Lajmet
Suedia po prezanton një ndryshim drastik për emigrantët që punojnë
Nga 1 nëntori, Suedia dyfishon pagën minimale bruto që duhet të fitojnë shtetasit e huaj për të mbajtur lejet e punës.
Published
3 years agoon
By
Betim GashiDenise de Valencia dhe burri i saj banojnë ligjërisht në Suedi për gjashtë vjet. Të dy janë të punësuar, paguajnë taksa, kanë marrë një apartament me qira në Stokholm, kanë blerë një makinë, kanë marrë leje drejtimi suedez dhe nuk kanë shkelur kurrë ligjin.
Megjithatë pas disa muajsh ai ndoshta do të duhet të largohet nga Suedia dhe të ndërtojë ekzistencën e tij nga e para në një vend tjetër. Dhe nuk janë të vetmit, mijëra qytetarë suedezë që banojnë ligjërisht në vend në bazë të lejeve të përkohshme të punës janë nën sulm.
Domethënë, nga 1 nëntori, Suedia dyfishon pagën minimale bruto që duhet të fitojnë shtetasit e huaj për të mbajtur lejet e punës. Tani e tutje, kërkohen të paktën 27.360 SEK në muaj (rreth 2.400 euro), ose 80 për qind e pagës mesatare në vend, në vend të 13.000 SEK të mëparshme (rreth 1.150 euro).
Ky ndryshim vlen jo vetëm për emigrantët e rinj që punojnë, por edhe për ata ekzistues, me kusht që të mos kenë një leje të përhershme pune. Nga rregullat e reja përjashtohen edhe qytetarët e anëtarëve të Bashkimit Evropian, punëtorët sezonalë, sportistët dhe trajnerët profesionistë, kujdestarët e fëmijëve dhe disa kategori të tjera emigrantësh.
“Që kur kemi ardhur në Suedi nuk kemi bërë asnjë krim. Pse më detyrojnë të largohem nga Suedia? A jam kriminel se punoj pastruese? A jam bërë kërcënim për shtetin?”, tha Denise de Valencia për uebsajtin local.se.
Sipas interpretimit të Agjencisë Suedeze të Migracionit, arsyeja zyrtare e këtij ndryshimi drastik është rregullimi dhe përmirësimi i kushteve të punës për emigrantët.
“Një kërkesë më e lartë për jetesë do të forcojë pozicionin e punëtorëve emigrantë në tregun e punës, do të parandalojë uljen e pagave për punëtorët emigrantë dhe do të dekurajojë konkurrencën me paga të ulëta”, thuhet në faqen e internetit të Agjencisë së Migracionit, e cila vlerëson se 10 deri në 20 për qind e aplikimeve të ardhshme do të refuzohen sipas rregulloreve të reja.
Punëdhënësit protestojnë
Kushtet më të rrepta për emigrantët që punojnë janë rezultat i një marrëveshjeje midis koalicionit qeverisës të qendrës së djathtë dhe demokratëve të Suedisë së ekstremit të djathtë, por edhe qeveria e mëparshme socialdemokrate njoftoi një lëvizje në këtë drejtim.
Nuk ka dyshim se motivimi i ndryshimit ishte dëshira për të reduktuar ardhjen e të huajve më pak të arsimuar, si dhe për të hapur më shumë mundësi për qytetarët suedezë të papunë. Megjithatë, siç tha një punëdhënës suedez: “Nuk ka shumë suedezë që duan të punojnë në punë pastrimi”.
Kjo rritje shkaktoi më së shumti protesta te punëdhënësit. Ata besojnë se pagat e punonjësve nuk duhet të përcaktohen nga shteti, por nga gjendja e tregut dhe produktiviteti dhe ekspertiza e punonjësve. Ata paralajmërojnë se të gjithë sektorë të biznesit si industritë e shërbimeve, shtëpitë për të moshuarit dhe të pafuqishmit, shitja me pakicë, bujqësia, pylltaria dhe pastrimi dhe rehabilitimi mund të mbeten pa një fuqi punëtore të përshtatshme.
Shoqata Suedeze e Punëdhënësve porositi së fundmi një studim mbi imigracionin për fuqinë punëtore në Suedi nga viti 2015 deri në vitin 2020 dhe u zbulua se kompanitë që punësojnë punëtorë të huaj sot kanë një rritje 10 për qind më të lartë të qarkullimit sesa kompanitë e krahasueshme që menaxhonin tregun vendas të punës.
