Shumë gra zgjedhin të mos ndjekin studimet në shkencat kompjuterike, shkaku i stereotipave të krijuara, perceptime që i sfidojnë dhe i ndalojnë ato në formimin e karrierës profesionale.
Por, kjo nuk ka penguar shumë gra tjera që të jetësojnë ëndrrën e tyre, teksa aftësitë në shkencë, teknologji, inxhinieri dhe matematikë, i shndërruan në rol që formësojnë shoqërinë.
Krahas rritjes së shpejtë të kësaj fushe, po rritet edhe interesimi dhe përzgjedhja si profesion për të studiuar në UBT, ku suksesshëm studentet po arrijnë të kenë edhe karrierë në sektorin e ICT-së.
Shumë të diplomuara në këto drejtime në UBT, tani më udhëheqin biznese inovative, punojnë në kompani të ndryshme botërore, janë angazhuar në pozita koordinuese, udhëheqëse dhe si staf akademik e administrativ, por edhe janë të angazhuara në shumë institucione shtetërore.
Vesa Morina ka mbaruar studimet në Fakultetin Shkenca Kompjuterike në UBT. Ajo tashmë është punësuar në UBT, në pozitën e asistentes, teksa ka qenë pjesë e programit Erasmus+ në Universitetin “Nova de Lisboa”, në Portugali.
Ajo theksoi se të studiosh në Shkenca Kompjuterike është një vendim i qëlluar, ngaqë mbi gjitha është fitimprurës. Sipas saj, në kohën moderne ky drejtim nuk duhet të klasifikohet si profesion i meshkujve, për siç tha, sepse edhe gratë kanë aftësi profesionale.
“Në institucionin ku ligjëroj ka numër të madh të studentëve të gjinisë mashkullore, por viti në vit po shkojmë drejt një kuptimi se nuk është profesion i gjinisë, por i aftësive që posedon personi në zgjidhjen e problemeve. Përderisa keni aftësitë e duhura për të përfunduar punën me sukses në vendet me ambient të punës, nuk duhet të këtë paragjykime, ose të paktën unë kam pas fatin të mos kem një përvojë të tillë në ambientet e punës të deri më tanishme”, potencoi ajo.
Tutje, Vesa tha se gratë duhet të kyçen në këtë drejtim, të realizojnë ëndërron e tyre dhe të sistemohen në vende pune brenda dhe jashtë vendit.
“Inkurajoj të gjithë, por sidomos vajzat të kyçen në këtë drejtim, i cili është një drejtim me shumë sfida por kënaqësia pas përfundimit të punës e tejkalon çdo lodhje që mundesh me has gjatë rrugës. Ndjehet nevoja për sa më shumë vajza në fushën e teknologjisë, dhe gjithçka që ju nevojitet është vendosmëria dhe vetëbesimi”, tha ajo.
Rrugëtim të suksesshëm profesional pati edhe ish-studentja Diellza Berisha. Ajo mbaroi studimet për Shkenca Kompjuterike në UBT, ndërkaq sot ajo në pozitën e ligjërueses së lëndëve të matematikës dikrete, hyrje në algoritme, inxhinieri e web-it, simulim dhe vizualizim, po i përcjell njohuritë tek studentët e rinj.
“Frymëzimi dhe ideja për të filluar studimet në fushën e Shkencave Kompjuterike dhe Inxhinierisë, në nivelin BSc, e pastaj edhe në nivelin MSc, ka qenë se kjo fushë është bërë pjese e pandashme e jetesës individuale dhe shoqërore në tërësi. Të gjitha aktivitetet punuese, kreative dhe prodhuese tani janë të mbështetura direkt ose indirekt nga teknologjia informative dhe si e tillë ka nevojë të zhvillohet dhe avancohet në mënyrë të vazhdueshme”, tha ajo.
Diellza tha se UBT i ofroi gjitha mundësitë, si në pjesën akademike dhe në aspektin e infrastrukturës, që ajo të gëzojë sukseset e deritanishme. Ajo tregoi se ka injoruar paragjykimet e mundshme, teksa ishte fokusuar vetëm në profesionin që kishte zgjedhur, e që është ndër profesionet më të kërkuara në botë.
