Lajmet

Përfundon dëshmia e Jock Covey në Hagë

Published

1 year ago

on

E përditësuar

13:28 – Pas tre ditësh, ka përfunduar dëshmia e ish-zëvendësit të Bernard Kouchner, Jock Covey në Dhomat e Specializuara të Kosovës në Hagë.

Pak para përfundimi, Covey foli për takimet me udhëheqës të UÇK-së, e për të cilat nuk i kujtohej nëse Hashim Thaçi ishte pjesë.

“Këto ishin takime që Mike Jackson i thërriste, dhe ato kishin një qëllim të veçantë, të arrihet një marrëveshje angazhuese. Nuk më kujtohet nëse zotëri Thaçi ka marrë pjesë në takime, përveç një takimi të fundit të cilin e kam shpjeguar në hollësi”, deklaroi Covey.

Në fund, dëshmitari amerikan falënderoi të gjithë për mundësinë e dhënë./D.B/EO

13:10 – Jock Covey, dëshmitari i katërt i mbrojtjes së ish-presidentit Hashim Thaçi tha ky i fundit u trembej komandantëve të zonave. Megjithatë, derisa theksoi periudhën e Rambujesë në vitin 1999, dëshmitari tha të enjten se Thaçi nuk kishte thënë asnjëherë se kishte frikë, por sipas tij, kjo vërehej.

Derisa u përgjigj në pyetjet e gjykatësit Christoph Barthe, ish-zëvendësi i Bernard Kushnerit, e përshkroi Thaçin në atë kohë si një 30-vjeçar ambicioz.

“Që u trembej ishte e qartë dhe në Rambuje, që ai është kërcënuar drejtpërsëdrejti, nëse pajtohej me kërkesat e komandantëve të zonave. Por ishte edhe sjellja e tij në përgjithësi e qartë, mënyra se si ishte shumë i kujdesshëm sa u takon marrëdhënieve me udhëheqjen e lëvizjes së UÇK-së, sikurse u thash më herët. Në profesionin tonë ne nuk kemi qasje asnjëherë në informacione të plota, thjeshtë nxjerrim disa përfundime të cilat i bazojmë në çka kemi parë dhe dëgjuar, por edhe bazuar në përvojën tonë jetësore. Unë kam qenë në situata të ngjashme me luftëtarë dhe me elementë keqbërës, dhe personat që shfrytëzojnë këto mundësi për të përfituar nga dhuna dhe unë pash një djalë 30 vjeçar ambicioz, politikan dhe e thash nuk është ky ai person”, tha ai.

Gjykatësi Barthe: Ju thatë që ishte edhe sjellja e tij në përgjithësi, zotëri Thaçi vetë nuk ua ka thënë që kishte frikë nga ndonjë person konkret apo nga komandantët e zonave?

Covey: Jo jo, absolutisht, nuk e lejon krenaria një person ta thotë një gjë të tillë, absolutisht. Ne e ndjemë ep amë vetë, konstatuam vetë diçka të tillë.

Ai gjithashtu u pyet për deklaratat e Thaçit atëbotë ku dënonte vrasjen e 14 serbëve në Grackë.

Gjykatësi i pyeti atë nëse Thaçi kishte bërë deklarata të tilla vetëm për ndërkombëtarët.

“Në ditët e para të bësh një deklaratë të tillë ka një rrezik politik shumë të madh, edhe rrezik personal, dhe unë këtë e njoh shumë mirë, këtë e di shumë mirë, nga ambientet apo vendet ku kam qenë pas një konflikti. Persona që bëjnë komente të tilla vuajnë prej tyre, të bësh një deklaratë të tillë në ditët e para pas luftës nuk ishte me mend. Komentet e këtij lloji janë bërë disa herë: nëse po e bënte ai këtë për kredibilitet. Ne do të ishim shumë skeptik por është e qartë që ai i tha këto publikisht disa herë në ditët e parë dhe mua më duhet të them që për ne aso kohe ka qenë befasi, dhe sigurisht ne mirëpritëm diçka të tillë”, tha ai./D.B/KP

11:23 – Pyetja e fundit që avokati Luka Mishetiq i parashtroi dëshmitarit amerikan, Jock Covey, në Dhomat e Specializuara të Kosovës në Hagë, lidhej me pretendimet se Hashim Thaçi kishte synuar të merrte pushtetin në Kosovë përmes kryerjes së krimeve.

“A keni parë ndonjë gjë që do t’ju bënte të besoni që Hashim Thaçi përpiqej të merrte pushtetin në Kosovë duke kryer krime, qoftë personalisht për t’i kryer këto krime, apo përmes pjesëtarëve të tjerë të UÇK-së që kryenin këto krime, pra në interes të tij”, pyeti Mishetiq, dëshmitarin.

Covey e mohoi këtë gjë.

