Lajmet

​Trump flet mbi mundësinë e zgjatjes së marrëveshjes së armëve bërthamore me Rusinë

Published

on

Presidenti i SHBA-së Donald Trump dukej se mbështeti një propozim rus për të ruajtur vullnetarisht kufijtë sipas një traktati kyç të kontrollit të armëve që skadon në fillim të vitit 2026.

I pyetur për propozimin e Rusisë, Trump u tha gazetarëve se i duket si një ide e mirë.

Kremlini tha të enjten se Uashingtoni ende nuk i është përgjigjur zyrtarisht ofertës së Moskës për të ruajtur vullnetarisht kufijtë qendrorë të traktatit të ri START për një vit pas skadimit të tij më 6 shkurt 2026.

Presidenti rus Vladimir Putin njoftoi në fund të shtatorit se Moska është gati t’i përmbahet kufijve sasiorë nëse SHBA bën të njëjtën gjë dhe përmbahet nga minimi i balancës së parandalimit.

I nënshkruar në vitin 2010 dhe i zgjatur në vitin 2021, traktati kufizon kokat bërthamore strategjike të vendosura nga secila palë në 1.550 dhe lejon inspektime dhe regjim njoftimi të ndërsjellë. Rusia pezulloi pjesëmarrjen e saj në pakt në shkurt të vitit 2023, raporton Anadollu.

Armët bërthamore zakonisht ndahen në dy kategori: armë strategjike – ato që janë raketat me rreze të gjatë veprimi që mund të kalojnë oqeanet dhe të kërcënojnë superfuqitë rivale dhe armët taktike, ato që kanë një kapacitet më të kufizuar dhe që mund të shërbejnë për një funksion më të kufizuar.

Shtetet e Bashkuara kanë një numër të mirë të armëve strategjike të Rusisë. Ky numër i armëve strategjike ndahet midis atyre të vendosura në raketat balistike ndërkontinentale (ICBM), raketat balistike të lëshuara nga nëndetëset (SLBM) dhe ato të lëshuara nga bombarduesit.

Kur bëhet fjalë për armët taktike, komuniteti i inteligjencës amerikane mund të ofrojë vetëm hamendjen e tij më të mirë, dhe agjencitë e ndryshme kanë vlerësime të ndryshme. Shifra e përgjithshme në të cilën ata janë vendosur është midis 1.000-2.000 armë taktike, të cilat mund të lëshohen nga lansuesit tokësorë, anijet dhe bombarduesit, por nuk janë të paravendosura.

Pas një studimi të kujdesshëm, Federata e Shkencëtarëve Amerikanë e vlerësoi në 1.912 – megjithëse paralajmëron se kjo mund të përfshijë armët që hiqen nga përdorimi ose hiqen nga përdorimi.

Sa të fuqishme janë këto armë?

Fuqia e një arme bërthamore është rendimenti i saj, dhe rendimenti matet si ekuivalent i TNT. Departamenti Amerikan i Energjisë vlerëson se bombat amerikane që u hodhën në Hiroshima dhe Nagasaki kishin rendimente prej 15 dhe 21 kilotonësh, përkatësisht -kuivalente me 15.000 ton dhe 21.000 ton TNT.

Armët bërthamore strategjike moderne kanë fuqi të jashtëzakonshme. Ato standarde mund të kenë rendimente prej 500 kilotonësh, 800 kilotonësh dhe madje 1 megaton – ekuivalente me 1 milion ton TNT. Rusia mban rekordin për armën më të fuqishme të shpërthyer ndonjëherë: Në vitin 1961, ajo testoi një bombë prej të paktën 50 megaton, me nofkën “Bomba Car” ose sundimtari i të gjitha bombave.

Armët moderne taktike zakonisht kanë një kapacitet prej 10 deri në 100 kilotonë, gjë që e bën armën mesatare taktike potencialisht më shkatërruese se bombat e përdorura në Hiroshima dhe Nagasaki./S.K/KP/

 

Continue Reading

Lajmet

BE: Kosovës i nevojitet stabilitet institucional për të përfituar nga Plani i Rritjes

Published

on

By

Bashkimi Evropian ka theksuar se Kosovës i nevojitet stabilitet institucional për të përfituar plotësisht nga momentumi i ri i zgjerimit të BE-së, si dhe nga mundësitë financiare që ofrohen përmes Planit të Rritjes dhe Instrumentit të Asistencës së Para-Anëtarësimit (IPA).

