Lajmet

Rregullat për udhëtimet verore në BE

Published

on

Me afrimin e verës, Bashkimi Evropian po përpiqet të bëjë rregulla të unifikuara për qytetarët e BE-së që udhëtojnë brenda bllokut dhe për qytetarët e vendeve të treta që duan të vizitojnë miq e të afërm në BE, ose të bëjnë pushime në Alpe apo Mesdhe.

Ku jemi tani?

Kur bëhet fjalë për pasaportën e vaksinës të vetë BE-së, e quajtur “certifikata e gjelbër digjitale”, procedurat po vazhdojnë, edhe pse ngadalë.

Pasaporta u propozua këtë pranverë nga Komisioni Evropian dhe Parlamenti dhe Këshilli Evropian, që përfaqësojnë të 27 vendet anëtare të BE-së, u dakorduan për mandatet e tyre përkatëse negociuese. Tri institucionet tani duhet të hartojnë tekstin përfundimtar legjislativ.

Takimi i parë u zhvillua më 3 maj, ndërsa takime të tjera pritet të mbahen në ditët dhe javët e ardhshme.

Ideja për të hapur BE-në (minus Irlandën, por plus Islandën, Lihtenshtajnin, Norvegjinë dhe Zvicrën) për qytetarët e vendeve të treta, është më e freskët.

Propozimi për lehtësimin e kufizimeve u paraqit fillimisht më 3 maj.

Ambasadorët e vendeve anëtare pritet ta diskutojnë këtë javë.

Komisioni Evropian sugjeroi mirëpritjen e njerëzve që kanë marrë dozën e fundit të rekomanduar të ndonjërës prej vaksinave që ka miratuar BE-ja kundër koronavirusit: AstraZeneca, BioNTech/Pfizer, Johnson&Johnson dhe Moderna. Sipas propozimit, doza e dytë duhet të merret së paku 14 ditë përpara arritjes.

Komisioni propozoi edhe relaksimin e metodologjisë së BE-së për llogaritjen e vendeve “të sigurta”. Aktualisht, të sigurta konsiderohen ato vende që për 14 ditë raportojnë 25 raste me koronavirus në 100,000 banorë, ndërsa propozohet që shifrat prej 25 të rritet në 100.

Aktualisht, mesatarja e bllokut është 420 raste dhe vetëm gjashtë vende kualifikohen nën regjimin e rreptë: Australia, Zelanda e Re, Ruanda, Singapori, Koreja e Jugut dhe Tajlanda.

Cilat janë pikat e diskutueshme?

Për certifikatat e vaksinës, ideja është të krijohet një rregullore e përbashkët në të gjithë Bashkimin Evropian, që siguron përsëri lirinë e udhëtimit brenda zonës Shengen.

Por, ka ende disa çështje të mëdha të pazgjidhura.

Parlamenti, për shembull, dëshiron teste falas për COVID për ata që nuk janë vaksinuar ose nuk duan të vaksinohen – gjë të cilën shtetet anëtare nuk janë të etura ta bëjnë, për shkak të mungesave të fondeve si pasojë e pandemisë.

Por, çështja më e madhe kontestuese mund të rezultojë nëse eurodeputetët këmbëngulin që certifikata të nënkuptojë se nuk ka më kufizime shtesë, të tilla si testime shtesë ose karantina të mundshme nga vendet anëtare.

Qeveritë e shumë vendeve anëtare të BE-së, nga frika e varianteve të reja të koronavirusit, besojnë se duhet të varet nga to që të vendosin nëse do ta përdorin certifikatën për të hequr kufizimet ose jo.

Përplasja mund të ndodhë sepse shëndeti është një kompetencë ekskluzive e shteteve anëtare individuale, ndërsa liria e lëvizjes është kompetencë e unionit.

Për hapjen e kufijve të jashtëm të BE-së, shumë varet nga ajo se sa turistë i duan vendet anëtare – dhe nga ku.

Disa mund të insistojnë në masa reciprociteti, veçanërisht kur bëhet fjalë për Kinën, Shtetet e Bashkuara dhe Britaninë, dhe mund të ketë kritere të tjera, si testimet dhe nivelet e pozitivitetit.

Shtetet anëtare, ashtu si në rastin e certifikatave të vaksinave, mund të rezervojnë të drejtën për të vendosur karantina ose testime shtesë.

