Lajmet

Si u bë çokollata e nxehtë pija e zgjedhur e dimrit?

Disa shekuj më parë, vetëm njerëzit shumë të pasur mund ta përballonin çmimin e një çokollate të nxehtë.

Published

on

Derisa fansat e Caramac po e vajtojnë ndërprerjen e prodhimit të çokollatës dhe çokollatat Animal Bars mbesin në nostalgjinë e fëmjërisë, lloje të ndryshme të çokollatave prodhohen. 

Megjithatë asnjëra nuk krahasohet me shijen që ofron çokollata e nxehtë. Për ne, është lehtësisht e arritshme duke u dorëzuar në formë qeseje ose duke e kërkuar atë në ndonjë kafene. Por disa shekuj më parë, vetëm njerëzit shumë të pasur mund ta përballonin çmimin e një çokollate të nxehtë – dhe ajo ofrohej në formë të lëngshme. Fjalët “nxehtë” dhe “pije”hynë në përdorim më vonë kur çokollatat e ngurta u shpikën (nga Fry’s of Bristol) në vitin 1847.

Kakaoja depërtoi në Evropë përmes Spanjës në vitin 1585, pasi Spanja kolonizoi Amerikën, dhe një dokumentar i titulluar “A Curious Treatise of the Nature and Quality of Chocolate” u përkthye nga gjuha origjinale spanjolle dhe u publikua në Angli në vitin 1640.

Dy vjet më vonë, edicioni i dytë i dokumentit u publikua nga James Wadsworth me titullin “Chocolate, Or and Indian Drinke”, ku mes tjerash u raportua se çokollata mund të blihet me “çmime të arsyeshme” nga librashitësi John Dakins në Holborn.

Çokollata kishte mbërritur në kryeqytet. Dhe shtëpia e parë që ofronte çokollatë – e reklamuar si “drejtuar nga një francez” – në Londër u hap në vitin 1657 në Queen’s Head Alley, afër Bishopsgate. Samuel Pepys e përmendi atë në shënimin e tij të ditarit të së mërkurës më 24 prill të vitit 1661: “U zgjova në mëngjes me dhimbje koke për shkak të pijes nga nata e kaluar, për të cilën ndihem keq; kësisoj dola në mëngjes për të pirë kafe me Z.Creed, dhe ai më ofroi çokollatë për të ma lehtësuar dhimbjen e stomakut”.

Popullariteti i kësaj pije të re të zbukuruar çoi në prodhimin e enëve për përgatitjen e çokollatës. George Garthorne, një argjendar londinez, prodhoi tenxheren më të hershme të njohur me emrin çokollatë e argjendtë në Angli në vitin 1685. Tutje u prodhua një mjet i njohur ndryshe si një mulli molinet, moulinet, molinillo, moussoir ose çokollatë, që ishte i nevojshëm për shkak të përqindjes së lartë të gjalpit të kakaos do të thoshte se kërkohej përzierje e fuqishme.

Në vitet 1690 u përshkuan me krijimin e White’s në Mayfair, shtëpisë me çokollatë të Saunders dhe Ozinda në St James’s Street dhe Kakao-Tree në Pall Mall. Me lëvozhgë agrume, jasemini, vanilje, myshk dhe amberg, çokollata ishte një produkt i shtrenjtë dhe për hyrja në shtëpitë e çokollatës ishte me tarifa.

Ata që kërkojnë çokollatën autentike dhe të hidhur për të pirë mund të këshillohen më mirë të ndjekin një recetë, si kjo nga libri i gatimit i Hannah Glasse rreth vitit 1805.

Dhe kësisoj me vazhdimin e viteve vetëm se u rrit përdorimi dhe prodhimi i saj. Porse kjo nënkuptonte se prodhimi i saj nuk ishte pije e zgjedhur për masat – derisa ndodhi prodhimi i saj. Në vitin 1729, George II lëshoi patentën për një makinë bluarëse për të bërë pluhur më të imët çokollatë.

Përfitues i asaj patente ishte Walter Churchman, i cili përdori një rrotë me energji uji për të shtypur më shumë kokrra në të njëjtën kohë. Ai e zhvendosi kompaninë e tij nga Bristol në Londër dhe prodhoi tableta çokollatë që do të treten më shpejt se produktet e bëra me dorë. Biznesi kaloi në duart e Joseph Fry dhe nën brezat e familjes Fry u bë prodhuesi më i madh komercial i çokollatës në Britani të Madhe, derisa në 1919 u bashkua me Cadbury’s.

