Lajmet

​Shqiptarët në jug të Serbisë: Fshirje nga adresat e banimit, mosnjohje e diplomave dhe gjuhë urrejtjeje

Published

on

Shqiptarët në Preshevë, Bujanoc dhe Medvegjë vazhdojnë të përballen me pasivizimin e adresave dhe shkeljen e të drejtave themelore të njeriut. Cili është qëndrimi i tyre? Dhe cili është qëndrimi i tyre ndaj shtetit të Serbisë?

Pasivizimi i adresave, mosrespektimi i dispozitave ligjore për gjuhën dhe arsimin, përfaqësimi i pabarabartë në institucionet publike dhe gjuha e urrejtjes janë vetëm disa nga problemet me të cilat përballet komuniteti shqiptar në Serbi.

Pasivizimi i adresave është një procedurë me të cilën Ministria e Punëve të Brendshme (MPB) fshin vendbanimin e një qytetari nga një adresë kur përcakton se ai nuk jeton atje. Pasojat janë humbja e të drejtës për kartë identiteti, kartë shëndetësore dhe votë. Shqiptarët në Preshevë, Bujanoc dhe Medvegjë përballen me këtë.

Redaktori i portalit online Folj, Jeton Ismailji, i tha “Vreme” se njeh njerëz që jetojnë dhe punojnë në Bujanoc, kanë shtetësi serbe, por prapëseprapë ata fshihen nga regjistri civil.

“Problemi është se policia kontrollon tri herë nëse dikush është në adresë, kështu që nëse nuk e gjen, e fshijnë nga regjistri. Dhe një person, për shembull, mund të jetë jashtë shtetit për një muaj. Komuniteti serb nuk e ka këtë problem. Unë njoh serbë që punojnë në Beograd ose Nish, kështu që ata nuk fshihen nga regjistri. Pra, është një praktikë selektive në lidhje me anëtarët e komunitetit shqiptar”, shpjegon Ismailji.

Ai shton se ka pasur një iniciativë të Ministrisë së të Drejtave të Njeriut dhe të Pakicave në këtë çështje për të zhvilluar një dialog me përfaqësuesit e shqiptarëve.

Është bardh e zi dhe mund të zgjidhet shumë lehtë – njerëzit punojnë këtu, fëmijët e tyre shkojnë në shkollë këtu, është shumë e lehtë të kontrollosh nëse jetojnë atje”, thekson Ismailji.

Rezultatet e regjistrimit të popullsisë të kryer në vitin 2022 regjistrojnë se në Serbi ka gjithsej 61,687 burra dhe gra shqiptare, sipas të dhënave të Zyrës së Statistikave të Republikës (RZS).

Kjo është dukshëm më shumë se regjistrimi i kryer në vitin 2011, kur rezultati ishte 5,809 banorë për shkak të bojkotit të shumicës së anëtarëve të komunitetit kombëtar shqiptar.

Sipas regjistrimit të fundit, komuniteti shqiptar është më i përfaqësuar në Preshevë, 31,340 prej tyre nga 33,449 banorë në atë komunë dhe Bujanoc, prej tyre 25,465 nga 41,068 banorë.

Gjithsej, në rajonin e Serbisë Jugore dhe Lindore, komuniteti shqiptar, sipas të dhënave zyrtare, ka 58,145 banorë, të dhëna nga RZS.

Mosnjohja e diplomave

Një problem tjetër me të cilin përballet komuniteti shqiptar është mosnjohja e diplomave të marra në Kosovë. Ismailji thotë se më shumë se 90 përqind e të rinjve shqiptarë diplomohen në universitet në Kosovë.

Për shkak të mosnjohjes së diplomave në Serbi, shumica migrojnë në vendet e Evropës Perëndimore – Gjermani, Austri ose Zvicër. Një pjesë e të rinjve qëndrojnë në Prishtinë ku kanë përfunduar studimet. Kështu, njerëz nga Vranja dhe disa qytete të tjera marrin punë që mund t’i bënin me një diplomë universitare.

Rezolutë dhe propozime për pozicionin e shqiptarëve

Deputeti i Parlamentit nga Bujanoci, Shaip Kamberi, i paraqiti Parlamentit të Serbisë një propozim mbi “Rezolutën mbi pozicionin e shqiptarëve në Luginën e Preshevës”, megjithatë kjo nuk u përfshi kurrë në rend të ditës.

