Shëndet
Verifikim faktesh: Sa e dëmshme është një gotë verë në ditë?
“Nature”: Edhe pirja mesatare e alkoolit mund të dëmtojë trurin.
Edhe pse ne e dimë se pirja e tepërt është e dëmshme për shëndetin tonë, shkenca që mbështet pirjen e moderuar të pijeve alkoolike ende ka nevojë për fakte.
Fusha e kërkimit shkencor për alkoolin duket paksa e çorientuar për momentin, të paktën sa u përket njoftimeve në publik.
Një studim i publikuar në revistën shkencore „Nature” në mars duket se ofron disa nga provat më bindëse, se edhe pirja mesatare e alkoolit mund të dëmtojë trurin.
Pas ekzaminimit të skanimeve të trurit nga më shumë se 36,000 njerëz të moshës së mesme dhe të moshuar nga Biobank në Mbretërinë e Bashkuar, studiuesit zbuluan se 50-vjeçarët që pinin mesatarisht një gotë verë 175 mililitra (6 oz) ose gjysmë litër kanoçe birre në ditë gjatë vitit të kaluar kishte tru që dukej 1.5 vjet më i vjetër se ai i personave të tjerë që pinin gjysmën e kësaj sasie ose nuk pinin fare.
Plakja e trurit u rrit me konsumimin e alkoolit, shkruajnë studiuesit. Studimi është një nga më të mëdhenjtë që trajton ndikimin shëndetësor të pijes së moderuar në tru deri më sot. Studiuesit përkufizuan “pirjen e moderuar” si deri në 14 pije në javë dhe “të lehta” si më shumë se një pije në javë, por më pak se shtatë. Por shumë pyetje mbeten të hapura.
Studimi i trurit
Megjithëse rezultatet e studimit të trurit duken të drejtpërdrejta në shikim të parë, hulumtimi pak më thellë zbulon se sa shumë ne ende nuk dimë.
Patricia Molina, e cila drejton Qendrën e Ekselencës për Abuzimin me Alkoolin dhe Drogën në Universitetin Shtetëror të Luizianës, tha se mbeti e paqartë se cilat ishin efektet e tkurrjes së trurit prej dy vitesh, që shkaktoi simptomat e plakjes në njohje dhe sjellje.
Disa prova tregojnë një lidhje midis humbjes së vëllimit të trurit dhe dëmtimit të aftësisë së njohjes, tha ajo. Por ajo gjithashtu nuk është në dijeni të ndonjë studimi që tregon përfundimisht një lidhje të drejtpërdrejtë midis përqindjeve specifike të vëllimit të zvogëluar të trurit dhe manifestimeve klinike që janë të dukshme për njerëzit ose mjekët e tyre.
Molina tha se forma e studimit e bëri gjithashtu të vështirë përgjigjen e pyetjeve se si krahasohen rezultatet e tij me tkurrjen e shkaktuar nga aktivitete dhe sëmundje të tjera që dihet se shkaktojnë një ulje të materies së trurit, si mungesa e aftësisë fizike ose sëmundja e Huntingtonit. “Një meta-analizë do të ishte mënyra më e afërt për të arritur tek përgjigja,” tha Molina. Me fjalë të tjera, dikujt do t’i duhej të shikonte të gjithë literaturën dhe t’i analizonte rezultatet në një mënyrë që të lejonte të bëhen krahasime të tilla.
Një arsye tjetër pse krahasime të tilla janë të vështira për t’u gjurmuar, tha Molina, është se aktivitete ose sëmundje të ndryshme shkaktojnë tkurrje të ndryshme në vende të ndryshme. Qëndrimi gjatë gjithë ditës dhe ngrënia vetëm e ushqimeve të përpunuara, për shembull, mund të shkaktojë tkurrje në një zonë të trurit të ndryshme nga sëmundja e Huntingtonit.
