Lajmet

Shkencëtarët pretendojnë se kanë zbuluar matësin e jetëgjatësisë

Published

on

Shkencëtarët kanë zhvilluar një kalkulator të ri online i cili mund të parashikojë se sa do të jetojnë të moshuarit. Një ekip nga Universiteti i Otavës, në Ontario, Kanada, thotë se mund të projektojë me saktësi vdekjen brenda gjashtë muajve.


Studiuesit e bazuan mjetin në të dhëna nga më shumë se 491 mijë njerëz të moshuar që morën kujdes në shtëpi prej vitit 2007 deri më 2013. Ekipi thotë se ky mjet po kalon një studim pilot në mjediset e komunitetit në Ontario dhe shpreson që mjekët dhe personeli i kujdesit shtëpiak të përdorin kalkulatorin për t’i ndihmuar ata të kuptojnë kujdesin që mund t’u nevojitet pacientëve të tyre.

“Llogaritësi lejon familjet dhe të dashurit e tyre ta planifikojnë pjesën e mbetur të jetës”, deklaroi autori kryesor Dr Amy Hsu, një profesor në Departamentin e Mjekësisë Familjare në Universitetin e Otavës.

“Për shembull, mund të ndihmojë një fëmijë të rritur të planifikojë kur të marrë një pushim nga puna për të qenë me një prind ose të vendosë kur të bëjë pushimet e fundit familjare së bashku”, vazhdoi Hsu.


Studiuesit thonë se mjeti përqendrohet në të moshuarit që përdorin ose kanë nevojë për kujdes shtëpiak dhe ka të ngjarë të vdesin brenda pesë viteve të ardhshme.

Për të përdorur kalkulatorin, përdoruesit u përgjigjen 17 pyetjeve në lidhje me shëndetin e tyre ose të anëtarit të familjes së tyre dhe aftësinë për t’u kujdesur për veten e tyre.Pasi kuptojnë moshën dhe gjininë e personit, llogaritësi pyet nëse pacienti është diagnostikuar me ndonjë  sëmundje si Alzheimer, kanceri, probleme të zemrës, hipertension apo sulm në tru. Pastaj shihet nëse rreziku i vdekjes së pacientit është i ulët, i moderuar, i lartë ose shumë i lartë. Llogaritësi ofron një rrezik vdekjeje në tre muaj, një vit apo pesë vite bazuar në përdoruesit me të njëjtat përgjigje.

Për më tepër, mjeti bën pyetje nëse pacientët kanë nevojë për mbështetje në aktivitetet e tyre të përditshme ose menaxhimin e shëndetit të tyre dhe sa mbështetje iu duhet për këto aktivitete./UBTNews

Leart Sveçla, student në Media dhe Komunikim në UBT

Pjesëmarrës i Akademisë Multimediale në kuadër të “Global Fest 2021”

Lajmet

Suharekë: Dyshohet se u godit nga rrufeja, vdes një person

Published

on

By

Një person në Suharekë ka humbur jetën pasi dyshohet se është goditur nga rrufeja.

Sipas raportit zyrtar të Policisë së Kosovës, rasti po trajtohet si “hetim i vdekjes”.

Në vendin e ngjarjes kanë dalë menjëherë autoritetet kompetente, si dhe ekipi mjekësor, ku mjeku kujdestar ka konstatuar vdekjen e viktimës, mashkull kosovar.

“Lidhur me rastin, vdekjen e viktimës mashkull kosovar i cili dyshohet se është goditur nga rrufeja e ka konstatuar mjeku kujdestar.

Me vendim të prokurorit trupi i pajetë i viktimës dërgohet për obduksion në Institutin e Mjekësisë Ligjore (IML) në Prishtinë”, njofton Policia.

