Lajmet

Samiti i Klimës, SHBA dhe vende të tjera rritin objektivat

Published

on

Shtetet e Bashkuara dhe vendet e tjera i rritën objektivat e tyre për uljen e emetimeve të gazrave serë gjatë një samiti global për klimën të organizuar nga Presidenti Joe Biden, një ngjarje që synon të ringjallë rolin udhëheqës të SHBA në luftën kundër ngrohjes globale.

Në hapje të samitit dyditor, Presidenti Biden shpalli synimin për të ulur emetimet me 50% – 52% krahasuar me nivelet e vitit 2005. Samiti filloi në Ditën e Tokës dhe në të marrin pjesë në mënyrë virtuale udhëheqësit e 40 vendeve, duke përfshirë emetuesit e mëdhenj të gazeve si Kina, India dhe Rusia. Shtetet e Bashkuara, emetuesi i dytë në botë pas Kinës, kërkon të rimarrë udhëheqjen botërore në luftën kundër ngrohjes globale pasi ish Presidenti Donald Trump e tërhoqi vendin nga përpjekjet ndërkombëtare për të ulur emetimet.

“Kjo është dekada në të cilën ne duhet të marrim vendime që do të shmangin pasojat më të këqija të krizës së klimës,” tha Presidenti Biden në Shtëpinë e Bardhë. “Nuk bëhet fjalë vetëm për ruajtjen e planetit. Bëhet fjalë për të siguruar një të ardhme më të mirë për të gjithë ne,” tha ai. “Të dhënat shkencore janë të qarta dhe të pakundërshtueshme. Kostoja e mosveprimit vazhdon të rritet,” Presidenti i SHBA. Kryeministri britanik Boris Johnson e quajti objektivin e ri amerikan një faktor të rëndësishëm ndryshimi, ndërsa dy vende të tjera bënë premtime të reja.

Kryeministri Yoshihide Suga, i cili vizitoi zotin Biden në Shtëpinë e Bardhë këtë muaj, ngriti objektivin e Japonisë për uljen e emetimeve në 46% deri në vitin 2030, nga 26% që ishte më parë. Ambientalistët donin një premtim prej të paktën 50% ndërsa lobi i fuqishëm i biznesit të Japonisë ka nxitur politika që favorizojnë qymyrgurin. Kryeministri i Kanadasë Justin Trudeau, ndërkohë, ngriti objektivin e vendit të tij me një ulje gazrash prej 40% – 45% deri në vitin 2030, nga 30% që ishte më parë.

Presidenti i Brazilit Jair Bolsonaro shpalli objektivin më ambicioz deri tani, duke thënë se vendi do të arrinte neutralitetin e shkarkimeve të gazeve deri në vitin 2050, ose 10 vjet më herët se objektivi i mëparshëm. Shumica e vendeve nuk ofruan objektiva të reja. Presidenti kinez Xi Jinping tha se Kina pret që emetimet e saj të karbonit të arrijnë pikën kulmore para vitit 2030 dhe se vendi do të arrijë zero emetime deri në vitin 2060.

Ai tha se Kina do të zvogëlojë gradualisht përdorimin e qymyrit nga viti 2025 në 2030. Presidenti rus Vladimir Putin propozoi dhënien e një trajtimi preferencial për investimet e huaja në projekte të energjisë së pastër, por gjithashtu bëri një referencë të dukshme për Shtetet e Bashkuara, si ndotësi kryesor me gazin serrë në botë. “Nuk është sekret se rrethanat që lehtësuan ngrohjen globale dhe problemet e lidhura me të e kanë burimin shumë prapa në kohë,” tha ai.

Objektivi i ri i shpallur nga SHBA për klimën shënon një moment historik në planin më të gjerë të Presidentit Biden për të dekarbonizuar ekonominë tërësisht deri në vitin 2050, një program që sipas tij mund të krijojë miliona vende pune me pagë të mirë, por që shumë republikanë thonë se do të dëmtojë ekonominë. Shkurtimet e emetimeve në SHBA pritet të vijnë nga termocentralet, automobilët dhe sektorë të tjerë në të gjithë ekonominë. Objektivat specifike të secilit sektor do të përcaktohen më vonë këtë vit.

