosova ku shumica ishin fëmijë dhe gra, të cilët ishin në gjendje të mjerueshme fizike dhe mendore dhe të plagosur me mjete të forta si: qyta pushke, shkopinj gome etj. U morën masa të menjëhershme për transportimin e tyre me mjete të transportit civil dhe ushtrisë nga Drejtuesit e Prefekturës së Kukësit. Ata ishin kryesisht banorë të fshatrave të Prizrenit, Krushë e Madhe dhe Zym. Si fillim këto refugjatë u strehuan në pallatin e kulturës “Hasan Prishtina”.

Deri në orën 24.00 të 27.03.1999 ne Kukës mbërritën 12.721 kosovarë. Ndihmat e para ushqimore erdhën nga Ministria e Bujqësisë e Shqipërisë ku me datë 27 mars në Kukës, u dërguan kontingjente me ushqime (vaj, miell, sheqer, makarona, oriz, sapuna etj) për 2500 persona në muaj.

Me datë 28 mars vazhdoi fluksi i kosovarëve drejt Kukësit, të dëbuar me forcë prej trojeve nga pushtuesit serbë. Numri i tyre ishte 13.000 banorë. Refugjatët kosovarë hynin në Kukës nga pikëkalimi i Vërmicës/Morinit ku edhe ishin dhunuar, torturuar, masakruar dhe zhveshur nga policët serbë, duke u marrë paratë, bizhuteritë dhe çdo send me vlerë që ato kishin

Vendstrehimi i tyre përkohshëm ishte Pallati i kulturës “Hasan Prishtina”. Më pas pushteti lokal në Kukës hapi dyert e disa mjediseve shkollore, çerdhesh, kopshtesh, magazinash dhe deposh për strehimin e të dëbuarve. Refugjatët e tjerë u strehuan në familje kuksiane ku edhe u mikpritën nga to. Mesatarisht çdo familje në qytetin e Kukësit kishte rreth 14 kosovarë. Ata flinin në çdo pjesë të shtëpisë.

Në krye të javës në Kukës mbërriti karvani i dytë i të dëbuarve me rreth 70.000 kosovarë. Nga këto 40.000 u sistemuan pranë familjeve qytetare, 10.000 në mjedise të ndryshme publike të qytetit, 6.000 në komunat Bicaj, Kolsh, Tërthore dhe Shtiqën, 12.000 në qytetin e Krumës dhe 300 në komunën Golaj. Në Kukës mbërritën 16 automjete për të evakuuar një pjesë të kosovarëve në qytete te tjera. Dita-ditës numri i të dëbuarve rritej. Pavarësisht strehimit në shtëpitë e banorëve kuksianë, një numër i madh kosovarësh strehoheshin në kampe

16 prilli është data kur në Kukës shënohet Dita e Eksodit, si shenjë falënderimi dhe respekti për të gjithë ata që hapen dyert e veta për të pritur vëllezërit e tyre shqiptarë nga Kosova.

Në kuadër të 2️3-vjetorit të eksodit të shqiptarëve të Kosovës mbahet koncert festiv “EKSOD 99” në ora 11:30, organizuar nga Bashkia e Kukësit përpara sheshit “Skënderbej” në Kukës.

Një nga simbolet kryesore të 16 Prillit është edhe Obelisku. Kulla u ndërtua si shenjë falënderimi ndaj popullit shqiptar. Ajo është ndërtuar në vendin ku ishin vendosur çadrat qe strehonin popullatën kosovare. Kulla është 23.5m e gjatë dhe është e mbushur me foto të cilat paraqesin ngjarjet e asaj kohe. Kulla është një nga pikat më të vizituara turistike në Kukës. Gjatë datës 16 prill kulla është pika që vizitohet me shpesh.

Për të kujtuar ditët e shpërnguljes më dhunë të shqiptarëve nga shtëpitë e tyre dhe vuajtjet e tyre nga regjimi serb në Qendrën Përkujtimore “Bllaca ‘99” në Han të Elezit qëndron monumenti “Muri i Kujtesës” si dhe parku “Hasan Prishtina”.

Monumenti “Muri i Kujtesës” është një mozaik që simbolizon sakrificën e nënës shqiptare, bashkë me emrat e disa prej personaliteteve të shquara botërore që kontribuuan në çlirimin e Kosovës, një vepër kjo artistike-monumentale që shpreh më së miri kujtimin dhe respektin për të gjithë ata që sollën lirinë dhe pavarësinë e shumëpritur.

