Lajmet

Thellohet kriza ekonomike në Pakistan, inflacioni arriti në nivelin më të lartë në 50 vite

FMN ka paraqitur një sërë kërkesash për lirimin e një kësti prej 1.1 miliardë dollarësh.

Published

on

Një vajzë të sëmurë, shumë borxh dhe inflacion në nivel rekord – përballë një situate të tillë, Sakina Bibi duhej të merrte disa vendime të vështira.

“Vajza ime Sana së fundmi u diagnostikua me kancer. Nuk kam para të mjaftueshme për ta trajtuar atë si dhe për ta dërguar djalin tim Ali në shkollë. Kështu që e largova [djalin] nga shkolla dhe tani ai qëndron në shtëpi dhe kujdeset për motrën e tij, ndërsa unë bëj gjithçka që mundem”, tha 52-vjeçarja, mirëmbajtëse në Islamabad.

Nëna e tre fëmijëve punon në tre shtëpi të ndryshme në përpjekje për të përballuar jetesën, duke fituar 30,000 rupi në muaj (107 dollarë) – pak më shumë se paga minimale e Pakistanit prej 90 dollarë.

“Ali është 14 vjeç, ai mund të shkojë në shkollë më vonë. Ai ndoshta mund të mësojë të bëjë diçka. Por nuk mund ta humbas të fëmijën tim të parë”, tha Bibi, e cila është ndarë nga bashkëshorti. “Unë jam në borxh prej 200,000 rupi (717 dollarë) për shkak të trajtimit të saj, por unë do të bëj çfarë mundem si nënë për ta shpëtuar atë”.

Ashtu si Bibi, Ghulam Murtaza Abbasi gjithashtu duhej të bënte thirrje të vështira pasi Pakistani përballet me një nga krizat më të këqija ekonomike të historisë së tij.

59-vjeçari ka qenë punëtor në qytetin e tij të lindjes, Murree. Por atij iu desh të zhvendosej në Islamabad katër muaj më parë për të punuar si roje sigurie për të vazhduar mbështetjen e gruas dhe pesë fëmijëve të tij.

Ai gjeti një punë në një pikë karburanti, një post që ai pranon se e mori vetëm me ndihmën e një të njohuri. “Përndryshe, kush do t’i jepte punë një plaku të dobët”, thotë ai.

Abbasi punon shtatë ditë në javë dhe fiton një pagë mujore prej 28,000 rupi (100 dollarë), 70 për qind të së cilës ia dërgon familjes së tij në Murree. Ai tha se nuk do të shkonte në shtëpi për Fitër Bajram – festën myslimane që shënon fundin e muajit të ardhshëm të agjërimit të Ramazanit – për të vazhduar të fitojë para për familjen e tij.

“Nuk ka ditë pushimi për ne”, tha ai.

“Jam me fat që kompania na ofron strehim, përndryshe do të mbetesha pa asgjë. Edhe tani, vetëm tre nga fëmijët e mi shkojnë në shkollë, sepse unë nuk kam mundësi t’i dërgoj dy të tjerët”.

Vetëm dy javë para fillimit të Ramazanit, Bibi dhe Abbasi janë në mesin e miliona pakistanezëve që mundohen të vendosin ushqim në tryezë në mes të një krize të thelluar të kostos së jetesës që ka goditur vendin.

Duke luftuar për të mbajtur ekonominë në këmbë, qeveria ka qenë e dëshpëruar për të arritur një marrëveshje me Fondin Monetar Ndërkombëtar (FMN) për të rifilluar një program kredie prej 6.5 miliardë dollarësh që është pezulluar që nga nëntori i kaluar. FMN ka paraqitur një sërë kërkesash për lirimin e një kësti prej 1.1 miliardë dollarësh që përfshin liberalizimin e kursit të këmbimit, heqjen e subvencioneve në sektorë të ndryshëm dhe rritjen e taksave.

Të dy palët zhvilluan negociata zyrtare për 10 ditë në fillim të shkurtit dhe qeveria ka përmbushur gradualisht shumicën e kushteve të vendosura nga fondi. Megjithatë, në një vend ku rreth një e katërta e popullsisë jetonte nën kufirin e varfërisë edhe para krizës aktuale, shumë prej tyre po luftojnë për të përmbushur nevojat e tyre themelore.