Pastaj është dilema pulë-vezë. A mund të ndodhë që njerëzit të prirur për të pirë alkool rregullisht thjesht kanë tru më të vogël në përgjithësi sesa ata që zgjedhin të abstenojnë? “Kjo është një mundësi e veçantë,” tha Molina. “E vetmja mënyrë për t’iu përgjigjur kësaj pyetjeje është duke mbledhur imazhe të trurit nga jeta e hershme.”
Studiuesit po kërkojnë ta adresojnë këtë pyetje përmes studimit të zhvillimit njohës të trurit të adoleshentëve, tha Molina. Ky studim gjurmon ndryshimet në vëllimet e trurit me kalimin e kohës ndërsa mbledh të dhëna për përdorimin e alkoolit dhe drogës.
Por a nuk është vera e kuqe e mirë për ju?
Dëshmia se pirja e tepërt është e dëmshme për trupin dhe trurin është përfundimtare. Por kur bëhet fjalë për pirjen e moderuar, gjërat bëhen pak më të ndërlikuara. Një numër studimesh të publikuara gjatë dekadave të fundit, duke përfshirë një të paraqitur vetëm një ditë para studimit të trurit, duket se pretendojnë se pirja e moderuar e alkoolit mund të jetë e mirë për ju.
Duke analizuar të dhënat e marra gjithashtu përmes Biobank në Mbretërinë e Bashkuar nga rreth 312,000 konsumues aktualë, studiuesit zbuluan se konsumimi i alkoolit ekuivalent prej rreth 150ml verë me vakte në ditë për gratë dhe 300ml për burrat lidhej me një rrezik më të ulët të zhvillimit të diabetit të tipit 2.
Jeanette Tetrault, një profesoreshë e mjekësisë në Yale, e specializuar në varësinë ndaj alkoolit, tha se ishte e rëndësishme të lexohej përtej titujve.
Në fund të fundit, tha ajo, studimi thjesht ka gjetur se, nëse pini alkool me ushqim, keni më pak gjasa të zhvilloni diabetin e tipit 2 sesa nëse pini alkool pa ushqim.
Kritikët e studimeve të tilla thonë gjithashtu se ato shpesh nuk marrin parasysh faktorë të rëndësishëm socio-ekonomikë dhe se reklamimi i përfitimeve të verës së kuqe është në thelb i njëanshëm. Kjo për shkak se njerëzit me status më të lartë socio-ekonomik, të cilët shpesh janë tashmë më të shëndetshëm, në fillim, kanë më shumë gjasa të raportojnë se pinë një gotë verë të kuqe në ditë sesa ata që nuk janë.
Bëni kujdes
Një hetim i New York Times i vitit 2018 zbuloi se studiuesit e përfshirë në një studim 10-vjeçar në shkallë të gjerë që kërkonin të gjurmonin ndikimin e konsumit të moderuar të alkoolit në shëndet u lobuan shumë nga industria e alkoolit.
100 milionë dollarët e përdorura për financimin e studimit të Institutit Kombëtar të Shëndetit (NIH) u kërkuan kryesisht nga aktorët kryesorë në industrinë e alkoolit, mes tyre Anheuser-Busch InBev. Autori kryesor i tij, një profesor i mjekësisë në Harvard, siguroi drejtuesit e alkoolit në email dhe telefonata konferencash se rezultatet do të ishin në favor të tyre.
Kur hetuesit e NIH vunë re praktika të dyshimta, studimi u ndërpre. Megjithëse asgjë nuk përfundoi duke u publikuar, situata të sjell në vëmendje për t’u kujdesur ndaj rezultateve që duken shumë të mira për të qenë të vërteta.
Pra, sa kujdes duhet të bëj?
Një studim i madh i vitit 2018 u përpoq të zgjidhte debatin e pirjes së moderuar të alkoolit: Asnjë nivel i konsumit të alkoolit nuk përmirëson shëndetin, tha ai.