“Fillimisht shkencat elektro-teknike janë konsideruar në një mënyrë si profesion më tepër ‘mashkullore’. Në kohën kur unë jam regjistruar në këtë institucion, në gjeneratën tonë numri gjinisë femërore ka qenë pothuajse formal, teksa sot gjërat kanë ndryshuar. Numri është disa here me i lartë që tregon se ka filluar të kuptohet me drejt roli në ketë drejtim t edukimit dhe mundësive të tërësishme që ofron kjo fushë”, theksoi Diellza.
Fakulteti i Shkencave Kompjuterike dhe Inxhinieri në UBT, është më i madhi i kësaj fushe në vend dhe rajon, pasuar nga Fakulteti Sistemet e Informacionit dhe Menaxhim i Mekatronikës, ku janë programe që çdo vit pranojnë qindra studente femra, numër që vazhdon të rritet nga viti në vit.
Deri më sot, mbi 2000 studente që kanë filluar ndërtimin profesional në fushën e teknologjisë në këtë institucion, të cilat konkretisht po zhvillojnë aftësitë e tyre në infrastrukturë moderne dhe në laboratorët më të sofistikuar të teknologjisë informative dhe robotikës.
Ministria e Kulturës dhe Turizmit ka bërë të ditur se është publikuar lista e guidave turistike të licencuara të Republikës së Kosovës.
Lista tashmë është e qasshme në uebfaqen e Ministrisë dhe përmban të dhëna për guidat e licencuara, përfshirë llojin e licencës dhe kontaktet e tyre, duke u mundësuar qytetarëve dhe vizitorëve qasje më të lehtë në shërbimet profesionale turistike.
Sipas Ministrisë, lista do të përditësohet vazhdimisht, ndërsa të gjitha guidat turistike që ushtrojnë veprimtarinë në Kosovë dhe ende nuk janë pjesë e saj janë ftuar të plotësojnë dokumentacionin përkatës për t’u përfshirë në regjistrin zyrtar.
Ky hap synon rritjen e standardeve në sektorin e turizmit dhe ofrimin e informacionit më të organizuar për vizitorët që zgjedhin Kosovën si destinacion./A.K/
Është ndarë nga jeta në moshën 89-vjeçare akademik Emin Riza, një nga figurat më të rëndësishme të studimeve mbi trashëgiminë kulturore dhe arkitekturën tradicionale shqiptare.
Akademia e Shkencave e Shqipërisë ka shprehur ngushëllime për familjen, miqtë dhe komunitetin akademik, duke vlerësuar kontributin e jashtëzakonshëm të Rizës në ruajtjen dhe promovimin e trashëgimisë kulturore kombëtare.
I lindur më 3 korrik 1937 në Shkodër, Emin Riza zhvilloi një karrierë të gjatë si studiues, pedagog dhe specialist në Institutin e Monumenteve të Kulturës, duke lënë gjurmë të rëndësishme në dokumentimin dhe mbrojtjen e monumenteve shqiptare.
Ndër veprat e tij më të njohura janë “Qyteti-Muze i Gjirokastrës” dhe monografia “Banesa shqiptare me qoshk”. Ai ishte autor i 16 monografive dhe 134 artikujve shkencorë në revista të specializuara.
Emin Riza ishte gjithashtu kryeredaktor i revistave “Studia Albanica” dhe “Monumentet”, si dhe një nga kontribuuesit në përgatitjen e dosjeve të Gjirokastrës dhe Beratit për UNESCO-n.
Për kontributin e tij shumëvjeçar, ai ishte nderuar me titullin “Qytetar Nderi” i Gjirokastrës dhe Beratit. Homazhet për akademikun Emin Riza do të mbahen sot në Tiranë, ndërsa ceremonia e varrimit do të zhvillohet në varrezat e Tufinës./A.K/
Arkeologët kanë zbuluar një nekropol rreth 2,500-vjeçar nën fabrikën historike të makaronave “Garofalo” në Gragnano, pranë Napolit, gjatë gërmimeve të kryera për një zgjerim industrial.
Sipas Institucionit të Arkeologjisë, Arteve të Bukura dhe Peizazhit për Zonën Metropolitane të Napolit (Soprintendenza ABAP Napoli), varrezat datojnë nga periudha arkaike, midis shekujve VIII dhe VI para erës sonë, kur rajoni i Kampanias ishte një qendër ku ndërthureshin kulturat vendase, greke dhe etruske.
