Në rubrikën Ditari, kemi përzgjedhur disa nga lajmet më të rëndësishme të kësaj dite, në periudhën 1993-1998.

(Fshati Lubeniq i Pejës)

 25 maj 1993

Pas rastit të Gllogovcit policia serbe po e intensifikon dhunën në Kosovë

Shtetrrethimi i rajonit të Drenicës, pas incidentit të Gllogovcit, dhe represioni i policisë serbe po zgjerohet gjithnjë e më shumë. Në paralagjen e Mitrovicës në Shipol, janë instaluar forca të mëdha policore serbe me autoblinda dhe po kontrollojnë çdo automjet e udhëtar që hyn e del në këtë qytet. Gjatë kontrollimit të qytetarëve, ka raste të shumta të keqtrajtimit nga ana e policisë serbe.

Vetëm gjatë ditës së djeshme, dhjetëra sish janë arrestuar, midis tyre edhe gazetari i “Rilindjes”, Zekë Gecaj, i cili u mbajt në stacionin e policisë në Mitrovicë mbi katër orë.

Pardje, në orët e vona të mbrëmjes, në rrugën Prishtinë-Gjakovë, në udhëkryqin e Komoranit, policia serbe rrahu rëndë gjashtë qytetarë nga komuna e Gjakovës. Këta qytetarë ishin, Ndue Vilaj, Haki Bushati, Bajram Musliu, Muharrem Demjani dhe Arben e Agron Dola.

Pas rrahjes së këtyre qytetarëve, policët serbë, Ndue Vilajt ia plaçkitën 100 marka gjermane dhe 100 franga zvicerane.

Dje, rreth orës 16.30, nëpër Suharekë nga drejtimi i Prizrenit, kaloi një kolonë e ushtrisë serbe e përbërë prej gjashtë automjetesh të radiolidhjes, e cila shkoi në drejtim të Shtimes. Kolonës në fjalë i printe një veturë e policisë.

Sot në Pejë, hetohen lëvizje të ushtrisë serbe. Në rrugën Pejë-Rugovë, shkoi një minibus dhe pesë vetura përplot ushtarë serbë, të cilët shkuan në drejtim të Rugovës. Gjatë kësaj kohe mbi qytetin e Pejës, fluturoi ulët një aeroplan.

Dje në Podujevë, prej orës 12 deri në ora 13, policia serbe bastisi disa lokale private të shqiptarëve, nga pronarët e të cilave kërkonin armë. Gjatë kësaj kohe, policët serbë arrestuan disa të rinj, të cilët i dërguan në stacionin e policisë.

Dje, rreth orës 11, një ekspeditë e policisë serbe e përbërë prej afro 25 vetash, të cilët rrethuan Shkollën fillore “Migjeni” në Mitrovicë, në të cilën përveç nxënësve të shkollës fillore, aty vijojnë mësimin edhe nxënësit e shkollës së mesme “Frang Bardhi” si dhe studentët e Shkollës së Lartë Teknike. Policia serbe në këtë shkollë arrestoi 7 profesorë dhe katër studentë. E njëjta ekspeditë, rrethoi edhe Shkollën fillore “Ibrahim Pervizi” në Mitrovicë. Profesorët dhe studentët e arrestuar u liruan në orët e pasditës.

Parmbrëmë rreth orës 24, në Komoran, 12 policë serbë rrahën rëndë, Bajram Osajn nga Deçani dhe bashkëudhëtarët e tij, Zeqë Musajn nga Strellci i Epërm i Deçanit si dhe të birin e tij, emrin e të cilit nuk arritëm ta mësojmë.

Dje në Vushtrri rreth orës 8, policët serbë rrahën, Fikret Ibrahimin (17) nga Kçiqi i Madh, përndryshe nxënës i shkollës së mesme “Gjin Gazuli” në Vushtrri.

Po ashtu dje, rreth orës 13, në afërsi të Xhamisë së Madhe në Prishtinë, policia serbe ndali tre nxënës, (emrat e të cilëve nuk arritëm t’i mësojmë), të cilët ende pa i legjitimuar filluan t’i rrahin me grushta e shqelma. Njëri nga këta tre nxënës, ishte vajzë, së cilës policët ia lënduan nofullën. Falë intervenimit të xhematit, të cilët ishin duke dalur nga Xhamia e Madhe, këta tre nxënës shpëtuan nga më e keqja.