Rezoluta kërkon zbatimin e marrëveshjeve nga viti 2001, 2009 dhe 2013, pezullimin e menjëhershëm të masave administrative për pasivizimin e adresave, respektimin e plotë të dispozitave ligjore mbi gjuhën dhe arsimin, përfaqësimin e shqiptarëve në institucionet publike, përpunimin të gjuhës së urrejtjes kundër shqiptarëve, krijimin e fondeve zhvillimore me mbështetje shtetërore dhe ndërkombëtare, shkroi “Bujanovačke”.

Për më tepër, kryetari i komunës së Bujanocit, Arbër Pajaziti, i paraqiti një propozim prej 10 pikash Ministrit të të Drejtave të Njeriut dhe të Pakicave, Demo Berishës, si dhe përfaqësuesve të Trupit Koordinues të Qeverisë së Serbisë për komunat e Preshevës, Bujanocit dhe Medvegjës, për të përmirësuar pozicionin e shqiptarëve. Ky takim shkaktoi edhe konflikte në skenën politike shqiptare.

Për më tepër, misioni i OSBE-së zhvilloi një plan me shtatë pika, i cili u miratua nga Qeveria e Serbisë në vitin 2013 për të përmirësuar pozicionin e shqiptarëve.

Ai parashikon integrimin e shqiptarëve në institucionet shtetërore, zhvillimin ekonomik të komunave të Bujanocit, Preshevës dhe Medvegjës, sigurinë e kësaj zone, të drejtën e përdorimit zyrtar të gjuhës, shkrimit dhe simboleve kombëtare, decentralizimin e gjyqësorit, përmirësimin e të drejtave të shqiptarëve në fushat e arsimit, kulturës dhe informacionit, shëndetësisë dhe mbrojtjes sociale. mbrojtje.

Deri më tani, pak është zbatuar.

Ismailji e sheh zgjidhjen në faktin që shteti i Serbisë të respektojë ligjet dhe Kushtetutën e tij sepse “atëherë nuk do të kishte nevojë për rezoluta, propozime prej shtatë ose dhjetë pikash”, transmeton Vreme.

“Kushtetuta e Serbisë është e qartë – përfaqësimi i komunitetit në institucionet shtetërore duhet të pasqyrojë numrin e anëtarëve të komunitetit që jetojnë në atë komunë. Kjo nuk zbatohet, kështu që jemi në situatën në të cilën ndodhemi”, përfundoi ai.

Continue Reading

Lajmet

Si njoftuan mediat në shqip për zhvillimet në Prekaz më 5 mars 1998

Published

on

By

Lufta në Prekaz zuri vendin dominant në lajmet e datës 5 mars 1998. E kuptueshme. Përballë propagandës së Serbisë, gazetarët shqiptarë kryen me shumë sukses punën e tyre, duke njoftuar opinionin e brendshëm dhe të jashtëm për çfarë po ndodhte në Kosovë.

Lajmi i parë, me shenjën URGJENT, u dha që në orët e para të mëngjesit.

Qendra për Informim e Kosovës solli këtë ditë të gjitha lajmet për zhvillimet në Prekaz e në krejt Drenicën, duke përdorur kryesisht burimet e saj nga terreni.

 

Edicioni i parë (ora 7:30)

URGJENT! GJENDJE DRAMATIKE NË LLAUSHË E NË PREKAZ

 Forcat serbe ua kanë mësyrë fshatrave

Forca të mëdha serbe po bëhen gati për të sulmuar fshatrat Prekaz dhe Llaushë të Skënderajt.
Një dëshmitar i besueshëm në Llaushë i tha QIK-ut se forcat serbe, në formacione ofanzive këmbësorie po i afrohen fshatit të tij nga tri anë të malit. Depërtimi ka filluar në orën pesë të mëngjesit.
Burimet e LDK-së njoftojnë për një gjendje të njëjtë edhe në fshatin Prekaz i Ulët.
Ndërkohë nga Mitrovica e Gllogoci njoftohet se forca të mëdha serbe po shkojnë në drejtim të Skënderajt.
Një burim i LDK-së në Gllogoc i tha QIK-ut në orën 6,30 min se drejt Skënderajt ishin nisur disa autoblinda me picgauerë dhe xhipa.
Në orën 7 po ky burim tha se në Gllogoc kishin arritur tre autobus me policë dhe disa kamionë.
Në orën 7, 20 një burim nga Skënderaj tha se forca të mëdha serbe me tanke e me autobus po arrijnë vazhdimisht për rreth fshatit Llaushë.
Një burim nga Prekazi tha në orën 7:25 se në moment po dëgjoheshin krisma armësh.
Burimet e LDK-së në Skënderaj thonë se pas masakrave të forcave serbe në Likoshan e Qirez, fshatarët e LLaushës e të Prekazit do të vetorganizohen në mbrojtje të familjeve dhe të shtëpive të veta.
Dega e LDK-së në Skënderaj dhe qytetarët e Drenicës u drejtojnë apel dramatik faktorëve ndërkombëtarë që të ndërhyjnë urgjentisht për të evituar një masakër të re të forcave serbe. /Ora: 7:30/

Edicioni i dytë u botua në orën 8:30.