Dhe kështu një filxhan çokollatë nuk ishte më vetëm në dorën e londinezëve të pasur – edhe pse përbërja e ëmbël qumështore e shërbyer tani ka pak ngjashmëri me pijen e njohur e aq të dashur nga klientela./UBTNews/

Lajmet

Komisioni miraton projektligjin për parandalimin e pastrimit të parave dhe financimit të terrorizmit

Published

on

Komisioni për të Drejtat dhe Interesat e Komuniteteve dhe Kthim ka miratuar me shumicë votash Projektligjin për ndryshimin dhe plotësimin e Ligjit për Parandalimin e Pastrimit të Parave dhe Luftimin e Financimit të Terrorizmit, nga aspekti i të drejtave dhe interesave të komuniteteve.

Kryetari i Komisionit, Fahrush Rexhepi, ka bërë të ditur se komisioni ka pranuar raportin nga Komisioni Funksional për Buxhet, i cili përmban 12 amendamente.

“Ne kemi marrë raportin nga Komisioni Funksional për Buxhet, ky raport ka 12 amendamente”, ka deklaruar Rexhepi, raporton EO.

Ndërkaq, shqyrtimi i fushëveprimit të Komisionit dhe i Planit të Punës për sesionin vjeshtor të vitit 2026 është shtyrë për mbledhjen e radhës./A.K/

Continue Reading

Lajmet

Përmbytjet në Stamboll: 14-vjeçari humb jetën nga rryma elektrike, mbi 2.500 raportime për motin e keq

Published

on

Reshjet e dendura të shiut kanë shkaktuar përmbytje të mëdha në Stamboll të Turqisë, ku një 14-vjeçar ka humbur jetën pasi dyshohet se ra në kontakt me energjinë elektrike gjatë vërshimeve.

Sipas mediave turke, i mituri me inicialet M. I. shkeli në një pellg uji në parkun Çukurbostan, në lagjen Balat të distriktit Fatih. Ai u dërgua pa ndjenja në spital, por ndërroi jetë pavarësisht përpjekjeve të mjekëve.

Moti i keq ka shkaktuar dëme të mëdha në qytetin me rreth 16 milionë banorë. Janë raportuar më shumë se 1.200 raste përmbytjesh, 15 rrëshqitje dheu dhe dhjetëra raste të personave të bllokuar nga uji i rrëmbyeshëm.

Shërbimet emergjente kanë pranuar gjithsej 2.518 raportime të lidhura me kushtet e këqija atmosferike.

Sipas të dhënave, reshjet kanë prekur 808 objekte banimi, 280 ambiente biznesi dhe 76 automjete. Shtëpi, dyqane, rrugë dhe nënkalime janë përmbytur, ndërsa shumë automjete kanë mbetur të bllokuara në ujë./A.K/

Continue Reading

Lajmet

Vazhdon rigjykimi ndaj Endrit Nikës, i akuzuar për vrasjen e të dashurës argjentinase

Published

on

Në Gjykatën Themelore në Prishtinë, këtë të enjte nga ora 13:00, do të vazhdojë seanca e rigjykimit ndaj Endrit Nikës, i akuzuar për vrasjen e të dashurës së tij, shtetase argjentinase, në Fushë-Kosovë në vitin 2023.

Në seancën e mbajtur të hënën, Nika është deklaruar sërish i pafajshëm për akuzën, duke thënë para trupit gjykues: “I pafajshëm 100 për qind”.

Më 19 shkurt 2026, Gjykata Themelore në Prishtinë e kishte dënuar Nikën me 18 vjet burgim. Megjithatë, Gjykata e Apelit e kishte aprovuar ankesën e mbrojtjes dhe e kishte kthyer rastin në rigjykim./A.K/

Continue Reading

Lajmet

Postoi foto me armë në rrjete sociale, dy persona shoqërohen në polici në Suharekë

Published

on

Dy persona janë shoqëruar në stacionin policor në Suharekë, pasi njëri prej tyre kishte publikuar në rrjetet sociale një fotografi me armë zjarri.

Sipas raportit të Policisë së Kosovës, rasti ka ndodhur më 7 tetor, rreth orës 10:30, në fshatin Krushic. Gjatë rastit është bërë e ditur se pistoleta me gaz i përkiste të dyshuarit tjetër.

Arma, së bashku me një karikator, është konfiskuar nga policia.

Me vendim të prokurorit, të dy të dyshuarit janë liruar, ndërsa rasti do të vazhdojë në procedurë të rregullt./A.K/

Continue Reading

Të kërkuara