Duke përdorur të dhëna nga 195 vende për një periudhë 26-vjeçare, studimi ofroi vlerësimin më të plotë të barrës globale të alkoolit deri më sot. Por disa shkencëtarë kanë vënë në dukje të meta në hartimin e studimit. Për shembull, se në vend që të gjurmonin rezultatet e tyre në numra, autorët gjurmuan rezultatet duke përdorur gjuhën relative. Kur ata ofruan shifra të vështira, niveli i dëmtimit dukej i negociueshëm në rastin më të mirë.
Rreziku i zhvillimit të një problemi shëndetësor të lidhur me alkoolin ishte 0.5% më i lartë tek njerëzit që pinin një pije në ditë krahasuar me ata që nuk pinin. Në aspektin numerik, studimi zbuloi se 914 në 100,000 njerëz midis moshës 15 dhe 95 vjeç do të zhvillonin një sëmundje brenda një viti nëse nuk do të pinin. Ky numër u rrit me vetëm katër persona, 918 në 100,000, nëse do të pinin.
Duke pasur parasysh atë që ne dimë sot për konsumimin e alkoolit, Tetrault tha se ajo nuk po u thoshte pacientëve të saj që të abstenonin totalisht. Ajo tha se mund të përdorë studimin e trurit me pacientë që tashmë kanë kushte themelore që ndikojnë në njohjen e tyre ose funksionin e trurit të tyre si një mjet tjetër për këshillim.
“Por unë nuk do t’i përdorja domosdoshmërisht këto të dhëna për t’u përpjekur të ndryshoj sjelljet tek pacientët që nuk kanë me të vërtetë pasoja shëndetësore dhe të dinë se cilat janë rreziqet e tyre të mundshme,” tha ajo. “Unë nuk po u them të gjithë pacientëve të mi që duhet të abstenojnë.” DW
Rajoni
United Hospital po ndryshon fytyrën e shëndetësisë në Kosovë: Spitali ku teknologjia moderne takon ekspertizën mjekësore
Prishtinë – Në një kohë kur qytetarët e Kosovës për vite me radhë janë detyruar të kërkojnë trajtim jashtë vendit për shërbime më cilësore dhe më të avancuara, United Hospital po shfaqet si një revolucion i vërtetë në sistemin privat shëndetësor, duke sjellë standarde që deri dje konsideroheshin luks i spitaleve euro-perëndimore.
Që nga momenti kur pacienti hyn në ambientet e United Hospital, krijohet përshtypja se ndodhet në një institucion modern evropian të shëndetësisë, ku profesionalizmi, teknologjia dhe kujdesi njerëzor funksionojnë në harmoni të plotë. Me aparatura të avancuara diagnostikuese si CT e trurit, MRI, radiologji moderne dhe laboratorë të standardeve bashkëkohore, ky spital tashmë ka fituar epitetin e një qendre elitare mjekësore në Kosovë dhe rajon.
Por forca më e madhe e United Hospital nuk qëndron vetëm te teknologjia, ajo që e veçon realisht është stafi i jashtëzakonshëm profesional, ekipet multidisiplinare dhe menaxhimi adekuat që kanë ndërtuar një sistem funksional sipas standardeve euro-perëndimore.
Mjekë me renome, specialistë të dëshmuar dhe ekspertë të profileve të ndryshme mjekësore punojnë çdo ditë me përkushtim maksimal për t’u ofruar pacientëve trajtim cilësor, siguri dhe besim. Pikërisht kjo ndërthurje e ekspertizës njerëzore me teknologjinë moderne po e shndërron United Hospital në simbol të një shëndetësie të avancuar dhe dinjitoze për qytetarët e Kosovës.
I ndërtuar me infrastrukturë moderne dhe i pajisur me teknologjinë më të avancuar mjekësore “state of the art”, United Hospital tashmë është kthyer në një nga institucionet më të kompletuara shëndetësore në rajon.