Për të kufizuar rrezikun e importimit të varianteve të reja të koronavirusit, Komisioni Evropian propozoi gjithashtu të ashtuquajturën “frenë urgjente”, që do të mundësonte vendosjen e kufizimeve të shpejta të udhëtimit për vendet ku situata shëndetësore përkeqësohet ndjeshëm.

Cili është afati kohor?

Ideja është që të dyja propozimet të jenë plotësisht funksionale deri në fund të qershorit. Puna teknike për certifikatat tashmë është duke u zhvilluar.

Pavarësisht nëse ka ose jo bllokime legjislative midis Parlamentit dhe Këshillit, sistemi është vendosur të jetë teknikisht gati deri më 1 qershor.

Certifikatat, që mund të përdoren edhe në smartfonë, edhe në versionin letër, do të përfshijnë tri mënyra për të dëshmuar se jeni i lirë për të udhëtuar në zonën Shengen: vaksinimin, testin negativ, ose prova të shërimit nga koronavirusi – plus të dhënat e domosdoshme, si: emri, data e lindjes, vendi i lëshimit dhe lloji i vaksinës nëse jeni vaksinuar.

Ideja është që informacioni nga proceset e vaksinimit në vendet e treta, mund të ngarkohet në sistemin e BE-së – diçka që, sipas zyrtarëve të BE-së, nuk është teknikisht e vështirë, edhe pse çështjet e privatësisë mund ta komplikojnë.

Çfarë në lidhje me vaksinat Sputnik V dhe Sinopharm?

Për Parlamentin Evropian, vetëm vaksinat e miratuara nga Agjencia Evropiane e Barnave (EMA) duhet të lejohen në skemën e certifikatës së vaksinave, por vendet anëtare kanë insistuar që të lihet hapur dera për vendet e BE-së, që t’i lejojnë edhe vaksinat e vendeve të tjera. Insistimi është bërë në përpjekje për të qetësuar Hungarinë, e cila përdor edhe vaksinën ruse Sputnik V, edhe atë kineze Sinopharm.

Megjithatë, rekomandimi i Komisionit për hapjen e kufijve për shtetasit e vendeve të treta, nuk e ka një bujari të tillë.

Sputnik V është ende në procesin e analizimit nga EMA. Më 4 maj, EMA ka nisur edhe rishikimin e vaksinës kineze.

Po fëmijët?

Fëmijët në BE nuk janë vaksinuar ende, kështu që për certifikatat e vaksinës, prindërit thjesht duhet të përdorin një test negativ PCR për të vegjlit e tyre.

E njëjta gjë vlen për të miturit jo të vaksinuar jashtë BE-së. Por, në këtë rast, vendet anëtare ndoshta do të kërkojnë testime shtesë pas mbërritjes.(RFE)

Lajmet

Osmani: Kosova është gati për ekonominë e gjeneratës së ardhshme, e përqafon AI me bindje

Published

on

Presidentja e Kosovës, Vjosa Osmani, ka deklaruar se Kosova po i qaset inteligjencës artificiale me vizion të qartë dhe vendosmëri, duke theksuar se shteti është i gatshëm ta përqafojë plotësisht këtë teknologji përmes investimeve në aftësi, modernizimit të arsimit dhe krijimit të një mjedisi rregullator që inkurajon inovacionin, duke ruajtur njëkohësisht dinjitetin njerëzor. Sipas saj, Kosova është gati për ekonominë e gjeneratës së ardhshme.

Në fjalimin e saj, në kuadër të Samitit Botëror të Qeverisjes, në Emiratet e Bashkuara Arabe, Osmani theksoi se teknologjia pa vlera përfaqëson fuqi pa përgjegjësi dhe se inteligjenca artificiale, nëse nuk udhëhiqet siç duhet, mund t’i thellojë ndarjet shoqërore. Sipas saj, qeverisja e mençur e kësaj teknologjie mund të zgjerojë mundësitë, të demokratizojë dijen dhe të rrisë potencialin njerëzor, shkruan KosovaPress.

“Kosova nuk i qaset inteligjencës artificiale me frikë, hezitim apo masa gjysmake. Ne i qasemi asaj me qartësi dhe bindje. Jemi të gatshëm ta përqafojmë plotësisht, të investojmë në aftësi, të modernizojmë arsimin, t’i hapim institucionet tona ndaj inovacionit dhe të krijojmë një mjedis rregullator të lirë që inkurajon përparimin, duke mbrojtur njëkohësisht dinjitetin njerëzor. Sepse teknologjia pa vlera është fuqi pa përgjegjësi. Dhe inteligjenca artificiale, nëse lihet pa udhëzim, mund t’i thellojë ndarjet. Por, nëse qeveriset me mençuri, ajo mund të zgjerojë mundësitë, të demokratizojë dijen dhe të ngrejë potencialin njerëzor”, tha ajo.