Mënyra se si Uashingtoni synon të arrijë objektivat e tij për klimën do të jetë me rëndësi thelbësore për çimentimin e besueshmërisë së SHBA në aspektin e ngrohjes globale, mes shqetësimeve ndërkombëtare se angazhimi i Amerikës për një ekonomi të energjisë së pastër mund të ndryshojë në mënyrë drastike nga një administratë në tjetrën. Plani i infrastrukturës së Presidentit Biden prej 2.3 trilionë dollarësh, i paraqitur kohët e fundit, përmban masa të shumta që mund të çojnë në disa prej uljeve më të nevojshme për shkarkimin e gazit serrë këtë dekadë.

Por masat duhet të marrin miratimin e Kongresit para se të bëhen realitet. Instituti Amerikan i Naftës, grupi kryesor i lobimit për naftën dhe gazin, e mirëpriti por me tone të moderuara premtimin e zotit Biden. Instituti tha se premtimi duhet të shoqërohet me politika të caktuara, duke përfshirë çmimin që do të paguhet për eliminimin e gazeve serrë. Politika të tilla është e vështirë të marrin miratimin e disa ligjvënësve.

Mesatarisht në të gjithë globin, temperaturat janë rritur më shumë se 1.1 gradë Celsius që nga viti 1980. Shkencëtarët e lidhin këtë rritje me valë nxehtësie, thatësira, zjarre, stuhi dhe të tjera. Ata vënë në dukje se shkalla e rritjes së temperaturës është përshpejtuar që nga vitet 1980. Udhëheqësit botërorë ranë dakord të kufizojnë ngrohjen globale në nën 2 gradë në marrëveshjen e klimës së Parisit 2015, dhe të kishin si objektiv uljen në 1.5 gradë.TCH

Continue Reading

Vendi

Gjendet pa shenja jete një person në Prizren

Published

on

By

Një burrë në Prizren është gjetur pa shenja jete. Sipas raportit 24 orësh te Policisë se Kosovës , rasti ka ndodhur më 27 prill 2026, në rrethana që ende pritet të sqarohen.

Menjëherë pas marrjes së informatës, në vendin e ngjarjes kanë dalë njësitë policore dhe ekipi mjekësor, i cili ka konstatuar vdekjen e viktimës. Deri më tani, shkaqet e vdekjes mbeten të panjohura, duke bërë që autoritetet të nisin hetimet nën cilësimin “hetim i vdekjes”.

Me vendim të prokurorit kompetent, trupi i pajetë i viktimës është dërguar në Institutin e Mjekësisë Ligjore (IML) për obduksion.

 

Continue Reading

Vendi

Prishtinë: Një i arrestuar për kanosje dhe dy armë të sekuestruara

Published

on

By

Brenda 24 orëve të fundit, Policia e Kosovës ka ndërhyrë në dy raste të ndara të kanosjes në rajonin e Prishtinës, të cilat kanë rezultuar me arrestimin e një personi dhe konfiskimin e armatimit.

Në rastin e parë të regjistruar në Prishtinë, policia ka arrestuar një person, i cili dyshohet se ka përdorur rrjetet sociale për të kërcënuar një burrë kosovar. Pas denoncimit të viktimës dhe mbledhjes së provave fillestare, prokurori ka lëshuar vendim që i dyshuari të dërgohet në mbajtje për procedime të mëtejshme.

Ndërkohë, një tjetër incident ka ndodhur në fshatin Besi, pas një mosmarrëveshje mes dy personave. Policia ka intervistuar palët e përfshira dhe, me qëllim parandalimin e eskalimit të situatës, ka sekuestruar dy armë (për të cilat i dyshuari posedonte leje) së bashku me 60 fishekë. Pas intervistimit, me urdhër të prokurorit, ky rast ka kaluar në procedurë të rregullt hetimore.

 

Continue Reading

Vendi

Nis seanca për zgjedhjen e presidentiti

Published

on

By

Pas një ore vonese, ka nisur seanca në Kuvendin e Kosovës, ku kryetarja Albulena Haxhiu u ka kërkuar deputetëve të pranishëm të zënë vendet e tyre për të filluar procedurat për zgjedhjen e presidentit të vendit.

Haxhiu u ka bërë thirrje publike edhe deputetëve të opozitës që t’i bashkohen procesit dhe të marrin pjesë në seancë, mirëpo deri në këto momente, vendet e tyre në sallën e Kuvendit vazhdojnë të mbeten bosh.

 

Zgjedhja e Presidentit: Prapaskenat e një dite me dy seanca dhe dështimi i votimit në rundin e parë

Zhvillimet e fundit në Kuvendin e Kosovës rreth zgjedhjes së Presidentit të ri janë shoqëruar me tensione të larta, akuza për shkelje të Kushtetutës dhe një bllokadë totale nga ana e partive opozitare.

