Lajmet

Talebanët nuk e përjashtojnë mundësinë e mbajtjes së zgjedhjeve

Published

on

Gjatë kryengritjes së tyre dy-dekadëshe, talebanët sulmuan zgjedhjet demokratike, duke i përshkruar ato si jo-islamike dhe shpesh sulmonin punonjësit e zgjedhjeve dhe tubimet e fushatave zgjedhore në Afganistan.

Por, një zëdhënës i lartë i talebanëve tani thotë se grupi nuk po përjashton mbajtjen e zgjedhjeve ndërsa po lëviz drejt krijimit të një qeverie të përhershme të bazuar në ligjin islamik (sheriatin).

Në një intervistë me Shërbimin Urdu të Zërit të Amerikës, Suhail Shaheen, zëdhënësi kryesor i zyrës politike të talebanëve në Doha të Katarit, tha se çështja do të përcaktohet në të ardhmen gjatë diskutimit për hartimin e një kushtetute.

“Le të presim për çështjen nëse do të ketë zgjedhje apo jo”, tha Shaheen. “Ne kemi plane për hartimin e një kushtetute në të ardhmen, kështu që ne do ta diskutojmë këtë në të ardhmen kur të hartojmë kushtetutën, jo tani”.

Komentet e Shaheen erdhën në përgjigje të një pyetjeje në lidhje me thirrjen e fundit të Presidentit iranian Ebrahim Raisi për zgjedhje në Afganistan për të përcaktuar të ardhmen e vendit. Mbajtja e zgjedhjeve ka qenë një shqetësim i madh për shumë pakica etnike dhe grupe anti-talebane në vend.

Në një konferencë shtypi të martën në Kabul, Ministri i Jashtëm i talebanëve në detyrë, Amir Khan Mutaqi, shmangu një pyetjeje në lidhje me zgjedhjet, duke thënë se vendet e huaja nuk duhet të ndërhyjnë në punët e brendshme të Afganistanit.

Forcat talebane morën pushtetin më 15 gusht pasi Presidenti i atëhershëm Ashraf Ghani u largua nga vendi, duke shkaktuar rënien e qeverisë së tij dhe evakuimin e më shumë se 100,000 civilëve afganë nga Shtetet e Bashkuara dhe aleatët e saj.

Javën e kaluar, talebanët shpallën një qeveri kalimtare të përbërë kryesisht nga anëtarë të grupeve të linjës së ashpër, duke emëruar Mohammad Hassan Akhundin si kryeministër të përkohshëm. Akhund dhe disa anëtarë të tjerë të qeveridë talebane janë në listën e personave ndaj të cilëve Organizata e Kombeve të Bashkuara ka vendosur sanksione.

Në përbërjen e qeverisë mungojnë pakicat etnike dhe gratë që kanë shërbyer në parlament ose kanë mbajtur poste të larta qeveritare në 20 vitet e fundit të demokracisë në vend.

Por talebanët kanë theksuar se emërimet nuk janë të përhershme, duke lënë të kuptohet se gratë do të lejoheshin të shërbenin në qeveri, edhe pse jo në postet ministrore.

“Udhëheqja jonë duhej të emëronte disa ministra në mënyrë që ata të rikthejnë aktivitetin ekonomik në vend dhe të ofrojnë shërbimet thelbësore për njerëzit”, tha Shaheen. “Por, ky kabinet qeveritar nuk është i plotë dhe i përhershëm.”

Edhe pse Kushtetuta e Afganistanit e vitit 2004 thoshte se asnjë ligj nuk do të duhet të binte ndesh me Sheriatin, talebanët kanë thënë se duan ta ndryshojnë atë për ta vënë në përputhje me ligjin islam.

Talebanët nuk organizuan asnjëherë zgjedhje gjatë sundimit të tyre në Afgansitan nga viti 1996 deri në vitin 2001.

Gjatë kryengritjes së tyre, ata u akuzuan për përdorimin e dhunës për të dëmtuar zgjedhjet, duke i parë ato si një traditë perëndimore që është në kundërshtim me fenë islame. Sipas organizatës për mbrojtjen e të drejtave të njeriut “Human Rights Watch”, në vitin 2019, militantët sulmuan tubime politike dhe aktivitete të tjera të lidhura me zgjedhjet, duke vrarë dhe plagosur dhjetëra civilë.

