Lajmet

Si të riciklojmë mbetjet hapësinore? NASA hap konkursin me çmime deri në 3 milionë dollarë

Published

on

NASA po sfidon publikun me një iniciativë inovative: të gjejë mënyra për të ricikluar mbetjet që krijohen në hapësirën e thellë. Për këtë, agjencia hapësinore është e gatshme të ofrojë deri në 3 milionë dollarë (2.74 milionë euro) për idetë më të mira që mund të transformojnë mbeturinat nga misionet hapësinore në produkte të përdorshme.

Me misionet e ardhshme hapësinore që do të zgjasin më shumë kohë dhe do të gjenerojnë mbetje si paketimet e ushqimit, veshjet e përdorura dhe materiale eksperimentale, NASA synon të gjejë zgjidhje që i kthejnë këto mbetje në burime të reja për eksplorim dhe shkencë.

Sfida e re, e quajtur LunaRecycle, ka për qëllim të zhvillojë teknologji që janë efikase në energji, kanë masë të ulët dhe ndikim minimal në mjedis, duke e bërë kështu eksplorimin hapësinor më të qëndrueshëm.

Amy Kaminski, një nga drejtueset e programit të NASA-s për çmimet dhe sfidat, theksoi se qëndrueshmëria është kyçe për çdo mision të ardhshëm: “Të operosh në mënyrë të qëndrueshme është një prioritet i madh për NASA-n, si për misionet në hapësirë, ashtu edhe për përparimet që bëjmë këtu në Tokë.”

Kjo sfidë përfshin dy kategori: njëra fokusohet në projektimin dhe zhvillimin e pajisjeve që mund të riciklojnë një ose më shumë lloje mbetjesh në sipërfaqen e Hënës, ndërsa tjetra përfshin krijimin e një sistemi virtual që mund të transformojë mbetjet në produkte të përdorshme për misionet e ardhshme, përcjellë UBTNews.

Kërkesa për menaxhimin e mbetjeve në hapësirë është e madhe. Astronautët gjenerojnë deri në 2,500 kilogramë mbeturina në vit, që mund të paraqesin rrezik për sigurinë e ekuipazhit. Aktualisht, në Stacionin Ndërkombëtar të Hapësirës, astronautët kanë në dispozicion një reaktor që përpunon disa mbetje, por kjo zgjidhje nuk mund të përdoret për misionet përtej orbitës së ulët të Tokës, siç janë ato në Hënë apo më tej.

Në përgatitje për misionet Artemis, NASA po shikon përpara drejt zgjidhjeve të qëndrueshme për menaxhimin e mbetjeve. Artemis II, që pritet të nisë në shtator të vitit 2025, do të jetë misioni i parë me ekuipazh që do të dërgojë njerëz afër Hënës që nga vitet ’70. Ky mision është pararendësi i Artemis III, që planifikon të zbarkojë astronautët e parë – përfshirë gruan e parë dhe personin e parë me ngjyrë – pranë Polit të Jugut hënor në vitin 2026.

NASA shpreson që zgjidhjet e sjella nga sfida LunaRecycle jo vetëm që do të ndihmojnë misionet e ardhshme hapësinore, por edhe të frymëzojnë praktika më të mira riciklimi këtu në Tokë./UBTNews/

Lajmet

Muzeu “Reporting House” anëtarësohet në rrjetin evropian të muzeve

Published

on

Muzeu “Reporting House” është anëtarësuar në Network of European Museum Organisations, një arritje e rëndësishme për promovimin e kulturës dhe kujtesës kolektive të Kosovës në arenën ndërkombëtare.

 

 

 

 

Continue Reading

Vendi

KQZ propozon 7 qershorin si datën më të përshtatshme për zgjedhjet e jashtëzakonshme

Published

on

By

Kryesuesi i Komisionit Qendror të Zgjedhjeve, Kreshnik Radoniqi, ka bërë të ditur se pas takimit me ushtruesen e detyrës së presidentes, Albulena Haxhiu, kanë kërkuar që 7 qershori të jetë data për organizimin e zgjedhjeve të jashtëzakonshme parlamentare.

Radoniqi sqaroi se kjo kërkesë vjen me qëllim që institucioni të ketë mjaftueshëm kohë për të bërë përgatitjet e duhura teknike, duke pasur parasysh kompleksitetin e procesit.

