Lajmet

Toka tani ka 8 miliardë njerëz

“Është një moment historik i rëndësishëm për njerëzimin,” u tha gazetarëve Natalia Kanem.

Published

on

Kombet e Bashkuara e shpallën 15 nëntorin 2022 si “Ditën e Tetë Miliardë Banorëve” për të shënuar vlerësimin e saj se njerëzimi ka arritur një tjetër miliard historik.

“Është një moment historik i rëndësishëm për njerëzimin”, u tha gazetarëve muajin e kaluar Natalia Kanem, drejtore ekzekutive e Fondit të Popullsisë së OKB-së (UNFPA).

“Disa shprehin shqetësime se bota jonë është e mbipopulluar me shumë njerëz dhe burime të pamjaftueshme për të mbajtur jetën e tyre. Unë jam këtu për të thënë qartë se numri i madh i jetëve njerëzore nuk është shkak për frikë”.

Popullsia e Tokës thuhet se është dyfishuar që nga viti 1974.

U deshën 12 vjet që popullsia globale të rritet nga 7 miliardë në 8 miliardë, sipas OKB-së. “Ne nuk do të arrijmë në 9 miliardë për rreth 15 vjet”.

Gjysma e popullsisë ende jeton në vetëm 7 vende: Kinë, Indi, ShBA, Indonezi, Pakistan, Nigeri dhe Brazil. Popullsia e Indisë mund të kalojë çdo ditë atë të Kinës.

“Shekulli i kaluar ishte një nga një rritje eksponenciale e popullsisë”, i tha Axios Jennifer Sciubba, studiuese e Qendrës Wilson dhe autore e “8 Billion and Counting”. Ajo tha se ky shekull karakterizohet më shumë nga tendenca të ndryshme demografike. “Ne shohim hendek të gjerë në lindje, vdekje dhe madje edhe migrim në mbarë botën”.

Në shumë mënyra, tendencat demografike globalisht tregojnë se jeta po përmirësohet. “Ne po jetojmë më gjatë, falë rënies së vdekshmërisë së fëmijëve dhe nënave, kurave për sëmundjet vdekjeprurëse, përmirësimit të kujdesit shëndetësor dhe faktorëve të tjerë”.

Varfëria ekstreme ka rënë dhe pabarazia e të ardhurave midis vendeve është zvogëluar kryesisht gjatë 25 viteve të fundit, sipas OKB-së.

Pjesa e njerëzve që jetojnë në varfëri ekstreme – më pak se 2 dollarë në ditë – ka rënë nga 44% në 1974 në 10%, sipas të dhënave nga GapMinder.

Ndryshimet klimatike vazhdojnë të përbëjnë një nga kërcënimet më të mëdha për njerëzimin, sipas OKB-së dhe përparimet në pjesët me të ardhura më të ulëta të botës mund të komplikojnë përpjekjet globale për të zvogëluar ndikimin e tij./klankosova.tv

Lajmet

Presidentja Osmani pret në takim të ngarkuarën me punë të SHBA-së në Kosovë

Published

on

By

Vjosa Osmani ka pritur në takim të ngarkuarën me punë të Shtetet e Bashkuara të Amerikës në Kosovë, Anu Prattipati, me të cilën ka diskutuar për zhvillimet aktuale në vend dhe çështje të bashkëpunimit bilateral.

Sipas njoftimit të Presidencës, gjatë takimit u trajtuan zhvillimet e fundit politike në vend, si dhe tema të tjera me interes të përbashkët ndërmjet Kosovës dhe Shteteve të Bashkuara të Amerikës.

Në fokus të bisedës ishte edhe rëndësia e ruajtjes së një mjedisi demokratik, ku respektohen mendimet e ndryshme dhe debati publik zhvillohet në mënyrë të përgjegjshme.

Presidentja Osmani theksoi përkushtimin e vazhdueshëm të Kosova për thellimin e bashkëpunimit me SHBA-në, duke ritheksuar se aleanca ndërmjet dy vendeve mbetet jetike dhe e pazëvendësueshme për Kosovën.

Continue Reading

Lajmet

Gjykata Evropiane: Ndalimi i ndryshimit të gjinisë në dokumente shkel ligjet e BE-së

Published

on

By

Gjykata më e lartë e Bashkimit Evropian mori vendim të enjten se ligjet kombëtare që ndalojnë ndryshimin e të dhënave gjinore në dokumentet e identifikimit janë në kundërshtim me ligjin e BE-së. Gjykata theksoi sfidat e mëdha me të cilat ballafaqohen personat kur identiteti i tyre gjinor nuk përputhet me dokumentet zyrtare.