Nga emergjenca 24-orëshe deri te ndërhyrjet kirurgjikale më komplekse, pacientët po gjejnë në këtë spital atë që për vite ka munguar në sistemin shëndetësor kosovar: siguri, profesionalizëm dhe trajtim dinjitoz.
Në zemër të këtij institucioni qëndron një ekip i fuqishëm ekspertësh dhe specialistësh nga fusha të ndryshme të mjekësisë, kirurgë, kardiologë invazivë, gjinekologë, anesteziologë, internistë, pediatër, ortopedë, nefrologë, hematologë dhe staf profesional laboratorik e radiologjik, të cilët ofrojnë kujdes të pandërprerë 24 orë në ditë.
Një nga pikat më të forta të spitalit është repartit i emergjencës, i projektuar për t’u përballur me çdo situatë kritike, nga rastet akute deri te komplikimet më të rënda shëndetësore. Po ashtu, laboratori modern dhe radiologjia e avancuar me CT dhe diagnostikim preciz i japin pacientëve mundësinë të marrin shërbim të shpejtë dhe të saktë në një vend të vetëm.
Në aspektin kirurgjikal, United Hospital ka ngritur kapacitete që rrallë gjenden në rajon, duke mbuluar kirurgjinë e përgjithshme, kardiake, vaskulare, torakale, maksillo-faciale, ORL dhe kirurgjinë pediatrike. Ndërsa në repartet internistike, spitali po avancon veçanërisht në kardiologjinë invazive, ku laboratori funksionon 24 orë pa ndërprerje.
Për drejtuesit dhe stafin e këtij institucioni, misioni nuk është vetëm trajtimi i pacientëve, por rikthimi i besimit të qytetarëve në shërbimet shëndetësore brenda Kosovës. Dhe pikërisht ky vizion po e bën United Hospital një nga adresat më të besueshme dhe më moderne për kujdesin shëndetësor në vend.
United Hospital – Spitali privat që po vendos standarde të reja në shërbimet shëndetësore në Kosovë
United Hospital po konsiderohet si një nga institucionet më moderne dhe më të kompletuara spitalore në Kosovë. Si spitali i përgjithshëm privat më i madh në vend, United Hospital ofron shërbime mjekësore 24 orë, duke garantuar kujdes të vazhdueshëm dhe profesional për pacientët nga të gjitha trevat e Kosovës.
Ky institucion shëndetësor veçohet për stafin e tij të përzgjedhur profesional, të përbërë nga ekspertë dhe specialistë me përvojë në fusha të ndryshme të mjekësisë. Në përbërje të ekipit janë kirurgë, gjinekologë, mjekë familjarë, internistë, laborantë të specializuar dhe profesionistë të profileve të tjera, të cilët çdo ditë janë në shërbim të pacientëve me përkushtim dhe standarde të larta etike e profesionale.
United Hospital ka investuar jo vetëm në resurset njerëzore, por edhe në teknologji moderne diagnostikuese dhe trajtuese, duke ofruar një gamë të gjerë shërbimesh mjekësore nën një kulm të vetëm. Nga diagnostikimi laboratorik dhe ekzaminimet specialistike, deri te ndërhyrjet kirurgjikale dhe trajtimet emergjente, spitali synon të jetë adresë besimi për çdo pacient që kërkon kujdes të sigurt dhe efikas.
Pacientët që kanë marrë shërbime në këtë institucion vlerësojnë qasjen profesionale të stafit, korrektësinë, pastërtinë, organizimin dhe përkushtimin ndaj çdo rasti, duke e konsideruar United Hospital si një model modern të kujdesit shëndetësor në Kosovë.
Me shërbim të pandërprerë 24 orë dhe me një staf të përgatitur profesionalisht, United Hospital vazhdon të forcojë pozitën e tij si një nga institucionet më të besueshme dhe më të avancuara private në sektorin e shëndetësisë në vend.
