Platformat e distribuimit të muzikës të përjetësuara nga Apple, YouTube dhe Spotify kanë shumë nevojë për një ‘rivendosje të plotë’, ka thënë një hetim shterues i drejtuar nga deputet e Kuvendit të Mbretërisë së Bashkuar.
Një raport shumë kritik mbi industrinë nga Komiteti Dixhital, Kulturë, Media dhe Sport, theksoi se interpretuesit ‘të vlerësuar kritikisht’ po merrnin para ‘të pakta’ nga shitja, shkruan DailyMail.
Kërkimi tetë-mujor ngre ‘shqetësime të thella’ në lidhje me pozicionin e kompanive të mëdha muzikore në treg, me disa label-a që reklamojnë fitime nga shitjet e këngëve të artistëve.
Raporti ndjek një numër muzikantësh që kritikojnë publikisht sasitë e vogla që ata bëjnë nga shërbimet e distribuimit të tilla si Spotify dhe YouTube dhe shtoi se situata aktuale po ndikonte në ‘ekosistemin e plotë krijues’.
Komiteti tha se artistëve duhet t’u jepet një e drejtë ligjore për ‘një pjesë më të drejtë të të ardhurave’.
Në raport, deputetët i bënë thirrje Qeverisë që të prezantojë një sistem të shpërblimit të barabartë për të ardhurat e rrjedhës – ku interpretuesit kanë të drejtë të marrin një pjesë pa iu referuar kontratave të tyre me label-in.
Sipas fushatës Broken Record, sipas sistemit aktual artistët marrin rreth 16 për qind të të ardhurave totale nga distribuimi, ndërsa kompanitë marrin rreth 41 për qind dhe shërbimet e transmetimit rreth 29 për qind.
Hetimi, i cili filloi pas shqyrtimit të shtuar të nxitur nga pandemia COVID-19, mori më shumë se 300 prova përfshirë yllin Chic Nile Rodgers, kitaristin e Radiohead Ed O’Brien, frontmanin e Elbow Guy Garvey dhe kantautoren Nadine Shah.
Situata për muzikantët është përkeqësuar për shkak të humbjes së fitimeve të tyre nga muzika live si rezultat i pandemisë.
Deputetët dëgjuan se edhe për disa muzikantë të suksesshëm të ardhurat vetëm nga distribuimi nuk ishin të mjaftueshme për të ‘mbajtur ujkun larg derës’.
Raporti tha se një tekstshkrues dhe kompozitor i cili kishte shkruar një këngë fituese çmimesh që ishte dëgjuar mbi 137 milionë herë në Spotify kishte marrë vetëm një shumë modeste fitimi prej 3,013 funtesh.
Kryetari i Komitetit të DCMS, Julian Knight tha: “Ndërsa distribuimi ka sjellë fitime të konsiderueshme në industrinë e regjistruar të muzikës, talenti prapa saj – interpretuesit, kompozitorët dhe tekstshkruesit – po humbasin”.
“Vetëm një rivendosje e plotë e distribuimit që parashikon në ligj të drejtat e tyre për një pjesë të drejtë të fitimeve do të bëjë ndryshimin”.
“Sidoqoftë, çështjet që ne kemi shqyrtuar pasqyrojnë probleme shumë më të thella dhe më thelbësore brenda strukturimit të vetë industrisë së regjistruar të muzikës”.
“Ne kemi shqetësime reale për mënyrën e funksionimit të tregut, me platforma si YouTube që janë në gjendje të fitojnë një avantazh të padrejtë ndaj konkurrentëve dhe sektorit të pavarur të muzikës duke luftuar për të konkurruar kundër dominimit të label-ave kryesorë”.
Raporti i DCMS i bën thirrje Qeverisë që t’i referojë çështjen Autoritetit të Konkurrencës dhe Tregjeve (CMA) për të filluar një studim të tregut për ‘ndikimin ekonomik të mbizotërimit të certifikimit’.
Deputetët bënë thirrje për një reformë ‘gjithëpërfshirëse’ të legjislacionit dhe rregullim të mëtejshëm për të rregulluar ekuilibrin për muzikantët dhe gjithashtu për të trajtuar problemet ‘themelore’ në industrinë e regjistruar të muzikës.
Anëtarët e komitetit kishin ‘shqetësime të thella’ në lidhje me pozicionin ‘e padepërtueshëm’ të kompanive të mëdha muzikore, duke thënë se Autoriteti i Konkurrencës dhe Tregjeve (CMA) duhej të hetonte.
Raporti gjithashtu theksoi se YouTube kishte një avantazh konkurrues ndaj shumë rivalëve të tij sepse klasifikohet si një shërbim i krijuar nga përdoruesit, gjë që e bën atë subjekt të ligjeve të ndryshme të së drejtës së autorit.
Ai shtoi se ndërsa konsumatorët gëzonin muzikë të lirë në transmetim, struktura afatshkurtër e çmimeve e vuri muzikën në rrezik në një periudhë më të gjatë.
Label-at kryesorë të muzikës si: Sony Music, Warner Music dhe Universal Music u shfaqën para deputetëve gjatë seancave, ndërsa gjigandët e teknologjisë Spotify, Amazon, Apple dhe YouTube gjithashtu dhanë prova.
Shefi global i muzikës në YouTube Music, Lyor Cohen tha se organizata amerikane ishte ‘thellësisht e përkushtuar’ në rritjen e industrisë së muzikës.
Ai tha: “Ne e njohim rolin që YouTube Music ka brenda industrisë së muzikës dhe jemi thellësisht të përkushtuar për ta ndihmuar atë të rritet dhe të lulëzojë”.
