Lajmet

Zbatimi i marrëveshjeve, peng i rinegociimit

BE-ja kërkon negocim të ri për Asociacionin.

Published

on

Qeveria e Kosovës dhe kryeministri, Albin Kurti duhet të ndërtojnë pozicion të qartë në raport me Bashkimin Evropian për marrëveshjet e arritura deri më tash në kuadër të dialogut Kosovë-Serbi, thotë Jeta Krasniqi, analiste nga Instituti Demokratik i Kosovës.

Të mërkurën, më 9 qershor, zëdhënësi i Bashkimit Evropian, Peter Stano, ka paralajmëruar se dialogu për normalizimin e marrëdhënieve ndërmjet Kosovës dhe Serbisë do të vazhdojë më 15 qershor, në Bruksel, ku do të takohen për herë të parë kryeministri i Kosovës, Albin Kurti dhe presidenti i Serbisë, Aleksandar Vuçiq.

Ai gjithashtu ka theksuar që Bashkimi Evropian dhe shtetet e tij anëtare presin angazhim të vazhdueshëm nga të dyja palët për përfshirje në këtë dialog, si dhe për zbatim të të gjitha marrëveshjeve të kaluara.

“Kjo do të thotë që gjithçka që është rënë dakord, duhet të zbatohet”, ka thënë Stano.

Më herët, kryeministri Kurti, pati deklaruar se qeveria e tij do të angazhohet për rishikimin e marrëveshjeve të arritura më herët, në kuptimin e zbatimit të tyre, por edhe të ndikimit që kanë për qytetarët.

Partitë opozitare, Partia Demokratike e Kosovës dhe Lidhja Demokratike e Kosovës, e shohin në mënyra të ndryshme vazhdimin e dialogut Kosovë-Serbi, por edhe çështjen e marrëveshjeve të arritura deri më tash.

Krasniqi: Qeveria të qartësojë “rishikimin e marrëveshjeve”

Jeta Krasniqi nga Instituti Demokratik i Kosovës thekson se kryeministri Kurti tashmë e ka bërë të ditur se do të angazhohet për rishikimin e marrëveshjeve të deritashme në kuadër të dialogut Kosovë-Serbi. Por, sipas saj, kryeministri Kurti ende nuk ka dhënë informacione nëse ky rishikim i marrëveshjeve nënkupton që ka një gatishmëri apo një kërkesë nga pala e Kosovës për rinegociim të këtyre marrëveshjeve apo për moszbatim të tërësishëm të tyre.

Ndër marrëveshjet e deritashme, sipas saj është edhe ajo për formimin e Asociacionit të komunave me shumicë serbe, e të cilën, Qeveria e Kosovës e konsideron problematike.

Siç thotë Krasniqi, Kosova më parë e pati shprehur gatishmërinë e saj për formimin e këtij Asociacioni, sipas aktvendimit të Gjykatës Kushtetuese të Kosovës, e cila në vitin 2015 kishte konstatuar se në 23 pika të marrëveshjes, parimet nuk janë në harmoni me Kushtetutën e Kosovës, edhe pse ka thënë se ato mund të harmonizohen me një akt ligjor të Qeverisë së Kosovës.

“Por, duket që Bashkimi Evropian kërkon një tjetër version. Kërkon që prapë të ketë negocim në mes të Kosovës dhe Serbisë dhe të arrihet një pajtim i ri rreth kësaj marrëveshje, në mënyrë që kjo të bëhet me Serbinë së bashku. Ndërkohë, këtë pozicion nuk e mbështet Kosova. Pra, duhet të shohim që të ketë pak më shumë qartësim rreth pozicionit të Kosovës, më shumë qartësim rreth këtij takimit të parë. Të shohim se çfarë do të ndodhë dhe se si do të procedohet më tutje me marrëveshjet, se a do të rivlerësohen dhe a do të rinegociohen, sepse nëse hyjmë në rinegociim të Marrëveshjes së Asociacionit, atëherë hapet rruga për rinegociim edhe të gjitha marrëveshjeve”, theksoi Krasniqi.

