Lajmet

Zgjidhet misteri i pikturave në shpella që datojnë nga Epoka e Akullit

Gjetjet e ekipit u botuan në Cambridge Archeological Journal.

Published

on

Një ruajtësi mobiljesh në Londër i është besuar një zbulim vendimtar që ka ndihmuar të kuptojmë pse gjuetarët-mbledhës të Epokës së Akullit vizatuan piktura në shpellë.

Ben Bacon analizoi shenjat 20,000-vjeçare në vizatime, duke arritur në përfundimin se ato mund t’i referoheshin një kalendari hënor.

Kjo çoi në një ekip specialistësh që provoi se evropianët e hershëm bënin shënime për kohën e cikleve riprodhuese të kafshëve.

Vizatimet në shpella të kafshëve si dreri verior, peshqve dhe bagëtive janë gjetur në shpella në të gjithë Evropën.

Por arkeologët ishin habitur nga kuptimi i pikave dhe shenjave të tjera në piktura. Kështuqë Bacon vendosi të përpiqej t’i deshifronte ato.

Ai kaloi orë të shumta në internet dhe në Bibliotekën Britanike duke konsultuar fotografitë e vizatimeve të shpellave dhe “mblodhi shumë të dhëna dhe filloi të kërkonte modele të përsëritura”.

Në veçanti, ai ekzaminoi një shenjë ‘Y’ në disa piktura, të cilat ai mendonte se mund të ishte një simbol për “lindjen” sepse tregonte një vijë që rritej nga një tjetër.

Me përparimin e kërkimit të tij, ai solli miq dhe akademikë të lartë. Ata e inkurajuan atë që të vazhdonte me hetimet e tij pavarësisht se Bacon ishte “në mënyrë efektive një person jashtë rrugës”.

Ai bashkëpunoi me një ekip që përfshinte dy profesorë nga Universiteti Durham dhe një nga University College London dhe, duke përpunuar ciklet e lindjes së kafshëve të ngjashme të ditëve të sotme, ata zbuluan se numri i shenjave në pikturat e shpellës ishte një regjistrim, sipas muajit hënor, i sezoneve të çiftëzimit të kafshëve.

Gjetjet e ekipit u botuan në Cambridge Archeological Journal.

Prof Paul Pettitt, i Universitetit Durham, tha se ishte “i kënaqur që e mori seriozisht” kur Bacon e kontaktoi atë.

“Rezultatet tregojnë se gjuetarët e Epokës së Akullit ishin të parët që përdorën një kalendar sistematik dhe shenja për të regjistruar informacione rreth ngjarjeve të mëdha ekologjike brenda atij kalendari”.

Ai shtoi, “Nga ana tjetër, ne jemi në gjendje të tregojmë se këta njerëz, të cilët lanë një trashëgimi arti spektakolar në shpellat e Lascaux [në Francë] dhe Altamira [në Spanjë], lanë gjithashtu një regjistrim të matjes së hershme të kohës që përfundimisht do të bëhet e zakonshme në mesin e specieve tona”.

Bacon tha se paraardhësit tanë ishin “shumë më shumë si ne nga sa kishim menduar më parë. Këta njerëz, të ndarë prej nesh prej shumë mijëvjeçarësh, janë papritur shumë më afër”./UBTNews/

Magazinë

Projekti shkencor i Steve Jobs nga klasa e tetë shitet për 34 mijë dollarë

Published

on

Një nga dëshmitë më të hershme të interesit të Steve Jobs për elektronikën është shitur në ankand për 34,375 dollarë.

Bëhet fjalë për një projekt shkencor që bashkëthemeluesi i Apple e realizoi në vitin 1968, kur ishte nxënës i klasës së tetë në Cupertino Junior High. Projekti, i titulluar “What is the SCR?”, trajtonte silicon-controlled rectifier (SCR), një komponent gjysmëpërçues që përdoret për kontrollin e rrymës elektrike.

Projekti përbëhet nga një tabelë prej kompensate me tri pjesë dhe një raport 10-faqësh, të përgatitur nga Jobs më 29 shkurt 1968.

Në njërën pjesë ndodhet një model prej druri që paraqet shtresat e materialeve gjysmëpërçuese të tipit P dhe N, ndërsa pjesa qendrore përmban dy qarqe testimi për demonstrimin e funksionimit të SCR-së. Në anën tjetër ndodhet një diagram dhe përshkrim i një modeli 25-amperësh.

Një nga detajet më interesante është një shënim i Jobs për gjyqtarët e panairit shkencor, ku ai i udhëzonte të lidhnin njërin prej qarqeve me osciloskopin për të parë pajisjen në funksion, por edhe i paralajmëronte që ta shkëputnin nga priza pas demonstrimit.

Sipas RR Auction, projekti ishte ruajtur për dekada nga familja e Jobs dhe më pas kaloi te njerku i tij, John Chovanec.

Objekti u shit në ankandin “Steve Jobs & the Computer Revolution: The Apple 50th Anniversary Auction Part Two”, ku u ofruan rreth 150 objekte të lidhura me Apple dhe historinë e teknologjisë.

Në të njëjtin ankand, çmimin më të lartë e arriti një Apple-1 funksional, i cili u shit për 499,363 dollarë.