Këto fjalë u theksuan gjatë një takimi në Prishtinë mes shefes në detyrë të BE-së në Kosovë, Eva Palatova, dhe Drejtoreshës për Zgjerim të BE-së dhe Fqinjësinë Lindore për Ballkanin Perëndimor, Valentina Superti.

Zyrtarja e lartë e BE-së po zhvillon një vizitë zyrtare në Kosovë, ku të mërkurën do të takohet me përfaqësues të institucioneve dhe të shoqërisë civile për të diskutuar mbi procesin e integrimit evropian.

Në njoftimin e lëshuar pas takimit fillestar, zyra e BE-së veçoi rëndësinë e reformave të qëndrueshme.

“Kosova ka nevojë për stabilitet institucional për të përfituar plotësisht nga momentumi i ri i zgjerimit”, thuhet në njoftimin e BE-së.

Continue Reading

Lajmet

Pinchotti dhe Marquez në UBT: Kosova frymëzoi karrierat tona në ushtrinë amerikane

Published

on

By

Në kuadër të forumit akademik për shënimin e 250-vjetorit të Shteteve të Bashkuara të Amerikës, të mbajtur në Kampusin Inovativ të UBT-së, dy krerët e organizatave të njohura amerikane për veteranët dhe familjet ushtarake, Besa Tafilaj Pinchotti dhe Mario Marquez, ndanë lidhjet e tyre personale me Kosovën dhe ndikimin që ky vend pati në rrugëtimet e tyre profesionale.

Drejtoresha Ekzekutive e Shoqatës Kombëtare të Familjeve Ushtarake në SHBA (NMFA), Besa Tafilaj Pinchotti, tregoi se si përvojat e saj fëmijërore në Kosovë dhe përjetimi i luftës nga distanca e shtynë drejt angazhimit për ushtrinë amerikane. Ajo potencoi rëndësinë e mjedisit akademik për të çuar përpara marrëdhëniet dypalëshe.

“Nuk mund të mendoj asnjë vend më të mirë për të festuar 250-vjetorin e Amerikës se sa Kosova, sepse nuk njoh askënd që e do Amerikën më shumë se populli i saj. Njerëzit më të mirë për të zgjidhur problemet janë ata që janë më afër tyre, prandaj është kaq e rëndësishme të jemi në këtë mjedis akademik me këto mendje të shkëlqyera, sepse ju jeni njerëzit që do ta çoni këtë marrëdhënie përpara,” u shpreh Tafilaj Pinchotti.

Nga ana tjetër, Drejtori Ekzekutiv për Çështjet Qeveritare në “The American Legion”, organizata më e madhe e veteranëve në SHBA, Mario Marquez, evokoi kujtimet e tij nga viti 2002, periudhë kur kishte shërbyer në kuadër të misionit ushtarak në Kosovë. Ai përshkroi përvojat nga terreni dhe bashkëpunimin me banorët vendas për rindërtimin e infrastrukturës së ujësjellësit nëpër zona rurale, duke e cilësuar qëndrueshmërinë e popullit kosovar si frymëzim.

“Trashëgimia e Kosovës jeton dhe ka jetuar brenda meje gjatë gjithë jetës sime që nga viti 2002, që ishte hera e fundit që isha këtu. Ajo që njësiti ynë bëri së bashku me ata fshatarë është përkufizimi i një partneriteti të vërtetë, ku kapaciteti teknik takoi vullnetin e pandalshëm njerëzor; ne nuk u solli atyre vetëm ujin e rrjedhshëm për herë të parë, por ndërtuam një linjë jete së bashku,” deklaroi Marquez.

Të dy panelistët nënvizuan se vlerat e përbashkëta dhe partneriteti i ngushtë mes dy kombeve mbeten shtylla të fuqishme, mbi të cilat po edukohen edhe gjeneratat e reja në institucionet si UBT.