Partitë opozitare me qasje të ndryshme

Lidhur me vazhdimin e dialogut Kosovë-Serbi, si dhe çështjen e marrëveshjeve të arritur në këtë proces, partitë opozitare, Partia Demokratike e Kosovës (PDK) dhe Lidhja Demokratike e Kosovës (LDK), kanë qasje të ndryshme.

Ushtruesi i detyrës së kryetarit të PDK-së, Enver Hoxhaj ka thënë se qeveria aktuale e vendit ka dështuar në çështjen e dialogut. Në një paraqitje në forumin “Fol hapur”, më 9 qershor, Hoxhaj ka thënë se kryeministri Kurti, paraprakisht ka vënë dy kushte për fillimin e dialogut me Serbinë, kërkim-faljen nga Serbia dhe kthimin e personave të pagjetur.

“Ai (Kurti) ka pretenduar që kurrë, asnjëherë, ai personalisht dhe Lëvizja Vetëvendosje, nuk do të ulen me Vuçiqin, pa kërkuar falje Serbia për gjenocid. Ne presim, deri më 15 qershor, që Serbia ta bëjë një gjë të tillë ose që zoti Kurti të mos shkojë në takim”, ka thënë Hoxhaj.

Arben Gashi, shef i Grupit Parlamentar të LDK-së, ka thënë për Radion Evropa e Lirë se dialogu i Kosovës me Serbinë duhet të vazhdojë, sipas parimeve që i ka pasur edhe qeveria e kaluar e udhëhequr nga ish-kryeministri, Avdullah Hoti nga Lidhja Demokratike e Kosovës.

“Dialogu duhet të vazhdojë me parimet bazë që do të kemi një marrëveshje përfundimtare gjithëpërfshirëse dhe se nuk do të pajtohemi për asgjë përderisa të pajtohemi për gjithçka. Së dyti, integriteti territorial është i patjetërsueshëm dhe së treti, karakteri unitar i shtetit të Kosovës është i patjetërsueshëm”, theksoi Gashi.

Në mjaft raste, formimi i Asociacionit të komunave me shumicë serbe, me kompetenca ekzekutive, që është kërkesë e autoriteteve të Serbisë, nga spektri politik në Kosovë është parë si mënyrë që e cenon karakterin unitar të shtetit të Kosovës.

Lidhur me atë se çfarë do të ndodhë me çështjen e Asociacionit të komunave me shumicë serbe, kryeministri Albin Kurti, më 1 qershor, ka deklaruar që “në Kosovë nuk mund të kemi asociacion njëetnik” dhe se është e domosdoshme që të integrohen të gjithë qytetarët, pa dallim etnie.

BE-ja kërkon negocim të ri për Asociacionin

Jeta Krasniqi nga Instituti Demokratik i Kosovës, thotë që mbetet pikëpyetje se cili është statusi ligjor i marrëveshjeve të arritura deri më tash në dialogun e Brukselit, për shkak se ato quhen dakordime. Sipas saj, ato dakordime madje nuk janë të nënshkruara nga palët dhe nuk janë të ratifikuara nga kuvendet në Kosovë dhe në Serbi, përveç marrëveshjes së vitit 2013, e cila është ratifikuar në Kuvendin e Kosovës.

Lidhur me çështjen e Asociacionit, sipas saj, tashmë është qartë se cilat janë kërkesat e Bashkimit Evropian, por, siç thotë ajo, Kosova tashmë e ka pozicionin e saj për këtë çështje dhe duhet ta artikulojë atë para Bashkimit Evropian dhe para Serbisë.

“Marrëveshja e vitit 2013 është ratifikuar në Kuvendin e Kosovës dhe për t’u ndryshuar ajo, duhet të anulohet ratifikimi. Gjithsesi, ajo që po kërkohet nga Kosova nuk është zbatim i drejtpërdrejtë të provizioneve (të marrëveshjes) të vitit 2013, por po kërkohet një rinegociim, meqë thuhet se duhet të ketë një dakordim me Serbinë. Marrëveshja nuk e parasheh dakordimin me Serbinë. Më 2015, Gjykata Kushtetuese e ka hedhur poshtë (Marrëveshjen për Asociacionin). Pra, do të ketë presion, si ndaj Kosovës ashtu edhe ndaj Serbisë. Prandaj duhet të ketë një përgatitje të mirë, duhet të ketë pozicione të qarta dhe të shohim se si do të shkojnë përpara negociatat”, u shpreh Krasniqi.

