Lajmet

​Remitencat deri në fund 2023 pritet të arrijnë në 1.3 miliard euro

BQK parasheh që në vitin 2024 remitencat të rriten prej 6 për qind.

Published

on

Banka Qendrore e Kosovës (BQK) parasheh që rritja ekonomike për 2023 të arrijë 3.4 për qind, derisa për vitin e ardhshëm të jetë 4.2 qind. Nga BQK-ja thanë se nuk dihet saktë vlera e monedhave false në tregun e Kosovës, pasiqë sipas tyre ato qarkullojnë në mënyrë ilegale.

Guvernatori i Bankës Qendrore të Kosovës (BQK), Ahmet Ismaili në një konferencë për media, ka folur mbi sfidat me të cilat janë përballur gjatë vitit që po lëmë pas, duke thënë se pavarësisht kësaj, ata kanë arritur ta përmbyllin me sukses këtë vit.

Ai theksoi se remitencat e pranuara deri në fund të vitit 2023 pritet të arrijnë vlerën 1.3 miliard euro, për çka shtoi se BQK parasheh që në vitin 2024 remitencat të rriten prej 6 për qind.

“Rritja ekonomike për fund të këtij vitit pritet të arrijë 3.4 për qind, kurse projeksionet tona për vitin 2024-2025, për 4.2, përkatësisht 4 për qind…Sa i përket inflacionit në të dhënat e fundit dhe projeksionet e tona të fund vitit, inflacioni do të mbërrijë në 2.9 për qind, megjithatë në nivel të vitit mesatarja vjetore e inflacionit pritet me rreth 5.1 për qind… Sa i përket remitencave, në fund të nëntorit ka kaluar 1.2 miliard euro. Pritjet janë që fundi i vitit të kalojë 1.3 miliardë…Ka pasur rritje nga viti në vit të investimeve të huaja direkte. Në fund të shtatorit ato kanë vlerën 621 milionë dhe kontributi i patundshmërisë është zvogëluar pak. Kemi fillim të maturimit të tregut të patundshmërive në kuptimin e investimeve të huaja direkte. Fakti që është rritur nënkupton se rritja është zhvilluar nga sektorët të tjerë, sikurse ai financiar dhe të ndryshëm… Janë 136 institucione aktive sot që rregullohen, licencohen, mbikëqyren nga BQK-ja, çdo degë e tyre kur hapet dhe çdo drejtues i ri kur miratohet i nënshtrohet një procesi të aprovimit”, tha Ismaili.

Guvernatori i BQK-së, Ahmet Ismaili potencoi se kreditë deri në nëntor të vitit 2023 kanë arritur shumën prej afro 5 miliardë euro, duke shënuar rritje rreth 600 milionë euro, krahasuar me vitin e kaluar. Ai tha se kreditë për sektorin e ndërmarrjeve, të cilat përbëjnë rreth 60 për qind të kredive në sektorin bankar, evidentohen në shumën prej afro tre miliardë euro, teksa sektori i ekonomive familjare përbën 37 për qind të kredive në sektorin bankar, ndërsa norma mesatare e interesit në kredi është 6.39 për qind.

Përveç këtyre, Ismaili foli edhe për depozitat, për të cilat tha se vazhdojnë të jenë burimi kryesor i financimit të kredive. Ai shtoi se depozitat deri në nëntor të vitit 2023 evidentohen në shumë prej rreth 5.9 miliardë euro.