/E.A/

Continue Reading

Lajmet

Edward P. Joseph në UBT: Roli i NATO-s është thelbësor për stabilitetin në Kosovë, por ka pengesa të jashtme

Published

on

By

Në Kampusin Inovativ të UBT-së ku u mbajt forumi akadaemik me temën “Nga Çlirimi te Lidershipi: Edukimi i Gjeneratës së Ardhshme përmes Partneritetit Kosovë–SHBA”. Në këtë ngjarje, me një fjalim u paraqit profesori në Universitetin “Johns Hopkins” SAIS dhe eksperti i politikës së jashtme amerikane, Edward P. Joseph, i cili u fokusua në sigurinë rajonale, rrugëtimin historik të Kosovës dhe sfidat aktuale gjeopolitike.

Profesor Joseph, i cili ka një përvojë të gjatë me zhvillimet në Ballkanin Perëndimor, ndau me audiencën kujtimet e tij nga viti 1999, periudhë kur shërbente si menaxher i kampit të refugjatëve kosovarë në Fort Dix të SHBA-së. Përmes një fotografie të asaj kohe, ai pasqyroi transformimin që ka pësuar vendi që nga periudha e luftës.

“Konfuci ka thënë se një fotografi vlen sa një mijë fjalë. Kjo fotografi këtu është e vitit 1999. Ata janë refugjatët kosovarë. Kjo është shkrepur në Fort Dix, ku unë shërbeja si menaxher i atij kampi refugjatësh. Ishte një periudhë vërtet e jashtëzakonshme intensive dhe jashtëzakonisht e vështirë për fëmijët dhe prindërit e tyre, shumë prej të cilëve, natyrisht, kishin ende të afërm këtu në Kosovë. Prandaj, dikush si unë ka një vlerësim dhe mirëkuptim shumë të thellë për gjithçka që ka kaluar Kosova,” u shpreh Joseph.

Në pjesën e fjalimit që ndërlidhej me sigurinë rajonale dhe arkitekturën e mbrojtjes, profesori amerikan vuri në dukje rëndësinë e aleancës veri-atlantike në rajon, si dhe sfidat diplomatike që lidhen me integrimin ndërkombëtar të Kosovës.

Profesor Joseph vuri në dukje se roli i NATO-s ka qenë vendimtar jo vetëm për sigurimin e lirisë së Kosovës, por mbetet shtyllë thelbësore edhe për stabilitetin afatgjatë të të gjithë Ballkanit Perëndimor. Megjithatë, ai sqaroi se procesi i integrimit dhe anëtarësimit të vendit në organizatat kryesore ndërkombëtare po bllokohet nga pengesa të jashtme politike dhe diplomatike në arenën globale.

Në përmbyllje të fjalës së tij, Profesor Edward P. Joseph vlerësoi progresin në fushën e arsimit të lartë dhe infrastrukturën akademike të krijuar nga UBT.

“Dua të falënderoj Rektorin Hajrizi për nderin që më bëri duke më pritur në këtë objekt, dhe dua t’ju përgëzoj për këtë universitet të jashtëzakonshëm që keni ngritur. Mendoj se të gjithë këtu duhet t’u japim atyre një duartrokitje të ngrohtë,” përfundoi Joseph. /E.A/

 

Continue Reading

Lajmet

Kurti në Bondsteel: Roli i SHBA-së dhe KFOR-it mbetet i pazëvendësueshëm për paqen dhe sigurinë

Published

on

Kryeministri në detyrë i Republikës së Kosovës, Albin Kurti, mori pjesë në ceremoninë e pranimit të Komandës së Grupit për Mbështetje Rajonale në Ballkan të Ushtrisë Amerikane nga koloneli Kurt A. Rorvik, e mbajtur në Kampin Bondsteel në Ferizaj.

Sipas njoftimit, Grupi për Mbështetje Rajonale në Ballkan vepron në kuadër të Ushtrisë Amerikane për Evropën, duke ofruar mbikëqyrje teknike, ekspertizë dhe mbështetje për Komandën Rajonale – Lindje të KFOR-it në Kampin Bondsteel.

Në njoftim theksohet se Shtetet e Bashkuara të Amerikës dhe misioni i KFOR-it kanë një rol kyç në garantimin e paqes dhe stabilitetit në Kosovë dhe rajon.

“Roli i Shteteve të Bashkuara të Amerikës dhe KFOR-it në përgjithësi ka qenë dhe mbetet i pazëvendësueshëm në ruajtjen e paqes, sigurisë dhe stabilitetit në vend dhe rajon”, thuhet në njoftimin për media./A.K/

Continue Reading

Të kërkuara