Lajmet ishin: URGJENT! Në Prekaz shtihet me topa, në Llaushë u plagos me armë zjarri Miftar Rrecaj; Në Shipol të Mitrovicës nuk lejohet qarkullimi i njerëzve; Efekte katastrofale të luftës speciale.

Edicioni i tretë erdhi në orën 9:15: URGJENT! Nga Fabrika e Municionit në Skënderaj po shtihet me topa mbi Prekaz;

Në edicionin e katërt (ora 10:00) njoftohej se “Prekazi vazhdon të gjuhet me topa”. Njoftohej edhe për vendosjen e snajperistëve serbë rreth Presidencës dhe QIK-ut

Edicioni i pestë (ora 10:30) njoftonte për “Sulm masiv serb në një zonë të gjerë të Drenicës”.

Në edicionin e gjashtë (ora 11:50) njoftohej për një konferencë për shtyp, mbajtur nga këshilltari për informim i Kryetarit Rugova, Xhemajl Mustafa.

Lajmet e tjera të këtij edicioni ishin: Popullsia e Drenicës lëviz drejt Vushtrrisë; Kontakte të vështirësuara me fshatrat e Skënderajn; Radio Beogradi njoftoi për plagosjen e dy policëve afër Skënderajt.

Në edicionin e shtatë (ora 13:00) njoftohej se, pas gjuajtjeve nga larg, forcat serbe po u afrohen këmbë fshatrave të sulmuara.

Në edicionin e tetë ishin këta tituj: Dr. Rugova do të bisedojë me z. Robin Kuk; Përfaqësuesit e LDK-së takohen me z. Robin Kuk; Anëtarët e Kryesisë së LDK- së u nisën për në Vushtrri, Mitrovicë e Skënderaj; Situata në Drenicë e pandryshuar; Të larguarit nga vatrat e tyre po lëvizin në drejtim të Mitrovicës dhe të Gllogocit; Nga Spitali i Mitrovicës janë larguar të sëmurët shqiptarë; Gjendje e rëndë në Klinë; Në Prishtinë gjendje e tensionit; KMDLNJ: Lëvizje të forcave serbe në Junik; Të larguarit nga vatrat e veta arritën në Magurë të Lipjanit; Në Mitrovicë arriti Nikollas Hill; Këshilli për Organizimin e Protestave (KOP) shndërrohet në organ të përhershëm; Ollbrajt e Kinkel do të diskutojnë për Kosovën; Kinkel: Kosovën duhet ta bëjmë temë kryesore ndërkombëtare; Toni Bler foli për Kosovën; “Tajms”: NATO është shumë e shqetësuar për Kosovën; “Izvestia” shkruan se Millosheviqit duhet t’i lihen duart e lira në Kosovë; Apel i shtatë organizatave studentore nga Beogradi dhe Novi Sadi; AFP: Kronologji e ngjarjeve në Kosovë; Forca të mëdha policore po parakalojnë rrugëve të Podujevës; Në Bruksel 11 të rinj shqiptarë në ditën e tretë të grevës së urisë; Punëtorët e Institutit të Historisë apelojnë për pengimin e masakrës shtetërore serbe mbi shqiptarët në Kosovë; Shoqata e Intelektualëve të Drenicës apelon për për ndërprerjen e flakës në Drenicë; Akademia e Kosovës dënon ashpër masakrën policore në Drenicë; Policia dhe ushtria serbe kanë rrethuar disa fshatra të Vushtrrisë; Situatë e rëndë edhe në Pejë; “Human Rights Ëatch” kërkon hetime për masakrën e Drenicës; Rojteri njofton për të shtëna mbi policinë serbe dje në Prishtinë; Ndërpriten të gjitha aktivitetet sportive në Kosovë; Trajkoviqi dhe peshkopi Artemije paralajmëruan një vizitë në Tiranë?

