Live
The Guardian: Një në 14 fëmijë që vdesin në Angli kanë prindër me afërsi gjaku
Published
2 months agoon
Ekskluzive: Thirrje për ‘veprime urgjente’ pasi studimi zbulon gjithashtu pabarazi të theksuara etnike dhe socio-ekonomike në vdekshmërinë dhe lidhjen e gjakut të fëmijëve
Një në 14 fëmijë që vdiqën në Angli në një periudhë katërvjeçare kishin prindër që ishin të afërm të ngushtë, sipas shifrave “të zymta” të zbuluara nga studimi i parë i këtij lloji.
Shifrat, të publikuara nga Baza e të Dhënave Kombëtare të Vdekshmërisë së Fëmijëve (NCMD), me bazë në Universitetin e Bristolit, analizuan të gjitha 13,045 vdekjet e fëmijëve në Angli midis viteve 2019 dhe 2023. Nga këto, 926 (7%) u gjetën të ishin fëmijë të lindur nga prindër me gjak të lidhur, që do të thotë se nëna dhe babai janë të afërm të ngushtë gjaku, siç janë kushërinjtë e parë.
Edhe pse numri i saktë i fëmijëve me prindër me gjak të lidhur në të gjithë Anglinë është i paqartë, të dhënat tregojnë qartë mbipërfaqësimin e tyre brenda statistikave të vdekshmërisë dhe kërkojnë “veprim urgjent”, sipas studiuesve.
Vlerësimi më i madh gjeografik i lidhjes së gjakut aktualisht i disponueshëm është nga një studim i madh që ndjek jetën e 13,000 foshnjave të lindura në Bradford. Studimi zbuloi se një në gjashtë prej këtyre fëmijëve kishin prindër që ishin kushërinj të parë, shumica e të cilëve vijnë nga komuniteti pakistanez i qytetit.
“Kjo është analiza e parë e këtij lloji në nivel global që shqyrton vdekjet e fëmijëve të lidhura me lidhjen e gjakut në të gjithë vendin dhe gjatë një numri vitesh”, tha Prof. Karen Luyt, drejtoreshë e NCMD-së dhe autore kryesore e studimit. “Grupi i të dhënave i NCMD-së është unik: është në kohë, i plotë dhe gjithëpërfshirës, dhe na jep një pasqyrë më të qartë se kurrë më parë të ndikimit të lidhjes së gjakut në vdekshmërinë e fëmijëve.”
Ajo shtoi: “Shtatë për qind e vdekjeve të fëmijëve gjatë kësaj periudhe ishin fëmijë të lindur nga prindër me lidhje gjaku. Këta fëmijë mund të kenë vdekur nga çdo shkak, por të dhënat na tregojnë shumë qartë se ata janë të mbipërfaqësuar në statistikat e vdekshmërisë. Nevojitet urgjentisht veprim për të përmirësuar rezultatet për këtë grup”.
Raporti zbuloi gjithashtu pabarazi të theksuara etnike dhe socioekonomike në vdekshmërinë dhe lidhjen e gjakut të fëmijëve. Nga fëmijët e vdekur me prindër të afërm të ngushtë, katër në pesë (79%) ishin me prejardhje etnike aziatike, me etninë më të zakonshme pakistaneze, zbuloi hulumtimi.
Për më tepër, pothuajse një e treta (30%) e fëmijëve me prejardhje aziatike që vdiqën kishin prindër të afërm të ngushtë, krahasuar me vetëm 5% të fëmijëve me prejardhje të zezë dhe 1% me prejardhje të bardhë ose të përzier.
Nga fëmijët e vdekur, prindërit e të cilëve ishin të afërm të ngushtë, më shumë se gjysma (52%) jetonin në zonat më të varfra të Anglisë, krahasuar me vetëm 5% që jetonin në zonat më pak të varfra.
Studimet e mëparshme kanë treguar se fëmijët e lindur nga prindër të afërm të ngushtë kanë një gjasë më të madhe për të përjetuar rezultate më të këqija shëndetësore në një sërë masash. Për shembull, fëmijët e lindur nga këta prindër kanë dy herë më shumë gjasa të lindin me një anomali kongjenitale, si dhe të kenë një rrezik në rritje për të përjetuar probleme me zhvillimin e të folurit dhe gjuhës.
Sipas hulumtimit, më shumë se një e katërta (27%) e të gjitha vdekjeve të fëmijëve që ndodhin brenda kësaj periudhe ishin të lidhura me anomali kromozomale, gjenetike dhe kongjenitale. Nga fëmijët e lindur nga prindër që ishin të afërm të ngushtë, pothuajse tre në pesë (59%) e këtyre vdekjeve ishin për shkak të anomalive kromozomale, gjenetike dhe kongjenitale. Nga këto vdekje të fëmijëve për shkak të faktorëve gjenetikë, pothuajse 17% kanë lindur nga prindër që ishin të afërm të ngushtë.