“Vetëm në 12 muajt e fundit ne kemi paguar më shumë se katër miliardë dollarë për artistë, tekstshkruesë dhe mbajtës të të drejtave, 30 për qind e të cilave kanë ardhur nga UGC [përmbajtje e krijuar nga përdoruesit], me video të bëra nga fansat që dëshmojnë se janë një burim i paçmuar të të ardhurave”.
“Ne po drejtojmë modelin me dy motorë të reklamave dhe nënshkrimeve, duke i lejuar adhuruesit e muzikës në të gjithë botën të paguajnë me portofolet e tyre”.
Geoff Taylor, shefi ekzekutiv i shoqatës së label-ave diskografikë BPI, tha: “Label-at janë të përkushtuar për të siguruar që artistët të ndajnë në mënyrë të drejtë në rritjen nga transmetimi”.
“Ne do të shqyrtojmë me kujdes gjetjet e këtij raporti, por është thelbësore që çdo propozim politik të shmangë pasojat e padëshiruara për investime në talent të ri dhe të mos rrezikojë suksesin e jashtëzakonshëm global të këtij vendi në muzikë”.
Galeria Kombëtare e Kosovës (GKK) ka hapur thirrjen për propozime për Programin Vjetor 2027, duke ftuar artistë, kuratorë, hulumtues dhe profesionistë të tjerë të arteve pamore të aplikojnë me projektet e tyre.
Thirrja përfshin propozime për ekspozita ndërdisiplinare në fusha si piktura, skulptura, grafika, instalacioni, fotografia, videoja dhe performanca. Gjithashtu, pranohen projekte edukativo-arsimore, hulumtuese, botuese dhe multimediale.
Projektet mund të realizohen brenda ose jashtë hapësirave të Galerisë, në bashkëpunim me stafin e saj. Për aplikim janë të ftuara edhe kolektivet, organizatat dhe komunitetet kulturore, ndërsa kontratat do të lidhen me individë.
Programi do të zhvillohet në dy hapësirat e Galerisë Kombëtare të Kosovës: GKK Qendrore dhe GKK QAFA.
Afati i fundit për aplikim është 30 dhjetor 2026. Informacionet e hollësishme për thirrjen dhe mënyrën e aplikimit mund të gjenden përmes kanaleve zyrtare të Galerisë Kombëtare të Kosovës./A.K/
Mulliri i Cermjanit në Gjakovë është restauruar, duke rikthyer në jetë një pjesë të trashëgimisë kulturore që dëshmon traditën dhe mënyrën e jetesës së brezave të kaluar.
Përmes këtij restaurimi synohet ruajtja e vlerave historike dhe kulturore, si dhe përcjellja e tyre te brezat e ardhshëm.
Puna për mbrojtjen dhe promovimin e trashëgimisë kulturore vazhdon, me qëllim që monumentet dhe traditat që përbëjnë identitetin tonë të ruhen edhe në të ardhmen./A.K/
Një ligjëratë performative dhe videoinstalacion i frymëzuar nga vepra e shkrimtarit Samuel Beckett do të prezantohet më 16 tetor në Muzeun e Burgut të Prishtinës – Burgu i Idealit.
Projekti “WALL NOT I”, i realizuar nga autori dhe përkthyesi Idlir Azizaj dhe artisti Mentor Berisha, nis në orën 19:00 dhe ndërthur ligjëratën, imazhin dhe videoinstalacionin për të eksploruar raportin mes trupit, hapësirës, kujtesës dhe rrëfimit.
Përmes dialogut mes veprës së Beckettit dhe historisë së Burgut të Idealit, projekti trajton temat e mbylljes, mungesës së lirisë dhe rezistencës njerëzore.
Aktiviteti do të mbahet më 16 tetor 2026, duke filluar nga ora 19:00, në Muzeun e Burgut të Prishtinës./A.K/
Historia e studios fotografike Venetiku në Korçë dhe gjurmët e saj në trashëgiminë fotografike shqiptare do të prezantohen përmes ekspozitës “Venetiku: Gjurmëve të një fondi fotografik”, e cila hapet të premten, më 16 tetor, në Muzeun Kombëtar të Fotografisë “Marubi” në Shkodër.
E kuruar nga Mikaela Minga, ekspozita sjell historinë e studios, njerëzve që e krijuan dhe e trashëguan atë, si dhe lidhjen e tyre me qytetin dhe zhvillimet historike e shoqërore të kohës.
Përmes kërkimeve arkivore dhe dokumenteve historike, ekspozita synon të rindërtojë historinë e fondit fotografik dhe të familjes Venetiku, duke u përqendruar veçanërisht te Krisanthi Venetiku, përfaqësuesja e fundit e studios.
Përveç vlerave fotografike dhe dokumentare, ekspozita trajton lidhjen mes fotografisë, kujtesës dhe historisë, duke përfshirë dokumente që dëshmojnë përndjekjen politike të pjesëtarëve të familjes Venetiku gjatë regjimit komunist.
Materialet arkivore tregojnë se si rrethanat historike ndikuan në jetën e fotografëve dhe në fatin e trashëgimisë që lanë pas.
Ekspozita organizohet në bashkëpunim me Institutin e Antropologjisë pranë Akademisë së Shkencave të Shqipërisë dhe Autoritetin për Informimin mbi Dokumentet e Ish-Sigurimit të Shtetit, me mbështetjen financiare të Ministrisë së Turizmit, Kulturës dhe Sportit.
Hapja do të bëhet më 16 tetor, në orën 18:00, në Muzeun Kombëtar të Fotografisë “Marubi” në Shkodër./A.K/