Duke u bazuar në deklaratat e zëdhënësit të BE-së, Peter Stano, se për “gjithçka që është rënë dakord, duhet të zbatohet”, Radio Evropa e Lirë i është drejtuar Qeverisë së Kosovës me pyetjen se a do të angazhohet për zbatimin marrëveshjeve të deritashme të arritura në dialogun me Serbinë, përfshirë edhe Marrëveshjen për Asociacionin.

Deri në publikimin e këtij teksti, Qeveria e Kosovës nuk është përgjigjur.

Lajmet

Programi i Energjisë në UBT sjell praktikën në fokus përmes vizitave në industri

Published

on

By

Studentët e programit të Inxhinierisë së Energjisë në UBT po vazhdojnë të dëshmojnë përkushtimin e tyre drejt përgatitjes profesionale përmes aktiviteteve praktike në terren, duke realizuar një vizitë studimore në Termocentralin Kosova B – një nga asetet më të rëndësishme energjetike në vend.

E udhëhequr nga profesorët Armend Ymeri, Vehebi Sofiu, Sami Gashi dhe Nexhmi Krasniqi, kjo vizitë u mundësoi studentëve të ndërlidhin njohuritë teorike të fituara në auditor me proceset reale të prodhimit dhe menaxhimit të energjisë elektrike.

Gjatë qëndrimit në termocentral, studentët u pritën nga Drejtori Ekzekutiv, Jonuz Saraçi, i cili prezantoi kapacitetet gjeneruese, funksionimin e blloqeve prodhuese dhe sfidat aktuale të sektorit energjetik, duke ofruar një pasqyrë të qartë mbi rëndësinë strategjike të këtij sektori për zhvillimin e vendit.

Një ndër pikat kyçe të vizitës ishte turi teknik i udhëhequr nga Inxhinieri Kryesor, Enver Shabani, përmes të cilit studentët patën mundësinë të shohin nga afër funksionimin e sistemeve të avancuara si SCADA, rrjeti i tensionit 6.3 kV, sistemet DC dhe mbrojtjet rele – elemente thelbësore për operimin e sigurt dhe efikas të impianteve energjetike moderne.

Vizita u pasurua edhe me inspektimin e transformatorëve energjetikë me kapacitet 400 MVA dhe sektorit të turbinave, ku studentët u njohën me procesin e kogjenerimit dhe rolin e tij në furnizimin me ngrohje për qytetin e Prishtinës përmes Termokos-it.

Këto aktivitete dëshmojnë qasjen praktike dhe të orientuar drejt industrisë që ofron programi i Inxhinierisë së Energjisë në UBT, duke përgatitur studentët për tregun e punës përmes përvojave reale dhe bashkëpunimeve me institucionet kyçe të sektorit.

UBT vazhdon të mbetet një nga institucionet lider në zhvillimin e profesionistëve të së ardhmes në fushën e energjisë, duke krijuar ura të forta lidhëse ndërmjet akademisë dhe industrisë.

Continue Reading

Lajmet

REL: Ballkani Perëndimor rrezikon të humbasë mbi 700 milionë euro nga Plani i Rritjes

Published

on

By

Komisionarja evropiane për Zgjerim, Marta Kos, ka paralajmëruar me shkrim gjashtë vendet e Ballkanit Perëndimor se rrezikojnë që deri në mesin e këtij viti të humbasin kolektivisht mbi 700 milionë euro nga Plani i Rritjes, për shkak të moszbatimit të reformave, mëson Radio Evropa e Lirë (REL) nga burime në Komisionin Evropian (KE).

Sipas informacioneve jozyrtare, komisionarja Kos e ka dërguar këtë letër më 17 prill në të gjitha kryeqytetet e rajonit.

