Shëndeti

​Apnea e gjumit: Shkaku, simptomat dhe si ta trajtojmë këtë çrregullim të gjumit?

Një nga shenjat është gërhitja, por edhe lodhja pas gjumit.

Published

on

Apnea e gjumit është një çrregullim kur gjatë gjumit ka një ndërprerje të papritur të frymëmarrjes për disa sekonda, e cila më pas rifillon.

Një nga shenjat është gërhitja, por edhe lodhja pas gjumit. Ekzistojnë tre lloje kryesore të apneas dhe simptomat e këtij problemi trajtohen.

Ekzistojnë tri lloje të apnesë: apnea obstruktive, apnea qendrore dhe apnea komplekse.

1. Apnea obstruktive

Ndodh kur muskujt në fund të fytit janë të relaksuar, dhe si rezultat rrugët e frymëmarrjes ngushtohen ose mbyllen gjatë thithjes.

Si rezultat, ju nuk merrni mjaftueshëm ajër, gjë që mund të ulë nivelin e oksigjenit në gjakun tuaj.

Mund të ndodhë gërhitje, mbytje ose frymëmarrje e parregullt, si dhe një ritëm jonormal i zemrës.

Pesha e tepërt, qafa e hollë, rrugët e ngushta të frymëmarrjes, gjenetika, konsumimi i alkoolit apo pirja e duhanit mund të ndikojnë në shfaqjen e këtij lloj çrregullimi të gjumit.

Është më e zakonshme te të moshuarit, por ndonjëherë mund ta kenë foshnjat dhe fëmijët.

2. Apnea qendrore

Është më e rrallë dhe ndodh kur truri nuk arrin të transmetojë sinjale te muskujt përgjegjës për frymëmarrjen që ata kanë nevojë për të marrë frymë, dhe si rezultat ju nuk merrni frymë për disa sekonda.

Është më e zakonshme te meshkujt dhe meshkujt e moshuar, si dhe te ata që kanë probleme me zemrën ose që kanë pësuar goditje në tru. Njerëzit me këtë apnea shpesh ankohen për pagjumësi ose zgjim të shpeshtë gjatë natës.

3. Apnea komplekse

Kjo apnea ndodh shumë rrallë kur një person ka të dyja çrregullimet e mësipërme të gjumit.

Si ta njohim apnenë?

Simptomat më të zakonshme të apnesë së gjumit janë:

– gërhitja me zë të lartë

– mungesa e ajrit gjatë gjumit

– dhimbje koke në mëngjes

– lodhje të nesërmen

– pagjumësi

– djersitje gjatë gjumit

– zgjimi gjatë natës

– zgjimi me gojë të thatë

Një person shpesh nuk është i vetëdijshëm për këto simptoma, por një person tjetër që fle ose jeton me to do të tërheqë vëmendjen e tyre ndaj tyre. Gjithashtu, jo të gjitha këto simptoma duhet të shfaqen te të gjithë njerëzit.

Ka klinika të veçanta që shqyrtojnë cilësinë e gjumit. Gjithçka që duhet të bëni është të flini dhe elektroda të holla të ngjiten në kokën tuaj, ndërsa sensorë vendosen në fytyrën tuaj dhe zonën e gjoksit. Pajisja më pas regjistron të gjitha të dhënat e nevojshme për cilësinë e gjumit.

A ka pasoja apnea e gjumit?

Ky çrregullim është një gjendje e rëndë që, nëse nuk trajtohet dhe zgjat me vite, mund të shkaktojë probleme të mëdha. Mund të ndikojë në disponimin gjatë ditës dhe gjithashtu mund të shfaqet një ndjenjë e vazhdueshme acarimi, probleme me përqendrimin dhe fokusin, si dhe depresioni.

Përveç kësaj, problemet me presionin e lartë të gjakut mund të ndodhin për shkak të një rënie të papritur të niveleve të oksigjenit në gjak, dhe rreziku për të pasur një atak në zemër ose dështim të zemrës rritet. Rreziku i diabetit të tipit 2 dhe problemeve të mëlçisë gjithashtu rritet.

Si trajtohet apnea e gjumit?

Mund të trajtohet duke ndryshuar zakonet, duke shmangur konsumimin e alkoolit para gjumit ose duke humbur peshën e tepërt, si dhe ekziston një pajisje me presion të vazhdueshëm pozitiv që ndihmon për të marrë frymë më lehtë.

Ndonjëherë do të jetë e nevojshme të shkoni te një otolaringolog dhe, nëse është e nevojshme, të operoni bajame të mëdha ose të zgjidhni problemet me hundën, si p.sh. devijimi i septumit.

Nëse ekziston dyshimi për apnea, është e nevojshme të shkoni te mjeku për të diagnostikuar dhe filluar trajtimin. Përndryshe, mund të çojë në një sërë problemesh të tjera.