“Imigrimi i fuqisë punëtore ka një efekt pozitiv në rritjen ekonomike. Nëse ata nuk mund të gjejnë punonjës me aftësitë e duhura, punëdhënësit duhet të përmbahen nga zgjerimi i biznesit të tyre. Mendoj se qeveria suedeze e qëlloi veten në këmbë me këtë ndryshim”, thotë Karin Johansson, nënkryetar i Shoqatës Suedeze të Punëdhënësve.
Ministrja e Emigracionit, Maria Malmer Stenergard nuk i pranon argumentet e punëdhënësve dhe thotë se shteti nuk do të ndërhyjë në negociatat kolektive mes punëdhënësve dhe sindikatave, por punonjësit e huaj do të duhet të lidhin një kontratë pune me shumën e përmendur për të marrë leje pune.
“Kjo kërkesë do të prekë kryesisht njerëzit që punojnë në industrinë e pastrimit, restorantet e ushqimit të shpejtë dhe shërbimet e kujdesit në shtëpi. Mendoj se është e arsyeshme që këto punë të merren nga punonjës që janë tashmë në Suedi”, shpjegoi Stenergard.
Teza se shtetasit suedezë duhet të punësohen në vend të emigrantëve që punojnë nuk është e pabazë kur merret parasysh shkalla relativisht e lartë e papunësisë në gusht në Suedi prej 7.6 për qind (6.9 për qind në Kroaci).
Megjithatë, Suedia në të njëjtën kohë ka shkallën e tretë më të lartë të punësimit në Bashkimin Evropian – deri në 69 për qind e qytetarëve (54.9 për qind në Kroaci) të moshës 15 deri në 74-vjeç punojnë të paktën disa orë në javë, që do të thotë se ndoshta vërtet shumë njerëz janë të gatshëm të pranojnë çdo punë kudo në Suedi.
Shumica e kundërshtimeve ndaj rregullave të reja erdhën nga sektorët e shëndetësisë dhe të mirëqenies sociale. Gjegjësisht, frikësohet se mungesa e personelit mjekësor dhe punonjësve të shtëpive për kujdes të ndryshëm do të arrijë në nivele kritike.
Pagat në kujdesin shëndetësor suedez janë mjaft konkurruese, por vetëm pasi mjekët dhe infermierët emigrantë marrin një licencë suedeze për të punuar. Gjatë përshtatjes, arsimimit dhe mësimit të gjuhës, ata kanë dukshëm më pak të ardhura dhe një situatë e tillë mund të zgjasë me muaj.
“Kjo do të sjellë vështirësi në gjetjen e stafit për të gjithë sektorin shëndetësor dhe social. Do të bëjmë gjithçka për të aktivizuar personat që janë aktualisht jashtë tregut të punës, por nuk do të mjaftojë. Duhet të kemi modele që lehtësojnë situatën, jo propozime që krijojnë pengesa”, tha presidenti i Asociacionit të Komunave dhe Rajoneve Suedeze Anders Henriksson.
Absurditeti i dispozitës
Veçanërisht problematike për shkak të mungesës së fuqisë punëtore mund të jetë veriu i Suedisë, ku në 10 vjetët e ardhshëm 100.000 banorë të rinj duhet të lëvizin (ose të lindin, gjë që është joreale) për të ruajtur standardin aktual dhe për të përmbushur nevojat e punës. Gjatë vitit 2022 kanë mbërritur vetëm 2000 prej tyre.
Absurditeti i dhënies së pagave të qeverisë për punëtorët emigrantë u ekspozua më së miri nga sindikatat në veri të Suedisë. Sindikata e shërbimeve në qytetin e Umea në bregdetin e Gjirit të Bothnisë ka vendosur të marrë pagën bruto minimale prej 27.360 SEK dhe tani po e kërkon atë shumë si bazë për të gjithë anëtarët e saj.
“Qeveria ka vendosur një shumë që garanton një jetesë të mirë. Kështu që ne duhet të veprojmë në përputhje me rrethanat. Disa nga anëtarët tanë paguhen në mënyrë të turpshme. Unë po thërras autoritetet lokale në tryezën e negociatave për të rritur pagat fillestare për anëtarët tanë”, tha shefi i sindikatës, Ethel Henriksson.