Vendi

Arkitektura në UBT me qasje bashkëkohore dhe njohje globale

Published

on

By

Fakulteti i Arkitekturës dhe Planifikimit HapësinorUBT ofron një program bashkëkohor studimi, i cili synon të përgatisë profesionistë të aftë për t’iu përgjigjur sfidave moderne të arkitekturës, urbanizmit dhe zhvillimit të qëndrueshëm të hapësirave.

Ky program është i dizajnuar për të zhvilluar te studentët njohuri të avancuara teorike dhe praktike në fushën e projektimit arkitektonik, planifikimit urban dhe menaxhimit të mjedisit të ndërtuar. Studentët aftësohen për të identifikuar dhe analizuar probleme komplekse arkitekturore, për të hartuar projekte inovative dhe për të kontribuar në zhvillimin e komuniteteve moderne, duke respektuar aspektet sociale, kulturore dhe mjedisore.

Përmes një kurrikule gjithëpërfshirëse dhe ndërdisiplinare, programi kombinon njohuritë nga arkitektura, urbanizmi, teknologjia e ndërtimit, fizika e ndërtimit, gjeodezia, ekonomia e ndërtimit, dizajni urban, arkitektura e peizazhit dhe trashëgimia kulturore. Kjo u mundëson studentëve të fitojnë kompetenca të gjera profesionale dhe të jenë të përgatitur për tregun vendor dhe ndërkombëtar të punës.

Gjatë studimeve, studentët zhvillojnë aftësi për:

  • Projektimin dhe analizën kritike të projekteve arkitekturore dhe urbane;
  • Planifikimin e hapësirave funksionale dhe të qëndrueshme;
  • Integrimin e teknologjive moderne në procesin e projektimit;
  • Zgjidhjen e problemeve komplekse që lidhen me ndërtimin dhe inxhinierinë;
  • Hulumtimin dhe përdorimin e materialeve inovative në arkitekturë;
  • Krijimin e hapësirave urbane me efikasitet energjetik dhe ndikim pozitiv në mjedis;
  • Menaxhimin e projekteve dhe punën në ekipe multidisiplinare;
  • Trajtimin profesional dhe etik të çështjeve që lidhen me arkitekturën dhe planifikimin urban.

Programi i Arkitekturës dhe Planifikimit Hapësinor në UBT vendos theks të veçantë në zhvillimin e kreativitetit, mendimit kritik dhe inovacionit, duke u ofruar studentëve mundësi të shumta për punë praktike, projekte reale, bashkëpunime ndërkombëtare dhe pjesëmarrje në konkurse profesionale.

Cilësia e këtij programi dëshmohet edhe nga sukseset ndërkombëtare të UBT-së. Në rangimin prestigjioz INSPIRELI World Architecture University Ranking, UBT është renditur në mesin e 100 institucioneve më të mira në botë në fushën e arkitekturës, duke zënë vendin e 33-të nga 1,444 universitete ndërkombëtare.

Po ashtu, në vitin 2026, UBT shkroi histori duke u renditur i pari në botë për kategorinë “University Brand and Reputation” në rangimin prestigjioz global WURI, një dëshmi e reputacionit, cilësisë dhe ndikimit të tij në arsimin e lartë ndërkombëtar.

Ndër sukseset më të mëdha të viteve të fundit, UBT është vlerësuar edhe si “Engaged University of the Year”, duke u renditur universiteti më i mirë në botë në këtë kategori dhe duke lënë pas institucione prestigjioze nga Suedia, Kanadaja, Australia dhe Arabia Saudite.

Me 25 vite traditë, inovacion dhe ekselencë akademike, UBT vazhdon të jetë zgjedhja kryesore për studentët që synojnë një karrierë të suksesshme në arkitekturë, planifikim hapësinor dhe zhvillim urban në nivel kombëtar dhe ndërkombëtar.

Regjistrimet e hershme po vazhdojnë, eja dhe siguro vendin tënd. Vendet janë te limituara.

Continue Reading

Lajmet

Haxhiu pret në takim Antonio Costan

Published

on

By

Ushtruesja e Detyrës së Presidentes së Republikës së Kosovës, Albulena Haxhiu, ka pritur sot në takim Presidentin e Këshillit Evropian, Antonio Costa.

Takimi po zhvillohet në objektin e Presidencës së Kosovës, në kuadër të vizitës zyrtare të Costas në vend.

Gjatë qëndrimit në Kosovë, Presidenti i Këshillit Evropian pritet të takohet edhe me kryeministrin në detyrë, Albin Kurti, si dhe me kryetarët e partive të tjera politike.

