Lajmet
Zgjidhet misteri i pikturave në shpella që datojnë nga Epoka e Akullit
Gjetjet e ekipit u botuan në Cambridge Archeological Journal.
Published
3 years agoon
By
UBT newsNjë ruajtësi mobiljesh në Londër i është besuar një zbulim vendimtar që ka ndihmuar të kuptojmë pse gjuetarët-mbledhës të Epokës së Akullit vizatuan piktura në shpellë.
Ben Bacon analizoi shenjat 20,000-vjeçare në vizatime, duke arritur në përfundimin se ato mund t’i referoheshin një kalendari hënor.
Kjo çoi në një ekip specialistësh që provoi se evropianët e hershëm bënin shënime për kohën e cikleve riprodhuese të kafshëve.
Vizatimet në shpella të kafshëve si dreri verior, peshqve dhe bagëtive janë gjetur në shpella në të gjithë Evropën.
Por arkeologët ishin habitur nga kuptimi i pikave dhe shenjave të tjera në piktura. Kështuqë Bacon vendosi të përpiqej t’i deshifronte ato.
Ai kaloi orë të shumta në internet dhe në Bibliotekën Britanike duke konsultuar fotografitë e vizatimeve të shpellave dhe “mblodhi shumë të dhëna dhe filloi të kërkonte modele të përsëritura”.
Në veçanti, ai ekzaminoi një shenjë ‘Y’ në disa piktura, të cilat ai mendonte se mund të ishte një simbol për “lindjen” sepse tregonte një vijë që rritej nga një tjetër.
Me përparimin e kërkimit të tij, ai solli miq dhe akademikë të lartë. Ata e inkurajuan atë që të vazhdonte me hetimet e tij pavarësisht se Bacon ishte “në mënyrë efektive një person jashtë rrugës”.
Ai bashkëpunoi me një ekip që përfshinte dy profesorë nga Universiteti Durham dhe një nga University College London dhe, duke përpunuar ciklet e lindjes së kafshëve të ngjashme të ditëve të sotme, ata zbuluan se numri i shenjave në pikturat e shpellës ishte një regjistrim, sipas muajit hënor, i sezoneve të çiftëzimit të kafshëve.
Gjetjet e ekipit u botuan në Cambridge Archeological Journal.
Prof Paul Pettitt, i Universitetit Durham, tha se ishte “i kënaqur që e mori seriozisht” kur Bacon e kontaktoi atë.
“Rezultatet tregojnë se gjuetarët e Epokës së Akullit ishin të parët që përdorën një kalendar sistematik dhe shenja për të regjistruar informacione rreth ngjarjeve të mëdha ekologjike brenda atij kalendari”.
Ai shtoi, “Nga ana tjetër, ne jemi në gjendje të tregojmë se këta njerëz, të cilët lanë një trashëgimi arti spektakolar në shpellat e Lascaux [në Francë] dhe Altamira [në Spanjë], lanë gjithashtu një regjistrim të matjes së hershme të kohës që përfundimisht do të bëhet e zakonshme në mesin e specieve tona”.
Bacon tha se paraardhësit tanë ishin “shumë më shumë si ne nga sa kishim menduar më parë. Këta njerëz, të ndarë prej nesh prej shumë mijëvjeçarësh, janë papritur shumë më afër”./UBTNews/
Lajmet
Haxhiu kërkon ndërhyrjen e ndërkombëtarëve për të drejtat e shqiptarëve në Luginë
Published
1 hour agoon
May 7, 2026By
UBTNews
Ushtruesja e detyrës së presidentes së Kosovës, Albulena Haxhiu, u ka bërë thirrje mekanizmave ndërkombëtarë që çështjen e të drejtave të shqiptarëve në Preshevë, Medvegjë dhe Bujanoc ta trajtojnë me prioritet në raport me Serbinë.
Përmes një shkrimi në Facebook, Haxhiu ka thënë se vërejtjet përfundimtare të Komitetit të OKB-së për Eliminimin e Diskriminimit Racor (CERD) ndaj Serbisë konfirmojnë shqetësimet e ngritura prej vitesh nga shqiptarët në Luginë dhe nga institucionet e Kosovës.
Ajo theksoi se Kuvendi i Kosovës, përmes rezolutës së miratuar më 24 prill 2026 për avancimin e përkujdesjes institucionale ndaj shqiptarëve në Luginë, tashmë e ka trajtuar këtë çështje si përgjegjësi shtetërore.
Sipas Haxhiut, pasivizimi i adresave përbën diskriminim dhe cenim të pranisë juridike të qytetarëve, duke u mohuar atyre dokumentet, shërbimet dhe sigurinë para ligjit. Prandaj, ajo u ka bërë thirrje partnerëve ndërkombëtarë, mekanizmave të OKB-së, Bashkimit Evropian, OSBE-së dhe Këshillit të Evropës, që këtë temë ta trajtojnë me prioritet dhe të kërkojnë nga Serbia zbatim të plotë të rekomandimeve të CERD-it.
Haxhiu shtoi se të drejtat e shqiptarëve në Luginë nuk duhet të mbeten në margjinat e raporteve ndërkombëtare, por të jenë pjesë e dialogut politik, monitorimit ndërkombëtar dhe proceseve që lidhen me sundimin e ligjit dhe trajtimin e pakicave.
Lajmet
Biblioteka Kombëtare e Kosovës dhe Ambasada e Shqipërisë diskutojnë bashkëpunimin kulturor
Published
3 hours agoon
May 7, 2026By
UBT News
Drejtoresha e përgjithshme e Bibliotekës Kombëtare të Kosovës, Blerina Rogova Gaxha, ka pritur në takim ambasadorin e Shqipërisë në Kosovë, Petrit Malaj, së bashku me diplomatin Francesk Fusha.