Rasti në fjalë rrodhi nga një shtetase bullgare, e regjistruar si mashkull në lindje, e cila kishte filluar trajtimin hormonal dhe identifikohej si grua. Ajo ishte zhvendosur në Itali dhe u kishte kërkuar autoriteteve bullgare të ndryshonin gjininë ligjore, emrin dhe numrin personal në dokumente.

Gjykatat në Bullgari e kishin refuzuar kërkesën, duke u thirrur në rregullat kombëtare që e përkufizojnë seksin vetëm në aspektin biologjik dhe që ndalojnë ndryshimin e të dhënave gjinore.

Megjithatë, Gjykata Evropiane e Drejtësisë konstatoi se megjithëse shtetet anëtare janë përgjegjëse për lëshimin e dokumenteve, mosmarrëveshja mes identitetit gjinor dhe letërnjoftimit mund të shkaktojë dyshime gjatë kontrolleve rutinë, udhëtimeve apo ndërveprimeve profesionale. Sipas Gjykatës, këto “paparashikueshmëri të konsiderueshme” pengojnë të drejtën e personit për lëvizje të lirë brenda Bashkimit Evropian. /Reuters/

Continue Reading

Lajmet

KQZ pezullon AKR-në e Behgjet Pacollit

Published

on

By

Komisioni Qendror i Zgjedhjeve ka marrë vendim për pezullimin e partisë Aleanca Kosova e Re (AKR), pasi subjekti dështoi të organizojë zgjedhjet e brendshme deri në afatin e paraparë (25 shkurt 2026). Edhe pse partia ishte njoftuar paraprakisht, ajo nuk e ka përmbushur këtë obligim ligjor.

KQZ i ka dhënë AKR-së një afat shtesë prej 45 ditësh për ta mbajtur Kuvendin Zgjedhor. Nëse ky kusht nuk plotësohet as brenda kësaj periudhe, partia do të çregjistrohet përfundimisht nga regjistri zyrtar.

AKR, e cila ishte pjesë e Kuvendit që nga viti 2007, aktualisht udhëhiqet nga ushtruesi i detyrës, Vesel Makolli, pas dorëheqjes së Behgjet Pacollit në tetor 2025. Në zgjedhjet e fundit, kjo parti mbeti jashtë Kuvendit pasi nuk arriti ta kalojë pragun zgjedhor.

Continue Reading

Lajmet

IKSHPK: Ndotja e ajrit shkakton mbi 1,150 vdekje në vit në Kosovë

Published

on

By

Raporti i fundit i Institutit Kombëtar të Shëndetësisë Publike (IKSHPK) për vitin 2025 ka alarmuar se ndotja e ajrit mbetet një rrezik madhor, duke shkaktuar rreth 12.1% të vdekshmërisë totale në vend.

“Rezultatet tregojnë se 1 150 raste të vdekjeve në vit (121/100 000 banorë) i atribuohen nivelit aktual të PM2.5 në Kosovë i cili paraqet 12.1% të vdekshmërisë totale, nga të gjitha shkaqet (natyrore)”, thuhet në raport.

Sipas të dhënave, gjendja më kritike është regjistruar në Prishtinë (veçanërisht në Kodrën e Trimave), Obiliq, Gjilan, Fushë Kosovë (Palaj) dhe Mitrovicë, ku nivelet e grimcave helmuese PM2.5 gjatë dimrit kanë arritur deri në 272 µg/m3, shifër kjo shumë herë mbi limitet e lejuara.

Shkaktarët kryesorë mbeten djegia e thëngjillit për ngrohje, termocentralet dhe makinat e vjetra, të cilat po rëndojnë shëndetin e grupeve më të ndjeshme si të moshuarit, gratë shtatzëna dhe fëmijët.

IKSHPK thekson se kjo ndotje lidhet drejtpërdrejt me rritjen e rasteve të sulmeve në zemër, goditjeve në tru dhe problemeve të rënda respiratore, duke kërkuar masa urgjente për zgjerimin e ngrohjes qendrore dhe reduktimin e përdorimit të lëndëve djegëse fosile.

Continue Reading

Të kërkuara