“Jo. Mendoj që shumë shpejt kemi arritur në vlerësimin se ai nuk e kishte pushtetin personal për të bërë që dikush tjetër të bënte një gjë të tillë, për më tepër, unë pra ne, arritëm në vlerësim se ai e dinte se nuk i kishte këto kushte, pra këtë fuqi. Ai filloi këtë karrierë duke zbuluar hap pas hapi atë si mund ta bënte për ta kuptuar krijimin e tij politik. Ishte detyra jonë që ta ndihmonim ne në këtë rrugëtim, pra duke punuar me UNMIK-un dhe institucionet, ky ishte angazhimi më i mirë që mund të kërkohej nga një politikan që po bënte atë që duhej. Këto veprime i shërbyen edhe interesave të tij personale, po e arrinte këtë gjë. Ritheksoj se nuk ishte vlerësim që u arrit duke qenë naiv, kishim gjykim të qartë dhe prisnim të shihnim se si Thaçi do shfaqej më tej në raport me neve”.

Covey ndër të tjera tha se Thaçi ishte shumë i zgjuar.

“Ky person, një i ri që ishte ndoshta jo shumë i zhvilluar, por ambicioz dhe shumë i zgjuar, me ambicie politike të cilat ishin përtej aftësisë së tij për t’i imponuar këto ambicie, pamë këtë me interes se si ai po përpiqej të ecte përpara në rrugën në të cilën nuk kishte përvojë”, u shpreh dëshmitari./D.B/EO

10:20 – Në Dhomat e Specializuara të Kosovës (DhSK) në Hagë, në gjykimin ndaj Hashim Thaçit, Kadri Veselit, Rexhep Selimit dhe Jakup Krasniqit, të enjten po vazhdon dëshminë për të tretën ditë me radhë dëshmitari i katërt i mbrojtjes- James Peter Covey, i cili ka qenë zëvendës i përfaqësuesit të OKB-së në Kosovë, Bernard Kouchner.

Pyetjet shtesë për dëshmitarin po i vijon mbrojtja e Hashim Thaçit e përfaqësuar nga avokati Luka Mishetiq.

Duke iu referuar një dokumenti të cilin Thaçi ia kishte dërguar Bernard Kouchnerit, nëpërmjet të cilit kërkonte armë për disa persona nga radhët e UÇK-së gjatë periudhës së demilitarizimit, Covey tha se e kanë kuptuar se tani i akuzuari ishte vetëm urë lidhëse.

“Dje ose të paktën këto dy ditë sa kam qenë këtu, kemi parë një dokument që Thaçi ia kishte dërguar Kouchnerit ku kërkonte armë për disa persona të UÇK-së, dhe ne e dinim që në atë kohë sipas mendimit tonë kjo nuk duhet të ndodhte. Ne e kuptuam se kjo ishte një urë lidhëse. Kjo ishte përshtypja jonë. Po e kryente detyrën që ia kishin kërkuar të tjerët. Po përpiqej të mbante marrëdhënie të mirë me persona që donte t’i mbronte, nuk donte t’i mërziste këta persona. Pra, ne menduam se kjo sjellje u shfaq disa herë”, tha Covey.

Në një deklaratë të mëhershme, dëshmitari kishte thënë se raporti i Thaçit me disa veteranë ishte “në fije të perit”.

“Lidhja e Thaçit me veteranët e vjetër të luftës që kishin luftuar nëpër beteja ishte në fije të perit dhe ishte shumë i kujdesshëm që të mos e tërhiqte shumë perin se mos këputej”, lexoi Mishetiq, raporton “Betimi për Drejtësi“.

Duke kaluar tek një temë tjetër, me kërkesën e avokatit Mishetiq, seanca kaloi në sesion privat me arsyetimin se ofruesi i informacionit ka kërkuar që të jetë informacion konfidencial.

Mbrojtja ka filluar me paraqitjen e provave të saj më 15 shtator 2025, ku për tri ditë me radhë u dëgjua ish-ndihmësi i sekretarit amerikan të shtetit, James Rubin.

Ndërsa, pas tij u thirr ish-këshilltari ligjor i delegacionit shqiptar në Rambuje, Paul Williams. Kurse, ish-këshilltari politik i komandantit të lartë të NATO-s, Wesley Clark, John Stewart Duncan filloi dëshminë më 22 shtator dhe e mbaroi më 23 shtator 2025.

Kurse, më 30 shtator nisi dëshminë  James Peter Covey, ish-zëvendës i përfaqësuesit të OKB-së në Kosovë, Bernard Kouchner.

Më 14 shtator 2025, në Hagë u mbajt një protestë masive në përkrahje të ish-krerëve të UÇK-së, ku morën pjesë qytetarë nga të gjitha trojet shqiptare e mërgimtarë të shumtë.

DhSK-ja ka bërë të ditur se 14 nëntori 2025 është caktuar si datë për përfundimin e çështjes së mbrojtjes në këtë rast, kurse parashtresat përfundimtare të procesit dhe deklaratat mbi ndikimin e krimeve të pretenduara tek viktimave që marrin pjesë në procedurë planifikohen të paraqiten deri më 22 dhjetor 2025.

Ndërkohë, më 15 prill 2025, Prokuroria ka njoftuar se ka përfunduar paraqitjen e provave në këtë rast.

Ndërsa, mbrojtja kishte bërë kërkesë sipas Rregullës 130, e cila parasheh kërkesën për rrëzimin e ndonjë akuze apo akuzave në tërësi në aktakuzë. Vendimi mbi këtë kërkesë ishte marrë më 16 korrik 2025. Sipas kryetarit të trupit gjykues, Charles Smith III, ajo që kishte kërkuar mbrojtja ishte mosmbështetja në pretendime për krime lufte që kanë të bëjnë me incidente që kanë ndodhur para majit të 1998-ës dhe pas 20 qershorit të 1999-ës.

“Trupi gjykues vëren se incidentet dhe ngjarjet që kanë ndodhur në kohën që kundërshtohen prej mbrojtjes nuk janë akuza brenda kuptimit të Rregullës 130”, tha kryetari i trupit gjykues, Charles Smith III.

Si rrjedhojë, ishte rrëzuar ky mocion me arsyetimin se trupi gjykues s’e ka autoritetin për të rrëzuar materiale që përbëjnë akuzat që kanë të bëjnë me shkaqe kohore. Ndërsa, po të njëjtën ditë, mbrojtja e viktimave kishte paraqitur provat e veta duke thirrur dy dëshmitare eksperte për të dëshmuar njëkohësisht.

Përveç që dëshmuan më 16 korrik 2025, dëshmia e këtyre dy dëshmitareve vazhdoi edhe më 17 korrik 2025, duke përfunduar kështu edhe marrja e dëshmive të dëshmitarëve të mbrojtjes së viktimave.

Zyra e Prokurorit të Specializuar, më 30 shtator 2022 ka dorëzuar aktakuzën e konfirmuar të ndryshuar ndaj Hashim Thaçit, Kadri Veselit, Jakup Krasniqit dhe Rexhep Selimit, e cila përbëhet nga dhjetë pika me akuza, ku këta të fundit ngarkohen për krime lufte e krime kundër njerëzimit.

Më 29 prill 2022, Zyra e Prokurorit të Specializuar kishte dorëzuar një aktakuzë të ndryshuar ndaj Hashim Thaçit, Kadri Veselit, Rexhep Selimit e Jakup Krasniqit, ku pretendohet se katër të akuzuarit kanë kryer krime lufte edhe në Gjilan, Budakovë e Semetishtë.

Më 9 nëntor të vitit 2020, në paraqitjet e tyre të para, Jakup Krasniqi e Hashim Thaçi janë deklaruar të pafajshëm për akuzat që u vihen në barrë. Njëjtë është deklaruar edhe Veseli në paraqitjen e tij më 10 nëntor, sikurse edhe Rexhep Selimi më 11 nëntor.

Aktakuza ndaj Hashim Thaçit, Kadri Veselit, Rexhep Selimit dhe Jakup Krasniqit është konfirmuar më 26 tetor 2020./D.B/EO

Edhe sot do të vazhdojë procesi gjyqësor ndaj ish-krerëve të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës.

Në këtë seancë do të vazhdojë paraqitja e provave, nga dëshmitarët që janë ftuar nga ana e mbrojtjes së ish-presidentit Thaçi, dhe e njëjta është paraparë të nis nga ora 09:00.

Nga 11 dëshmitarët e thirrur nga mbrojtja, deri më tani kanë dëshmuar katër prej tyre, James Rubin, Paul Williams, John Stewart Duncan dhe Jock Covey./D.B/EO

Related Topics:
Continue Reading

Lajmet

Ditari: Lajmet kryesore që shënuan datën 14 nëntor 1992-1998?

Published

22 hours ago

on

November 14, 2026

By

 14 nëntor 1992

 Dr.Ibrahim Rugova nuk pranoi të takohet me kryeministrin e Serbisë

Lidhur me propozimin se kryetari i Qeverisë serbe z. Bozhoviq dëshiron të takohet me zotëri Rugovën me rastin e vizitës së tij në Prizren më 17 nëntor dhe në kuadër të bisedave me përfaqësuesit e partive politike, shoqatave dhe asociacioneve “të cilat veprojnë në territorin e Kosovës e Metohisë”, e ku do të bisedohej për realizimin “e të drejtave të minoriteteve”, kam nderin t’ua bëj me dije se problemi i shqiptarëve në Kosovë nuk mund të zgjidhet me biseda të rastit dhe pa praninë e institucioneve ndërkombëtare (siç është vendosur në Konferencën për ishJugosllavinë në Londër), e aq më pak në kuadër të të “drejtave minoritare”.

Shpresojmë se trajtimi i çështjeve të këtilla të rënda të problemit të Kosovës në të ardhmen do të fillojnë të zgjidhen me dialog serioz, për çka kemi qenë gjithnjë të gatshëm, thuhet në përgjigjen e shefit të kabinetit të kryetarit të Republikës së Kosovës dr.Ibrahim Rugova, lidhur me ftesën e palës serbe për takimin me kryeministrin e Serbisë.

 

 14 nëntor 1994

Ish-presidenti Bush vizitoi Shqipërinë

Dje në Shqipëri në një vizitë private qëndroi ish-presidenti i SHBA-ve, Xhorxh Bush me bashkëshorten Barbara, dhe me këtë rast presidenti i Republikës së Shqipërisë dr.Sali Berisha i bëri atij pritje madhështore në aeroportin e Rinasit.

Në pritjen që i bëri në presidencën e Republikës së Shqipërisë, dr.Sali Berisha i tha ish-presidentit amerikan Xhorxh Bush se pas presidentit Vilson ju jeni miku më i madh dhe i shquar i shqiptarëve. Shqiptarët u janë mirënjohës juve dhe administratës suaj për ndihmën që dhatë për çlirimin e tyre nga diktatura, si dhe për vendosjen e demokracisë.

Presidenti Berisha me këtë rast po ashtu i tha ish-presidentit amerikan se qëndrimi juaj dhe tërheqja e vijës së kuqe prej jush rreth Kosovës ka pasur një rëndësi decidive në dekurajimin e agresorit.

Presidenti i Republikës së Shqipërisë e dekoroi ish-presidentin amerikan Bush me Urdhrin e Artë të Skënderbeut.

Duke u falënderuar për këtë nderim të madh, ish-presidenti amerikan Xhorxh Bush tha se kjo është për mua një suprizë e madhe dhe jam shumë mirënjohës që sot më jepet kjo dekoratë nga një person, i cili është i lidhur me angazhimet për liri e demokraci, siç është presidenti Juaj. Jam mirënjohës jo vetëm atij por gjithë popullit të Shqipërisë që tani synon lirinë, e ndjen se ç’është demokracia dhe punon jetën e tij.

Në ceremoninë e dekorimit të ish-presidentit të SHBA-ve Xhorxh Bush mori pjesë edhe z.Adem Demaçi, kryetar i Këshllit për Mbrojtjen e të Drejtave dhe të Lirive të Njeriut me seli në Prishtinë. Presidenti Berisha i tha Bushit se Adem Demaçi ka vuajtur nëpër burgje të ish-Jugsollavisë mëse 28 vjet dhe ai me të drejtë konsiderohet simbol i rezistencës kombëtare të shqiptarëve të Kosovës.

Gjatë qëndrimit në Shqipëri Xhorxh Bush ishte për një vizitë të shkurtër në Kështjellën e Krujës, kurse dje pasdite ai u largua nga Shqipëria.

 

14 nëntor 1995

 “Tages Anzeiger”: Refugjatët serbë kanë frikë nga dërgimi në Kosovë

Gazeta e Cyrihut “Tages Anzeiger” botoi ditë më parë një artikull rreth gjendjes së refugjatëve serbë të ikur nga Kroacia, të cilët janë vendosur në Nova Pazovë të Serbisë.

Pasi përshkruan kushtet e rënda në të clat jetojnë këta refugjatë, autori i këtij shkrimi paraqet opinionet e tyre lidhur me pozitën aktuale dhe perspektivën e tyre. Shumë nga këta refugjatë ankohen për kushtet e këqija të jetës dhe shprehin dyshimin se po manipulohet me mjetet që ndahen për ta. Në ndërkohë, në kryqin e kuq serb mohojnë të gjitha këto dhe fajin ia lënë bashkësisë ndërkombëtare, e cila gjoja pa jep pak ndihma për refugjatët.

Përgjegjesit e këtij institucioni sikur harrojnë se fajtorë për fatkeqësinë dhe ikjen e këtyre njerëzve nuk është bashkësia ndërkombëtare, por pikërisht pushteti aktual në Serbi, i cili i nxiti serbët e Kroacisë në luftë dhe tash ata i trajton si mysafirë të paftuar.

Në vazhdim të këtij shkrimi theksohet gjithashtu se nuk janë raste të rralla kur refugjatët e aftë për luftë mobilizohen dhe dërgohen me dhunë në Sllavoninë Lindore.

Krahas zemërimit dhe zhgënjimit, në qendrën e refugjatëve në Nova Pazovë mbretëron edhe frika. Refugjatët kanë frikë se do t’i dërgojnë në Kosovë, ku, pas shuarjes së autonomisë nga ana e Millosheviqit, shqiptarët nuk kanë disponim të mirë ndaj serbëve, thuhet në vazhdim të artikullit.

Se në çfarë gjendje janë sjellë refugjatët serbë, të cilët, filimthi kujtuan se në Serbi do të priten si “hyjnorë”, tregon më së miri fakti se një numër i tyre tashmë janë deklaruar se dëshirojnë të kthehen në vendlindje. Vetëm pranë Komitetit të Helsinkit deri tash janë paraqitur mbi 10.000 persona që dëshirojnë të kthehen përsëri prapa.

Gazeta “Tages-Anzeiger” citon në fund një grua nga Knini e cila thotë:” Ndoshta, megjithatë, do të ishte më mirë të kthehemi sërish te Tugjmani”.

 

 14 nëntor 1996

Ekonomistët gjermanë kërkuan hapjen e përfaqësisë së Unionit Evropian në Kosovë

Në një takim të ekonomistëve serbë me kolegët e tyre gjermanë, përfaqësuesit e gjermanë prekën edhe çështjen e Kosovës, shkruan “Nasha borba”.

“Zgjidhja e çështjes së Kosovës, respektimi i të drejtave të njeriut dhe të drejtat e pakicave, marrja e përgjegjësive ndërkombëtare dhe politika e brendshme makroekonomike për Gjermaninë do të jenë tregues se a do të hyjë në një bashkëpunim serioz me Serbinë e Malin e Zi”, u tha në këtë takim.

Siç deklaroi dr. Albreht fon ser Dejeden, kryeshef i Referatit për Evropën e Mesme dhe Lindore të Ministrisë së Punëve të Jashtme të Gjermanisë, nga Beogradi do të kërkohet hapja e përfaqësisë së Unionit Evropian në Kosovë dhe kthimi i refugjatëve.

Gazeta shkruan se në kontakt me njerëzit nga Instituti Gjerman për Evropën Lindore dhe për bashkëpunim ndërkombëtar në Këln mysafirit nga Serbia iu bë me dije për lidhjen e Palës me Kosovën. Atë që merr “republika srpska” në Bosnjë e Hercegovinë do të marrë Kosova në “RFJ”.

 

14 nëntor 1997

Gjakovë: Provokatori i mesnatës – udhëheqës i operativës nga Peja!

Prishtinë, 14 nëntor (QIK)

Më 6 nëntor rreth orës 23:40, në shtëpinë e Prek Mark Kocës (36) në fshatin Bishtazhin të Gjakovës kishin shkuar persona të maskuar, të cilët pa u prezentuar se kush janë, filluan ta provokojnë atë, njofton KI i Degës së LDK-së në Gjakovë.

Preka kërkoi nga ata që të largoheshin, por ata këtë nuk e bënin.

Pas një ore, në vendin e ngjarjes arrijnë forca policore (rreth 30 policë), të cilët i thanë se ishin në “grupin e parë”!

Pas bisedave dhe kërkimit të armës, ata u larguan dhe e thirrën Prekën me dy vëllezërit e tij të paraqiten në polici.

Sipas pohimve të Prekës, personi i cili deklaroi vetë se kishte qenë herën e parë i maskuar (ishte në rroba civile), dhe që ia vuri tytën e automatikut, sapo doli në derë i tha Prekës: “Pse deshe të na vrasësh”? Ky person ishte udhëheqësi i operativës nga Peja Bato Bullatoviq.

 

 14 nëntor 1998

Malishevë: Prani e madhe e forcave serbe – keqtrajtime të qytetarëve shqiptarë

Në komunën e Malishevës, as ka shenja përmirësimi të situatës, as siguri si pasojë e koncentrimit të madh të forcave të policisë e paramilitarëve serbë në qytezën e Malishevës, pastaj në fshatrat Carrallukë, Smonicë, Tërpezë, Llazicë, Balinc e Mleçan, njofton KI i Degës së LDK-së në Malishevë.

Derisa para dy ditësh defilimet e shpeshta të policisë serbe nga Malisheva për në Rahovec e anasjelltas dhe nga Malisheva në drejtim të Suharekës shoqëroheshin nga vëzhguesit ndërkombëtarë, tashmë policia nuk përcillet dhe kështu asaj po i lihen duart e lira që të shtojë dhunën kundër civilëve shqiptarë në këtë komunë.

Rasti i para pak ditëve kur në afërsi të Malishevës forcat serbe plagosën 4 shqiptarë dhe ai pardje, kur në oborrin e tij në fshatin Mleçan u vra Xhafer Sefë Gashi (50) dhe u plagos rëndë Rexhep Shala, është sinjal i mjaftueshëm për bashkësinë ndërkombëtare se gjendja e këtillë nuk mund të tolerohet dhe njerëzit nuk kanë kurrfarë sigurie për kthim në vatrat e tyre.

Njoftohet se si pasojë e kësaj gjendjeje, procesi mësimor ende nuk ka filluar në disa lokalitete si Kijevë, Llazicë, Bubavec, Dragobil, Carrallukë e Malishevë.

Edhe gjatë dy ditëve të fundit, policia serbe ka keqtrajtuar dhjetëra qytetarë shqiptarë në këtë komunë, siç ndodhi me Agim Berishën (22) nga Gurbardhi dhe me disa shqiptarë të tjerë.

 

 

Continue Reading

Aktualitet

Katastrofa e Çernobilit dhe censura sovjetike: kur radioaktiviteti zbuloi krizën e informacionit në Bashkimin Sovjetik

Published

23 hours ago

on

November 14, 2026

By

Ngjarja tregoi se një shtet mund të kontrollonte gazetat, radion dhe televizionin, por nuk mund të kontrollonte realitetin fizik. Retë radioaktive që u përhapën mbi Evropë do ta detyronin Kremlinin të pranonte një katastrofë që fillimisht ishte përpjekur ta fshihte

 Më 26 prill 1986, në orën 01:23 të mëngjesit, ndodhi një shpërthim katastrofik në reaktorin numër katër të Centralit Bërthamor të Çernobilit, pranë qytetit Pripjat në Ukrainën e atëhershme sovjetike. Ajo që fillimisht dukej si një aksident industrial do të shndërrohej shpejt në katastrofën më të madhe bërthamore në histori. Mirëpo, përveç pasojave mjedisore dhe njerëzore, Çernobili u bë edhe një simbol i dështimit të sistemit sovjetik të informimit, censurës shtetërore dhe propagandës komuniste.

Ngjarja tregoi se një shtet mund të kontrollonte gazetat, radion dhe televizionin, por nuk mund të kontrollonte realitetin fizik. Retë radioaktive që u përhapën mbi Evropë do ta detyronin Kremlinin të pranonte një katastrofë që fillimisht ishte përpjekur ta fshihte.

 

Shpërthimi dhe heshtja zyrtare

Pas shpërthimit të reaktorit, autoritetet lokale dhe qendrore sovjetike u përballën me një situatë të paprecedentë. Sasi të mëdha materialesh radioaktive u hodhën në atmosferë, ndërsa zjarrfikësit, teknikët dhe banorët e zonës nuk kishin informacion të plotë për rrezikun që po i kërcënonte.

Megjithatë, reagimi i parë i aparatit shtetëror nuk ishte informimi i publikut, por ruajtja e sekretit. Në traditën e sistemit sovjetik, katastrofat konsideroheshin çështje që mund të dëmtonin prestigjin e shtetit socialist dhe për këtë arsye duhej të minimizoheshin ose të fshiheshin.

Banorët e qytetit Pripjat, i cili ndodhej vetëm disa kilometra larg centralit, vazhduan jetën normale për më shumë se 36 orë pas shpërthimit. Fëmijët luanin nëpër parqe, njerëzit shëtisnin në rrugë, ndërsa nivelet e radioaktivitetit po rriteshin në mënyrë alarmante.

Evakuimi filloi vetëm pasditen e 27 prillit. Edhe atëherë, banorëve u tha se do të largoheshin vetëm për disa ditë dhe se mund të ktheheshin shpejt në shtëpitë e tyre. Në realitet, shumica nuk do të ktheheshin kurrë më.

 

Bota e mëson aksidentin nga Suedia

Ajo që e bëri të pamundur fshehjen e katastrofës ishte natyra e vetë radioaktivitetit. Mëngjesin e 28 prillit 1986, punonjësit e centralit bërthamor Forsmark në Suedi zbuluan nivele të pazakonta radioaktiviteti në rrobat dhe këpucët e tyre. Fillimisht u dyshua për një rrjedhje në centralin suedez, por kontrollet treguan se burimi ishte jashtë vendit.

Ekspertët suedezë analizuan drejtimin e erërave dhe arritën në përfundimin se ndotja vinte nga territori sovjetik. Qeveria suedeze kërkoi zyrtarisht shpjegime nga Moska.

Vetëm pasi presioni ndërkombëtar u bë i pashmangshëm, agjencia sovjetike e lajmeve TASS publikoi një deklaratë të shkurtër ku pranohej se kishte ndodhur një aksident në centralin e Çernobilit. Njoftimi përmbante shumë pak detaje dhe përpiqej ta minimizonte seriozitetin e situatës.

Në këtë mënyrë, miliona qytetarë sovjetikë dhe evropianë mësuan për katastrofën jo nga mediat sovjetike, por nga qeveritë dhe mediat perëndimore.

 

Harta e shpërndarjes së reve të tymit, pas shpërthimit në Çernobil…

Më Rusia nuk mundi ta fshihte ngjarjen.

 

Propaganda kundër realitetit

Në ditët dhe javët pas aksidentit, televizioni dhe gazetat sovjetike vazhduan të jepnin informacione të kufizuara. Raportimet theksonin “kontrollin e situatës” dhe përpjekjet heroike të ekipeve të shpëtimit, ndërsa shmangnin diskutimin e plotë të rreziqeve.

Në të njëjtën kohë, stacionet ndërkombëtare si BBC, Deutsche Welle, Voice of America dhe Radio Free Europe raportonin vazhdimisht mbi zhvillimet. Shumë qytetarë sovjetikë i dëgjonin këto transmetime për të marrë informacion që nuk e gjenin në mediat vendore.

Kjo krijoi një hendek të madh besueshmërie. Për herë të parë, një numër i madh qytetarësh kuptuan se informacioni i ofruar nga shteti ishte jo vetëm i paplotë, por në disa raste edhe mashtrues.

Një prej problemeve kryesore ishte se mediat zyrtare nuk kishin traditë të gazetarisë investigative. Gazetarët nuk ishin mësuar të sfidonin institucionet ose të kërkonin transparencë nga pushteti. Për dekada me radhë, funksioni kryesor i medias kishte qenë të mbështeste politikat e partisë dhe jo të kontrollonte veprimet e qeverisë.

 

Pasojat për njerëzit

Mijëra “likuidatorë”, siç u quajtën punëtorët dhe ushtarët që morën pjesë në pastrimin e zonës, u ekspozuan ndaj niveleve të larta të rrezatimit. Shumë prej tyre zhvilluan më vonë sëmundje të rënda.

Qindra mijëra njerëz u detyruan të zhvendoseshin nga zonat e ndotura. Fshatra të tëra u braktisën përgjithmonë, ndërsa zona përreth centralit u shndërrua në një territor të izoluar.

Për vite me radhë, autoritetet sovjetike publikuan të dhëna të kufizuara mbi numrin e viktimave dhe pasojat afatgjata. Kjo vetëm sa forcoi perceptimin se shteti po përpiqej të fshehte të vërtetën.

 

Çernobili dhe Glasnost-i

Kur ndodhi aksidenti, Bashkimi Sovjetik drejtohej nga Mikhail Gorbaçovi, i cili kishte filluar programet e reformave të njohura si Perestroika (ristrukturim) dhe Glasnost (hapje dhe transparencë).

Fillimisht, edhe udhëheqja sovjetike reagoi sipas modeleve tradicionale të fshehtësisë. Megjithatë, pasojat e Çernobilit e bindën Gorbaçovin se sistemi nuk mund të vazhdonte të funksiononte me të njëjtin nivel kontrolli mbi informacionin.

Vite më vonë, vetë Gorbaçovi do të deklaronte se Çernobili kishte qenë një nga faktorët që kontribuoi në transformimin e Bashkimit Sovjetik. Sipas tij, katastrofa tregoi dobësitë e thella të burokracisë, kulturës së sekretit dhe mungesës së transparencës.

Pas vitit 1986, mediat sovjetike filluan gradualisht të trajtonin tema që më parë konsideroheshin tabu. Gazetat filluan të publikonin materiale mbi korrupsionin, problemet ekonomike dhe gabimet e administratës shtetërore. Për herë të parë pas shumë dekadash, kritika publike ndaj institucioneve u bë pjesë e debatit publik.

 

Një pikë kthese në historinë e medias

Historianët e medias e konsiderojnë Çernobilin si një nga momentet më domethënëse në historinë e komunikimit në shekullin XX. Aksidenti tregoi kufijtë e censurës në një epokë ku informacioni mund të kalonte përtej kufijve shtetërorë.

Regjimi sovjetik kishte kontroll absolut mbi gazetat, radion dhe televizionin brenda vendit, por nuk mund të kontrollonte stacionet matëse në Suedi, raportimet e mediave ndërkombëtare apo rrjedhjen e informacionit jashtë kufijve të tij. Për herë të parë, miliona qytetarë panë qartë kontrastin midis propagandës zyrtare dhe realitetit.

Në këtë kuptim, Çernobili nuk ishte vetëm një katastrofë bërthamore. Ai ishte edhe një katastrofë e sistemit sovjetik të informacionit. Ngjarja ekspozoi dobësinë e një modeli mediatik të ndërtuar mbi censurën dhe sekretin shtetëror dhe dëshmoi se, në momente krizash të mëdha, e vërteta është shumë më e vështirë të kontrollohet sesa vetë lajmet. Për këtë arsye, Çernobili mbetet një nga shembujt më të fuqishëm në historinë e medias për mënyrën se si mungesa e transparencës mund ta thellojë një katastrofë dhe të minojë besimin e qytetarëve ndaj institucioneve të shtetit.

Continue Reading

Vendi

United Hospital fuqizon shërbimet e kardiologjisë me Dr. Banush Gashin, specialist me 40 vjet përvojë në mjekësi

Published

2 days ago

on

November 13, 2026

By

Prishtinë – Përvoja shumëvjeçare, ekspertiza në trajtimin e sëmundjeve të zemrës dhe njohuritë e avancuara në fushën e aritmologjisë tashmë janë pjesë e ekipit të United Hospital. Institucioni shëndetësor njofton se në ekipin e tij mjekësor është bashkuar Dr. Banush Gashi, internist, kardiolog dhe aritmolog, me një karrierë 40-vjeçare në mjekësi dhe 24 vjet përvojë në Qendrën Klinike Universitare të Kosovës (QKUK).

United Hospital vazhdon të zgjerojë kapacitetet e veta profesionale, duke sjellë për pacientët ekspertizë të specializuar në diagnostikimin dhe trajtimin e sëmundjeve kardiovaskulare.

Bashkimit të Dr. Banush Gashit me ekipin mjekësor të këtij institucioni i jepet rëndësi e veçantë, duke marrë parasysh përvojën e tij të gjatë në mjekësinë interne, kardiologji dhe veçanërisht në aritmologji – fushë e specializuar që merret me diagnostikimin dhe trajtimin e çrregullimeve të ritmit të zemrës.

Gjatë karrierës së tij profesionale, Dr. Gashi ka realizuar mbi 400 procedura në fushën e aritmologjisë dhe implantimit të pajisjeve kardiake. Përvoja e tij është plotësuar edhe përmes pjesëmarrjes në kongrese, trajnime dhe aktivitete profesionale ndërkombëtare në qendra të njohura evropiane, përfshirë Londrën, Parisin, Romën, Barcelonën dhe Vjenën.

Shërbime të avancuara për diagnostikimin dhe trajtimin e zemrës

Me angazhimin e Dr. Gashit, pacientët e United Hospital do të kenë qasje në një gamë të gjerë ekzaminimesh diagnostikuese dhe procedurash specialistike kardiologjike.

Shërbimet përfshijnë:

Diagnostikimin kardiologjik: Ekokardiografi, testin e stresit dhe monitorimin Holter 24–72 orë për vlerësimin e aktivitetit dhe ritmit të zemrës.

Trajtimin e çrregullimeve të ritmit: Implantimin e stimuluesve kardiakë (Pacemaker DDD dhe CRT), si dhe kontrollin dhe ndërrimin e baterive të pajisjeve PM/ICD.

Procedurat specialistike: Perikardiocentezën dhe kardioversionin, sipas indikacioneve mjekësore.

Këto shërbime kanë rëndësi të veçantë për diagnostikimin në kohë, përcjelljen klinike dhe trajtimin e pacientëve me sëmundje të ndryshme kardiovaskulare.

Përvoja dhe përkushtimi në shërbim të shëndetit të zemrës

Sëmundjet kardiovaskulare kërkojnë vlerësim të kujdesshëm, diagnostikim të saktë dhe trajtim të individualizuar. Për këtë arsye, prania e specialistëve me përvojë të gjatë profesionale përbën një element të rëndësishëm në ofrimin e kujdesit shëndetësor cilësor.

United Hospital, përmes zgjerimit të ekipit specialistik, synon të ofrojë shërbime bashkëkohore kardiologjike, duke vënë në dispozicion të pacientëve përvojën profesionale dhe teknologjinë diagnostikuese e terapeutike.

 

Kontakti për termine dhe informata:

UNITED HOSPITAL

046 60 70 70

M2, Prishtinë–Ferizaj, km 7, Prishtinë

United Hospital – ekspertizë profesionale dhe kujdes i specializuar për shëndetin e zemrës./rajonipress/

Continue Reading

Vendi

Hyn në fuqi Ligji për Byronë e konfiskimit të pasurisë së pajustifikueshme

Published

2 days ago

on

November 13, 2026

By

Presidentja Justina Shiroka-Pula ka dekretuar Ligjin për Byronë Shtetërore për Verifikimin dhe Konfiskimin e Pasurisë së Pajustifikueshme, i cili ishte miratuar në Kuvendin e Kosovës dy javë më parë.

Lajmin e ka bërë të ditur kryetarja e Kuvendit, Albulena Haxhiu, e cila ka njoftuar se gjatë ditës e ka pranuar nga Presidenca dekretin për shpalljen e ligjit.

Haxhiu ka thënë se me dekretimin e tij, ligji po hyn në fazën e zbatimit, duke theksuar se Kuvendi do ta përcjellë nga afër procesin e themelimit të Byrosë.

“Për secilin që ushtron funksion publik, është e qartë se çdo pasuri duhet të ketë burim të ligjshëm dhe të dokumentuar. Kuvendi do ta përcjellë nga afër ngritjen e Byrosë. Qytetarët do ta matin këtë ligj me rezultatet që do të japë”, ka shkruar Haxhiu.

Miratimi i ligjit në Kuvend ishte kundërshtuar nga deputetët e opozitës, të cilët kishin ngritur shqetësime lidhur me zbatueshmërinë e tij.

Nga 24 amendamentet e propozuara për këtë ligj, 12 ishin paraqitur nga opozita, ndërsa deputetët e partisë në pushtet kishin mbështetur vetëm njërin prej tyre.

/A.K/

Continue Reading

Të kërkuara