Vizita e Costas në Kosovë është pjesë e një turi rajonal në Ballkanin Perëndimor. Pas Prishtinës, ai do të vazhdojë vizitën e tij në Beograd më 4 qershor.

Continue Reading

Vendi

Serwer: Vuçiqi po pret mundësinë për ta marrë veriun e Kosovës

Published

on

By

Profesori amerikan dhe njohësi i çështjeve të Ballkanit, Daniel Serwer, ka paralajmëruar se presidenti i Serbisë, Aleksandar Vuçiq, po pret një moment të favorshëm gjeopolitik për të avancuar synimet e tij ndaj Kosovës.

Në një intervistë në “A2 CNN”, Serwer ka thënë se është e qartë se Serbia po synon të paktën veriun e Kosovës, duke pritur rrethana më të favorshme ndërkombëtare.

“Është e qartë se Serbia nën Vuçiqin po pret për një mundësi gjeopolitike në të cilën mund të marrë të paktën veriun e Kosovës, sepse nuk ka interes për pjesën tjetër të territorit, pasi do të përballej me një luftë guerile që do të ishte shkatërruese për Serbinë”, u shpreh ai.

Serwer foli edhe për praninë ushtarake amerikane në Kosovë, duke vlerësuar se në të ardhmen mund të ketë reduktim të trupave amerikane. Sipas tij, Kosova duhet të përgatitet për një skenar të tillë dhe të forcojë partneritetet e saj strategjike.

Ai sugjeroi se Shqipëria, si vend anëtar i NATO-s, mund të luajë një rol më të madh në garantimin e sigurisë së Kosovës, duke shtuar praninë e saj ushtarake në vend nëse paraqitet nevoja.

“Do të doja të shihja më shumë trupa amerikane në Kosovë dhe të qëndronin aty, por nuk do të habitesha nëse do të kishte ndonjë tërheqje. Kosova duhet të mësohet edhe me këtë mundësi”, ka thënë ai.

Sipas Serwerit, prioritet strategjik për Kosovën duhet të mbetet anëtarësimi në NATO dhe në Bashkimin Evropian, pasi integrimi në aleancën veriatlantike do të zgjidhte shumë nga sfidat e sigurisë me të cilat përballet vendi.

Megjithatë, ai theksoi se procesi i anëtarësimit mund të vështirësohet nga mungesa e një qeverie të qëndrueshme, duke shtuar se bota nuk do të presë pafundësisht derisa Kosova të kapërcejë ngërçin politik.

“Kosova duhet të lobojë që të hyjë në NATO sa më shpejt, si një shtet me ushtri të mirëkualifikuar. Por është e vështirë të imagjinohet që NATO të pranojë një anëtar të ri pa një qeveri të qëndrueshme”, përfundoi Serwer.

Continue Reading

Lajmet

Filharmonia e Kosovës organizon koncerte edukative për nxënësit e shkollave fillore

Published

on

Filharmonia e Kosovës do të sjellë dy koncerte edukative për nxënësit e shkollave fillore në kuadër të programit “Arti në shkolla”, me qëllim afrimin e fëmijëve me muzikën klasike dhe instrumentet muzikore.

Koncertet do të mbahen në Atelienë e Pallatit të Rinisë dhe Sportit në Prishtinë dhe do t’i dedikohen publikut të ri.

Më 4 qershor 2026, duke filluar nga ora 13:30, Kuinteti Frymor i Filharmonisë së Kosovës do të interpretojë veprën e njohur “Pjetri dhe Ujku” të Sergei Prokofiev, të aranzhuar nga David Sale. Në këtë koncert do të performojnë Zanë Abazi në flaut, Xhovana Marku në obo, Shkumbin Bajraktari në klarinetë, Meriton Ferizi në fagot dhe Ilir Kodhima në korno.

Një ditë më vonë, më 5 qershor, në të njëjtën orë dhe vend, do të prezantohet koncerti “Dialog”, me vepra të kompozitorëve David Hartzell, James Curnow, Robert Clérisse, Leroy Ostransky dhe Thomas Simaku. Në këtë mbrëmje do të interpretojnë Betim Krasniqi në trombon dhe Misbah Kaçamaku në piano.

Përmes këtyre aktiviteteve, Filharmonia e Kosovës synon të nxisë interesimin e fëmijëve për muzikën artistike dhe t’u ofrojë atyre një përvojë të afërt me botën e instrumenteve dhe interpretimit muzikor.

Continue Reading

Të kërkuara