Në edicionin e nëntë (ora: 16:00) botoheshin lajmet: Apel i kryetarit Rugova dërguar Klintonit, Blerit, Shirakut dhe Kolit të bëjnë trysni mbi regjimin e Beogradit; Kryetari Rugova bisedoi me telefon me ministrin britanik Kuk; Dr. R. Gjergji e B. Musmurati po qëndrojnë në Vushtrri; Në Prishtinë pasdite u mbyllën dyqanet; Podujevë: Policia u tërhoq nga qyteti i boshatisur nga njerëzit që në mesditë; Reagim i PSHDK-së për ngjarjet e sotme në Drenicë; Agjencia Rojter raportoi për sulmin e sotëm serb në Drenicë; “Kosovë, ne jemi me ty” është motoja e protestës që mbahet sot në Tetovë; PPD, PDSH, PRUP, PAD, RV dhe LGSH nesër në sheshin qendror të Shkupit organizojnë protestë;  Kiro Gligorov: Milosheviqi pret që të përzihet Shqipëria;  Qeveria shqiptare kërkon mbledhjen urgjente të Këshillit të Sigurimit të OKB‑së për situatën në Kosovë; Të veprojmë si një komb i vetëm në mbrojtje të interesave kombëtare; Ministri i jashtëm shqiptar kërkon zgjidhjen e problemit të Kosovës në rrugë paqësore;

Edicion i dhjetë (Ora 17,30) kishte këto lajmePërfaqësuesit e LDK-së u takuan me Ministrin Robin Kuk; Vazhdon sulmi në Prekaz, Vojnikë e Açarevë; Kumtesë e KI të LDK-së: Serbia po zhvillon luftë speciale propaganduese; Delegacioni i FG të LDK-së u prit në Zyrën amerikane në Prishtinë; Korrespondenti i “Rilindjes” arriti paradite deri në Prekaz të Poshtëm; Apel i PEN-Qendrës Shqiptare PEN-it Ndërkombëtar; Apel i Institutit të Historisë; Apel i Shoqatës së Intelektualëve të Drenicës; Apel i Kryqit të Kuq të Kosovës; Policia pengoi protestën e grave para Zyrës Amerikane në Prishtinë; Disa familje janë vendosur në Miradi të Epërme; Subjektet politike në Mitrovicë kërkojnë ndërhyrje për të shpëtuar popullin e Drenicës; Parlamenti shqiptar sonte mban një mbledhje të jashtëzakonshme; “Human Rights Ëatch” kërkon hetime për masakrën e Drenicës.

edicionin e njëmbëdhjetë (Ora 19,30) botohen lajmet: Shtrëngohet rrethimi i fshatit Llaushë; Qeveria e Malit të Zi kërkon dialog serbo- shqiptar me ndërmjetës ndërkombëtar; Në Tetovë u mbajt miting përkrahjeje për shqiptarët në Kosovë; Protestë në Preshevë kundër terrorit serb në Kosovë; KMDLNJ apelon për ndihmë te organizatat për mbrojtjen e të drejtave të njeriut; Suedia orvatet ta ngrisë çështjen e Kosovës në Këshillin e Sigurimit;

Ndërsa, edicioni i dymbëdhjetë kishte këto lajme: Në Skënderaj e rrethinë kanë pushuar të shtënat; Dr. Rexhep Gjergji: Lagja Jasharaj digjet flakë nga artileria serbe; Policia serbe pranon se i vrau sot së paku 20 shqiptarë; R. Gjergji e B. Musmurati qëndruan në Vushtrri; Komunikatë e Këshilltarit për Arsim të Kryetarit të Republikës së Kosovës, Dr.Zejnullah Rrahmani; Komesariati i Lartë i OKB-së për Refugjatë akuzon Beogradin se po i armatos refugjatët serbë në Kosovë.

Continue Reading

Vendi

Nesër në UBT mbahet mbledhje komemorative në nderim të jetës dhe veprës së profesorit Naim Krasniqi

Published

on

By

UBT organizon nesër mbledhje komemorative për të nderuar jetën dhe veprën e profesorit të ndjerë Naim Krasniqi, i cili u nda nga jeta duke lënë pas një trashëgimi të çmuar akademike dhe njerëzore.

Mbledhja komemorative do të mbahet në UBT, në ambientet e Parku Shkencor, Inovativ dhe Teknologjik i UBT-së, duke filluar nga ora 11:00.

Në këtë ceremoni përkujtimore do të marrin pjesë Rektori i UBT-së, Prof. Dr. Edmond Hajrizi, stafi akademik dhe administrativ, përfaqësues të institucioneve lokale, si dhe familja Krasniqi, miq dhe bashkëpunëtorë të profesor Naim Krasniqit.