Vendi
Programi i Energjisë në UBT sjell praktikën në fokus përmes vizitave në industri
Published
5 hours agoon
April 20, 2026By
ubtnews
Studentët e programit të Inxhinierisë së Energjisë në UBT po vazhdojnë të dëshmojnë përkushtimin e tyre drejt përgatitjes profesionale përmes aktiviteteve praktike në terren, duke realizuar një vizitë studimore në Termocentralin Kosova B – një nga asetet më të rëndësishme energjetike në vend.

E udhëhequr nga profesorët Armend Ymeri, Vehebi Sofiu, Sami Gashi dhe Nexhmi Krasniqi, kjo vizitë u mundësoi studentëve të ndërlidhin njohuritë teorike të fituara në auditor me proceset reale të prodhimit dhe menaxhimit të energjisë elektrike.
Gjatë qëndrimit në termocentral, studentët u pritën nga Drejtori Ekzekutiv, Jonuz Saraçi, i cili prezantoi kapacitetet gjeneruese, funksionimin e blloqeve prodhuese dhe sfidat aktuale të sektorit energjetik, duke ofruar një pasqyrë të qartë mbi rëndësinë strategjike të këtij sektori për zhvillimin e vendit.
Një ndër pikat kyçe të vizitës ishte turi teknik i udhëhequr nga Inxhinieri Kryesor, Enver Shabani, përmes të cilit studentët patën mundësinë të shohin nga afër funksionimin e sistemeve të avancuara si SCADA, rrjeti i tensionit 6.3 kV, sistemet DC dhe mbrojtjet rele – elemente thelbësore për operimin e sigurt dhe efikas të impianteve energjetike moderne.
Vizita u pasurua edhe me inspektimin e transformatorëve energjetikë me kapacitet 400 MVA dhe sektorit të turbinave, ku studentët u njohën me procesin e kogjenerimit dhe rolin e tij në furnizimin me ngrohje për qytetin e Prishtinës përmes Termokos-it.
Këto aktivitete dëshmojnë qasjen praktike dhe të orientuar drejt industrisë që ofron programi i Inxhinierisë së Energjisë në UBT, duke përgatitur studentët për tregun e punës përmes përvojave reale dhe bashkëpunimeve me institucionet kyçe të sektorit.
UBT vazhdon të mbetet një nga institucionet lider në zhvillimin e profesionistëve të së ardhmes në fushën e energjisë, duke krijuar ura të forta lidhëse ndërmjet akademisë dhe industrisë.





Lajmet
REL: Ballkani Perëndimor rrezikon të humbasë mbi 700 milionë euro nga Plani i Rritjes
Published
7 hours agoon
April 20, 2026By
UBTNews
Komisionarja evropiane për Zgjerim, Marta Kos, ka paralajmëruar me shkrim gjashtë vendet e Ballkanit Perëndimor se rrezikojnë që deri në mesin e këtij viti të humbasin kolektivisht mbi 700 milionë euro nga Plani i Rritjes, për shkak të moszbatimit të reformave, mëson Radio Evropa e Lirë (REL) nga burime në Komisionin Evropian (KE).
Sipas informacioneve jozyrtare, komisionarja Kos e ka dërguar këtë letër më 17 prill në të gjitha kryeqytetet e rajonit.
Burimet e REL-it kanë konfirmuar se me këtë letër, komisionarja Kos u ka kërkuar të gjithëve vendeve të përshpejtojnë reformat e parashikuara në Planin e Rritjes, në mënyrë që të shfrytëzojnë plotësisht potencialin e kësaj pakoje financiare.
Në fakt, mjetet financiare nga Plani i Rritjes janë të kufizuara në kohë. Për çdo hap reformues është paraparë një afat përfundimtar për zbatim dhe është ndarë një shumë e caktuar parash.
KE-ja ka paraparë edhe të ashtuquajturën “periudhë grejs”, e cila mundëson shtyrjen e zbatimit për një periudhë të caktuar kohore. Për hapat që duhej të përmbusheshin në mesin e vitit 2025, afati përfundimtar skadon më 30 qershor të këtij viti, ndërsa për hapat që duhej të realizoheshin në fund të vitit 2024, ky afat përfundon gjatë vitit 2026.