25 maj 1994

Represioni në Kosovë

Skënderaj: – Dje, policia, nën pretekst të kërkimit të armëve, mori në shtëpinë e tij Mehmet Makollin në fshatin Polac të Skënderajt. Në stacionin e policisë në Skënderaj, Mehmet Makolli u mbajt rreth tri orë dhe bëhet me dije se është keqtrajtuar rëndë.

Sot, policia, nën pretekst të kërkimit të armëve mori në shtëpinë e tij, Abedin Kocën nga Polaci. Në stacionin e policisë në Skënderaj, Abedin Koca u mbajt rreth një orë. Ai u lirua me kusht që të lajmërohet sërish nesër në të njëjtin stacionin të policisë.

Sot policia thirri edhe Jusuf Kocën që të paraqitet në polici. Shkaku i thirrjes së Jusuf Kocës tash për tash nuk dihet.

Këto ditë, policia nën pretekst të kërkimit të armëve, bastisi shtëpinë e Qerim Kadriut në Açarevë të Skënderajt. Bëhet me dije se policia ishte edhe në shtëpinë e Idriz Bajrushit në Açarevë. Të lartëpërmendurve policia ua la thirrjet që të paraqiten dje në stacionin e policisë në Skënderaj.

Suharekë: – Dje, policia nën pretekst të kërkimit të armës, mori në shtëpinë e tij, Bashkim Krasniqin (1975) nga Studençani i Suharekës. Bashkim Krasniqi u mbajt rreth tri orë në stacionin e policisë në Suharekë dhe bëhet me dije se është rrahur brutalisht, me ç’rast pësoi lëndime të rënda trupore. Bashkim Krasniqi u lirua me kusht që të lajmërohet sërish sot në stacionin e policisë në Suharekë.

Sot, rreth orës 8 të mëngjesit, policia thirri që ta marrë në pyetje Avdi Buzhalën (1950) nga Buzhala e Suharekës, profesor dhe përgjegjës në shtëpinë-shkollë të shkollë së mesme “Jeta e re” në Suharekë. Në polici, Avdi Buzhala u mbajt rreth tri orë, ndërsa inspektorët e sigurimit serb nga Avdi Buzhala u interesuan të dinë rreth procesit mësimor dhe aktivitetin e Aktivit të LDK-së në fshatin e tij.

Pardje, policia arrestoi në shtëpinë e tij Gëzim Loshin nga fshati Vraniq i Suharekës, i cili ende po mbahet në arrest. Prindërit e Gëzim Loshit njoftuan Komisionin për Informim të Degës së LDK-së në Suharekë se Gëzimi po mbahet në arrest në stacionin e policisë në Prizren. Dje policia ishte në shtëpinë e Gëzim Loshit dhe ia morën pasaportën.

Të njëjtit policë në fshatin Vraniq gjatë ditës së djeshme kërkuan edhe të rinjtë Shukri, Bajrush e Rexhë Kolgecin, Fadil Llugaxhiun dhe Zeqir Berishën. Shkaku i kërkimit të këtyre të rinjëve nga ana e policisë, tash për tash nuk dihet.

Ferizaj: – Pardje, policia ia la thirrjen që të paraqitet në stacionin e policisë në Ferizaj, Imer Hetës ish-punëtor i sigurimit nga Varoshi. Bëhet me dije se Imer Heta është paraqitur në polici po këtë ditë në orën 9 të mëngjesit, i cili ende po mbahet në arrest.

Më 18 maj, rreth orës 2 pas mesnate, policia nën pretekst të kërkimit të armëve bastisi shtëpinë e Skënder Misinit në rr. “Jusuf Gërvalla” në Ferizaj. Policia kërkoi Kadri Selimin që të dorëzojë një revole, por ai nuk gjendej në shtëpi. Nga Skënderi, policia kërkoi që deri në orën 7 të mëngjesit të dorëzojë një revole.

Po këtë ditë rreth orës 3, policia bastisi shtëpinë e Isuf Ahmetit në Ferizaj, nga i cili kërkuan një revole. Pas bastisjes, policia urdhëroi Isuf Ahmetin që të paraqitet më 20 maj në stacionin e policisë në Ferizaj.

Malishevë: – Dje rreth orës 4 të mëngjesit, policia nën pretekst të kërkimit të armëve bastisi shtëpinë e Ali Paçarizit nga Lubizhda, kryetar i Komisionit për Solidaritet të Degës së LDK-së në Malishevë. Bëhet me dije se Ali paçarizi po mbahet në arrest në stacionin e policisë në Prizren.

Policia bastisi edhe shtëpinë e Qamil Paçarizit, të cilin edhe e rrahën, ndërsa Isuf Paçarizit, ia morën një pushkë gjuetie me leje dhe pasaportën.