Kjo mbledhje do të jetë një moment reflektimi dhe mirënjohjeje për kontributin e tij të vyer në procesin mësimor dhe në zhvillimin akademik të shumë gjeneratave të studentëve. Profesori Naim Krasniqi u dallua për profesionalizëm, përkushtim dhe korrektësi, duke qenë gjithmonë pranë studentëve dhe kolegëve me urtësi, dije dhe integritet.

Continue Reading

Vendi

Profesori i UBT-së, Hazir S. Çadraku, së bashku me Agron Shala, nga Instituti Hidrometeorologjik i Kosovës, publikojnë studim ndërkombëtar për cilësinë e ujërave të burimeve natyrore

Published

on

By

Profesorët e Fakultetit të Inxhinierisë së Ndërtimit dhe Infrastrukturës në UBT, Hazir S. Çadraku dhe Agron Shala, nga Instituti Hidrometeorologjik i Kosovës, kanë publikuar një artikull të rëndësishëm në revistën prestigjioze “Journal of Engineering Geology and Hydrogeology”, botim i Akademisë Bullgare të Shkencave, duke vendosur institucionin në qendër të hulumtimeve shkencore me ndikim rajonal dhe global.

Artikulli me titull “Evaluation of the quality of spring waters for their use for irrigation – case study: Central Part of the Republic of Kosovo”, trajton cilësinë e ujërave të burimeve natyrore dhe potencialin e tyre për përdorim në bujqësi, duke ofruar analiza të detajuara dhe rekomandime praktike për menaxhimin e qëndrueshëm të burimeve ujore.

Prof. Hazir S. Çadraku dhe Prof. Agron Shala kanë përdorur metoda moderne analitike dhe krahasime me të dhëna historike, duke arritur rezultate të rëndësishme për menaxhimin e burimeve ujore dhe zhvillimin e qëndrueshëm të sektorit bujqësor në Kosovë. Ky botim shënon një arritje të rëndësishme akademike dhe dëshmon kontributin e stafit të UBT-së në shkencën ndërkombëtare.

Revista “Engineering Geology and Hydrogeology” (ISSN 0204-7934 – Print, ISSN 2738-6996 – Online) është një botim me akses të hapur, i rishikuar nga ekspertë ndërkombëtarë, dhe referohet në bazat e të dhënave të njohura si Scopus, EBSCOhost-GeoRef, VINITI dhe CASSI (CAS Source Index).

Për të lexuar artikullin e plotë, vizitoni linkun zyrtar të revistës: Revista

Continue Reading

Lajmet

Caktohen çmimet tavan për naftën në Kosovë

Published

on

By

Ministrja e Industrisë, Ndërmarrësisë dhe Tregtisë, Mimoza Kusari-Lila, ka njoftuar sot se ka nënshkruar vendimin për caktimin e çmimeve të produkteve të naftës, si masë urgjente pas rritjes së menjëhershme të derivateve si pasojë e krizës në Lindjen e Mesme.

Sipas ministres, ky veprim erdhi pas monitorimit të rreptë të tregut dhe evidencave nga Dogana e Kosovës, ku u vërejt se rritja e çmimeve nga importi u reflektua menjëherë te konsumatori final.

Duke shpjeguar arsyet e kësaj ndërhyrjeje, Kusari-Lila theksoi se “ky vendim ishte i domosdoshëm për mbrojtjen e konsumatorëve dhe garantimin e konkurrencës së drejtë e të ndershme në tregun vendor”.

Me këtë rregullore të re, marzha tregtare maksimale është kufizuar në 2 euro centë për litër për shitjen me shumicë dhe 12 euro centë për litër për shitjen me pakicë.

Ministrja bëri të ditur se llogaritja e këtyre marzhave bëhet në përputhje me udhëzimet administrative në fuqi dhe se çdo tentativë për manipulim do të ndëshkohet.

Ajo paralajmëroi prani të shtuar të kontrollit në pikat e shitjes, duke u shprehur se “inspektorët do të jenë në terren për të mbikëqyrur zbatimin e këtij vendimi” dhe se “çdo shkelje apo moszbatim do të trajtohet sipas legjislacionit në fuqi”.

Vendimi pritet të hyjë në fuqi një ditë pas publikimit në Gazetën Zyrtare, me synimin kryesor që të stabilizojë tregun e brendshëm pas luhatjeve të fundit globale. Sipas ministres, ky akt synon që të sigurojë një treg të rregullt ku çmimet nuk rriten në mënyrë të paarsyeshme në kurriz të qytetarëve.

Continue Reading

Të kërkuara