Inflacioni muajin e kaluar u rrit në 31.5 për qind, niveli i tij më i lartë që nga viti 1974, sipas shifrave të fundit të publikuara nga Byroja e Statistikave të Pakistanit më 1 mars.

Lajmi bëri që rupia të binte të nesërmen, me monedhën që humbi më shumë se 6 për qind të vlerës së saj kundrejt dollarit amerikan në një ditë të vetme.

Gjithashtu më 2 mars, banka qendrore rriti normat e interesit në 20 përqind, një nivel më i lartë gati tre dekadash, në një përpjekje për të frenuar inflacionin në rritje të shpejtë.

Ekonomisti Ammar Habib Khan paralajmëroi për ditë të vështira përpara për shkak të zhvlerësimit të rupisë dhe rritjes së kërkesës që do të ndodhë gjatë Ramazanit, kur agjërimi nga agimi deri në perëndim të diellit është zakonisht një periudhë festimi.

Ayesha Khan, drejtoresha rajonale për Acumen Fund, një organizatë jofitimprurëse globale, tha se ajo priste që çmimet e ushqimeve të rriteshin edhe më shumë me afrimin e muajit të agjërimit./AlJazeera/UBTNews/

Vendi

Presidentja Osmani: Sakrifica e minatorëve u kthye në kushtrim lirie

Published

on

By

Presidentja e Republikës së Kosovës, Vjosa Osmani, ka përkujtuar sot grevën historike të urisë së minatorëve të Trepça, duke e cilësuar atë si një nga momentet më të rëndësishme të rezistencës për liri.

Në mesazhin e saj, Presidentja rikujtoi se më 20 shkurt 1989, rreth 1,350 minatorë nisën grevën kundër politikave shtypëse të regjimit hegjemonist serb. Të barrikaduar në thellësitë e minierës së Stan Tërgut për tetë ditë me radhë, ata u shndërruan në simbol të guximit dhe dinjitetit.

Sipas Presidentes Osmani, rezistenca e minatorëve krijoi solidaritet dhe unitet popullor në mbarë Kosovën, duke dridhur themelet e një pushteti që promovonte diferencim dhe pabarazi.

“Sakrifica e tyre u kthye në kushtrim lirie dhe dëshmoi se rruga drejt lirisë hapet nga guximi i atyre që nuk dorëzohen”, thuhet në mesazhin e Presidentes.

Grevës së minatorëve të Trepçës i njihet një rol i rëndësishëm në historinë moderne të Kosovës, si një akt që mobilizoi qytetarët dhe forcoi përpjekjet për liri dhe të drejta të barabarta.

Continue Reading

Vendi

Kuvendi miraton buxhetin e Kosovës për vitin 2026

Published

on

By

Kuvendi i Kosovës ka miratuar buxhetin për vitin 2026 me 62 vota për, 36 kundër dhe asnjë abstenim.

Buxheti i paraparë për këtë vit është 4 miliardë euro.

Ministri i Financave, Hekuran Murati, ka theksuar se ky është një buxhet i përkohshëm emergjent, ndërsa procesi i miratimit ka qenë i shpejtë për të garantuar funksionimin normal të institucioneve.

Ai ka sqaruar se për shkak të kohës së kufizuar, nuk është dhënë hapësirë për ndryshime, madje as ministrave që menaxhojnë dikasteret e tyre, duke u fokusuar në sigurimin e një baze që komunat dhe institucionet qendrore të mund të funksionojnë pa probleme. Murati po ashtu ka kërkuar që të mos ketë amandamente me implikime financiare.

Shefi i grupit parlamentar të AAK-së, Besnik Tahiri, ka kritikuar mënyrën se si janë trajtuar amandamentet e partisë së tij gjatë seancës plenare, duke thënë se nuk është lënë hapësirë reale për ndryshime.

“Asnjë amandament i AAK-së nuk kaloi, dhe i gjithë procesi duket si një mashtrim optik,” ka thënë Tahiri.

Shefja e grupit parlamentar të LDK-së, Jehona Lushaku Sadriu, ka deklaruar se Lidhja Demokratike ka paraqitur 21 amandamente që nuk janë shqyrtuar nga komisionet përkatëse.