E njëjta ekspeditë e policisë snë të kthyer, bastisiën edhe shtëpinë e Malsë Thaçit në fshatin Mirushë të Malishevës. Policia në prani të anëtarëve të familjes rrahën Driton Thaçin (1971).

Policia gjatë rrugës për në Malishevë, bastisi edhe shtëpinë e Cen Deskut, kryetar i Degës së LDK-së në Malishevë, të cilin e morën dme vete dhe e dërguan në stacionin e policisë në Rahovec, ndërsa më vonë në Prishtinë. Shkaku i arrestimit të Cen Deskut, tash për tash nuk dihet.

Pardje rreth orës 14, derisa po kthehej nga Prishtina për në Kijevë, policia ndali Zair Bacaliun dhe e dërgoi në postkomandën e Kijevës nën pretekst të dorëzimit të armës. Bëhet me dije se policët e rrahën rëndë Zair Bacaliun, i cili mori lëndime të rënda trupore. Zair Bacaliu u lirua me kusht që të paraqitet sërish dje në postkomandën e Kijevës.

Policia nën të njëjtin pretekst po e mban në arrest Shaip Bacaliun (1972) nga Kijeva.

25 maj 1995

Akademik Idriz Ajeti u zgjodh kryetar i ASHA të Kosovës

Kuvendi i Akademisë së Shkencave dhe Arteve të Kosovës, në mbledhjen zgjedhore të mbajtur sot, zgjodhi kryetar të Akademisë për periudhën mandatore njëvjeçare (deri në zgjedhje të rregullta) akademik Idriz Ajetin, njoftoi ASHA të Kosovës.

Akademik Ajeti ishte deri më tash nënkryetar i Akademisë.

Siç dihet, me 10 mars të këtij viti vdiq kryetari i Akademisë Gazmend Zajmi.

 25 maj 1998

Sulm i ri nga mëngjesi kundër fshatit Llaushë

Forcat serbe vazhduan sot në orën 04:00 të mëngjesit sulmin kundër fshatit Llaushë të Skënderajt. Një burim i LDK-së në fshat i tha QIK-ut se frocat serbe të përforcuara nga 5 marsi në kodrat përrreth fshatit po shtijnë me top dhe me armë të tjera në drejtim të shtëpive të lagjes Gecaj e Spahiaj.

Xhavit Spahiu, nga lagjja e Spahiajve i tha QIK-ut me telefon se ka pasur të shtëna gjatë tërë natës. Njerëzit kanë qëndruar jasht shtëpive ose nëpër podrume në përpjekje për t’u ikur të predhave që shenjonin shtëpitë, tha ai.

Në oborrin e shtëpisë së Xhavitit ishin shkrepur gjatë granatimit të djeshëm disa predha. Në shtëpi gjendeshin të gjithë anëtarët e familjes Spahiu, kryesisht gra dhe femijë. Vetem fal fatit kjo familje shpëtoi nga predhat e forcave serbe.

Ndërsa në oborrin e shtëpisë së Sabit Spahiut, ishin shkrepur rreth 40 granata. Nga një shpërthim përpak u godit Ganiu Spahiu (55).

Nëpër shumë shtëpi janë shkaktuar të çara.

Fshati Llaushë në Skënderaj u sulmua edhe gjatë natës së kaluar. Komisioni për Informim i Degës së LDK-së në Skënderaj njoftoi në orën 04:00 të mëngjesit se forcat serbe kishin granatuar Llaushën prej orës 22:30 deri në orën 23:00 dhe pastaj edhe prej orës 24. 20 deri në orën 01:30.

Në Dollovë të Klinës u dogjën të gjitha shtëpitë shqiptare

Prishtinë, 25 maj (QIK)

Sot në Dollovë të Klinës u dogjën edhe shtëpitë e fundit shqiptare, të cilat kishin mbetur ende të padjegura nga forcat serbe. Këtë njoftim e dha Komisioni për Informim i Aktivit të LDK-së në Gremnik.

Fshati Dollovë ka qenë qe disa ditë cak i sulmeve të parreshtura serbe.

Gazetari i Tajmzit të Londrës u arrestua në Kosovë

Prishtinë, 25 maj (QIK)

“U arrestova dje nga forcat e sigurimit serb derisa po përpiqesha të arrij tek vendi ku zhvillohej beteja për Deçanin, afër kufirit të Kosovës me Shqipërinë”, shkruan sot gazetari i “Tajmzit” të Londrës Tom Uoker.