Një zëdhënës i NHS tha: “Ky raport ofron prova të mëtejshme të qarta mbi rrezikun në rritje të gjendjeve gjenetike dhe sëmundjeve serioze që mbart prindër të lidhur ngushtë dhe nxjerr në pah një numër shqetësues vdekjesh në zona më të largëta”.
“Me qindra fëmijë që humbasin jetën vitet e fundit, NHS po drejton një projekt pilot të vogël i cili do të testojë nëse infermierët me trajnim të specializuar në këto ndërlikime mund të parandalojnë vdekjen e foshnjave të cenueshme, të synuara në zonat ku martesa midis të afërmve të ngushtë është e përhapur”.
You may like
Aktualitet
Përshkallëzohen tensionet: SHBA-ja sekuestron anijen iraniane
Published
7 hours agoon
April 23, 2026By
UBTNews
Ushtria amerikane ka sekuestruar këtë të enjte një tjetër cisternë me naftë iraniane, duke përshkallëzuar më tej tensionet me Teheranin.
Operacioni u zhvillua në Oqeanin Indian, vetëm një ditë pasi Garda Revolucionare e Iranit mori nën kontroll dy anije në Ngushticën strategjike të Hormuzit. Departamenti i Mbrojtjes publikoi videopamje të forcave amerikane në kuvertën e anijes “Majestic X”, ndërsa përmes një deklarate, Pentagoni bëri të ditur se do të vazhdojë zbatimin e ligjit detar për të ndërprerë rrjetet që ofrojnë mbështetje materiale për Iranin.
Të dhënat e gjurmimit treguan se anija, e cila ishte nisur drejt Kinës, u ndalua midis Sri Lankës dhe Indonezisë, në të njëjtin rajon ku forcat amerikane sekuestruan më parë edhe cisternën “Tifani”. Deri më tani, nuk ka ndonjë reagim zyrtar nga Irani për këtë aksion.
Ky sekuestrim vjen në një kohë kur sulmet ndaj transportit detar kanë destabilizuar rrugën kryesore ujore, ku kalon rreth 20% e naftës botërore.
Megjithëse presidenti Donald Trump ka zgjatur armëpushimin me Iranin, ai po vazhdon ta mbajë në fuqi bllokadën e porteve iraniane, duke e lënë konfliktin pa një zgjidhje në horizont.
Si pasojë e kësaj bllokade, çmimet e naftës bruto Brent kanë shënuar rritje drastike duke kaluar mbi 100 dollarë për fuçi, çka ka ndikuar drejtpërdrejt në rritjen e kostos së ushqimeve dhe produkteve të tjera në mbarë botën.
Aktualitet
Araghchi: SHBA dhe Izraeli janë “rrënja e pasigurisë” në Hormuz
Published
14 hours agoon
April 23, 2026By
UBTNews
Ministri i Jashtëm i Iranit thotë se “agresioni” i SHBA-së dhe Izraelit është “rrënja e pasigurisë” në Gji dhe në Ngushticën e Hormuzit.
Një seri postimesh në rrjetin X nga qeveria iraniane njoftojnë se Abbas Araghchi u takua me të dërguarin e posaçëm të Koresë së Jugut në Teheran, ku ministri i jashtëm iranian u bëri thirrje shteteve që të “mbajnë një qëndrim të qartë dhe të vendosur në dënimin e këtyre sulmeve”.
Raportohet se Araghchi ka thënë se Irani ka marrë masa sipas ligjit ndërkombëtar për të mbrojtur sigurinë dhe interesat e tij, duke shtuar se përgjegjësia për pasojat “bie mbi agresorët”.
Kjo vjen në një kohë kur Irani deklaroi se ka “sekuestruar” dy anije në ngushticë, ndërsa një anije e tretë mallrash është sulmuar gjithashtu./BBC/
Aktualitet
Irani sulmon tri anije në Hormuz, pak orë pas vendimit të Trumpit
Published
1 day agoon
April 22, 2026By
UBTNews
Situata në Ngushticën e Hormuzit është përshkallëzuar të mërkurën me sulmin ndaj tri anijeve tregtare, zhvillim ky që u konfirmua nga Qendra e Operacioneve Tregtare Detare të Mbretërisë së Bashkuar (UKMTO). Sipas raportimeve, Korpusi i Gardës Revolucionare Iraniane (IRGC) ka goditur një anije kontejnerësh dhe dy mjete të tjera lundruese, dy prej të cilave tashmë janë sekuestruar nga forcat iraniane.
Ky përshkallëzim vjen në një moment kritik, vetëm pak orë pasi Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, njoftoi zgjatjen e armëpushimit me Iranin me qëllim dhënien e hapësirës për negociata. Megjithatë, Trump ka bërë të qartë se bllokada detare e porteve iraniane nga marina amerikane do të mbetet në fuqi.
Në rrafshin diplomatik, paqartësia mbetet e lartë:
-
Negociatat në pritje: Udhëtimi i Zëvendëspresidentit JD Vance drejt Pakistanit, i paraparë për të martën, nuk u realizua.