Në qendër të diskutimeve ishte thellimi i bashkëpunimit ndërinstitucional mes dy institucioneve, me fokus organizimin e aktiviteteve të përbashkëta kulturore dhe promovuese.
Një nga temat kryesore ishte edhe organizimi i një ekspozite në kuadër të Vitit të Kadaresë, kushtuar jetës dhe veprës së shkrimtarit të njohur Ismail Kadare.
Takimi u vlerësua si i frytshëm dhe u theksua angazhimi i përbashkët për forcimin e bashkëpunimit kulturor dhe afrimin e publikut me vlerat letrare shqiptare.
Lajmet
Nisin punimet për rindërtimin e rrugës Kijevë-Malishevë
Published
3 hours agoon
May 7, 2026By
UBTNews
Kryeministri në detyrë i Republikës së Kosovës, Albin Kurti, i shoqëruar nga ministri i Infrastrukturës dhe Transportit, Dimal Basha, mori pjesë sot në ceremoninë e nisjes së punimeve për rindërtimin e rrugës rajonale Kijevë-Malishevë.
Ky projekt, i cili përfshin një gjatësi prej mbi 11 kilometrash, parashihet të jetë një investim që do të transformojë qarkullimin për banorët e Malishevës, zonës së Llapushës dhe më gjerë.
Gjatë perurimit të nisjes së punimeve, Kurti theksoi se ky segment është jetik pasi lidh drejtpërdrejt pesë fshatra dhe përdoret rregullisht nga banorët e 18 fshatrave të tjerë, duke i dhënë fund praktikës së deritashme të “arnimeve” të përkohshme të rrugës.
Përveç lehtësimit të qarkullimit të përditshëm, investimi synon të zhbllokojë potencialin turistik të zonës, veçanërisht duke u shërbyer vizitorëve që shkojnë drejt Ujëvarave të Mirushës.
Punimet, të cilat pritet të përfundojnë brenda 225 ditëve, do të përfshijnë rindërtim të plotë nga baza, asfaltim të ri, ndërtim të trotuareve, stacione të autobusëve dhe sinjalizim modern. Gjithashtu, vëmendje e veçantë do t’i kushtohet kanalizimit të ujërave atmosferikë për të garantuar qëndrueshmërinë afatgjatë të rrugës.
Krahas këtij projekti, kryeministri njoftoi se qeveria po financon edhe rrugën nga Llapqeva deri te Ujëvarat me 700 mijë euro, si dhe është në proces tenderimi për rrugën Malishevë-Arllat në vlerë prej 2.6 milionë eurosh. Në total, vlera e investimeve rrugore në Malishevë brenda kësaj periudhe arrin në mbi 5.6 milionë euro, veprime këto që Kurti i cilësoi si përmbushje të zotimeve programore dhe shërbim konkret ndaj qytetarëve.
Lajmet
Finalja e Ligës së Kampionëve mes Arsenalit dhe PSG-së me orar të ri
Published
4 hours agoon
May 7, 2026By
UBT News
Arsenali dhe Paris Saint-Germain do të përballen në finalen e Ligës së Kampionëve më 30 maj në Budapest, në “Puskás Arena”. Arsenali eliminoi Atletico Madrid, ndërsa PSG kaloi Bayern Munich për të siguruar finalen.
UEFA ka vendosur që finalja të nisë në orën 18:00, në vend të orës tradicionale 21:00. Sipas organizatorëve, ndryshimi synon ta bëjë ndeshjen më të aksesueshme për tifozët në mbarë botën dhe të përmirësojë përvojën e shikimit.
Presidenti i UEFA-s, Aleksander Ceferin, tha se ky orar i ri e bën finalen më gjithëpërfshirëse dhe u jep tifozëve mundësi të shijojnë më shumë mbrëmjen pas ndeshjes.
Anija e goditur nga Hantavirusi niset drejt Ishujve Kanarie pas evakuimit të tre personave
Haxhiu kërkon ndërhyrjen e ndërkombëtarëve për të drejtat e shqiptarëve në Luginë
Biblioteka Kombëtare e Kosovës dhe Ambasada e Shqipërisë diskutojnë bashkëpunimin kulturor
Nisin punimet për rindërtimin e rrugës Kijevë-Malishevë
Finalja e Ligës së Kampionëve mes Arsenalit dhe PSG-së me orar të ri
“Ditët e Artit dhe Dizajnit 2026” nisin në UBT në kuadër të 25-vjetorit, duke e kthyer institucionin në qendër të kreativitetit dhe inovacionit artistik
Baleti Kombëtar i Kosovës dhe ai i El Salvadorit në prova të përbashkëta për gala mbrëmjet në El Salvador
Mbi 2 mijë gjoba në trafik brenda 24 orëve
93 vjet nga lindja e Nexhmije Pagarushës, “Bilbili i Kosovës”
Të kërkuara
-
Lajmet3 months agoUBT nderon Familjen Jashari me Dekoratën Jetësore të Nderit
-
Lajmet2 months agoKoordinatorja e projektit AKIL-EU në UBT, prof. Manjola Zaçellari, referon në University of Oxford
-
Lajmet2 months agoPërfundon seanca e sotme në Hagë për pengim të drejtësisë
-
Live3 months agoKryegjykatësi Smith III shpall mbylljen e çështjes gjyqësore
