Lajmet

Shifra të reja për vdekjet gjatë protestave në Kazakistan

Ndër të vrarët janë 206 civilë dhe 19 oficerë policie dhe ushtarë.

Published

on

Gjatë trazirave në Kazakistan janë vrarë më shumë njerëz sesa që mendohej deri tani. Në vend ka shpërthyer edhe një betejë e fuqishme për pushtet.

“Gjatë gjendjes së jashtëzakonshme janë vrarë të paktën 225 persona, trupat e të cilëve janë dërguar në morg”, kumtoi Zyra e Prokurorit të Përgjithshëm në kryeqytetin e Kazakistanit. Ndër të vrarët në qytetin e Almaty dhe në pjesë të tjera të vendit janë 206 civilë dhe 19 oficerë policie dhe ushtarë.

Më 9 janar flitej për 164 të vdekur. Autoritetet tani thonë se numri i të plagosurve ka shkuar ndërkohë në rreth 4.600 – dy herë më shumë sesa që thuhej një javë më parë.

Goditja kundër klanit të ish-presidentit

Ndërkohë janë shkarkuar dy dhëndër të ish-presidentit Nursultan Nazarbayev nga postet e drejtuesve të kompanive të mëdha energjetike: Dimash Dosanov ka dhënë dorëheqjen si kryetar i kompanisë së transportit të naftës KasTransOil, ndërsa Kakirat Charipbayev si kryetar i kompanisë së gazit KasakGas. Fondi shtetëror i ish-republikës sovjetike, të pasur me burime nafte, nuk dha asnjë informacion të mëtejshëm.

Pushimet nga puna tregojnë për një luftë të ashpër për pushtet që ka rezultuar edhe me protesta të dhunshme. Shkak për këtë në fillim të janarit ishte rritja e lartë e çmimit të gazit, i cili përdoret për karburantin e makinave. Protestat më vonë u përshkallëzuan në demonstrata antiqeveritare dhe trazira në të gjithë vendin. Më shumë se 20.000 njerëz thuhet se janë përfshirë në demonstrata, ndërsa më shumë se 10.000 janë arrestuar.

Presidenti Kassym-Jomart Tokayev i ka quajtur trazirat si një “tentativë për grusht shteti nga forcat terroriste”. Ai u dha urdhër forcave të tij të sigurisë që të qëllojnë kundër demonstruesve pa paralajmërim. Tokayev fajësoi edhe disa kompani për këto protesta, përfshirë edhe KazakGas.

Përplasjet e ashpra

Tokayev mori postin e presidentit në vitin 2019 nga Nazarbayev, i cili sundoi Kazakistanin në një mënyrë autoritare për tre dekada. Transferimi i pushtetit fillimisht dukej i suksesshëm. Por gjatë trazirave, Tokayev ishte kthyer kundër ish-mentorit të tij me fjalë jashtëzakonisht të ashpra. Ai akuzoi Nazarbayevin, për të cilin thuhet se ka ende ndikim të madh në vend, se favorizon një elitë të pasur. Shefi i inteligjencës Karim Masimov, një i besuar i afërt i Nazarbayevit është larguar nga detyra dhe është arrestuar me dyshimin për “tradhti të shtetit”.

Ditët e fundit situata në Kazakistan është stabilizuar si rezultat i një operacioni ushtarak të udhëhequr nga Rusia dhe Organizata e Traktatit të Sigurisë Kolektive (CSTO). Në Kazakistan janë dërguar trupa nga Rusia, Bjellorusia, Armenia dhe vendet e Azisë Qendrore, Taxhikistani dhe Kirgistani. Ato kanë nisur tërheqjen ditën e enjtje ndërsa deri të mërkurën duhet të përfundojë misioni ushtarak./DW

Lajmet

Zbulime të reja arkeologjike në Istog, gjendet banesë 3.900-vjeçare në Pepaj

Published

on

Zëvendësministrja e Kulturës, Nora Arapi Krasniqi, ka vizituar lokalitetin arkeologjik të Pepajt në Lubozhdë të Istogut, ku po zhvillohen gërmime në kuadër të bashkëpunimit ndërmjet Institutit Arkeologjik të Kosovës dhe Universitetit të Miçiganit.

Sipas njoftimit, lokaliteti prehistorik, i banuar që nga fundi i Epokës së Hershme të Bronzit, po sjell rezultate të rëndësishme shkencore.

Gjatë hulumtimeve është zbuluar një banesë e datuar rreth vitit 1900 para erës sonë, e cila ofron njohuri të reja për jetën dhe organizimin e komuniteteve që kanë jetuar në këtë zonë mijëra vjet më parë.

Nga Ministria e Kulturës është vlerësuar rëndësia e këtij projekti, i cili dëshmon rolin e bashkëpunimit ndërkombëtar në kërkimin shkencor, si dhe kontributin e studentëve dhe studiuesve të rinj në ruajtjen dhe promovimin e trashëgimisë kulturore. /A.K/

Continue Reading

Lajmet

Arrestohet 62-vjeçari në Prizren, dyshohet për vjedhjen e qengjave

Published

on

Policia e Kosovës ka arrestuar një 62-vjeçar në Prizren, i dyshuar për veprën penale “vjedhje e rëndë”, pas vjedhjes së disa qengjave në fshatin Piranë.