Në vendngjarje janë zbuluar 85 varre, të cilat besohet se i përkisnin, të paktën pjesërisht, elitës së pasur të shekullit VI para erës sonë.
Gërmimet nxorën në dritë enë qeramike të zbukuruara, stoli, armë, si dhe objekte të importuara nga Egjipti dhe Etruria. Veçanërisht të rëndësishme konsiderohen materialet organike të ruajtura brenda disa varreve, përfshirë pëlhura, objekte druri dhe shporta të thurura, të cilat zakonisht shkatërrohen me kalimin e kohës.
Sipas ekspertëve, zbulimi dëshmon për lidhjet tregtare dhe kulturore që Kampania kishte me Greqinë, Egjiptin, Etrurinë dhe Mesdheun lindor, ndërsa ofron informacion të ri për zakonet e varrimit dhe jetën e përditshme në periudhën pararomake.
“Zbulimi i nekropolit të Via dei Pastai në Gragnano është rezultat i një bashkëpunimi të suksesshëm publiko-privat. Artefaktet e gjetura dhe gjendja e jashtëzakonshme e ruajtjes së tyre ofrojnë njohuri të reja për zhvillimin e vendbanimeve në këtë rajon gjatë periudhës arkaike”, ka deklaruar Luigi La Rocca, drejtues i Departamentit për Mbrojtjen e Trashëgimisë Kulturore në Ministrinë italiane të Kulturës.
Pas dokumentimit, zona do të mbulohet sërish, ndërsa studiuesit do të vazhdojnë analizat mbi artefaktet dhe mbetjet njerëzore, me synim të zbulojnë më shumë rreth jetës dhe kushteve të banorëve të asaj kohe./A.K/
Në Prizren ka nisur zyrtarisht edicioni i pestë i Festivalit Ndërkombëtar të Teatrit në Hapësirë të Hapur, Prizren Fest, i cili nga data 21 deri më 27 korrik do të shndërrojë qytetin në një skenë gjigante artit. Programi i sivjetmë sjell një gërshetim shfaqjesh teatrale, performancash street-art, koncertesh, stand-up komedi dhe punëtori artistike me pjesëmarrjen e trupave nga 10 shtete të botës, përfshirë me vendet si Italia, Franca, Brazili, Spanja e Kanada.
Mbrëmja hapëse u mbajt në Shtëpinë e Kulturës “Xhemajli Berisha”, ku morën pjesë figura të larta shtetërore e lokale, si dhe artdashës të shumtë. Perdeja e festivalit u ngrit me performancën sllovene “Borderless Body”.
Pikat kryesore të programit sipas ditëve:
22 Korrik: Shfaqja “Darkness Picnic” (Itali) në Parkun e Universitetit (18:30) dhe “Souvenirs” (Francë) te Teatri i Lumit (21:30).
23 Korrik: Performanca “Mission Roosevelt” (Francë) te Shatërvani (20:00) dhe drama “Lysistrata” (Turqi) në hapësirën e ITP-së (21:30).
24 Korrik: Drama “Babai” (Maqedoni e Veriut) në teatrin “Bekim Fehmiu” (20:00) dhe koncerti i “Zanat Vocal Ensemble” te Lidhja e Prizrenit (22:00).
25 Korrik: Shfaqja eksperimentale “A Scream in the Dark” (Brazil) në ambientet e Burgut të Qytetit (20:30) dhe “Pylli” (Kosovë) te teatri i qytetit (21:30).
26 Korrik: Bashkëprodhimi francezo-shqiptar “Mall / Longing” te Katedralja Katolike (20:30), Stand-up komedi te Abi Çarshia (21:00) dhe “Última Planta” (Spanjë) te Lidhja e Prizrenit (21:30).
27 Korrik: Mbyllja me performancën “The Body Symphonic” (Kanada-Holandë) te Këndi i Sinan Pashës (21:00)
Aktivitete shtesë & qasja: Më 23 dhe 24 korrik do të mbahet edhe masterklasa e aktrimit “The Guhelli Technique – Emotional Core Acting”. Organizatorët njoftojnë se të gjitha shfaqjet dhe aktivitetet janë plotësisht falas për të gjithë publikun. /E.A/