Gjithçka nisi me një seancë të thirrur të hënën në orën 17:00, e cila ishte paraparë si një hapësirë për diskutim lidhur me procesin e zgjedhjes së kreut të shtetit. Gjatë këtij takimi, kandidatët e mëparshëm, Glauk Konjufca dhe Fatmire Mulhaxha-Kollçaku, u tërhoqën zyrtarisht nga gara për t’i hapur rrugë një procesi të ri, por kjo nuk mjaftoi për të bindur opozitën.

Partitë opozitare si PDK, LDK dhe AAK e bojkotuan këtë seancë, duke e cilësuar atë si një performancë të brendshme të partisë në pushtet dhe jo si një përpjekje serioze për konsensus kombëtar.

Në vazhdën e kësaj situate, një tjetër seancë e jashtëzakonshme u thirr në orën 20:30, ku në procedurë votimi u futën dy kandidatet e reja të propozuara nga Lëvizja Vetëvendosje, Feride Rushiti dhe Hatixhe Hoxha.

Megjithëse procesi nisi, ai dështoi që në rundin e parë, pasi në sallë nuk ishin të pranishëm 80 deputetë, siç kërkohet me rregullat kushtetuese. Kandidatja Feride Rushiti mori 63 vota, ndërsa Hatixhe Hoxha nuk mori asnjë, duke bërë që kryetarja e Kuvendit, Albulena Haxhiu, ta ndërpresë seancën për ta shtyrë atë për të martën.

Gjatë kësaj kohe, Haxhiu u bëri thirrje vazhdimisht deputetëve të tjerë që të hyjnë në sallë, duke pretenduar se ata ndodheshin në zyrat e tyre brenda ndërtesës së Kuvendit, por thirrjet e saj ranë në vesh të shurdhër.

Nga ana tjetër, kryeministri Albin Kurti e akuzoi opozitën për mosrespektim të vullnetit të popullit dhe për bllokadë të qëllimshme. Ai u shpreh se qeveria ishte e gatshme për bashkëpunim, madje duke ofruar edhe pozitën e kryeparlamentarit apo propozimin e emrave konsensualë, por sipas tij, opozita ka preferenca për koalicione të padeklaruara që synojnë vetëm dëmtimin e subjektit fitues.

Kjo qasje u kundërshtua ashpër nga krerët e opozitës. Bedri Hamza nga PDK dhe Besnik Tahiri nga AAK e cilësuan nisjen e votimit pa kuorumin e nevojshëm si një “puç kushtetues” dhe një goditje të rëndë ndaj demokracisë. Ata kritikuan edhe joseriozitetin e thirrjes së seancave brenda pak minutave, duke e konsideruar këtë si një përpjekje për të detyruar institucionet në rrugë antikushtetuese.

Edhe Lidhja Demokratike e Kosovës, përmes kryetarit Lumir Abdixhiku, shprehu pakënaqësinë e saj, duke bërë të ditur se kishin mbledhur 15 nënshkrime për të mbështetur një kandidaturë, por akuzuan Lëvizjen Vetëvendosje se e refuzoi dialogun e mirëfilltë.

Ndërkohë, Instituti Demokratik i Kosovës (KDI) paralajmëroi se çdo tentativë për të zgjedhur presidentin pa praninë e dy të tretave të deputetëve në dy rundet e para është një shkelje e hapur e ligjit dhe krijon precedentë të rrezikshëm për stabilitetin e vendit. Me afrimin e datës 28 prill, që është edhe afati i fundit ligjor për zgjedhjen e presidentit, vendi mbetet në një pritje të tensionuar mes nevojës për institucione të qëndrueshme dhe krizës së thellë politike.

 

Continue Reading

Lajmet

Kurti: LDK-ja i hodhi poshtë të gjitha propozimet tona për marrëveshje

Published

on

By

Gjatë fjalimit të tij në seancën parlamentare që po diskutohet çështja e presidentit, kryeministri Albin Kurti ka drejtuar kritika të ashpra ndaj Lidhjes Demokratike të Kosovës.

Ai deklaroi se ky subjekt ka treguar mospërfillje ndaj ofertave të shumta për arritjen e një dakordimi politik.

Në sallën ku mungon opozita për shkak të bojkotit, Kurti theksoi se partitë opozitare po përdorin bllokada institucionale me synimin e vetëm për të dëmtuar fituesin e zgjedhjeve të fundit. Sipas tij, kompromisi duhet të jetë parimor dhe jo një mjet për përfitime personale të individëve.