Burimet e REL-it kanë konfirmuar se me këtë letër, komisionarja Kos u ka kërkuar të gjithëve vendeve të përshpejtojnë reformat e parashikuara në Planin e Rritjes, në mënyrë që të shfrytëzojnë plotësisht potencialin e kësaj pakoje financiare.

Në fakt, mjetet financiare nga Plani i Rritjes janë të kufizuara në kohë. Për çdo hap reformues është paraparë një afat përfundimtar për zbatim dhe është ndarë një shumë e caktuar parash.

KE-ja ka paraparë edhe të ashtuquajturën “periudhë grejs”, e cila mundëson shtyrjen e zbatimit për një periudhë të caktuar kohore. Për hapat që duhej të përmbusheshin në mesin e vitit 2025, afati përfundimtar skadon më 30 qershor të këtij viti, ndërsa për hapat që duhej të realizoheshin në fund të vitit 2024, ky afat përfundon gjatë vitit 2026.

“Nëse nuk përmbushen, partnerët rrezikojnë të humbasin kolektivisht mbi 700 milionë euro”, konfirmoi për REL një zyrtar i KE-së.

Ndryshe, këstin e parë ose disa mjete nga Plani i Rritjes i kanë marrë pesë shtete të rajonit, me përjashtim të Bosnjë e Hercegovinës, e cila është vonuar me miratimin e agjendës reformuese.

Fundi i qershorit të këtij viti përbën momentin kur secili vend hyn në të ashtuquajturin moment të humbjes së përhershme, nëse nuk i përmbush reformat e dakorduara më herët.

Sipas burimeve në Bruksel, humbjet e mundshme sipas shteteve, në rast se nuk ndërmerren të gjitha reformat, janë si vijon:

  • Kosova: 68.8 milionë euro
  • Shqipëria: 67.7 milionë euro
  • Bosnja dhe Hercegovina: 373.9 milionë euro
  • Mali i Zi: 15.1 milionë euro
  • Maqedonia e Veriut: 49.2 milionë euro
  •  Serbia: ndërmjet 108.7 dhe 135.9 milionë euro

Bazuar në shumën maksimale, në total mund të humben 710.6 milionë euro, që përfaqëson 11.84 për qind të financimit të përgjithshëm nga Plani i Rritjes.

Pakoja e BE-së për Ballkanin Perëndimor – për periudhën 2024-2027 – është në vlerë të 6 miliardë eurove. Nëse analizohen ndarjet buxhetore, Kosovës i takojnë rreth 882 milionë euro – 253 milionë si grante dhe 629 milionë euro në formë të kredisë – që do të thotë se përfiton më së shumti fonde në rajon për kokë banori.

Më 16 prill, Kosova mori 61.8 milionë euro parafinancim, pasi vendi dorëzoi dokumentet e nevojshme në KE dhe ratifikoi marrëveshjet e lidhura me këtë plan.

Ky plan, ndër të tjera, synon të dyfishojë ekonomitë e këtyre vendeve gjatë dhjetë viteve të ardhshme./REL/

Continue Reading

Lajmet

Rasti “Banjska”: Aktgjykimi shpallet më 24 prill, të akuzuarit kërkojnë pafajësi

Published

on

By

Gjykata Themelore në Prishtinë ka caktuar të premten e 24 prillit si datën për shpalljen e aktgjykimit ndaj tre të akuzuarve për sulmin terrorist në Banjskë: Dushan Maksimoviq, Blagoje Spasojeviq dhe Vladimir Toliq. Gjatë seancës së sotme, ku u dha fjala përfundimtare, të akuzuarit mohuan akuzat për terrorizëm, ndërsa Prokuroria ka kërkuar burgim të përjetshëm për ta.

I akuzuari Vladimir Toliq deklaroi para trupit gjykues se nuk ishte i armatosur në momentin e arrestimit dhe kërkoi që të mos dënohet për veprime që nuk i ka kryer.