Sipas policisë, i dyshuari D.T. nga fshati Serbicë e Poshtme dyshohet se më 14 qershor ka vjedhur disa qengja me vlerë rreth 1 mijë euro, të cilët më pas i ka shitur te persona të ndryshëm.

Pas identifikimit dhe lokalizimit të tij më 23 qershor, me vendim të prokurorit të shtetit ndaj të dyshuarit është caktuar masa e ndalimit policor për 48 orë dhe është ngritur kallëzim penal.

Në vazhdim të hetimeve, më 24 qershor, policia ka gjetur tre nga qengjat e vjedhur në oborrin e një shtëpie në fshatin Serbicë e Poshtme. Pas procedurave ligjore, bagëtitë e sekuestruara i janë kthyer pronarit.

Policia ka bërë të ditur se hetimet po vazhdojnë për identifikimin e personave të tjerë që mund të jenë të përfshirë në rast. /A.K/

Continue Reading

Lajmet

Baleti Kombëtar i Kosovës prezanton shfaqjen “Terminal” në festivalin ndërkombëtar në Austri

Published

on

Baleti Kombëtar i Kosovës do të prezantojë shfaqjen “Terminal” në kuadër të edicionit të 35-të të Festivalit Ndërkombëtar Internationale Bühnenwerkstatt und Tanztheater, që mbahet në Graz të Austrisë.

Shfaqja, me koreografi nga Evgeny Kozlov dhe Romane Petite, do të vihet në skenë më 15 korrik 2026, me ftesë të organizatorëve të festivalit.

Pjesëmarrja në këtë ngjarje ndërkombëtare përfaqëson një mundësi të rëndësishme për promovimin e artit skenik dhe krijimtarisë koreografike të Kosovës para publikut ndërkombëtar.

Festivali Internationale Bühnenwerkstatt und Tanztheater konsiderohet një nga ngjarjet e rëndësishme artistike që mbledh artistë dhe trupa të vallëzimit nga vende të ndryshme të botës./A.K/

Continue Reading

Lajmet

Haxhiu: Serbia mban përgjegjësi të drejtpërdrejtë për hapjen e arkivave dhe zbardhjen e fatit të të pagjeturve

Published

on

By

Ushtruesja e Detyrës së Presidentes së Republikës së Kosovës, Albulena Haxhiu, mori pjesë në përmbylljen e projektit “Na Mungojnë”, një nismë e cila përmes dokumentarëve dhe debateve publike ka sjellë në vëmendje rrëfimet e familjeve të personave të pagjetur dhe kërkesën e tyre të pandërprerë për drejtësi.

Në fjalën e saj, Haxhiu theksoi se mungesa e përgjigjeve vjen si pasojë e faktit që Serbia vazhdon t’i mbajë të mbyllura arkivat e saj ushtarake, policore dhe shtetërore. Sipas saj, në ato arkiva ndodhen të dhëna mbi urdhra, varrime e zhvarrime që familjet i presin prej më shumë se një çerek shekulli, duke shtuar se fshehja e gjurmëve në varrezat masive në territorin e Serbisë ka qenë tërësisht e qëllimshme.

Haxhiu bëri thirrje që hapja e arkivave të mos mbetet në vullnetin e Beogradit, por të trajtohet nga partnerët ndërkombëtarë si një detyrim i qartë i Serbisë ndaj të vërtetës. Ajo kujtoi se rreth 1,600 persona mbeten ende në listat e të pagjeturve, duke potencuar se projekte të tilla u japin emra dhe fytyra njerëzore statistikave.

Më tej, U.D. Presidentja nënvizoi se kërkesa për të ditur fatin e të pagjeturve kërkon punë të përditshme institucionale dhe falënderoi Institutin e Mjekësisë Ligjore, Komisionin Qeveritar, Prokurorinë Speciale dhe Policinë. Ajo vuri në pah se vitet e fundit është shënuar përparim falë rritjes së kapaciteteve dhe ndryshimeve ligjore që mundësojnë gjykimin në mungesë.

Në këtë rrafsh, Haxhiu përmendi hapat e rëndësishëm ligjorë e institucionalë që ka bërë Kosova, si anëtarësimin në Komisionin Ndërkombëtar për Persona të Zhdukur (ICMP) në korrik 2023, themelimin e Institutit për Krimet e Kryera gjatë Luftës në gusht 2023, si dhe Strategjinë për Drejtësi Tranzicionale 2024–2034. Si shembull të angazhimit konkret, ajo solli identifikimin dhe rivarrimin e fundit të viktimave të masakrës së Kralanit.

Në përmbyllje,  Haxhiu shprehu mirënjohje për BIRN Kosovën, ACDC-në, Bashkimin Evropian dhe veçanërisht për familjarët që pranuan të ndajnë dhimbjen e tyre, duke përsëritur zotimin se kjo punë nuk do të konsiderohet e kryer derisa të ketë përgjigje për çdo person të pagjetur. /E.A/

Continue Reading

Të kërkuara