Kulturë
Shkencat Kompjuterike, profesion që po thyen stereotipat gjinorë në Kosovë
Published
5 years agoon
By
Betim GashiShumë gra zgjedhin të mos ndjekin studimet në shkencat kompjuterike, shkaku i stereotipave të krijuara, perceptime që i sfidojnë dhe i ndalojnë ato në formimin e karrierës profesionale.
Por, kjo nuk ka penguar shumë gra tjera që të jetësojnë ëndrrën e tyre, teksa aftësitë në shkencë, teknologji, inxhinieri dhe matematikë, i shndërruan në rol që formësojnë shoqërinë.
Krahas rritjes së shpejtë të kësaj fushe, po rritet edhe interesimi dhe përzgjedhja si profesion për të studiuar në UBT, ku suksesshëm studentet po arrijnë të kenë edhe karrierë në sektorin e ICT-së.
Shumë të diplomuara në këto drejtime në UBT, tani më udhëheqin biznese inovative, punojnë në kompani të ndryshme botërore, janë angazhuar në pozita koordinuese, udhëheqëse dhe si staf akademik e administrativ, por edhe janë të angazhuara në shumë institucione shtetërore.
Vesa Morina ka mbaruar studimet në Fakultetin Shkenca Kompjuterike në UBT. Ajo tashmë është punësuar në UBT, në pozitën e asistentes, teksa ka qenë pjesë e programit Erasmus+ në Universitetin “Nova de Lisboa”, në Portugali.
Ajo theksoi se të studiosh në Shkenca Kompjuterike është një vendim i qëlluar, ngaqë mbi gjitha është fitimprurës. Sipas saj, në kohën moderne ky drejtim nuk duhet të klasifikohet si profesion i meshkujve, për siç tha, sepse edhe gratë kanë aftësi profesionale.
“Në institucionin ku ligjëroj ka numër të madh të studentëve të gjinisë mashkullore, por viti në vit po shkojmë drejt një kuptimi se nuk është profesion i gjinisë, por i aftësive që posedon personi në zgjidhjen e problemeve. Përderisa keni aftësitë e duhura për të përfunduar punën me sukses në vendet me ambient të punës, nuk duhet të këtë paragjykime, ose të paktën unë kam pas fatin të mos kem një përvojë të tillë në ambientet e punës të deri më tanishme”, potencoi ajo.

Tutje, Vesa tha se gratë duhet të kyçen në këtë drejtim, të realizojnë ëndërron e tyre dhe të sistemohen në vende pune brenda dhe jashtë vendit.
“Inkurajoj të gjithë, por sidomos vajzat të kyçen në këtë drejtim, i cili është një drejtim me shumë sfida por kënaqësia pas përfundimit të punës e tejkalon çdo lodhje që mundesh me has gjatë rrugës. Ndjehet nevoja për sa më shumë vajza në fushën e teknologjisë, dhe gjithçka që ju nevojitet është vendosmëria dhe vetëbesimi”, tha ajo.

Rrugëtim të suksesshëm profesional pati edhe ish-studentja Diellza Berisha. Ajo mbaroi studimet për Shkenca Kompjuterike në UBT, ndërkaq sot ajo në pozitën e ligjërueses së lëndëve të matematikës dikrete, hyrje në algoritme, inxhinieri e web-it, simulim dhe vizualizim, po i përcjell njohuritë tek studentët e rinj.
“Frymëzimi dhe ideja për të filluar studimet në fushën e Shkencave Kompjuterike dhe Inxhinierisë, në nivelin BSc, e pastaj edhe në nivelin MSc, ka qenë se kjo fushë është bërë pjese e pandashme e jetesës individuale dhe shoqërore në tërësi. Të gjitha aktivitetet punuese, kreative dhe prodhuese tani janë të mbështetura direkt ose indirekt nga teknologjia informative dhe si e tillë ka nevojë të zhvillohet dhe avancohet në mënyrë të vazhdueshme”, tha ajo.

Diellza tha se UBT i ofroi gjitha mundësitë, si në pjesën akademike dhe në aspektin e infrastrukturës, që ajo të gëzojë sukseset e deritanishme. Ajo tregoi se ka injoruar paragjykimet e mundshme, teksa ishte fokusuar vetëm në profesionin që kishte zgjedhur, e që është ndër profesionet më të kërkuara në botë.