“S’kërkoj gjë tjetër përveç asaj që e thotë ligji: që të gjykohem në bazë të provave. Flini të qetë sepse këto duar nuk janë me gjak, as nuk kanë plagosur e as vrarë askënd”, u shpreh Toliq.

Avokati i tij, Milosh Deleviq, insistoi se Toliq mund të akuzohet vetëm për “kryengritje të armatosur” dhe jo për terrorizëm, duke thënë se klienti i tij ishte “vrima e fundit e kavallit” në këtë ngjarje.

Blagoje Spasojeviq shprehu keqardhje për pjesëmarrjen në ngjarjet e Banjskës, por mohoi kategorikisht se është terrorist. Ai pretendoi se ka shkrepur vetëm dy plumba në drejtim të një reflektori të manastirit dhe jo ndaj policisë.

“Jam fajtor që atë ditë isha në fshatin Banjskë dhe ky ishte gabimi më i madh në jetën time, por veten nuk mund ta quaj terrorist meqë askënd s’e kam vrarë e as lënduar”, deklaroi Spasojeviq.

Mbrojtja e tij kritikiu aktakuzën, duke pretenduar se emri i Spasojeviqit përmendet vetëm tri herë në 121 faqe dhe se nuk është specifikuar roli i tij individual, por është përfshirë në veprime kolektive.

Përderisa Maksimoviq ka kërkuar të jetë prezent në shpalljen e aktgjykimit me shpresën për lirim, dy të akuzuarit e tjerë kanë deklaruar se nuk duan të marrin pjesë.

Ky proces gjyqësor po zhvillohet ndaj tre personave që u kapën në vendngjarje, ndërsa 39 të tjerë nga ky grup (gjithsej 42 të akuzuar) ndodhen në arrati. Javën e kaluar, autoritetet arrestuan edhe një person tjetër, Stefan Raduloviq, si të dyshuar për pjesëmarrje në sulmin e shtatorit 2023, ku mbeti i vrarë rreshteri i Policisë së Kosovës, Afrim Bunjaku.

 

Continue Reading

Lajmet

Kosova dërgon trupa në Gaza: Haxhiu autorizon pjesëmarrjen e FSK-së në misionin paqeruajtës

Published

on

By

Ushtruesja e detyrës së Presidentes, Albulena Haxhiu, ka autorizuar sot dërgimin e pjesëtarëve të Forcës së Sigurisë së Kosovës (FSK) në operacionin ndërkombëtar paqeruajtës në Gaza. Ky vendim vjen fill pas miratimit në Kuvendin e Kosovës dhe shënon një hap historik për profilizimin e shtetit si kontribuues i sigurisë globale.

Në njoftimin e saj, Haxhiu theksoi se ky mision pasqyron rritjen e përgjegjësisë së Kosovës në arenën ndërkombëtare.

“Ky vendim pasqyron një Kosovë që e kupton sigurinë si detyrim ndaj qytetarëve të saj dhe si përgjegjësi ndaj paqes dhe rendit ndërkombëtar. Nga një vend që dikur kishte nevojë për mbështetjen e të tjerëve, Kosova sot merr përgjegjësi dhe jep kontribut në skenën ndërkombëtare”, deklaroi ajo.

Trupat e FSK-së do të shërbejnë si pjesë e Forcës Ndërkombëtare Stabilizuese, duke u rreshtuar krah partnerëve strategjikë në një nga zonat më të ndjeshme të globit. Sipas udhëheqëses së shtetit, ky angazhim dëshmon pjekurinë e institucioneve të sigurisë.

“Forca e Sigurisë së Kosovës është një institucion i ndërtuar me profesionalizëm dhe standarde të larta, e gatshme të shërbejë krah partnerëve tanë strategjikë. Pjesëmarrja në misione të tilla dëshmon pjekurinë shtetërore të Republikës sonë”, u bë e ditur në njoftim.

Ky mision në Gaza pason angazhimet e mëparshme të FSK-së në misione të ngjashme jashtë vendit, duke forcuar pozitën e Kosovës si një partnere e besueshme për paqen dhe stabilitetin ndërkombëtar.

 

Continue Reading

Të kërkuara