“Depozitat në sistem po ashtu kanë shënuar rritje graduale, rritja është lineare, kanë arritur gati 5.9 miliardë euro, pra 5.88 miliardë euro…83 për qind e mjeteve që janë mbledhur depozita, janë dhënë kredi, pra nëse e merr 100 përqindëshin një me një i bie 83 centë për çdo euro është kredituar…Kreditë pa shmangshëm janë një prej mbështetësve të ekonomisë, në kuptimin edhe të investimeve, por edhe në kuptimin e sektorit privat, individ dhe atë të bizneseve…Shuma e kredive ka kaluar 4.86 apo 4.9 miliardë euro asete deri në fund të nëntorit…Ndërmarrjet kanë shumicën e kredive rreth 2.9 miliardë, norma e kthimit të ndërmarrjeve gjithashtu është e mirë…Tek ekonomitë familjare, shuma e kredive ka arritur 1.8 miliardë. Tash kemi edhe një rritje të peshës hipotekare në këtë shumë… Fitimet e bankave ndër vite kanë shkuar duke u rritur. Në parim, kjo duhet të jetë një informatë se në Kosovë ka mundësi që sistemi bankar të jetë profitabil, ka mundësi ta kryejë mandatin e vet. Ka mundësi ta rrisë edhe qëndrueshmërinë dhe strukturën e kapitalit”, theksoi Ismaili.

Lidhur me atë se çfarë ka bërë BQK-ja në përmirësimin e situatës me qarkullimin e monedhave false, ai tha se kanë bërë furnizim të ekonomisë me monedha të reja, kanë iniciuar themelimin e Qendrës Kombëtare për luftë ndaj parave të falsifikuara dhe veprime të tjera.

Ndërkaq, i pyetur se a dihet sa është vlera e monedha false që po qarkullojnë në tregun e Kosovës, Ismaili tha se është e pamundur të dihet një shifër e tillë, meqë sipas tij qarkullojnë në mënyrë ilegale.

“Kemi ndërmarrë disa aktivitete kohëve të fundit ka qenë për paratë falsifikuara…Ky nuk është fenomen i një viti, është përpjekje e vazhdueshme, përpjekje e gjithhershme. Gjithmonë grupet ilegale dhe kriminale përpiqen të gjejnë zona se ku të operojnë. Ne duhet të bëjmë të qartë të gjithë institucioneve shtetërore se Kosova nuk është një prej tyre…Kemi lëshuar disa udhëzime në publik, së fundi kemi larguar tarifën për deponim në bankë qendrore dhe në banka për monedha…Ka marrë masa që të furnizojë ekonomitë, përkatësisht bankat me monedha të reja, me sasi të reja, tërhiqen të vjetërsuarat dhe vendosen të rejat, që mos të kenë vështirësi në qarkullim. Kjo është masë e menjëhershme, emergjente, ka edhe masa të tjera që janë ndërmarrë…Në të vërtetë nuk ka shifër të tillë (sa monedha false ka në treg). Ne nuk e kemi dhe nuk mund të ketë, sepse ajo qarkullon në mënyrë ilegale, nuk është e evidentuar”, potencoi Ismaili.

Plani strategjik i BQK-së për 2024-2028 është forcimi i qëndrueshmërisë dhe stabilitetit financiar, ngritja e kapaciteteve, digjitalizimi dhe modernizmi i proceseve, avancimi i mbrojtjes së konsumatorit e të tjera.

Në kuadër të konferencës, u bë edhe ndarja e çmimit tradicional të BQK-së, “Ekonomisti i ri”, të cilin e fituan Qëndresë Cuci, Diellëza Mahmuti dhe Agnesa Demolli Mehmeti.

Lajmet

Sabedini: Opozita pa alternativë, Kurti përfituesi kryesor i krizës politike

Published

on

By

Profesori universitar, Musa Sabedini, ka shprehur shqetësimin e tij për ngërçin e zgjatur politik në Kosovë, duke vlerësuar se vendi po përballet me një krizë serioze institucionale, e cila, sipas tij, rrezikon stabilitetin e brendshëm dhe kredibilitetin ndërkombëtar të shtetit.

Në një prononcim për Ekonomia Online, Sabedini thekson se klasa politike mban përgjegjësinë kryesore për situatën e krijuar, duke e cilësuar të papranueshme vazhdimin e bllokadës institucionale dhe mungesën e një vullneti real për zgjidhjen e krizës.