Projekti i klasës së tetë mbetet një dëshmi e rrallë e interesit të hershëm të Jobs për elektronikën, shumë vite para se ai të bëhej një nga figurat më të rëndësishme të industrisë së teknologjisë./A.K/

Continue Reading

Vendi

Protesta e komunave kundër Qeverisë: Alarm për falimentim financiar nga faturat e nivelit qendror

Published

on

By

Nivel lokal dhe ai qendror në Kosovë po përballen me një përplasje të ashprë financiare dhe politike. Kryetarët e komunave të Kosovës kanë dalë në një protestë të përbashkët për të kundërshtuar politikat e buxhetit të ndjekura nga Qeveria e udhëhequr nga Albin Kurti, duke e akuzuar atë për cenim të sovranitetit financiar të pushtetit lokal dhe diskriminim politik, meqë në këtë organizim nuk morën pjesë disa nga kryetarët që vijnë nga radhët e partisë në pushtet, Lëvizjes Vetëvendosje.

Në qendër të kësaj pakënaqësie stacionohet barra e papërballueshme financiare që po u ngarkohet komunave nga marrëveshjet e nënshkruara në nivelin qendror, sidomos sa i përket Kontratave Kolektive dhe shtesave për përvojën e punës. Kryetari i Asociacionit të Komunave të Kosovës, Agim Aliu, deklaroi se nga viti 2022 deri në vitin 2026 pushtetit lokal i janë marrë ose bllokuar qindra miliona euro për të mbuluar këto fatura. Sipas tij, kjo qasje po dëmton drejtpërdrejt qytetarët, pasi mjetet e reduktuara po pamundësojnë investimet kryesore në infrastrukturë — si ndërtimin e shkollave, çerdheve, rrjeteve të kanalizimit e qendrave sportive — si dhe mbështetjen financiare për fermerët dhe familjet në nevojë.

Për t’i dhënë zgjidhje kësaj krize, kryetarët e komunave po kërkojnë me ngulm rimbursimin e plotë të mjeteve të marra gjatë viteve të fundit dhe marrjen e përgjegjësisë financiare nga buxheti qendror për çdo vendim apo ligj të miratuar në Prishtinë, përfshirë mbulimin e normës prej 0.5 për qind për përvojën e punës sipas Ligjit për Paga. Komunat paralajmërojnë se vazhdimi i kësaj praktike pa asnjë konsultim apo buxhet shtesë po i çon ato drejt një falimentimi të sigurt dhe drejt mbylljes së dyerve për shërbimet bazë ndaj qytetarëve. /E.A/

 

Continue Reading

Vendi

Aktivistët shqiptarë në SHBA kërkojnë mbështetje për Bekim Sejdiun si president i Kosovës

Published

on

By

Një grup prej 28 veprimtarësh shqiptaro-amerikanë u kanë dërguar një letër të hapur liderëve të partive politike dhe deputetëve të Kuvendit të Kosovës, përmes së cilës kërkojnë mbështetjen e kandidaturës së Dr. Bekim Sejdiut për pozitën e Presidentit të Republikës.

Në letrën e tyre, nënshkruesit theksojnë se Sejdiu zotëron integritetin e duhur moral e profesional dhe përvojën e nevojshme për të unifikuar skenën politike vendore, si dhe për të fuqizuar më tej marrëdhëniet strategjike ndërmjet Kosovës dhe SHBA-së.

Aktivistët veçojnë gjithashtu kontributin e tij gjatë kohës sa shërbente si konsull në New York, ku luajti një rol kyç në urat e bashkëpunimit mes diasporës shqiptare atje dhe shtetit të Kosovës.

Vlerësohet karriera e tij e dëshmuar në shërbimin publik si dhe cilësohet si figura e duhur për ta përfaqësuar vendin me dinjitet në arenën globale në këtë periudhë kritike.

Continue Reading

Lajmet

PDK-AAK serish para Qeverisë: Kërkohet konstituimi i Kuvendit dhe fundi i bllokadës institucionale

Published

on

By

Deputetët e Partisë Demokratike të Kosovës dhe Aleancës për Ardhmërinë e Kosovës, të shoqëruar nga asamblistë, drejtorë komunalë dhe aktivistë nga Vitia, Gjilani e Kamenica, kanë mbajtur sërish një aksion protestues para objektit të Qeverisë për të kërkuar zhbllokimin e institucioneve dhe funksionalizimin e Kuvendit.

Gjatë aksionit, përfaqësuesit opozitarë paralajmëruan se vonesat politike po e çojnë vendin drejt një krize të thellë financiare e administrative. Valmir Sahiti nga Komuna e Vitisë ngriti shqetësimin se shumica e institucioneve po funksionojnë me ushtrues detyre, marrëveshjet ndërkombëtare janë pezulluar dhe komunat gjenden buzë falimentimit financiar, duke kërkuar nga partia fituese që t’i kthehet përgjegjësisë kushtetuese.

Në të njëjtën linjë, deputeti i PDK-së, Fadil Demaku, nënvizoi se situata aktuale jashtë kornizës kushtetuese është e papranueshme dhe i bëri thirrje mazhorancës të ndërpresë vonesat dhe arsyetimet politike.

Ndërkaq, deputetja e Aleancës, Time Kadrijaj, kritikoi mungesën e transparencës dhe llogaridhënies, duke kërkuar mbledhjen e menjëhershme të seancës për formimin e organeve të reja ose, në të kundërt, shpalljen e zgjedhjeve të reja si rrugëdalje nga bllokada.

Continue Reading

Të kërkuara