Edmond Hajrizi merr drejtimin e United Hospital, vizioni që synon ta kthejë Kosovën në adresë të shërbimeve moderne shëndetësore
Pas revolucionit që bëri në arsimin universitar dhe inovacionin akademik në Kosovë, Edmond Hajrizi tashmë ka marrë një tjetër sfidë madhore: avancimin dhe transformimin e United Hospital në një qendër moderne shëndetësore me standarde evropiane.
Me ardhjen e Hajrizit në menaxhimin dhe drejtimin strategjik të këtij gjiganti shëndetësor, United Hospital po hyn në një fazë të re zhvillimi, ku fokusi kryesor mbetet siguria e pacientit, profesionalizmi, teknologjia moderne dhe shërbimet e avancuara mjekësore.
I njohur si një nga figurat më inovative në fushën e arsimit dhe menaxhimit në Kosovë, Hajrizi po sjell në sektorin shëndetësor të njëjtën filozofi që e bëri të suksesshëm në universitet: modernizim, standarde ndërkombëtare dhe orientim drejt nevojave reale të qytetarëve.
Sipas tij, investimet e fundit në United Hospital nuk janë të rastësishme, por të ndërtuara mbi analizimin konkret të nevojave dhe ankesave të pacientëve kosovarë, të cilët për vite me radhë janë detyruar të kërkojnë trajtim jashtë vendit.
“Kam bërë gjithçka që arsimi në Kosovë të ketë progres dhe të ecë paralel me botën. Tani po bëj përpjekje që tërë këtë dituri, eksperiencë dhe ndikim pozitiv ta ofroj edhe në avancimet shëndetësore. Do të mundohem që pacienti kosovar të mos bredhë rrugëve të spitaleve të rajonit e as të Evropës, sepse teknologjinë evropiane ua kemi sjellë në Kosovë me të gjitha aparaturat moderne”, ka deklaruar Edmond Hajrizi për Rajonipress.
Hajrizi vlerëson se zhvillimi i qëndrueshëm i një shoqërie moderne nuk mund të kuptohet pa dy shtyllat themelore: arsimin dhe shëndetësinë.
Sipas tij, këto dy sektorë nuk funksionojnë të ndarë, por ndërtojnë një ekosistem të ndërlidhur që përcakton nivelin e zhvillimit dhe perspektivën e një populli.
“Mendoj se arsimi dhe mjekësia janë bazamenti kryesor për zhvillimin e një populli dhe perspektivën e tij. Ato e ndihmojnë njëra-tjetrën dhe si të tilla krijojnë ekosistemin e nevojshëm për një mjekësi moderne dhe të kërkuar në ditët e sotme”, ka deklaruar Hajrizi.
Me këtë filozofi, ai synon që përvoja e tij në transformimin e arsimit universitar të reflektohet tashmë edhe në avancimin e shërbimeve shëndetësore, duke krijuar institucione që ecin paralel me standardet më të zhvilluara evropiane.
Ndryshe nën drejtimin e tij, United Hospital tashmë po konsiderohet një nga institucionet më të avancuara private në vend, i pajisur me teknologji të sofistikuar diagnostikuese dhe trajtuese, përfshirë CT moderne, MRI, laboratorë të specializuar dhe pajisje të standardeve bashkëkohore evropiane.
Me këtë qasje të re menaxheriale dhe me investimet e vazhdueshme në teknologji dhe ekspertizë, United Hospital synon jo vetëm të trajtojë pacientë, por të rikthejë besimin e qytetarëve se edhe në Kosovë mund të marrin shërbime shëndetësore të nivelit evropian.
United Hospital sjell revolucionin e diagnostikës në Kosovë – prezantohet MRI më e avancuar në rajon me Inteligjencë Artificiale
United Hospital po vazhdon të vendosë standarde të reja në shëndetësinë moderne, duke sjellë në Prishtinë një nga teknologjitë më të sofistikuara diagnostikuese që ekziston aktualisht në Evropë dhe rajon. Në një investim që konsiderohet hap revolucionar për sistemin shëndetësor në Kosovë, United Hospital ka instaluar sistemin më të avancuar MRI – Philips MR 5300 BlueSeal, duke u bërë spitali i parë në rajon që operon me këtë teknologji të gjeneratës së fundit.