Shëndeti

Goditeni nga rryma sa herë që prekni diçka? Ekspertët zbulojnë pse ndodh kjo

Published

on

Ndoshta keni përjetuar një ndjesi djegieje kur prekni metalin për shkak se keni shumë elektricitet në trupin tuaj.

Ky fenomen irritues ndodh për shkak të akumulimit të elektricitetit statik, ose një çekuilibër të ngarkesave elektrike midis dy objekteve ose sipërfaqeve. Kur këto ngarkesa shkarkohen, shfaqet një ndjenjë tronditjeje.

Edhe pse goditjet e tilla nuk janë të rrezikshme, situatat e shpeshta janë irrituese e shumë pyesin pse kjo vazhdon të ndodhë.

Shkaku i elektricitetit statik

Elektriciteti i tepërt statik është gjithmonë një goditje për sistemin, por nëse përjetoni goditje shpesh, ai bëhet vërtet irritues.

Mund të jetë shpërqendruese dhe t’ju bëjë të dëshironi të dini arsyen. Edhe pse është një fenomen, ideja bazë është se dy gjëra me sasi të kundërta të energjisë elektrike shkaktojnë një shkarkesë që i ngjan një goditjeje ose krijon një “tingull” kur preket.

Ndoshta edhe flokët tuaj do të ngrihen.

Ajo që ndodh është se atomet nuk janë të balancuara me të njëjtin numër protonesh dhe elektronesh.

Kur elektronet dhe protonet janë të balancuara, ngarkesa është neutrale, kur ka çekuilibër të elektroneve dhe protoneve, elektronet shtesë do të shkarkohen për të përmbushur protonet në nivelin e tyre.

Humbja e shpejtë e këtyre elektroneve prodhon një goditje të prekshme, të njohur si elektricitet statik.

Simptomat e elektricitetit të tepërt në trup

Rryma elektrike kalon nëpër indet e trupit tonë, shpjegon Better Health Channel. Meqenëse trupat përçojnë rrymën elektrike dhe grumbullojnë tepricë gjatë motit më të ftohtë dhe më të thatë, ka disa simptoma që duhet kujdesur.

Nervat ndikohen negativisht nga një goditje elektrike prej 100 miliamperash dhe mund të pësojnë dëmtime afatgjatë.

Një goditje e tillë shkakton konfuzion, amnezi, kriza, arrest kardiak ose ndërprerje të frymëmarrjes, çrregullime psikologjike dhe/ose shenja në lëkurë. Sidoqoftë, goditjet elektrike statike janë zakonisht vetëm 0,25 mA, kështu që pasojat janë shumë më pak të rrezikshme.

Simptomat e elektricitetit të tepërt në trup mund të përfshijnë:

▪ goditje të shpeshta
▪ dhimbje
▪ mpirje në zonë
▪ ndjeshmëri prekjeje
▪ një ndjesi mpirjeje dhe therjesh
▪ ndjenjë e të ftohtit
▪ djegie, ndjesi shtrëngimi ose therjesh, veçanërisht në duar ose këmbë.

Si të largoni elektricitetin statik nga trupi?

Nëse jeni duke përjetuar ndonjë nga simptomat e mësipërme, duke përfshirë goditjet e shpeshta të energjisë elektrike statike, mos u shqetësoni – ka një mënyrë për ta trajtuar atë. Duke ndërmarrë disa hapa të thjeshtë, reduktoni elektricitetin e tepërt statik.

Në thelb, heqja e elektricitetit statik lejon që ngarkesa të ketë një dalje tjetër. Një zgjidhje është të mbathni këpucë që nuk janë izoluese.

E dyta është se ju shpesh prekni gjëra që do të çlirojnë ngarkesën tuaj në tokë.

Si të parandaloni goditjen statike kur prekni metalin?

Prekja e objekteve metalike si dorezat e dyerve, dyert e makinave ose kornizat e dritareve shpesh shkakton goditje statike.

Kjo ndodh se metali mban ngarkesë pozitive dhe kur prekni një objekt metalik, elektronet shtesë në trupin tuaj transferohen në objekt për t’u barazuar. Për të parandaluar goditjen statike nga prekja e metalit, mund të mbani me vete një objekt metalik.

Diçka si një çelës, kapëse letre, kunja sigurie apo edhe një monedhë neutralizon ngarkesën dhe parandalon goditjen.

Continue Reading

Shëndeti

Pse nuk duhet t’i mbyllni perdet gjatë ditës?

Published

on

Nevoja për të mbrojtur veten dhe të tjerët nga përgjimet e pavullnetshme ose jo të fqinjëve, bezdia nga dielli apo gjumi i thellë, na bën të mbyllim perdet në shtëpi edhe nëse është ditë.