Presidentja Osmani foli edhe për ndërtimin e institucioneve të pavarura, profesionale dhe të qëndrueshme, duke theksuar se Kosova është e vendosur t’i ruajë dhe t’i forcojë ato. Ajo shtoi se përparimi i vendit në këto fusha po njihet gjithnjë e më shumë në nivel ndërkombëtar.

Presidentja Osmani theksoi gjithashtu se Kosova sot është më e lidhur me botën se kurrë më parë, përmes zgjerimit të regjimeve bilaterale pa viza, përfshirë edhe me Emiratet e Bashkuara Arabe, si dhe përmes marrëveshjeve të tregtisë së lirë me Bashkimin Evropian, vendet e EFTA-s, Turqinë dhe tregje të tjera.

“Kosova sot është më e lidhur me botën se kurrë më parë. Përmes një rrjeti në zgjerim të regjimeve bilaterale pa viza, përfshirë me Emiratet e Bashkuara Arabe këtu dhe shumë vende të tjera, sipërmarrësit, inovatorët dhe profesionistët tanë lëvizin, lidhen dhe bëjnë biznes me më shumë lehtësi. Përmes qasjes tonë në tregjet e BE-së, vendet e EFTA-s, Turqinë dhe më gjerë, falë marrëveshjeve ekzistuese të tregtisë së lirë, kompanitë e bazuara në Kosovë operojnë brenda një hapësire ekonomike me më shumë se 700 milion konsumatorë. Kështu ndërtohet besimi. Dhe besimi është themeli i çdo ekonomie konkurruese. Pilar i tretë i ekonomive të gjeneratës së ardhshme është një mjedis biznesi që shpërblen iniciativën”, ka thënë Osmani.

/Kosovapress/

Continue Reading

Lajmet

Shefi i NATO-s thotë se forcat aleate do të vendosen në Ukrainë “menjëherë” pas marrëveshjes së paqes

Published

on

Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s, Mark Rutte, tha të martën se Ukraina do të shohë një prani të menjëhershme ushtarake nga forcat aleate sapo të arrihet një marrëveshje paqeje me Rusinë.

Duke folur në parlamentin e Ukrainës, Verkhovna Rada, në Kiev, Rutte tha se forcat tokësore, ajrore dhe detare nga vendet pjesë e grupit informal të “koalicionit të të gatshëmve” do të vendosen në Ukrainë “menjëherë”.

“Ukraina ka nevojë për mbështetje të fortë. Koalicioni i të gatshëmve ka bërë përparim në garancitë, siç u përmend nga [Presidenti ukrainas Volodymyr] Zelenskyy. Sapo të nënshkruhet një marrëveshje paqeje, menjëherë do të shfaqen forca të armatosura, aeroplanë në qiell dhe mbështetje detare nga ata në NATO që kanë rënë dakord”, tha ai.

Rutte i siguroi ligjvënësit se vëmendja e NATO-s ndaj sigurisë së Ukrainës nuk do të zvogëlohet pavarësisht sfidave të tjera globale, shkruan AA.

“Tani po përqendrohemi në ato ngjarje botërore që mund të shkaktojnë shqetësim, kështu që vëmendja jonë mund të ndahet… Por dua t’ju siguroj se vëmendja jonë nuk është shpërqendruar nga Ukraina. Ukraina ka qenë dhe mbetet në qendër të mendimeve tona për sigurinë dhe ne jemi të gatshëm të ofrojmë mbështetje të shpejtë dhe të vazhdueshme”, theksoi ai.

Sipas Rutte, aleanca mban dialog të përditshëm me Ukrainën dhe furnizon pajisje çdo ditë në mënyrë që trupat ukrainase të mund të mbrohen tani dhe të pengojnë agresionin e ardhshëm.

Ai tha se 75% e të gjitha raketave për frontin dhe 90% e raketave për mbrojtjen ajrore kanë mbërritur në Ukrainë përmes mekanizmit të Listës së Kërkesave me Prioritet për Ukrainën (PURL).

“Përmes mekanizmit PURL, miliona euro merren nga aleatët dhe partnerët. Që nga vera e kaluar, ne kemi siguruar 75% të të gjitha raketave që mbërritën në Ukrainë, të cilat shkojnë në front dhe 90% që mbrojnë hapësirën ajrore”, tha ai.