“Nëse nuk përmbushen, partnerët rrezikojnë të humbasin kolektivisht mbi 700 milionë euro”, konfirmoi për REL një zyrtar i KE-së.
Ndryshe, këstin e parë ose disa mjete nga Plani i Rritjes i kanë marrë pesë shtete të rajonit, me përjashtim të Bosnjë e Hercegovinës, e cila është vonuar me miratimin e agjendës reformuese.
Fundi i qershorit të këtij viti përbën momentin kur secili vend hyn në të ashtuquajturin moment të humbjes së përhershme, nëse nuk i përmbush reformat e dakorduara më herët.
Sipas burimeve në Bruksel, humbjet e mundshme sipas shteteve, në rast se nuk ndërmerren të gjitha reformat, janë si vijon:
- Kosova: 68.8 milionë euro
- Shqipëria: 67.7 milionë euro
- Bosnja dhe Hercegovina: 373.9 milionë euro
- Mali i Zi: 15.1 milionë euro
- Maqedonia e Veriut: 49.2 milionë euro
- Serbia: ndërmjet 108.7 dhe 135.9 milionë euro
Bazuar në shumën maksimale, në total mund të humben 710.6 milionë euro, që përfaqëson 11.84 për qind të financimit të përgjithshëm nga Plani i Rritjes.
Pakoja e BE-së për Ballkanin Perëndimor – për periudhën 2024-2027 – është në vlerë të 6 miliardë eurove. Nëse analizohen ndarjet buxhetore, Kosovës i takojnë rreth 882 milionë euro – 253 milionë si grante dhe 629 milionë euro në formë të kredisë – që do të thotë se përfiton më së shumti fonde në rajon për kokë banori.
Më 16 prill, Kosova mori 61.8 milionë euro parafinancim, pasi vendi dorëzoi dokumentet e nevojshme në KE dhe ratifikoi marrëveshjet e lidhura me këtë plan.
Ky plan, ndër të tjera, synon të dyfishojë ekonomitë e këtyre vendeve gjatë dhjetë viteve të ardhshme./REL/
Vendi
Rasti “Banjska”: Aktgjykimi shpallet më 24 prill, të akuzuarit kërkojnë pafajësi
Published
8 hours agoon
April 20, 2026By
UBTNews
Gjykata Themelore në Prishtinë ka caktuar të premten e 24 prillit si datën për shpalljen e aktgjykimit ndaj tre të akuzuarve për sulmin terrorist në Banjskë: Dushan Maksimoviq, Blagoje Spasojeviq dhe Vladimir Toliq. Gjatë seancës së sotme, ku u dha fjala përfundimtare, të akuzuarit mohuan akuzat për terrorizëm, ndërsa Prokuroria ka kërkuar burgim të përjetshëm për ta.
I akuzuari Vladimir Toliq deklaroi para trupit gjykues se nuk ishte i armatosur në momentin e arrestimit dhe kërkoi që të mos dënohet për veprime që nuk i ka kryer.
“S’kërkoj gjë tjetër përveç asaj që e thotë ligji: që të gjykohem në bazë të provave. Flini të qetë sepse këto duar nuk janë me gjak, as nuk kanë plagosur e as vrarë askënd”, u shpreh Toliq.
Avokati i tij, Milosh Deleviq, insistoi se Toliq mund të akuzohet vetëm për “kryengritje të armatosur” dhe jo për terrorizëm, duke thënë se klienti i tij ishte “vrima e fundit e kavallit” në këtë ngjarje.
Blagoje Spasojeviq shprehu keqardhje për pjesëmarrjen në ngjarjet e Banjskës, por mohoi kategorikisht se është terrorist. Ai pretendoi se ka shkrepur vetëm dy plumba në drejtim të një reflektori të manastirit dhe jo ndaj policisë.
“Jam fajtor që atë ditë isha në fshatin Banjskë dhe ky ishte gabimi më i madh në jetën time, por veten nuk mund ta quaj terrorist meqë askënd s’e kam vrarë e as lënduar”, deklaroi Spasojeviq.
Mbrojtja e tij kritikiu aktakuzën, duke pretenduar se emri i Spasojeviqit përmendet vetëm tri herë në 121 faqe dhe se nuk është specifikuar roli i tij individual, por është përfshirë në veprime kolektive.