Ndriçimi i diellit në shtëpi ka përfitime të forta për shëndetin, por një prej rreziqeve që na kanoset brenda mureve të shtëpisë është pluhuri.

Rreziku i fshehur i pluhurit në shtëpi

Shkencëtarët kanë zbuluar se disa pluhura të shtëpisë përmbajnë sasi të larta të një substance të njohur triklosan, prania e saj mund të shpërndajë infeksione që u rezistojnë antibiotikëve.

Zbulimi është bërë nga shkencëtarët e Universitetit të Çikagos dhe sipas tyre, pluhuri përbën vendpushimin final të gjithçkaje që ka qarkulluar në ajër. Triklosani është përbërës që gjendet me shumicë në produktet antibakteriale siç janë sapunët apo solucionet e pastrimit.

Sapunët dhe solucionet e lëngshme të pastrimit përbajnë edhe një substancë tjetër që njihet si benzalkonium chloride, të dyja kanë rol kontribues në nivelin në rritje të mikrobeve që u rezistojnë antibiotikëve.

Si shkatërrohen bakteret falë dritës së diellit?

Lejimi i dritës nga dritaret eliminon bakteret që jetojnë në pluhurat e shtëpisë dhe të pastrojë ajrin, drita e diellit ul rrezikun e sëmundjeve të rrugëve të frymëmarrjes. Studimi shpjegon se ekspozimi i baktereve ndaj dritës së diellit, ndihmon ndjeshëm në eliminimin e tyre.

Nëse shtëpia është në errësirë dhe jo e ndriçuar mirë, bakteret në ajër riprodhohen 12 përqind më shumë se zakonisht. Bakteret në ajër në një ambient të ndriçuar mirë riprodhohen në një ritëm më të ulët. Në këtë mënyrë, duke hapur perdet dhe grilat merrni përfitime të mëdha nga vitamina D që vjen nga dielli, por do të minimizoni gjasat e prekjes nga sëmundjet e rrugëve të frymëmarrjes.

Continue Reading

Shëndeti

Fillon të përhapet varianti i ri i COVID-19

Published

on

Variantet e reja të virusit SARS-CoV-2, më shumë se pesë vjet pas shpalljes së pandemisë COVID-19, po shfaqen rregullisht në Australi.

Varianti më i fundit LP.8.1 është duke u përhapur me shpejtësi, duke përbërë afërsisht një në pesë raste me COVID-19 në New South Wales, sipas SBS News.

Ai është bërë varianti i tretë më dominues në shtetin e New South Wales, përcjell A2.

I zbuluar për herë të parë në korrik 2024, LP.8.1 është një pasardhës i Omikronit, konkretisht i KP.1.1.3, që është pasardhës i JN.1, një nën-variant që shkaktoi valë të mëdha infeksionesh me COVID në mbarë botën në fund të vitit 2023 dhe fillim të vitit 2024.

Organizata Botërore e Shëndetësisë e ka shpallur LP.8.1 si variant nën monitorim në janar, për shkak të rritjes së ndjeshme në mbarë botën.

Agjencia globale e shëndetësisë ka vlerësuar që rreziku shtesë për shëndetin publik që paraqet LP.8.1 në nivel global është i ulët.

Simptomat e LP.8.1 nuk duket të jenë më të rënda se ato të varianteve të tjera që qarkullojnë, duke sugjeruar se varianti nuk ka shumë mundësi të ndikojë në drejtimin e pandemisë.

 

Continue Reading

Shëndeti

Antibiotiku më i fuqishëm natyror, mund ta bëni vetë

Published

on

Mënyra më e mirë që të mbroheni nga sëmundjet është imuniteti i fuqishëm.

Për të pasur imunitet të fuqishëm është e nevojshme që të ushqeheni shëndoshëm, mirëpo mund të përdorni edhe një struk të vogël. Provojeni këtë pije. Një lugë e kësaj pijeje në ditë mjafton që të përmirësojë imunitetin tuaj, por jini të kujdesshëm sepse është goxha djegës.

Para përdorimit të kësaj pijeje konsultohuni me mjekun.

Përbërësit:

– 700 ml uthull molle
– 1/4 e gotës hudhër të copëtuar imët
– 1/4 e gotës qepë të karamelizuar
– 2 speca të freskët
– 1/4 e gotës xhenxhefil të freskët
– 2 lugë rrepë
– 2 lugë kurkumë

Përgatitja:

Të gjithë përbërësit, me përjashtim të uthullës, i vendoni në një enë. I përzieni mirë, masën e hidhni në kavanoz dhe derdhni uthullën.

E përzieni kavanozin në mënyrë që përbërësit të bashkohen. Ta ruani në vend të ftohtë dhe pa lagështi, për 14 ditë. Pas dy javëve kullojeni përbërjen, për kullim më mirë është të përdorni një fashë. Të merrni një lugë të madhe në ditë.

Continue Reading

Të kërkuara