Presidenti i SHBA-së, Joe Biden do që të punësuarit në firmat e mëdha të vaksinohen ose të kryejnë rregullisht teste. Gjykata Supreme e hodhi poshtë këtë.
Detyrimi për vaksinim ose test do të vlente për rreth 80 milionë të punësuar në SHBA. Qeveria e presidentit Joe Biden donte që ta vendoste këtë rregull për sipërmarrjet e mëdha. Por këto plane tani u hodhën poshtë nga Supreme Court në Uashington, që e ndali nismën në fjalë. Në argumentim thuhet, se një rregullore e tillë e nxjerrë jo nga parlamenti, por në rrugë adiministrative i tejkalon kompetencat e autoritetit përgjegjës.
Kësisoj firmat me mbi 100 të punësuar tani për tani nuk kanë nevojë të kujdesen, që punonjësit e tyre të vaksinohen ose të testohen ndaj COVID-19. Edhe detyrimi për mbajtjen e maskës tani për tani bie.
Qeveria e konsideronte këtë rregull si një mjet presioni të rëndësishëm ndaj sipërmarrjeve, që në sfondin e ngarkesës që krijohet nga testimet rregullisht t’i vinin në lëvizje punonjësit e tyre për t’u vaksinuar, në mënyrë që të rritej kuota e vaksinimit në SHBA.Deri tani në SHBA janë vaksinuar plotësisht ndaj koronavirusit 63 përqind e popullsisë – ose rreth 208 milionë vetë. Prej tyre rreth 77 milionë, ose 37 përqind kanë marrë edhe dozën përforcuese të vaksinës.
Detyrimi për vaksinim për sipërmarrjet e mëdha në fakt do të duhej të kishte nisur qysh këtë javë, por disa shtete të drejtuara nga republikanët dhe biznesmenë ngritën padi kundër kësaj rregulloreje. Tani rregullorja do të kthehet për verifikim përfundimtar në një instancë më të ulët.
Vendimi i Supreme Courts ka të bëjë me mazhorancën konservatore të gjykatës së përbërë nga nëntë gjyqtarë. Tre gjyqtarët liberalë në një qendrim të tyre shkruajnë, se autoriteti përkatës për sigurinë dhe kujdesin shëndetësor në punë (OSHA) nisur nga rreziku i madh, që vjen prej pandemisë, kishte të drejtë me vendosjen e rregullores për detyrimin për vaksinim dhe për test. Detyra e këtij autoriteti është, që të mbrojë të punësuarit nga “rreziqet e rënda”.OSHA parashikon që kjo rregullore mund të parandalojë në gjashtë mujorin e ardhshëm rreth 6.500 raste vdekjesh dhe 250.000 shtrime në spital. “Nuk ka asnjë arsye, për ta kundërshtuar këtë”, shkruajnë gjyqtarët.
“Ne nuk jemi autoritet shëndetësor”
Gjyqtarët konservatorë theksojnë në argumentimin e tyre, se ata nuk kanë gjykuar në thelb mbi legjitimitetin e detyrimit për vaksinim, por lidhur me atë se cili është organi kompetent për ta marrë këtë vendim: A ishte urdhëresa legjitime dhe a është ky autoritet federal përgjegjës për këtë? “Kjo gjykatë nuk është autoritet shëndetësor”, nënvizojnë gjyqtarët. Problemet e kujdesit shëndetësor janë nën kompetencën e shteteve federale dhe të komunave.
Pandemia po vazhdon prej dy vjetësh, por kongresi në Uashington nuk ka votuar që t’ia kalojë OSHA-së ose një tjetër autoriteti federal kompetencën për të urdhëruar detyrimin për vaksinë, shpjegojnë gjyqtarët. “Ajo që na u parashtrua ne për zgjidhje nuk ishte reagimi ndaj pandemisë, por kush i ka kompetencat për të vendosur mbi këtë”, shkruajnë gjyqtarët. Në një rast të tillë përgjigja është e qartë: në bazë të së drejtës aktuale kompetencën e kanë shtetet federale dhe kongresi, jo OSHA-ja.”