Rutte shtoi se NATO i kupton nevojat urgjente të Ukrainës dhe po punon vazhdimisht për të siguruar dërgesat përmes PURL dhe kanaleve të tjera.

PURL shërben si dokumenti kryesor i referencës për Grupin e Kontaktit për Mbrojtjen e Ukrainës (takimet e “formatit Ramstein”), ku më shumë se 50 ministra aleatë të mbrojtjes koordinojnë ndihmën.

Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, ka udhëhequr përpjekjet për t’i dhënë fund luftës në Ukrainë, e cila ka vazhduar që nga shkurti i vitit 2022. Rusia dhe Ukraina janë planifikuar të diskutojnë një marrëveshje të mundshme paqeje në bisedimet e ndërmjetësuara nga SHBA-të në Abu Dhabi më 4-5 shkurt.

/Kosovapress/

Continue Reading

Lajmet

Facebook sot ka përvjetorin e themelimit

Published

on

Sot bëhen 22 vjet nga themelimi i gjigandit teknologjik ‘Facebook’.

Pra, më 4 shkurt të vitit 2004, Facebook, një rrjet lidhjesh shoqërore në internet, u themelua nga Mark Zuckerberg me 4 shokët e tij të dhomës, Eduardo Saverin, Andrew Mçollum, Dustin Moskovitz dhe Chris Hughes, ndërkohë që studionin në Universitetin e Harvardit.

Kështu që nga 4 shkurti i 2004-ës ndryshoi rrënjësisht edhe mënyra e komunikimit në botë.

Por çka do të thotë emri “Facebook”?

Emri “Facebook” vjen nga një togfjalësh për libër të dhënash udhëzuese lëndësh mësimore me të cilin pajisen studentët në disa universitete amerikane.

Themeluesit fillimisht e kishin kufizuar anëtarësimin në Facebook vetëm për studentët e Harvardit, por më vonë e zgjeruan për universitetet Boston, Princeton, Yale, Stanford.

Gradualisht, Facebook u hap për studentët në kolegje e universitete të tjera, pastaj për nxënësit e shkollave të mesme, dhe më në fund për të gjithë personat të moshës 13-vjeç e sipër kudo në botë.

Në vitin 2012, Facebook u vlerësua si një kompani biznesi me vlerë prej 104 miliardë dollarësh.

Facebook ka njohur vetëm rritje si në të ardhura ashtu edhe në numrin e përdoruesve, ndërsa në vitet e fundit është përfshirë nga një skandal për shitjen e të dhënave personale të përdoruesve për çfarë themeluesi Mark Zuckerberg u detyrua t’i përgjigjet autoriteteve amerikane.

/Kosovapress/

Continue Reading

Lajmet

Dallaveret me vota, Prokuroria e Pejës sot fillon intervistimin e komisionerëve të dyshuar

Published

on

 

Prokuroria Themelore në Pejë ka autorizuar Hetimet Rajonale të Policisë së Kosovës në Pejë për ndërmarrjen e veprimeve hetimore lidhur me procesin e numërimit të votave të kandidatëve brenda subjekteve politike.

Në njoftimin për media bëhet e ditur se sot (e mërkurë) ka filluar procesi i intervistimit të komisionerëve, lidhur me dyshimet për keqpërdorime gjatë procesit të numërimit të votave të kandidatëve të subjekteve politike, me qëllim të sqarimit dhe zbardhjes së plotë të rrethanave të rastit.

Sipas njoftimit, autorizimi i parë për fillimin e veprimeve hetimore është lëshuar më 19 janar nga kryeprokurorja e Prokurorisë Themelore në Pejë, Lumturije Vuçetaj.

Prokuroria Themelore në Pejë, në bashkëpunim me Policinë e Kosovës, ka bërë të ditur se do t’i ndërmarrë të gjitha veprimet e nevojshme ligjore dhe hetimore për zbardhjen e plotë të rastit dhe identifikimin e personave përgjegjës.

Po ashtu, nga Prokuroria është theksuar se opinioni publik do të informohet me kohë për të gjitha zhvillimet e mëtejshme që lidhen me këtë proces hetimor.

Hetime lidhur me dyshimet për manipulim me vota ka pasur edhe në Prizren, Podujevë, Malishevë, Gjilan dhe Obiliq.

Continue Reading

Të kërkuara