“Fillimisht shkencat elektro-teknike janë konsideruar në një mënyrë si profesion më tepër ‘mashkullore’. Në kohën kur unë jam regjistruar në këtë institucion, në gjeneratën tonë numri gjinisë femërore ka qenë pothuajse formal, teksa sot gjërat kanë ndryshuar. Numri është disa here me i lartë që tregon se ka filluar të kuptohet me drejt roli në ketë drejtim t edukimit dhe mundësive të tërësishme që ofron kjo fushë”, theksoi Diellza.
Fakulteti i Shkencave Kompjuterike dhe Inxhinieri në UBT, është më i madhi i kësaj fushe në vend dhe rajon, pasuar nga Fakulteti Sistemet e Informacionit dhe Menaxhim i Mekatronikës, ku janë programe që çdo vit pranojnë qindra studente femra, numër që vazhdon të rritet nga viti në vit.
Deri më sot, mbi 2000 studente që kanë filluar ndërtimin profesional në fushën e teknologjisë në këtë institucion, të cilat konkretisht po zhvillojnë aftësitë e tyre në infrastrukturë moderne dhe në laboratorët më të sofistikuar të teknologjisë informative dhe robotikës.
You may like
Sot, më 13 shkurt, në mbarë botën shënohet Dita Botërore e Radios, një ditë e shpallur nga UNESCO për të vlerësuar rolin dhendikimin e radios në informimin, edukimin dhe fuqizimin e shoqërisë.
Radio mbetet një nga mediumet më të vjetra, por edhe më të qëndrueshme të komunikimit, duke arritur miliona dëgjues çdo ditë, qoftë përmes valëve tradicionale apo platformave digjitale. Në kohë krizash, emergjencash apo fatkeqësish natyrore, radio ka dëshmuar se është burim i shpejtë dhe i besueshëm informacioni.
Në Kosovë, radiot lokale dhe kombëtare vazhdojnë të luajnë rol të rëndësishëm në jetën publike, duke sjellë lajme, emisione kulturore, muzikë dhe debate që pasqyrojnë zërin e komunitetit.
Në një botë që ndryshon me shpejtësi, radio vazhdon të mbetet një zë i qëndrueshëm, i afërt dhe i besueshëm për qytetarët. Dita Botërore e Radios na rikujton se forca e saj nuk qëndron vetëm në valët që transmeton, por në besimin që ndërton çdo ditë me dëgjuesit.
Radio mbetet një urë lidhëse mes njerëzve, ideve dhe komuniteteve, duke dëshmuar se fjala ka ende fuqinë të informojë, të frymëzojë dhe të bashkojë.
Kulturë
Brenda “Farmacisë së Shpirtit”: Biblioteka Mesjetare e Shën Galit
Published
2 days agoon
February 11, 2026By
UBTNEWS
Në zemër të Zvicrës lindore gjendet Biblioteka e Abacisë së St Gallen, një nga bibliotekat baroke më të ruajtura në botë, që ka mbijetuar për 1,300 vjet. Me rafta të mbushura me dorëshkrime mesjetare, globet tokësore dhe qiellore, mumiet egjiptiane dhe kabinetet e kurioziteteve nga e gjithë bota, biblioteka ngjall mahnitje dhe adhurim tek vizitorët.
“Shumë nga dorëshkrimet origjinale janë ende aty ku janë shkruar, studiuar dhe ruajtur për mijëra vjet,” tregon Albert Holenstein, drejtori i Qendrës së Trashëgimisë Kulturore Kishtare në bibliotekë. Koleksioni përfshin mbi 160,000 dorëshkrime dhe libra të printuar herët, duke përfshirë më shumë se 2,100 kodekse mesjetare.
Biblioteka ka mbijetuar shekuj trazirash fetare dhe politike, duke ruajtur një nga thesaret më të mëdhenj intelektualë të Europës. Përveç librave, vizitorët mund të shijojnë arkitekturën baroke, freske tavanore, galeri ballkoni dhe oborre të mahnitshme.