Sipas tij, Kosova tashmë po paguan një kosto të lartë politike dhe diplomatike, ndërsa besimi i qytetarëve dhe i partnerëve ndërkombëtarë ndaj institucioneve të vendit është në rënie.

“Është e lehtë të bllokosh një proces të rregullt institucional, por është krejtësisht e pakuptimtë që kjo gjendje të vazhdojë për një kohë kaq të gjatë. Zgjedhjet e reja nuk do të prodhonin domosdoshmërisht një rezultat ndryshe, sepse opozita nuk ka arritur të krijojë alternativa bindëse dhe të rrisë mbështetjen qytetare. Ndërkohë, Albin Kurti, pavarësisht kritikave dhe zhvillimeve politike, vazhdon të mbetet përfituesi kryesor i kësaj situate”, deklaron Sabedini.

Profesori universitar vlerëson se përgjegjësinë më të madhe për krizën aktuale e mban kryeministri Albin Kurti, ndërsa opozitën e konsideron të pafuqishme për të ofruar vizion dhe zgjidhje konkrete.

Ai rikujton se kishte paralajmëruar më herët zhvillime të brendshme në Lidhjen Demokratike të Kosovës, duke shtuar se tensionet në këtë subjekt politik, sipas tij, po ndodhin në një moment shumë të ndjeshëm për skenën politike dhe njëkohësisht po i shkojnë në favor pozitës aktuale.

Sabedini thekson se Kosova nuk ka më luksin të vazhdojë me eksperimente politike, në një kohë kur sfidat ekonomike, diplomatike dhe të sigurisë po bëhen gjithnjë e më të mëdha.

“Albin Kurti po dëshmohet një negociator i vështirë për kompromis politik, ndërsa opozita po vazhdon të mbetet pasive dhe pa iniciativa serioze. Zgjidhja më e mirë, jo sepse e meriton Albin Kurti, por sepse e meriton Kosova, është që vendi të gjejë rrugën e daljes nga kjo krizë përmes zgjedhjes së një presidenti kredibil dhe ndërtimit të institucioneve funksionale. Në këtë kontekst, unë konsideroj se Ramush Haradinaj i plotëson tiparet e një lideri me besueshmëri, përvojë dhe përgjegjësi politike”, shprehet ai.

Sipas Sabedinit, çdo ditë e humbur pa institucione funksionale reflektohet drejtpërdrejt në zhvillimin ekonomik, investimet e huaja dhe mbështetjen ndërkombëtare që Kosova ka gëzuar ndër vite.

Ai paralajmëron se zhvillimet e fundit gjeopolitike, përfshirë tensionet në Lindjen e Mesme dhe përplasjet ndërmjet fuqive ndërkombëtare, mund të kenë pasoja edhe për Kosovën, duke e bërë edhe më të domosdoshëm stabilitetin e brendshëm politik.

Profesori universitar vlerëson se ngërçi institucional dhe politik do t’i kushtojë shtrenjtë Kosovës, si në planin e brendshëm, ashtu edhe në raport me partnerët ndërkombëtarë.

Sipas tij, zvarritja e proceseve shtetërore po reflektohet në dobësimin e besimit institucional, në zvogëlimin e mbështetjes financiare dhe në mungesën e donacioneve e investimeve që dikur Kosova i siguronte me përkrahjen e pakushtëzuar të shteteve mike.

“Zhvillimet e fundit gjeopolitike, përfshirë tensionet ndërmjet Shteteve të Bashkuara të Amerikës dhe Iranit, si dhe konfliktet e vazhdueshme në Lindjen e Mesme, do të kenë ndikim të drejtpërdrejtë edhe në ekonominë dhe jetën e përditshme të qytetarëve të Kosovës. Pikërisht për këtë arsye, vendi ka nevojë urgjente për dialog politik, komunikim konstruktiv dhe një marrëveshje që do të rikthente stabilitetin institucional dhe besimin e qytetarëve, të cilët sot ndihen të lodhur dhe të zhgënjyer nga kriza e zgjatur politike. Në këtë fazë, çelësi i zgjidhjes mbetet te kryeministri Albin Kurti. Ai duhet të dëshmojë lidership shtetëror dhe të kuptojë se një kompromis në funksion të interesit publik nuk është dobësi politike, por përgjegjësi ndaj shtetit, rinisë dhe së ardhmes së Kosovës”, ka deklaruar Sabedini.