Përderisa Maksimoviq ka kërkuar të jetë prezent në shpalljen e aktgjykimit me shpresën për lirim, dy të akuzuarit e tjerë kanë deklaruar se nuk duan të marrin pjesë.
Ky proces gjyqësor po zhvillohet ndaj tre personave që u kapën në vendngjarje, ndërsa 39 të tjerë nga ky grup (gjithsej 42 të akuzuar) ndodhen në arrati. Javën e kaluar, autoritetet arrestuan edhe një person tjetër, Stefan Raduloviq, si të dyshuar për pjesëmarrje në sulmin e shtatorit 2023, ku mbeti i vrarë rreshteri i Policisë së Kosovës, Afrim Bunjaku.
Lajmet
Kosova dërgon trupa në Gaza: Haxhiu autorizon pjesëmarrjen e FSK-së në misionin paqeruajtës
Published
9 hours agoon
April 20, 2026By
UBTNews
Ushtruesja e detyrës së Presidentes, Albulena Haxhiu, ka autorizuar sot dërgimin e pjesëtarëve të Forcës së Sigurisë së Kosovës (FSK) në operacionin ndërkombëtar paqeruajtës në Gaza. Ky vendim vjen fill pas miratimit në Kuvendin e Kosovës dhe shënon një hap historik për profilizimin e shtetit si kontribuues i sigurisë globale.
Në njoftimin e saj, Haxhiu theksoi se ky mision pasqyron rritjen e përgjegjësisë së Kosovës në arenën ndërkombëtare.
“Ky vendim pasqyron një Kosovë që e kupton sigurinë si detyrim ndaj qytetarëve të saj dhe si përgjegjësi ndaj paqes dhe rendit ndërkombëtar. Nga një vend që dikur kishte nevojë për mbështetjen e të tjerëve, Kosova sot merr përgjegjësi dhe jep kontribut në skenën ndërkombëtare”, deklaroi ajo.
Trupat e FSK-së do të shërbejnë si pjesë e Forcës Ndërkombëtare Stabilizuese, duke u rreshtuar krah partnerëve strategjikë në një nga zonat më të ndjeshme të globit. Sipas udhëheqëses së shtetit, ky angazhim dëshmon pjekurinë e institucioneve të sigurisë.
“Forca e Sigurisë së Kosovës është një institucion i ndërtuar me profesionalizëm dhe standarde të larta, e gatshme të shërbejë krah partnerëve tanë strategjikë. Pjesëmarrja në misione të tilla dëshmon pjekurinë shtetërore të Republikës sonë”, u bë e ditur në njoftim.
Ky mision në Gaza pason angazhimet e mëparshme të FSK-së në misione të ngjashme jashtë vendit, duke forcuar pozitën e Kosovës si një partnere e besueshme për paqen dhe stabilitetin ndërkombëtar.
Programi i Energjisë në UBT sjell praktikën në fokus përmes vizitave në industri
REL: Ballkani Perëndimor rrezikon të humbasë mbi 700 milionë euro nga Plani i Rritjes
Irani shqyrton pjesëmarrjen në bisedimet e paqes pas ndërhyrjes së Pakistanit; Trump dërgon delegacionin në rajon
Rasti “Banjska”: Aktgjykimi shpallet më 24 prill, të akuzuarit kërkojnë pafajësi
Kosova dërgon trupa në Gaza: Haxhiu autorizon pjesëmarrjen e FSK-së në misionin paqeruajtës
Ekstradohet nga Gjermania në Kosovë i kërkuari me letër rreshtim ndërkombëtar
Baleti Kombëtar i Kosovës në përgatitje intensive për premierën “Bletë”
Dienit Isufi shpallet “Ylli i Javës” në Superligë
”Mes Realiteteve”: Diskutim mbi artin dhe video-lojërat në Galerinë Kombëtare të Kosovës
Të kërkuara
-
Lajmet2 months agoUBT nderon Familjen Jashari me Dekoratën Jetësore të Nderit
-
Lajmet3 months agoStudentët e UBT-së në vizitë studimore në Presidencën e Republikës së Kosovës
-
Lajmet2 months agoPërfundon seanca e sotme në Hagë për pengim të drejtësisë
-
Lajmet1 month agoKoordinatorja e projektit AKIL-EU në UBT, prof. Manjola Zaçellari, referon në University of Oxford