Ai tha se bashk me kolegët nga gazeta “Financial Times” dhe radio BBC-së për pak sa nuk u ndeshën me një tanks i ushtrisë jugosllave që shkonte drejt tyre.

“Koloneli që udhëhiqte konvojin na dërgoi në një stacion policie në Gjakovë. Aty komandanti na tha se gazetarët duhet të jenë të mirëpritur këtu posa të jenë mundur terroristët. Ai na mbajti ligjeratë për tri orë dhe na ofronte raki”, shkruan z. Uoker.

“E gjithë lufta është e ndytë dhe kjo nuk bën përjashtim, por ne do ta kryejmë ketë shumë shpejt”, citon z. Uoker kolonelin e ushtrisë jugosllave i cili kishte thënë edhe këtë “Njerëzit këtu duan paqe nga banditët e UÇK-së.

Në një shkrim të tij gazetari britanik Tom Uoker (Tom Walker), shkruante sot se: ” Beteja e Deçanit ka kaluar si e pavërejtur pothuajse qe një javë, ndërsa shumica e rrugëve që çojnë në zonën e luftës janë bllokuar dhe numri edhe ashtu i zvogëluar i mediave ndërkombëtare në Kosovë është përqendruar në bisedat e paqes në mes të serbëve dhe shqiptareve. Këto biseda dolën se janë veçse një shfaqje minore, një manipulim cinik i Millosheviqit në përpjekje – pjesërisht të sukseshsme – për t’i hequr disa nga sanksionet ndërkombëtare ndaj Serbisë. ”

 Tetë të vrarë në Lubeniq

Forcat serbe vranë sot në fshatin Lubeniq të Pejës Zeqë Hamzajn me dy djem, Ymer Hamzajn me të birin, Demush Hamzajn e Hysen Berishën nga Lubeniqi si edhe mysafirin e Hysenit, Haxhi Gogajn. Këtë njoftim e dha në lajmet e orës 20:00 TVSH, duke iu referuar bashkëpunëtorit të vet në Pejë.

Njoftimi nuk është konfirmuar nga burime të tjera për shkak të lidhjeve shumë të dobëta telefonike dhe qarkullimit të kufizuar të njerëzve.

Në Komisionin për Informim të Degës së LDK-së në Deçan në orën 20:30 ende nuk kishin njoftim për këtë akt kriminal. Një aktivist i Komisionit për Informim në Degën e LDK-së i tha QIK-ut se gjatë ditës në Deçan kanë qarkulluar njoftime se sulmet serbe nga fshati Strellc i kësaj komune janë zgjeruar edhe në fshatin fqinj në Lubeniq të Pejës.

Ky akivist tha se në Strellc është plagosur shumë rëndë një i ri me emrin Ismet, jeta e të cilit është në rrezik. Ai tha poashtu se në fshat janë qëlluar me predha 15 shtëpi, ndërsa tri prej tyre janë bërë rrafsh me tokë.

Një 7-vjeçar ka mbetur i vdekur në fshatin Mengel të Elbasanit në Shqipëri, pasi  është përplasur nga një veturë.

Sipas informacioneve paraprake, mësohet se automjeti me drejtues shtetasin P.B., 61-vjeç ka përplasur për vdekje pranë një shkolle një të mitur.

Drejtuesi i automjetit është shoqëruar në Komisariat, për veprime të mëtejshme, shkruan Euronews.

Deri në këtë fazë të hetimeve nuk dihen ende rrethanat e plota të ngjarjes, ndërsa policia ndodhet në vendngjarje dhe po punon për sqarimin e dinamikës së aksidentit.

Autoritetet kanë nisur procedurat hetimore për të përcaktuar shkaqet dhe përgjegjësitë e mundshme në këtë ngjarje të rëndë.

“Rreth orës 08:00, në aksin rrugor “Elbasan-Librazhd”, automjeti me drejtues shtetasin P. B., 61 vjeç, ka përplasur një fëmijë rreth 7 vjeç, i cili si pasojë ka humbur jetën. Drejtuesi i automjetit është shoqëruar në Komisariat, për veprime të mëtejshme. Grupi hetimor në vendngjarje po punon për zbardhjen e rrethanave të aksidentit”, thuhet në njoftim.

Dy kongresistët amerikanë, republikani Keith Self dhe demokrati Suhas Subramanyam, do të qëndrojnë sot në Serbi, ku do të vizitojnë edhe Luginën e Preshevës, të banuar me shumicë shqiptare.