Ky investim strategjik nuk përfaqëson vetëm avancim teknologjik, por një transformim të mënyrës së diagnostikimit dhe trajtimit të pacientëve në Kosovë. Pajisja moderne MRI 1.5T është e pajisur me teknologjinë inovative BlueSeal, një sistem inteligjent që funksionon me sasi minimale heliumi dhe eliminon nevojën për rimbushje, duke rritur ndjeshëm sigurinë, stabilitetin dhe efikasitetin operacional.
Ajo që e bën këtë sistem unik është integrimi i Inteligjencës Artificiale (AI), e cila mundëson skanime deri në 50 për qind më të shpejta dhe me saktësi shumë më të lartë diagnostikuese. Për pacientët kjo nënkupton më pak kohë pritjeje, ekzaminime më komode dhe rezultate më precize, ndërsa për mjekët përkthehet në diagnostikim më të avancuar dhe vendimmarrje më të sigurt klinike.
Me rezolucion ultra të lartë të imazhit dhe teknologji të standardeve më të avancuara globale, kjo pajisje e vendos United Hospital në nivelin e qendrave moderne evropiane të diagnostikës dhe trajtimit.
Realizimi i këtij projekti është bërë në bashkëpunim me Unicare, përfaqësuese zyrtare e Philips Healthcare, kompani që njihet botërisht për inovacionet në teknologjinë mjekësore.
Duke operuar ekskluzivisht me pajisje të markës Philips dhe duke investuar vazhdimisht në teknologji moderne, United Hospital po e shndërron Kosovën në një qendër ku pacientët mund të marrin shërbime të standardeve euro-perëndimore pa pasur nevojë të kërkojnë trajtim jashtë vendit.
Ky investim konsiderohet një tjetër dëshmi se sistemi privat shëndetësor në Kosovë po hyn në një epokë të re, ku teknologjia, ekspertiza profesionale dhe kujdesi modern për pacientin po ecin paralel me zhvillimet më të avancuara globale./rajonipress/
“Nga Forma te Eksperimenti”: Prizreni mirëpret ekspozitën e artistëve të rinj të UBT-së
Mijëra maturantë nga e gjithë Kosova fillojnë përgatitjet për Testin e Maturës në UBT
“United Hospital”, avancon diagnostikimin në Kosovë me MRI të pajisur me Inteligjencë Artificiale, shëndeti i pacientit mbetet prioritet absolut
Granit Xhaka: Dua të bëhem kampion bote me Zvicrën
UBT hap regjistrimet për Global UBT Fest 2026, festivalin më të madh akademik të dijes në Evropë
Prof. Demokrat Nuha përfaqëson UBT-në në “3rd Net4Brain Annual Meeting” në Stamboll
PE miraton raportin për Kosovën, Terras: Shpresoj që vendi të dalë nga bllokada institucionale
Kurti takon Costan: Kosova e gatshme për statusin e vendit kandidat në BE
Dronët ukrainas godasin Shën Petersburgun para nisjes së forumit ekonomik ku pritet të flasë Putini
-
Lajmet3 months agoKoordinatorja e projektit AKIL-EU në UBT, prof. Manjola Zaçellari, referon në University of Oxford
-
Vendi3 months agoProf. Dr. Marigona Bekteshi Ferati, recensuese e 20 punimeve shkencore në revista ndërkombëtare të indeksuara në Web of Science dhe Scopus (Q1)
-
Live2 months agoUji dhe Gjinia” – Shtytës i Zhvillimit të Qëndrueshëm
-
Aktualitet16 hours agoStudentët e vitit të tretë në UBT prezantojnë ekspozitën përfundimtare “The Graduets”