“Përballë këtyre rrethanave, dialogu, kompromisi dhe përgjegjësia shtetërore janë domosdoshmëri. Shoqëria kosovare ka nevojë për qetësi, institucione funksionale dhe rikthim të besimit qytetar. Çelësi i zgjidhjes, në këtë fazë, mbetet te kryeministri Albin Kurti, i cili duhet të dëshmojë gatishmëri për të vendosur interesin e shtetit dhe të qytetarëve mbi kalkulimet politike”, përfundon profesori universitar Musa Sabedini. /Ekonomia online/

Continue Reading

Lajmet

Ambasada britanike mirëpret emërimin e kryeprokurorit Zejnullah Gashi, kërkon pavarësi dhe llogaridhënie

Published

on

By

Ambasada e Britanisë së Madhe në Kosovë ka mirëpritur emërimin e Zejnullah Gashit në pozitën e Kryeprokurorit të Shtetit, duke e cilësuar këtë si një hap shumë të rëndësishëm pas një periudhe disavjeçare pa një udhëheqës me mandat të plotë.

Përmes një reagimi zyrtar, ambasada i ka uruar sukses Gashit, duke theksuar se pret reforma që sigurojnë një sistem prokurorial të pavarur, transparent dhe llogaridhënës, i cili lufton në mënyrë efektive krimin e organizuar dhe korrupsionin.

Përveç Britanisë, këtë emërim e ka mirëpritur edhe Zyra e Bashkimit Evropian në Kosovë, duke vënë në dukje se ky vendim i jep fund një periudhe më shumë se katërvjeçare gjatë së cilës institucioni u drejtua vetëm me ushtrues detyre.

Zejnullah Gashi ka pranuar zyrtarisht detyrën të mërkurën, pasi u dekretua një ditë më herët nga ushtruesja e detyrës së presidentes, Albulena Haxhiu. Ajo sqaroi se vendimi erdhi pas një shqyrtimi të hollësishëm të dokumentacionit të Këshillit Prokurorial, raporteve të sigurisë dhe vlerësimeve nga monitoruesit e shoqërisë civile.

Ky zhvillim pason një proces të gjatë e të ndërlikuar, që nisi me shpalljen e konkursit më 18 maj të këtij viti, i cili u përcoll edhe me sfida ligjore nga kryeprokurori i Prokurorisë Speciale, Blerim Isufaj. Ky i fundit kishte kërkuar pezullimin e konkursit në gjykata, por kërkesa e tij u refuzua nga Gjykata Administrative dhe ajo e Apelit.

Kujtojmë se bllokada disavjeçare në këtë institucion nisi që nga tetori i vitit 2023, kur presidentja e atëhershme, Vjosa Osmani, refuzoi dekretimin e Isufajt për shkak të shkeljeve të evidentuara në procedurën e përzgjedhjes. /E.A/

Continue Reading

Lajmet

Studio të ardhmen e gjelbër: UBT hap dyert për liderët e rinj në Inxhinierinë e Agrikulturës dhe Mjedisit

Published

on

By

Në një kohë kur ndryshimet klimatike, siguria ushqimore dhe mbrojtja e mjedisit janë kthyer në sfidat më të mëdha globale, UBT po ofron rrugë të reja për të gjithë të rinjtë që duan të bëhen pjesë e zgjidhjes.

Përmes programit inovativ të Inxhinierisë së Agrikulturës dhe Mjedisit, UBT synon të edukojë dhe të përgatisë brezin e ri të profesionistëve të cilët do të luajnë një rol kyç në avancimin e praktikave të qëndrueshme bujqësore dhe në ruajtjen e resurseve tona natyrore.