Në mars, talebanët hodhën poshtë një propozim nga Presidenti i arëhershëm Ashraf Ghani për të mbajtur zgjedhje të parakohshme, duke këmbëngulur që ai të jepte dorëheqjen si pjesë e një transferimi paqësor të pushtetit.

Vendi

“Syrigana” e Petrit Halilajt prezantohet me sukses në Berlin

Published

on

Opera bashkëkohore “Syrigana” e artistit kosovar Petrit Halilaj është prezantuar para publikut ndërkombëtar në Berlin, në hapësirat e “Hamburger Bahnhof”, një prej muzeve më të rëndësishëm të artit bashkëkohor në Evropë.

Interpretimi u realizua nga një ansambël i Filharmonisë së Kosovës në kuadër të ekspozitës “An Opera Out of Time”, e cila kishte në qendër operën e parë të Halilajt dhe njëherësh shënoi mbylljen e ekspozitës së tij personale në këtë institucion prestigjioz.

E bazuar në mite, legjenda dhe rrëfime të lidhura me vendlindjen e artistit, “Syrigana” ndërthur muzikën, teatrin dhe instalacionin artistik, duke sjellë një përvojë unike për publikun. Vepra pati premierën në qershor të vitit të kaluar në Syriganë të Skenderajt dhe që atëherë është vlerësuar si një nga projektet më të veçanta artistike të realizuara në Kosovë.

Sipas Filharmonisë së Kosovës, prezantimi në Berlin përbën një moment të rëndësishëm në rrugëtimin e operës, e cila tashmë ka potencial të vazhdojë jetën e saj artistike edhe në skena të tjera ndërkombëtare.

Me këtë paraqitje, Petrit Halilaj ka vazhduar ta prezantojë artin dhe kulturën e Kosovës në qendra të rëndësishme botërore, duke e shndërruar kujtesën, mitet dhe historitë lokale në vepra me jehonë ndërkombëtare.

Continue Reading

lajme

Protestë në Tiranë kundër ndërtimeve në zonat e mbrojtura

Published

on

By

Qindra qytetarë, aktivistë mjedisorë dhe përfaqësues të shoqërisë civile protestuan më 31 maj në Tirana kundër ndërtimeve që po planifikohen ose po zhvillohen në zona të mbrojtura natyrore të Shqipërisë. Protesta erdhi pas tensioneve të regjistruara në zonën e Zvërnec, ku pati përplasje mes protestuesve dhe personave të angazhuar në sigurinë e një projekti turistik.

Marshimi nisi pranë institucioneve të Policisë së Shtetit dhe vijoi drejt Ministrisë së Brendshme e më pas para Kryeministrisë. Protestuesit kërkuan ndalimin e ndërtimeve në zonat e mbrojtura dhe hetim të veprimeve të forcave private të sigurisë gjatë incidenteve në Zvërnec.

Në qendër të debatit është një projekt turistik që lidhet me zonën e mbrojtur të Narta dhe Pishë Poro, afër Zvërnecit. Aktivistët dhe organizatat mjedisore pretendojnë se zhvillimi i projekteve turistike në këtë territor rrezikon ekosistemet lokale, habitatet e shpendëve dhe karakterin e zonës së mbrojtur.

Tensionet u përshkallëzuan pas raportimeve për përplasje fizike mes protestuesve dhe rojeve private në zonën e kantierit. Pas incidentit, autoritetet njoftuan masa hetimore, ndërsa çështja mori jehonë të gjerë në media dhe rrjete sociale.

Debati lidhet me ndryshimet e viteve të fundit në legjislacionin për zonat e mbrojtura në Shqipëri. Kritikët argumentojnë se këto ndryshime kanë krijuar mundësi më të mëdha për investime dhe ndërtime në territore që më parë kishin kufizime më të forta mjedisore. Nga ana tjetër, qeveria ka mbrojtur projektet turistike duke argumentuar se ato sjellin zhvillim ekonomik, punësim dhe investime strategjike.

Organizata mjedisore vendase dhe ndërkombëtare kanë ngritur vazhdimisht shqetësime për menaxhimin e zonave të mbrojtura në Shqipëri, duke kërkuar që zhvillimi ekonomik të mos cënojë biodiversitetin dhe pasuritë natyrore.