Detyrimi për vaksinim i personelit mjekësor
Në një vendim tjetër për detyrimin për vaksinim të personelit mjekësor në spitale dhe shtëpitë e kujdesit, që mbështetet financiarisht nga federata, Gjykata Supreme i dha të drejtë qeverisë. Bazuar në situatën ligjore në fuqi qeveria ka kompetencën, të kujdeset për shendetin dhe sigurinë e pacientëve në programet e shërbimit dhe asistencës mjekësore. Kësisoj për shumicën e institucioneve të shëndetësisë vlen detyrimi për vaksinim ndaj koronavirusit.DW
Opera bashkëkohore “Syrigana” e artistit kosovar Petrit Halilaj është prezantuar para publikut ndërkombëtar në Berlin, në hapësirat e “Hamburger Bahnhof”, një prej muzeve më të rëndësishëm të artit bashkëkohor në Evropë.
Interpretimi u realizua nga një ansambël i Filharmonisë së Kosovës në kuadër të ekspozitës “An Opera Out of Time”, e cila kishte në qendër operën e parë të Halilajt dhe njëherësh shënoi mbylljen e ekspozitës së tij personale në këtë institucion prestigjioz.
E bazuar në mite, legjenda dhe rrëfime të lidhura me vendlindjen e artistit, “Syrigana” ndërthur muzikën, teatrin dhe instalacionin artistik, duke sjellë një përvojë unike për publikun. Vepra pati premierën në qershor të vitit të kaluar në Syriganë të Skenderajt dhe që atëherë është vlerësuar si një nga projektet më të veçanta artistike të realizuara në Kosovë.
Sipas Filharmonisë së Kosovës, prezantimi në Berlin përbën një moment të rëndësishëm në rrugëtimin e operës, e cila tashmë ka potencial të vazhdojë jetën e saj artistike edhe në skena të tjera ndërkombëtare.
Me këtë paraqitje, Petrit Halilaj ka vazhduar ta prezantojë artin dhe kulturën e Kosovës në qendra të rëndësishme botërore, duke e shndërruar kujtesën, mitet dhe historitë lokale në vepra me jehonë ndërkombëtare.
Qindra qytetarë, aktivistë mjedisorë dhe përfaqësues të shoqërisë civile protestuan më 31 maj në Tirana kundër ndërtimeve që po planifikohen ose po zhvillohen në zona të mbrojtura natyrore të Shqipërisë. Protesta erdhi pas tensioneve të regjistruara në zonën e Zvërnec, ku pati përplasje mes protestuesve dhe personave të angazhuar në sigurinë e një projekti turistik.
Marshimi nisi pranë institucioneve të Policisë së Shtetit dhe vijoi drejt Ministrisë së Brendshme e më pas para Kryeministrisë. Protestuesit kërkuan ndalimin e ndërtimeve në zonat e mbrojtura dhe hetim të veprimeve të forcave private të sigurisë gjatë incidenteve në Zvërnec.
Në qendër të debatit është një projekt turistik që lidhet me zonën e mbrojtur të Narta dhe Pishë Poro, afër Zvërnecit. Aktivistët dhe organizatat mjedisore pretendojnë se zhvillimi i projekteve turistike në këtë territor rrezikon ekosistemet lokale, habitatet e shpendëve dhe karakterin e zonës së mbrojtur.
Tensionet u përshkallëzuan pas raportimeve për përplasje fizike mes protestuesve dhe rojeve private në zonën e kantierit. Pas incidentit, autoritetet njoftuan masa hetimore, ndërsa çështja mori jehonë të gjerë në media dhe rrjete sociale.
Debati lidhet me ndryshimet e viteve të fundit në legjislacionin për zonat e mbrojtura në Shqipëri. Kritikët argumentojnë se këto ndryshime kanë krijuar mundësi më të mëdha për investime dhe ndërtime në territore që më parë kishin kufizime më të forta mjedisore. Nga ana tjetër, qeveria ka mbrojtur projektet turistike duke argumentuar se ato sjellin zhvillim ekonomik, punësim dhe investime strategjike.
Organizata mjedisore vendase dhe ndërkombëtare kanë ngritur vazhdimisht shqetësime për menaxhimin e zonave të mbrojtura në Shqipëri, duke kërkuar që zhvillimi ekonomik të mos cënojë biodiversitetin dhe pasuritë natyrore.