Ata do të priten nga kryetarja e Kuvendit të Serbisë, Ana Bërnabiq, në Beograd, prej ku do të shkojnë edhe në Preshevë.

Kryetarja e kësaj komune në jug të Serbisë, Ardita Sinani, shkroi në profilin e saj në Facebook se “Presheva mirëpret delegacionin e Kongresit amerikan”.

“Një moment historik për Luginën”, sipas saj.

Me iniciativën e kongresistit Self, anëtarët e Komitetit për Politikë të Jashtme të Dhomës së Përfaqësuesve të Kongresit amerikan miratuan në janar të këtij viti një projektligj, që i kërkonte sekretarit amerikan të Shtetit të përgatiste një raport gjithëpërfshirës për pozitën e pakicave në Serbi, me fokus të veçantë te shqiptarët në Luginën e Preshevës.

Në Serbi jetojnë më shumë se 60.000 shqiptarë, të cilët përbëjnë pakicën e katërt më të madhe atje, sipas regjistrimit të fundit të popullsisë, në vitin 2022.

Në raportet ndërkombëtare, Lugina e Preshevës – që përfshin Preshevën, Medvegjën dhe Bujanocin – konsiderohet tërësisht e izoluar dhe thuhet se merr vëmendje vetëm në kohë zgjedhjesh.

Një ditë më herët, Self dhe Subramanyam qëndruan në Sarajevë, ku takuan përfaqësuesit e Presidencës së Bosnje dhe Hercegovinës.

Atje diskutuan për “mënyrat për të forcuar partneritetin dypalësh dhe për të mbështetur stabilitetin në Ballkanin Perëndimor”.

Përmes një postimi në platformën X, Ambasada amerikane në Sarajevë nënvizoi se Shtetet e Bashkuara janë të përkushtuara ndaj Marrëveshjes së Dejtonit për Paqe dhe integritetit territorial të Bosnje dhe Hercegovinës.

Në mesazhin e publikuar nga Zyra e Përfaqësuesit të Lartë Ndërkombëtar (OHR) në Bosnje dhe Hercegovinë me rastin e vizitës së kongresistëve, u theksua po ashtu rëndësia e angazhimit amerikan ndaj Marrëveshjes së Dejtonit.

Dy kongresistët u takuan me zëvendëspërfaqësuesin e parë të lartë, Louis Crishock, “për të diskutuar situatën politike në Bosnje dhe Hercegovinë”.

Tash për tash, nuk është e qartë nëse delegacioni i kongresistëve amerikanë do të vizitojë Kosovën.

Radio Evropa e Lirë është në pritje të përgjigjes nga Zyra për Media e kryeministrit në detyrë, Albin Kurti.

Javën e kaluar, Kurti njoftoi se ka zhvilluar një takim virtual me një grup kongresistësh, në mesin e tyre edhe Self.

“Bashkëpunimi dypalësh në mbrojtje midis Kosovës dhe Shteteve të Bashkuara është më i fortë se kurrë. Kjo, kryesisht, për shkak të mbështetjes dërrmuese dypartiake që Kosova gëzon në Kongresin e SHBA-së”, shkroi Kurti në X, pas asaj bisede.

Në fund të prillit, Self, bashkë me kolegët e tij, Ritchie Torres dhe Mike Lawler, propozuan një rezolutë që synon ta shtyjë përpara rrugën e Kosovës drejt NATO-s.

Rezoluta me mbështetje dypartiake thekson, mes tjerash, se “qeverisja demokratike e Kosovës, mbikëqyrja civile e forcave të sigurisë dhe bashkëjetesa shumetnike përbëjnë një argument bindës për anëtarësimin në NATO”./REL/

Në një kompleks banesor është përfshirë nga flakët mbrëmjen e djeshme në Tiranë. Sipas raportimeve paraprake, ngjarja ka ndodhur rreth orës 22:45, në rrugën “Pasho Hysa”.

Ndërkohë, shkaku kryesor i këtij zjarri dyshohet se ka qenë një shkëndijë elektrike e cila ka rënë në kabinën elektrike të kompleksit. Si pasojë janë shkaktuar vetëm dëme materiale.

Sakaq, grupi hetimor vijon punën për dokumentimin e plotë të rastit.

“Rreth orës 22:45, në rrugën “Pasho Hysa”, dyshohet se si pasojë e një shkëndije elektrike, ka rënë zjarr në kabinën elektrike të një kompleksi pallatesh. Si pasojë janë shkaktuar vetëm dëme materiale. Grupi hetimor vijon punën për dokumentimin e plotë të rastit”, thuhet në njoftimin e policisë./Euronews/