Sot, rreth 190,000 vizitorë vizitojnë bibliotekën çdo vit, duke e bërë atë një pikë kryesore të trashëgimisë kulturore dhe historike të Zvicrës. Një vend ku njohuria, historia dhe arti bashkohen, dhe ku lexuesit mund të ndjejnë magjinë e dijes të përjetshme. /BBC/
Kulturë
Peticion online për njohjen e plisit shqiptar nga UNESCO
Published
3 days agoon
February 10, 2026By
UBTNEWS
Një peticion i ri po mbledh nënshkrime nga qytetarët shqiptarë, me qëllim që UNESCO ta njohë plisin shqiptar si një artefakt zyrtar kulturor dhe ta përfshijë në listën e Trashëgimisë Kulturore Jomateriale të Botës.
Hartuesit e peticionit theksojnë se njohja ndërkombëtare do të nderonte trashëgiminë kulturore shqiptare dhe do të siguronte që brezat e ardhshëm ta njohin dhe ta çmojnë këtë pjesë të rëndësishme të identitetit kombëtar.
Sipas tyre, renditja e plisit në listën e UNESCO-s mund të rrisë edhe turizmin, pasi vizitorët ndërkombëtarë do të kenë mundësinë të përjetojnë kulturën shqiptare në mënyrë autentike. Plisi, një pjesë e pandashme e veshjeve tradicionale shqiptare për shekuj me radhë, është simbol i traditave dhe lidhjes ndërbreznore.
Hartuesit paralajmërojnë se ai rrezikon të marginalizohet pa njohjen dhe mbrojtjen e duhur ndërkombëtare. Peticionit i ftohen qytetarët të bashkohen për të mbështetur njohjen e plisit nga UNESCO, duke kontribuar në ruajtjen e trashëgimisë kulturore shqiptare për të mirën e komunitetit lokal dhe global. /Atsh/ D.L
Të shtunën (07.02.2026) u shënuan gjashtë vjet nga shkuarja në amshim e ikonës së muzikës shqiptare, Nexhmije Pagarusha, e njohur për publikun si Bilbili i Kosovës.
E lindur në maj të vitit 1933 në Malishevë, Nexhmije Pagarusha e nisi karrierën muzikore në vitin 1948 në Radio Prishtinë, duke u shndërruar në një nga zërat më të veçantë dhe më të dashur të muzikës shqiptare.
Karrierën si këngëtare e përmbylli në vitin 1984. Përveç muzikës, ajo ishte aktive edhe si aktore filmi dhe teatri.
Për kontributin e saj të jashtëzakonshëm artistik, Pagarusha u nderua me çmimin “Nderi i Kombit” nga Presidenca e Shqipërisë, si dhe me titullin “Artiste e Merituar” nga Presidenca e Kosovës.
Nexhmije Pagarusha u nda nga jeta në moshën 86-vjeçare, duke lënë pas pesë albume dhe 88 këngë, ndër to këngët e pavdekshme “Baresha” dhe “Zambaku i Prizrenit”. Ajo do të kujtohet gjithmonë si një yll i pashuar i muzikës shqiptare dhe një figurë frymëzuese për brezat e rinj të artistëve.
Shtyhet seanca për miratimin e projektbuxhetit 2026
Kuvendi ratifikon marrëveshjen 90.3 milionë me Bankën Botërore
Iraku nis riatdhesimin e mijëra luftëtarëve të ISIS-it dhe kërkon mbështetje ndërkombëtare për sigurinë
REL:Konferenca e Munihut-Merz bën thirrje për “ringjalljen” e besimit transatlantik
Miratohet Plani i Rritjes: Kosova përfiton 882 milionë euro nga BE-ja
BE-ja rishikon fondet për Serbinë: Ligjet e reja për drejtësinë “zbehin besimin”
Self: Mbështetje e palëkundur e SHBA-së për Kosovën dhe lidershipin e Osmanit
LDK: Drejtësia nuk mund të jetë selektive, ajo duhet të vlejë për të gjithë
Ministrja “Diella” bëhet temë edhe në CNN
Të kërkuara
-
Lajmet nga UBT3 months agoProfesorët e UBT-së publikojnë studim shkencor mbi cilësinë e ujërave nëntokësore në Komunën e Suharekës
-
Lajmet nga UBT2 months agoMe shumicë votash, Vesa Shatri zgjidhet Kryetare e re e Këshillit Studentor të UBT-së
-
Lajmet nga UBT3 months agoNga klasa në praktikë! Studentët e drejtimit Media dhe Komunikim vizitojnë shtypshkronjën e UBT-së
-
Lajmet nga UBT2 months agoNjohja me proceset profesionale televizive, vizita e studentëve të Media dhe Komunikim në Klan Kosova