Sipas organizatorëve, protestat pritet të vazhdojnë edhe në ditët në vijim nëse nuk ka reagim institucional për anulimin ose rishikimin e projekteve të kontestuara. Ndërkohë, kryeministri Edi Rama ka paralajmëruar një deklaratë publike lidhur me situatën në Zvërnec dhe projektin që ka shkaktuar kundërshtimet./Top Channel/
Kosova këtë javë do të përfshihet nga mot i paqëndrueshëm gjatë ditëve të para të javës, me reshje lokale shiu, shkarkesa elektrike dhe rrezik për breshër në disa zona.
Sipas parashikimit të Institutit Hidrometeorologjik të Kosovës, java 1–5 qershor do të karakterizohet nga mot i ndryshueshëm, me intervale me diell dhe zhvillim të vranësirave që vende-vende do të sjellin reshje shiu dhe stuhi të izoluara.
Dita e hënë dhe e martë, priten të ketë reshje të shoqëruara me rrufe, ndërsa në disa rajone mund të ketë edhe breshër.
Pavarësisht kushteve të paqëndrueshme, temperaturat do të mbeten mbi mesataren për këtë periudhë. Vlerat maksimale do të arrijnë deri në 29 gradë Celsius, duke sjellë mot veror në pjesën më të madhe të vendit.
Nga mesi i javës moti pritet të stabilizohet gradualisht, me më shumë intervale me diell dhe vetëm reshje të izoluara lokale.
Instituti Hidrometeorologjik njofton gjithashtu se cilësia e ajrit do të mbetet kryesisht e mirë, ndërsa indeksi UV gjatë orëve të mesditës do të jetë i lartë. Qytetarët këshillohen të shmangin ekspozimin e zgjatur në diell gjatë orëve më të nxehta të ditës.
Java do të sjellë temperatura të këndshme verore, por edhe rrezik për stuhi të shkurtra lokale, veçanërisht në fillim të saj.
Artistja dhe dizajnerja, njëherit profesoreshë në Fakultetin e Artit dhe të Dizajnit në UBT, Arbresha Hoxha do të përfaqësojë krijimtarinë e saj në tri ngjarje të rëndësishme ndërkombëtare të artit bashkëkohor gjatë vitit 2026, duke zgjeruar praninë e saj artistike në skenën globale dhe duke promovuar artin shqiptar në kontekste prestigjioze ndërkombëtare.
Pjesëmarrja e parë do të realizohet në Barcelona Contemporary Art Exhibition 2026, e cila do të mbahet në Barcelonë gjatë muajit korrik 2026. Në këtë ekspozitë ndërkombëtare, veprat e Arbresha Hoxhës do të prezantohen përkrah artistëve nga vende të ndryshme të botës, duke krijuar mundësi të reja bashkëpunimi dhe shkëmbimi profesional me kuratorë, artistë dhe institucione kulturore ndërkombëtare.
Më pas, veprat e saj do të ekspozohen në Times Square Billboard Showcase në New York City, një platformë prestigjioze që promovon artin digjital dhe bashkëkohor në një nga hapësirat publike më ikonike në botë. Kjo pjesëmarrje përfaqëson një mundësi të rëndësishme për prezantimin e krijimtarisë së saj para një audience të gjerë ndërkombëtare.
Gjithashtu, më 27–28 qershor 2026, Arbresha Hoxha do të marrë pjesë në një ekspozitë ndërkombëtare të arteve pamore në Vjenë, Austri, ku do të ekspozojë veprat e saj së bashku me artistë nga vende të ndryshme. Ngjarja synon të nxisë dialogun ndërkulturor dhe shkëmbimin e ideve artistike përmes praktikave bashkëkohore të artit vizual.
Këto paraqitje ndërkombëtare dëshmojnë angazhimin e vazhdueshëm të Arbresha Hoxhës në zhvillimin e praktikës së saj artistike dhe në promovimin e artit shqiptar në skenën ndërkombëtare. Përmes pjesëmarrjes në këto ngjarje të rëndësishme, ajo kontribuon në forcimin e dialogut kulturor dhe në prezantimin e vlerave bashkëkohore të artit vizual para publikut global.