Hetimet po vazhdojnë nga njësitet përkatëse, ndërsa raporti i obduksionit pritet të konfirmojë zyrtarisht shkakun e vdekjes. /E.A/

Continue Reading

Lajmet

Gjendet pa shenja jete një person në Podujevë

Published

on

By

Policia e Kosovës ka nisur hetimet lidhur me gjetjen e një trupit të pajetë të një burri në Podujevë. Ngjarja ka ndodhur të martën, më 30 qershor 2026, rreth orës 13:05.

Sipas raportit 24 orësh të Policisë, pas pranimit të informatës, në vendin e ngjarjes kanë dalë njësitet përkatëse dhe ekipi mjekësor, i cili ka konstatuar vdekjen e viktimës, shtetas kosovar.

Për rastin është njoftuar menjëherë prokurori i shtetit, me urdhër të të cilit janë ndërmarrë masat e para procedurale për zbardhjen e rrethanave.

“Lidhur me rastin është gjetur trupi i pajetë i viktimës mashkull kosovar, vdekjen e të cilit e ka konstatuar ekipi mjekësor në vendin e ngjarjes. Me vendim të prokurorit, trupi i pajetë është dërguar në Institutin e Mjekësisë Ligjore (IML) për obduksion”, bëhet e ditur në njoftim.

Rasti po trajtohet nga organet e hetuesisë si “hetim mbi vdekjen”, ndërsa rezultatet e autopsisë pritet të përcaktojnë shkakun e saktë të vdekjes së viktimës. /E.A/

Continue Reading

Lajmet

Arrestohet një person në Prishtinë, dyshohet për dhunim

Published

on

By

Policia e Kosovës ka arrestuar një person në Prishtinë nën dyshimin për kryerjen e veprës penale “dhunim”.

Sipas raporti 24-oresh, bëhet me dije se i dyshuari dhe viktima janë të dy shtetas kosovarë.

“Është raportuar se i dyshuari mashkull kosovar ka kryer veprën e lartcekur ndaj viktimës femër kosovare. Lidhur me rastin, i dyshuari është arrestuar dhe pas intervistimit, i njëjti me vendim të prokurorit dërgohet në mbajtje”, thuhet në njoftimin e Policisë.

Rasti tashmë ka kaluar në fazën e hetimeve të mëtejshme në koordinim me organet e drejtësisë, ndërsa i dyshuari mbetet në ndalim policor. /E.A/

Continue Reading

Lajmet

36 vjet nga Deklarata Kushtetuese e 2 Korrikut, akti që hapi rrugën drejt pavarësisë së Kosovës

Published

on

Sot shënohen 36 vjet nga miratimi i Deklaratës Kushtetuese të 2 Korrikut 1990, një prej akteve më të rëndësishme në historinë moderne të Kosovës dhe një moment vendimtar në rrugën drejt shtetësisë.

Më 2 korrik 1990, 111 delegatë shqiptarë të Kuvendit të Kosovës miratuan Deklaratën Kushtetuese, me të cilën Kosova u shpall njësi e veçantë dhe e barabartë në kuadër të federatës, përkatësisht konfederatës së atëhershme jugosllave.

Për shkak se ndërtesa e Kuvendit ishte e rrethuar nga forcat policore dhe ushtarake serbe, delegatët e shpallën deklaratën jashtë objektit të parlamentit, duke sfiduar presionin e regjimit të kohës dhe duke shënuar një akt të guximshëm politik.

Deklarata e 2 Korrikut konsiderohet si dokumenti i parë institucional që hodhi themelet e procesit të pavarësimit të Kosovës nga Serbia, duke shprehur qartë vullnetin politik për barazi me republikat e tjera të ish-Jugosllavisë.

Ky akt historik u bë bazë për zhvillimet e mëvonshme politike dhe juridike, përfshirë miratimin e Kushtetutës së Kaçanikut më 7 shtator 1990 dhe referendumin për pavarësi, duke i hapur rrugën shpalljes së pavarësisë së Republikës së Kosovës më 17 shkurt 2008./A.K/

Continue Reading

Të kërkuara