Lajmet

Zgjidhet misteri i pikturave në shpella që datojnë nga Epoka e Akullit

Gjetjet e ekipit u botuan në Cambridge Archeological Journal.

Published

3 years ago

January 7, 2023

UBT news

Një ruajtësi mobiljesh në Londër i është besuar një zbulim vendimtar që ka ndihmuar të kuptojmë pse gjuetarët-mbledhës të Epokës së Akullit vizatuan piktura në shpellë.

Ben Bacon analizoi shenjat 20,000-vjeçare në vizatime, duke arritur në përfundimin se ato mund t’i referoheshin një kalendari hënor.

Kjo çoi në një ekip specialistësh që provoi se evropianët e hershëm bënin shënime për kohën e cikleve riprodhuese të kafshëve.

Vizatimet në shpella të kafshëve si dreri verior, peshqve dhe bagëtive janë gjetur në shpella në të gjithë Evropën.

Por arkeologët ishin habitur nga kuptimi i pikave dhe shenjave të tjera në piktura. Kështuqë Bacon vendosi të përpiqej t’i deshifronte ato.

Ai kaloi orë të shumta në internet dhe në Bibliotekën Britanike duke konsultuar fotografitë e vizatimeve të shpellave dhe “mblodhi shumë të dhëna dhe filloi të kërkonte modele të përsëritura”.

Në veçanti, ai ekzaminoi një shenjë ‘Y’ në disa piktura, të cilat ai mendonte se mund të ishte një simbol për “lindjen” sepse tregonte një vijë që rritej nga një tjetër.

Me përparimin e kërkimit të tij, ai solli miq dhe akademikë të lartë. Ata e inkurajuan atë që të vazhdonte me hetimet e tij pavarësisht se Bacon ishte “në mënyrë efektive një person jashtë rrugës”.

Ai bashkëpunoi me një ekip që përfshinte dy profesorë nga Universiteti Durham dhe një nga University College London dhe, duke përpunuar ciklet e lindjes së kafshëve të ngjashme të ditëve të sotme, ata zbuluan se numri i shenjave në pikturat e shpellës ishte një regjistrim, sipas muajit hënor, i sezoneve të çiftëzimit të kafshëve.

Gjetjet e ekipit u botuan në Cambridge Archeological Journal.

Prof Paul Pettitt, i Universitetit Durham, tha se ishte “i kënaqur që e mori seriozisht” kur Bacon e kontaktoi atë.

“Rezultatet tregojnë se gjuetarët e Epokës së Akullit ishin të parët që përdorën një kalendar sistematik dhe shenja për të regjistruar informacione rreth ngjarjeve të mëdha ekologjike brenda atij kalendari”.

Ai shtoi, “Nga ana tjetër, ne jemi në gjendje të tregojmë se këta njerëz, të cilët lanë një trashëgimi arti spektakolar në shpellat e Lascaux [në Francë] dhe Altamira [në Spanjë], lanë gjithashtu një regjistrim të matjes së hershme të kohës që përfundimisht do të bëhet e zakonshme në mesin e specieve tona”.

Bacon tha se paraardhësit tanë ishin “shumë më shumë si ne nga sa kishim menduar më parë. Këta njerëz, të ndarë prej nesh prej shumë mijëvjeçarësh, janë papritur shumë më afër”./UBTNews/

Vendi

Të enjten në UBT, promovohet libri “Rezistenca e Materialeve – 2” nga Prof. Ass. Dr. Naser R. Morina

Published

36 minutes ago

May 26, 2026

UBTNews

Profesori universitar, Prof. Ass. Dr. Naser R. Morina, do të promovojë librin e tij më të ri “Rezistenca e Materialeve – 2”, një botim akademik i dedikuar studentëve, inxhinierëve dhe profesionistëve të fushës së ndërtimtarisë.

Libri paraqet vazhdimësi të angazhimit akademik dhe profesional të autorit, me fokus në pasurimin e literaturës universitare dhe avancimin e dijes në fushën e Rezistencës së Materialeve, duke ofruar përmbajtje të rëndësishme teorike dhe praktike për studentët dhe profesionistët e inxhinierisë.

Në promovim do të marrë pjesë edhe Rektori i UBT, Prof. Dr. Edmond Hajrizi, së bashku me akademikë, studentë dhe dashamirë të librit.

Ngjarja do të mbahet të enjten, më 28 maj 2026, duke filluar nga ora 13:00, në Kampusin e UBT-së në Lipjan. Autori ka ftuar të gjithë kolegët, studentët dhe të interesuarit e fushës që të bëhen pjesë e këtij promovimi akademik dhe profesional.

Vendi

Ndalohet në Kllokot një person për transport ilegal të deleve

Published

39 minutes ago

May 26, 2026

UBTNews

Në Policia e Kosovës është raportuar një rast i transportimit ilegal të kafshëve në Kllokot.

Sipas policisë, është ndaluar një i dyshuar i cili po transportonte me traktor dele, për të cilat nuk posedonte dokumentacionin përkatës.

Pas intervistimit, me vendim të prokurorit, i dyshuari është liruar në procedurë të rregullt, ndërsa janë liruar edhe traktori dhe kafshët.

Vendi

Katër raste dhune në familje, disa të arrestuar në Kosovë

Published

43 minutes ago

May 26, 2026

UBTNews

Brenda një dite në Policia e Kosovës janë regjistruar katër raste të dhunës në familje. Rastet janë raportuar në Drenas, Obiliq, Lipjan dhe Gjakovë.

Në rastin e parë në Drenas është arrestuar një burrë pasi dyshohet se ka sulmuar bashkëshorten e tij, ndërsa gjatë kontrollit policia i ka gjetur dhe konfiskuar një pistoletë me 25 fishekë. Me vendim të prokurorit, pas intervistimit, i dyshuari është dërguar në mbajtje.

Një tjetër rast i dhunës në familje është raportuar në Obiliq, ku sipas policisë, pas një mosmarrëveshjeje një grua është sulmuar fizikisht nga një burrë. Palët janë intervistuar dhe me vendim të prokurorit janë liruar në procedurë të rregullt.

Ndërkaq, në Lipjan policia ka njoftuar se pas një mosmarrëveshjeje një grua dyshohet se ka sulmuar fizikisht viktimën, e cila ka pranuar tretman mjekësor. Pas intervistimit, me urdhër të prokurorit, palët janë liruar në procedurë të rregullt.

Rasti i katërt është regjistruar në Gjakovë, ku është arrestuar një burrë i dyshuar se ka sulmuar fizikisht një grua. Sipas policisë, nuk janë raportuar lëndime trupore, ndërsa pas intervistimit i dyshuari është liruar në procedurë të rregullt me vendim të prokurorit.