Ajo ka paralajmëruar se pa vënien e këtyre amandamenteve në votim, LDK nuk do ta mbështesë buxhetin, duke argumentuar se ato adresojnë probleme reale të qytetarëve, përfshirë arsimin, shëndetësinë dhe investimet kapitale.

Gjithashtu, shefi i grupit parlamentar të PDK-së, Arian Tahiri, ka njoftuar se partia e tij nuk e mbështet buxhetin dhe tërheq të gjitha amandamentet.

Ai ka thënë se vërejtjet e PDK-së, që lidhen me aspektet profesionale, teknike dhe nevojat reale që buxheti duhet të adresojë, nuk kanë marrë vëmendje, duke përfshirë edhe kërkesat për rritje të mbështetjes financiare për të akuzuarit dhe çlirimtarët në Hagë.

 

Continue Reading

Vendi

Profesorët e UBT-së publikojnë studim në revistën ndërkombëtare Aquatic Ecology

Published

on

By

Profesorët e UBT-së: Pajtim Bytyqi, Hazir S. Çadraku dhe Osman Fetoshi, në bashkëpunim me studiues nga universitete të vendit, rajonit, Evropës dhe më gjerë, kanë publikuar një artikull shkencor në revistën ndërkombëtare Aquatic Ecology (Springer).

Studimi me titull “Assessment of macrophytes biological indexes for Mirusha River and evaluation of physicochemical parameters in the Republic of Kosovo” është botuar më 13 shkurt 2026 (Volume 60, Article 25).

Hulumtimi, i zhvilluar gjatë viteve 2022–2023, analizon gjendjen ekologjike të Lumit Mirusha duke përdorur makrofitet si bioindikatorë dhe duke matur parametrat fiziko-kimikë në gjashtë pika monitorimi.

Rezultatet identifikuan 53 specie makrofitesh nga 25 familje, ndërsa analizat laboratorike treguan nivele të larta ndotjeje organike dhe ngarkesë të konsiderueshme me lëndë ushqyese, përfshirë BOD, COD, nitrite, nitrate, azot total, amoniak dhe fosfor total.

Studimi evidenton se segmentet e sipërme të lumit (SP1–SP3) janë më të ndotura nga aktivitetet industriale dhe banesore, ndërsa segmentet e poshtme (SP4–SP6) ndikohen nga gastronomia dhe infrastruktura lokale. Gjetjet tregojnë qartë ndikimin e aktivitetit antropogjen në komunitetet bimore ujore dhe nevojën për masa të synuara restauruese për përmirësimin e shëndetit të lumenjve dhe ruajtjen e biodiversitetit.

Ky publikim thekson angazhimin e UBT në kërkime mjedisore dhe bashkëpunime ndërkombëtare, duke kontribuar në zhvillimin e politikave të qëndrueshme për menaxhimin e ujërave dhe mbrojtjen e ekosistemeve ujore në Kosovë.

Artikulli i plotë mund të gjendet këtu: Springer Link

Continue Reading

Lajmet

Dështon rezoluta në Komision për krerët e UÇK-së, deputetët maqedonas bojkotuan mbledhjen

Published

on

By

Komisioni për Politikë të Jashtme i Kuvendit të RMV-së nuk e miratoi projektrezolutën për respektimin e standardeve në procedurat penale kundër ish-udhëheqësve të UÇK-së, pasi nuk u sigurua kuorumi i nevojshëm për vendimmarrje, raporton Zhurnal.

Deputetët maqedonas bojkotuan mbledhjen, duke penguar kështu shqyrtimin dhe miratimin përfundimtar të Rezolutës. Në seancë morën pjesë vetëm deputetët e Frontit Evropian, VLEN-it, Aleancës për Shqiptarët dhe deputeti Rexhep Ismail nga “E Majta”, përcjell “Alsat”.

Sipas përfaqësuesve të partive politike shqiptare, mungesa e deputetëve maqedonas ishte e qëllimshme. Debati për këtë çështje është shtyrë për një kohë të pacaktuar.

Kujtojmë se anëtar shqiptar me të drejtë vote në këtë komision janë deputetët Merita Koxhaxhiku dhe Skender Rexhepi. Ilire Dauti është zv. anëtare që sot ishte si një nga propozuesit e rezolutës. /Zhurnal MK/

Continue Reading

Të kërkuara