Ky program modern është i ndërtuar mbi shtyllat e mësimdhënies bashkëkohore, kërkimit shkencor me ndikim të drejtpërdrejtë dhe menaxhimit strategjik, duke u ofruar studentëve një platformë të shkëlqyer për të zhvilluar një karrierë të suksesshme dhe me ndikim të madh në shoqëri.

Studentët që zgjedhin të bëhen pjesë e këtij rrugëtimi kanë mundësinë të profilizohen në dy drejtime tejet të kërkuara nga tregu i punës, siç janë Prodhimtaria Bimore dhe Menaxhimi i Mjedisit në Bujqësi.

Gjatë studimeve, ata do të pajisen me shkathtësi praktike për të mbikëqyrur dhe udhëhequr programe që lidhen me kultivimin, ruajtjen dhe mbrojtjen e bimëve, si dhe me parimet e kultivimit të perimeve në fusha të hapura dhe në mjedise të mbrojtura.

Për më tepër, programi u jep rëndësi të veçantë vlerave ushqyese dhe shëndetësore të produkteve me origjinë bimore, duke i aftësuar studentët të kuptojnë rolin e ushqimit në ruajtjen e shëndetit dhe mbështetjen ushqimore gjatë gjithë jetës.

Përmes punës praktike në terren dhe hulumtimeve, të rinjtë do të mësojnë të përgatisin dhe vlerësojnë të dhëna reale mbi gjendjen e kulturave bujqësore dhe të ndajnë gjetjet e tyre në konferenca shkencore kombëtare e ndërkombëtare.

Përtej aspektit teknik dhe shkencor, ky program ka një impakt të jashtëzakonshëm ekonomik dhe është i lidhur ngushtë me rritjen e PBB-së dhe krijimin e vendeve të reja të punës në Kosovë dhe rajon.

Përmes lëndëve specifike si Ekonomia Bujqësore, Menaxhimi i Biznesit Bujqësor dhe Politikat Mjedisore, studentët trajnohen të bëhen ndërmarrës të suksesshëm dhe të menaxhojnë projekte që nxisin zhvillimin e tregjeve bujqësore dhe mbrojtjen e mjedisit.

UBT mbetet e përkushtuar që t’u japë studentëve një perspektivë globale dhe t’u zhvillojë atyre aftësi udhëheqëse të bazuara në profesionalizëm dhe etikë të lartë pune. Duke u regjistruar në Inxhinierinë e Agrikulturës dhe Mjedisit, ju nuk po zgjidhni thjesht një fakultet, por po investoni në një profesion fisnik dhe fitimprurës që do të formësojë të ardhmen e qëndrueshme të vendit tonë.

Regjistrimet kanë filluar, këtu gjeni linkun për aplikim!

 

Continue Reading

Lajmet

KURIOZITETET E DITËS

Published

on

Lexoni pesë kuriozitete. Mund të mos i keni ditur:

 

  1. Kafshët mund ta përjetojnë kohën ndryshe nga njerëzit. Për kafshët më të vogla, bota përreth tyre lëviz më ngadalë krahasuar me njerëzit. Salamandrat dhe hardhucat, për shembull, e përjetojnë kohën më ngadalë se macet dhe qentë. Kjo ndodh sepse perceptimi i kohës varet nga shpejtësia me të cilën truri mund të përpunojë informacionin hyrës.

 

  1. Uji mund të mos jetë i lagësht. Kjo ndodh sepse shumica e shkencëtarëve e përcaktojnë lagështinë si aftësinë e një lëngu për të mbajtur kontaktin me një sipërfaqe të ngurtë, që do të thotë se vetë uji nuk është i lagësht, por mund t’i lagë objektet e tjera.

 

  1. Shumica e njerëzve i përkëdhelin macet në mënyrën e gabuar. Hulumtimet tregojnë se ato shpesh e tolerojnë atë vetëm për ushqim dhe vëmendje. Pikat më të sigurta? Nën mjekër, faqe dhe bazën e veshëve. Më e keqja? