Lajmet

Vazhdon militarizimi rus i Arktikut

Kjo pavarësisht humbjeve ruse në luftëne saj në Ukrainë.

Published

on

Rusia ka vazhduar zgjerimin e bazave të saj ushtarake në rajonin e Arktikut, pavarësisht humbjeve të konsiderueshme në luftën e saj në Ukrainë, sipas një serie të re imazhesh satelitore të siguruara nga CNN.

Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s, Jens Stoltenberg tha poashtu se tani ka “një ngritje të konsiderueshme ushtarake ruse në veriun e lartë”, me tensionet e fundit që kanë bërë që aleanca të “dyfishojë praninë e saj” si përgjigje.

Gjetjet vijnë gjithashtu pasi një zyrtar i lartë i inteligjencës perëndimore i tha CNN se Rusia ka tërhequr deri tre të katërtat e forcave të saj tokësore nga rajoni i Veriut pranë Arktikut, duke i dërguar ato për të forcuar pushtimin e fqinjit të saj, Ukrainës.

Fotot satelitore, të marra nga CNN nga Maxar Technologies, tregojnë një sërë bazash dhe pista radarësh ruse që pësuan përmirësime gjatë vitit të kaluar. Imazhet nuk tregojnë zhvillim dramatik, por përkundrazi progresin e vazhdueshëm të fortifikimit dhe zgjerimit të një zone që analistët thonë se është me rëndësi jetike për strategjinë mbrojtëse të Rusisë, në një kohë të tensionit të madh mbi burimet e Moskës.

Sipas Maxar, imazhet demonstrojnë punën e vazhdueshme në stacionet e radarëve në Olenegorsk dhe në Vorkuta.

Rusia ka vite që forcon mbrojtjen e saj në veriun e largët, duke rinovuar një sërë bazash të vjetra sovjetike me dizajne dhe pajisje moderne.

Rajoni i tij Arktik ka qenë prej kohësh kyç për sektorin e tij të naftës dhe gazit, por edhe për mbrojtjen e tij bërthamore, me një pjesë të konsiderueshme të pajisjeve të tij të sofistikuara bërthamore dhe objekteve nëndetëse në atë zonë.

Shefi i NATO-s Stoltenberg arsyetoi se, “Rruga më e shkurtër nga Rusia në Amerikën e Veriut është mbi Polin e Veriut të Arktikut. Pra, rëndësia strategjike e këtyre zonave nuk ka ndryshuar për shkak të luftës në Ukrainë”.

“Ne shohim Rusinë duke rihapur bazat e vjetra sovjetike, vendet ushtarake”, tha një zyrtar, duke vënë në dukje se ajo gjithashtu “po teston armë të reja në Arktik dhe në veri të lartë”.

Lufta në Ukrainë ka çuar në një rregullim të madh në forcat e trupave ruse në rajon, tha zyrtari i lartë i inteligjencës perëndimore.

“Ata janë diku midis 20 dhe 25% të forcave të tyre origjinale tokësore atje lart. Por, komponenti detar është krejtësisht i paprekur nga lufta”, vunë në dukje ata.

Pas sulmeve në fillim të dhjetorit në dy fusha kryesore ajrore thellë brenda Rusisë në Ryazan dhe Saratov, avionët ushtarakë rusë dhe bombarduesit janë shpërndarë në të gjithë vendin dhe në veriun e Arktikut, shtoi zyrtari. Moska ka fajësuar Ukrainën për sulmet, ndërsa Kievi nuk ka dhënë asnjë koment për shpërthimet në bazat ruse.

Arktiku është gjithashtu jetik për Rusinë, sepse shkrirja e akullit të tij po hap me shpejtësi rrugë të reja detare nga juglindja e Azisë në Evropë, duke përdorur një rrugë shumë më të shkurtër përgjatë bregdetit rus.

Rruga e Detit të Veriut mund të shkurtojë rreth dy javë nga koha aktuale e udhëtimit përmes Kanalit të Suezit. Kritikët thonë se Moska po kërkon të ushtrojë kontroll të madh mbi një rrugë që duhet të jetë njëlloj e aksesueshme për të gjitha kombet.

Në të njëjtën kohë, lufta në Ukrainë ka rritur praninë e NATO-s në rajon. Pasi Finlanda dhe Suedia të bashkohen me bllokun, siç pritet, shtatë nga tetë shtetet e Arktikut do të jenë anëtarë të NATO-s.

Aleanca ka rritur gjithashtu ndikimin e saj ushtarak në rajon. Në gusht, Norvegjia publikoi imazhet e para të bombarduesve amerikanë B52 që fluturonin mbi territorin e saj të shoqëruar nga avionë norvegjezë F35 dhe 2 suedeze JAS Gripen.

Rritja e sinjalizimit nga NATO përfshinte një test të fundit të sistemit të ri të armëve, Dislokimin e Municioneve të Paletizuara të Rapid Dragon në Norvegji, jo shumë larg kufirit rus.

Paleta përmbante një raketë lundrimi, e cila lëshohet kur paleta bie me parashutë. Kjo bë për të treguar se Shtetet e Bashkuara mund të lëshojnë këto sisteme të fuqishme armësh nga pjesa e pasme e një aeroplani të zakonshëm mallrash.

NATO gjithashtu është bërë gjithnjë e më e shqetësuar për sabotimin e mundshëm të infrastrukturës së naftës dhe gazit të Norvegjisë. Tani energjia ruse është subjekt i sanksioneve, gazi natyror i Norvegjisë përbën më shumë se 20% të furnizimit të Evropës, sipas disa analizave.

“Që nga sabotimi në Detin Baltik”, tha Stoltenberg,“ne kemi dyfishuar praninë tonë, me anije, me nëndetëse, me avionë patrullimi detar në Detin Baltik dhe në Detin e Veriut, pjesërisht për të monitoruar, për të pasur një ndërgjegjësim më të mirë të situatës, por edhe për të dërguar një mesazh parandalimi dhe gatishmërie për të mbrojtur këtë infrastrukturë kritike”, tha shefi i NATO-s, i cili po i referohej shpërthimeve në tubacionin Nord Stream në shtator. Këto shpërthime u shkaktuan nga një akt sabotimi, sipas prokurorëve suedezë, pasi zbuluan prova të eksplozivëve në vendngjarje.

Zyrtari i lartë i inteligjencës megjithatë tha se, një rishikim i fundit norvegjez i sigurisë së infrastrukturës së saj arriti në përfundimin se nuk kishte pasur përpjekje të mëdha për ta sulmuar atë dhe se “infrastruktura e naftës është e siguruar mirë tani”./UBTNews/

Lajmet

Presidentja Osmani pret në takim të ngarkuarën me punë të SHBA-së në Kosovë

Published

on

By

Vjosa Osmani ka pritur në takim të ngarkuarën me punë të Shtetet e Bashkuara të Amerikës në Kosovë, Anu Prattipati, me të cilën ka diskutuar për zhvillimet aktuale në vend dhe çështje të bashkëpunimit bilateral.

Sipas njoftimit të Presidencës, gjatë takimit u trajtuan zhvillimet e fundit politike në vend, si dhe tema të tjera me interes të përbashkët ndërmjet Kosovës dhe Shteteve të Bashkuara të Amerikës.

Në fokus të bisedës ishte edhe rëndësia e ruajtjes së një mjedisi demokratik, ku respektohen mendimet e ndryshme dhe debati publik zhvillohet në mënyrë të përgjegjshme.

Presidentja Osmani theksoi përkushtimin e vazhdueshëm të Kosova për thellimin e bashkëpunimit me SHBA-në, duke ritheksuar se aleanca ndërmjet dy vendeve mbetet jetike dhe e pazëvendësueshme për Kosovën.

Continue Reading

Lajmet

Gjykata Evropiane: Ndalimi i ndryshimit të gjinisë në dokumente shkel ligjet e BE-së

Published

on

By

Gjykata më e lartë e Bashkimit Evropian mori vendim të enjten se ligjet kombëtare që ndalojnë ndryshimin e të dhënave gjinore në dokumentet e identifikimit janë në kundërshtim me ligjin e BE-së. Gjykata theksoi sfidat e mëdha me të cilat ballafaqohen personat kur identiteti i tyre gjinor nuk përputhet me dokumentet zyrtare.

Rasti në fjalë rrodhi nga një shtetase bullgare, e regjistruar si mashkull në lindje, e cila kishte filluar trajtimin hormonal dhe identifikohej si grua. Ajo ishte zhvendosur në Itali dhe u kishte kërkuar autoriteteve bullgare të ndryshonin gjininë ligjore, emrin dhe numrin personal në dokumente.

Gjykatat në Bullgari e kishin refuzuar kërkesën, duke u thirrur në rregullat kombëtare që e përkufizojnë seksin vetëm në aspektin biologjik dhe që ndalojnë ndryshimin e të dhënave gjinore.

Megjithatë, Gjykata Evropiane e Drejtësisë konstatoi se megjithëse shtetet anëtare janë përgjegjëse për lëshimin e dokumenteve, mosmarrëveshja mes identitetit gjinor dhe letërnjoftimit mund të shkaktojë dyshime gjatë kontrolleve rutinë, udhëtimeve apo ndërveprimeve profesionale. Sipas Gjykatës, këto “paparashikueshmëri të konsiderueshme” pengojnë të drejtën e personit për lëvizje të lirë brenda Bashkimit Evropian. /Reuters/

Continue Reading

Lajmet

KQZ pezullon AKR-në e Behgjet Pacollit

Published

on

By

Komisioni Qendror i Zgjedhjeve ka marrë vendim për pezullimin e partisë Aleanca Kosova e Re (AKR), pasi subjekti dështoi të organizojë zgjedhjet e brendshme deri në afatin e paraparë (25 shkurt 2026). Edhe pse partia ishte njoftuar paraprakisht, ajo nuk e ka përmbushur këtë obligim ligjor.

KQZ i ka dhënë AKR-së një afat shtesë prej 45 ditësh për ta mbajtur Kuvendin Zgjedhor. Nëse ky kusht nuk plotësohet as brenda kësaj periudhe, partia do të çregjistrohet përfundimisht nga regjistri zyrtar.

AKR, e cila ishte pjesë e Kuvendit që nga viti 2007, aktualisht udhëhiqet nga ushtruesi i detyrës, Vesel Makolli, pas dorëheqjes së Behgjet Pacollit në tetor 2025. Në zgjedhjet e fundit, kjo parti mbeti jashtë Kuvendit pasi nuk arriti ta kalojë pragun zgjedhor.

Continue Reading

Lajmet

IKSHPK: Ndotja e ajrit shkakton mbi 1,150 vdekje në vit në Kosovë

Published

on

By

Raporti i fundit i Institutit Kombëtar të Shëndetësisë Publike (IKSHPK) për vitin 2025 ka alarmuar se ndotja e ajrit mbetet një rrezik madhor, duke shkaktuar rreth 12.1% të vdekshmërisë totale në vend.

“Rezultatet tregojnë se 1 150 raste të vdekjeve në vit (121/100 000 banorë) i atribuohen nivelit aktual të PM2.5 në Kosovë i cili paraqet 12.1% të vdekshmërisë totale, nga të gjitha shkaqet (natyrore)”, thuhet në raport.

Sipas të dhënave, gjendja më kritike është regjistruar në Prishtinë (veçanërisht në Kodrën e Trimave), Obiliq, Gjilan, Fushë Kosovë (Palaj) dhe Mitrovicë, ku nivelet e grimcave helmuese PM2.5 gjatë dimrit kanë arritur deri në 272 µg/m3, shifër kjo shumë herë mbi limitet e lejuara.

Shkaktarët kryesorë mbeten djegia e thëngjillit për ngrohje, termocentralet dhe makinat e vjetra, të cilat po rëndojnë shëndetin e grupeve më të ndjeshme si të moshuarit, gratë shtatzëna dhe fëmijët.

IKSHPK thekson se kjo ndotje lidhet drejtpërdrejt me rritjen e rasteve të sulmeve në zemër, goditjeve në tru dhe problemeve të rënda respiratore, duke kërkuar masa urgjente për zgjerimin e ngrohjes qendrore dhe reduktimin e përdorimit të lëndëve djegëse fosile.

Continue Reading

Të kërkuara