Sipas organizatorëve, protestat pritet të vazhdojnë edhe në ditët në vijim nëse nuk ka reagim institucional për anulimin ose rishikimin e projekteve të kontestuara. Ndërkohë, kryeministri Edi Rama ka paralajmëruar një deklaratë publike lidhur me situatën në Zvërnec dhe projektin që ka shkaktuar kundërshtimet./Top Channel/

Continue Reading

Vendi

Mot i paqëndrueshëm në javën e parë të qershorit

Published

on

By

Kosova këtë javë do të përfshihet nga mot i paqëndrueshëm gjatë ditëve të para të javës, me reshje lokale shiu, shkarkesa elektrike dhe rrezik për breshër në disa zona.

Sipas parashikimit të Institutit Hidrometeorologjik të Kosovës, java 1–5 qershor do të karakterizohet nga mot i ndryshueshëm, me intervale me diell dhe zhvillim të vranësirave që vende-vende do të sjellin reshje shiu dhe stuhi të izoluara.

Dita e hënë dhe e martë, priten të ketë reshje të shoqëruara me rrufe, ndërsa në disa rajone mund të ketë edhe breshër.

Pavarësisht kushteve të paqëndrueshme, temperaturat do të mbeten mbi mesataren për këtë periudhë. Vlerat maksimale do të arrijnë deri në 29 gradë Celsius, duke sjellë mot veror në pjesën më të madhe të vendit.

Nga mesi i javës moti pritet të stabilizohet gradualisht, me më shumë intervale me diell dhe vetëm reshje të izoluara lokale.

Instituti Hidrometeorologjik njofton gjithashtu se cilësia e ajrit do të mbetet kryesisht e mirë, ndërsa indeksi UV gjatë orëve të mesditës do të jetë i lartë. Qytetarët këshillohen të shmangin ekspozimin e zgjatur në diell gjatë orëve më të nxehta të ditës.

Java do të sjellë temperatura të këndshme verore, por edhe rrezik për stuhi të shkurtra lokale, veçanërisht në fillim të saj.

Continue Reading

Lajmet

Artistja Arbresha Hoxha prezanton veprat e saj në Barcelonë, New York dhe Vjenë

Published

on

By

Artistja dhe dizajnerja, njëherit profesoreshë në Fakultetin e Artit dhe të Dizajnit në UBT, Arbresha Hoxha do të përfaqësojë krijimtarinë e saj në tri ngjarje të rëndësishme ndërkombëtare të artit bashkëkohor gjatë vitit 2026, duke zgjeruar praninë e saj artistike në skenën globale dhe duke promovuar artin shqiptar në kontekste prestigjioze ndërkombëtare.

Pjesëmarrja e parë do të realizohet në Barcelona Contemporary Art Exhibition 2026, e cila do të mbahet në Barcelonë gjatë muajit korrik 2026. Në këtë ekspozitë ndërkombëtare, veprat e Arbresha Hoxhës do të prezantohen përkrah artistëve nga vende të ndryshme të botës, duke krijuar mundësi të reja bashkëpunimi dhe shkëmbimi profesional me kuratorë, artistë dhe institucione kulturore ndërkombëtare.

Më pas, veprat e saj do të ekspozohen në Times Square Billboard Showcase në New York City, një platformë prestigjioze që promovon artin digjital dhe bashkëkohor në një nga hapësirat publike më ikonike në botë. Kjo pjesëmarrje përfaqëson një mundësi të rëndësishme për prezantimin e krijimtarisë së saj para një audience të gjerë ndërkombëtare.

Gjithashtu, më 27–28 qershor 2026, Arbresha Hoxha do të marrë pjesë në një ekspozitë ndërkombëtare të arteve pamore në Vjenë, Austri, ku do të ekspozojë veprat e saj së bashku me artistë nga vende të ndryshme. Ngjarja synon të nxisë dialogun ndërkulturor dhe shkëmbimin e ideve artistike përmes praktikave bashkëkohore të artit vizual.

Këto paraqitje ndërkombëtare dëshmojnë angazhimin e vazhdueshëm të Arbresha Hoxhës në zhvillimin e praktikës së saj artistike dhe në promovimin e artit shqiptar në skenën ndërkombëtare. Përmes pjesëmarrjes në këto ngjarje të rëndësishme, ajo kontribuon në forcimin e dialogut kulturor dhe në prezantimin e vlerave bashkëkohore të artit vizual para publikut global.

Continue Reading

Të kërkuara