“Marrëveshje politike dhe kompromisi për koalicion qeverisës është gjëja më normale. Kompromisi nuk është pazar për të rehatuar figura politike”, u shpreh Kurti.

Kreu i qeverisë shtoi se çdo marrëveshje duhet të pasqyrojë fuqinë që partitë kanë marrë nga votat e qytetarëve. Ai u shpreh i habitur me faktin që opozita nuk ka propozuar asnjë emër konkret për postin e presidentit, përkundër kërkesave të tij.

“Nuk mund të gjeni askund në Evropë e as në botë që ka një subjekt që ju thotë partive sillni tre emra dhe ne ju votojmë. Nëpër takime unë kam përmendur edhe emra të këtyre partive opozitare, por ata nuk përmendën kurrë asnjë emër, pse e bënë këtë nuk e dimë”, deklaroi kryeministri.

Kurti zbuloi gjithashtu se i kanë ofruar LDK-së një partneritet të gjerë qeverisës, duke i propozuar poste ministrore me peshë të madhe, madje dyfish më shumë sesa partnerit tjetër të koalicionit, Listës Guxo, por që këto propozime nuk janë pranuar.

Haxhiu: Bojkoti i opozitës po e bllokon qëllimisht procesin kushtetues

Kryetarja e Kuvendit të Kosovës, Albulena Haxhiu, ka paralajmëruar se vendimi i partive opozitare për të mos marrë pjesë në seancën për presidentin po e çon vendin drejt një ngërçi të dëmshëm.

Sipas saj, ky veprim jo vetëm që pengon procedurat ligjore, por edhe “e shtyn vendin drejt një krize të panevojshme”.

Haxhiu sqaroi se pas dështimit të seancës së 5 marsit për shkak të mungesës së kuorumit, i është drejtuar Gjykatës Kushtetuese për sqarime, ku mori përgjigje se detyrimi i deputetëve për pjesëmarrje në votim është tashmë i qartë.

“Përgjigja ishte e qartë, kjo çështje është vendosur njëherë. Nuk ka hapësirë për shmangie nga ky detyrim”, u shpreh Haxhiu.

Ajo rikujtoi se prezenca në sallë nuk është çështje dëshire, por një obligim zyrtar që buron nga mandati i deputetit.

“Deputetët janë të obliguar që të jenë të pranishëm dhe të votojnë, përveç kur kanë marrë leje paraprake”, nënvizoi kryeparlamentarja.

Në përmbyllje, Haxhiu shtoi se ndonëse nuk synon t’i detyrojë subjektet opozitare të ndryshojnë bindjet e tyre politike, mbetet kërkesë e qytetarëve që të zgjedhurit e popullit të përmbushin detyrën e tyre dhe të mundësojnë zgjedhjen e kreut të ri të shtetit.

Opozita refuzon të marrë pjesë në seancën për diskutimin e presidentit

Deri sa po pritet të fillojë seanca e thirrur në Kuvendin e Kosovës për diskutimin e zgjedhjes së presidentit, partitë opozitare kanë zgjedhur të mos marrin pjesë, duke e konsideruar këtë thirrje si joserioze dhe spektakël politik.

Kreu i LDK-së, Lumir Abdixhiku, konfirmoi shkurtimisht se partia e tij nuk do të jetë pjesë e këtij procesi:“Nuk marrim pjesë në seancë. Kjo është show propagandues i VV-së.”

Nga AAK-ja, Besnik Tahiri akuzoi kryeministrin se po e shndërron Kuvendin në arenë për debate të brendshme partiake

“Kurti në vend se të flasë në organe të partisë, do që platformën e Kuvendit ta kthejë në diskutim të brendshëm”, u shpreh Tahiri.

Ndërkaq, kryetari i PDK-së, Bedri Hamza, bëri të qartë se pa marrëveshje paraprake nuk ka lëvizje nga qëndrimet e tyre.

“Kemi thënë që fillimisht të ketë marrëveshje mbi parime të caktuara dhe pastaj të vijmë e t’i propozojmë emrat”, tha Hamza.

Me bojkotin e shpallur nga tri partitë kryesore opozitare, mbajtja e seancës mbetet në pikëpyetje, pasi pa prezencën e 80 deputetëve rrezikohet dështimi i procesit vetëm një ditë para skadimit të afatit kushtetues.

Foto: REL

Continue Reading

Të kërkuara