Ai vuri në dukje se ndonëse Gjykata Kushtetuese ka lënë si opsione 31 majin ose 7 qershorin, ky i fundit mbetet afati i fundit i mundshëm dhe më i favorizuari nga KQZ-ja.

“Sa i përket datës, kemi kërkuar që të kemi sa më shumë kohë, na duhen përgatitje sepse nuk është proces i lehtë. I mbetet presidentes. Gjykata Kushtetuese e ka caktu, 31 maji ose 7 qershori. Për ne është 7 qershori, tash i mbetet presidentes me vendos”, tha Radoniqi.

Sa i përket kostos së zgjedhjeve, ndonëse buxheti ende nuk është diskutuar zyrtarisht, besohet se shifra do të jetë e përafërt me proceset e kaluara, duke kapur vlerën e rreth 10 milionë eurove. Tashmë vendimi final për dekretimin e datës i mbetet presidencës.

Zgjedhjet e parakohshme, Haxhiu pret në takim kryetarin e KQZ-së

Pas skadimit të afatit kushtetues për zgjedhjen e kreut të shtetit, Kosova po përgatitet zyrtarisht për zgjedhje të parakohshme. Ushtruesja e detyrës së presidentes, Albulena Haxhiu, ka nisur sot konsultimet me kryetarin e KQZ-së, Kreshnik Radoniqin, për të koordinuar procesin elektoral që pritet të mbahet së shpejti.

Takimi ka nisur nën interesin e lartë të mediave, të cilat u lejuan të marrin pamje vetëm në nisje të bisedimeve. Ky zhvillim vjen menjëherë pas dështimit të djeshëm (28 prill) për të zgjedhur presidentin e ri, datë kjo që shënonte edhe afatin e fundit të përcaktuar nga Gjykata Kushtetuese.

Situata është rezultat i mungesës së një marrëveshjeje politike mes Lëvizjes Vetëvendosje të Albin Kurtit dhe partive opozitare.

Pa një konsensus për emrin e presidentit, vendi mbetet pa udhëheqës të rregullt, duke e çuar automatikisht popullin sërish drejt kutive të votimit. /Ekonomia online/

Continue Reading

Aktualitet

Pejë: Humb jetën një 43-vjeçar në vendin e punës

Published

on

By

Një ngjarje e rëndë ka ndodhur në fshatin Gllaviçicë të Pejës, ku një punëtor i moshës 43-vjeçare ka humbur jetën në vendin e tij të punës.

Rastin për UBTnews e ka konfirmuar zëdhënësi i Policisë për rajonin e Pejës, Fadil Gashi, i cili bëri të ditur se viktima ishte dërguar me lëndime në Emergjencën e Spitalit të Pejës, ku mjeku kujdestar ka konstatuar vdekjen e tij.

Sipas Policisë, në vendngjarje kanë dalë menjëherë të gjitha njësitë relevante për të nisur hetimet rreth rrethanave të këtij aksidenti fatal në punëtori. Për rastin është njoftuar edhe Prokurori i Shtetit, ndërsa po punohet intensivisht për zbardhjen e plotë të shkaqeve që çuan në këtë vdekje tragjike.

Continue Reading

lajme

Kosova dhe Japonia synojnë bashkëpunimin në mbrojtje dhe trajnime të përbashkëta

Published

on

By

Ministri i Mbrojtjes, Ejup Maqedonci, ka pritur në një takim zyrtar të Ngarkuarin me Punë në Ambasadën e Japonisë në Kosovë, Hiroyasu Tanigaki, me të cilin ka diskutuar për avancimin e raporteve dypalëshe në fushën e mbrojtjes.

Gjatë takimit u vu theksi te mbështetja e projekteve konkrete dhe zhvillimi i trajnimeve të përbashkëta në fusha me interes të ndërsjellë. Ministri Maqedonci dhe diplomati japonez nënvizuan se intensifikimi i vizitave të nivelit të lartë do të jetë një instrument kyç për forcimin e marrëdhënieve ndërmjet dy shteteve.

Maqedonci shprehu mirënjohjen e tij për mbështetjen e vazhdueshme të Japonisë për Kosovën ndër vite, duke konfirmuar përkushtimin për një partneritet të qëndrueshëm të bazuar në besim dhe vlera të përbashkëta.

Continue Reading

Të kërkuara