-
Reagimi i Teheranit: Irani ende nuk ka dalë me një qëndrim zyrtar ndaj lëvizjes së fundit të Trumpit. Një këshilltar i kryeparlamentarit iranian e ka cilësuar zgjatjen e armëpushimit si një “dredhi” për të përgatitur një sulm të papritur, duke thënë se ky vendim nuk peshon asgjë për ta.
-
Situata në Islamabad: Ndonëse korrespodenti i BBC-së raporton se strukturat për bisedime janë ende gati, gjasat për një takim gjatë kësaj jave janë zbehur ndjeshëm pas incidenteve të fundit në det.
Ky zhvillim i fundit minon përpjekjet diplomatike dhe lë në pikëpyetje statusin e bisedimeve mes dy vendeve, ndërkohë që bllokada detare dhe sulmet iraniane po rrisin pasigurinë në rrugët kryesore tregtare.
Aktualitet
Trump zgjat armëpushimin me Iranin, por mban në fuqi bllokadën detare pas anulimit të bisedimeve në Pakistan
Published
2 days agoon
April 22, 2026By
UBTNews
Dy ditët e fundit janë përcjellë me zhvillime dramatike dhe kthesa të papritura lidhur me konfliktin në Lindjen e Mesme.
Edhe pse të martën skadoi afati i armëpushimit gati dy-javor mes SHBA-së dhe Iranit, Presidenti amerikan, Donald Trump, vendosi ta zgjasë atë, pavarësisht kërcënimeve të tij të mëparshme për rifillimin e bombardimeve në rast të mungesës së një marrëveshjeje.
Kjo kthesë u bë e ditur përmes një njoftimi të Trumpit në orët e vona të së martës, ku ai sqaroi se armëpushimi do të vazhdojë derisa Teherani të paraqesë një “propozim të unifikuar” për të çuar përpara negociatat e paqes.
Brenda 24 orëve të fundit, situata diplomatike ishte tejet e paqartë. Fillimisht pritej që Zëvendëspresidenti amerikan, JD Vance, së bashku me ekipin negociator, të udhëtonte drejt Islamabadit për bisedime me palën iraniane.
Megjithatë, Irani shfaqi hezitim, duke deklaruar përmes Ministrisë së Jashtme se ende nuk kishte vendosur për dërgimin e një delegacioni në Pakistan. Ambasadori i Iranit në OKB, Amir Saeid, e bëri të qartë se negociatat do të ndodhnin vetëm nëse SHBA-ja jepte shenja konkrete për përfundimin e bllokadës së porteve iraniane.
Pavarësisht këtij kushtëzimi, Presidenti Trump deklaroi për CNBC se Irani “nuk ka zgjidhje tjetër” përveçse të ulet në tryezën e bisedimeve, duke përsëritur se opsioni i bombardimeve mbetet mbi tavolinë nëse nuk arrihet përparim.
Tensioni u rrit kur u raportua se Vance kishte pezulluar udhëtimin e tij drejt Islamabadit, ndërkohë që zyrtarët e lartë amerikanë ishin mbledhur në Shtëpinë e Bardhë për të përcaktuar hapat e radhës.
Në fund, Trump njoftoi zgjatjen e armëpushimit, por konfirmoi se bllokada e marinës amerikane mbi portet iraniane do të mbetet në fuqi. Ai theksoi se ky vendim u mor me kërkesë të Pakistanit, veprim për të cilin u falënderua nga kryeministri pakistanez.
Ndërkohë, Sekretari i Thesarit, Scott Bessent, nënvizoi se vazhdimi i bllokadës detare synon të dobësojë sistematikisht aftësinë e Teheranit për të qarkulluar dhe riatdhesuar fonde. Deri më tani, përveç disa reagimeve jozyrtare në rrjetet sociale, Teherani nuk ka dhënë ende një përgjigje zyrtare ndaj këtyre zhvillimeve.
Punëtori humb jetën në vendin e punës në Gjakovë
Nesër ditë zie në Kosovë për nder të akademik Rexhep Qosjes
BIOGRAFIA E REXHEP QOSJA
Përshkallëzohen tensionet: SHBA-ja sekuestron anijen iraniane
Miratohet Ligji për Lojërat Mesdhetare mes përplasjeve për transparencën dhe rolin e BE-së
Ftesë publike për propozimin e anëtarëve të Këshillit Kombëtar të Arteve
Bogujevci takon përfaqësuesit e OKB-së, në fokus bashkëpunimi për kulturën dhe turizmin
Donjeta Sadiku në ring për medalje në Kupën Botërore të Boksit
Kuvendi miraton Ligjin për Sigurimet Shëndetësore
Të kërkuara
-
Lajmet2 months agoUBT nderon Familjen Jashari me Dekoratën Jetësore të Nderit
-
Lajmet2 months agoPërfundon seanca e sotme në Hagë për pengim të drejtësisë
-
Lajmet2 months agoKoordinatorja e projektit AKIL-EU në UBT, prof. Manjola Zaçellari, referon në University of Oxford
-
Live2 months agoKryegjykatësi Smith III shpall mbylljen e çështjes gjyqësore
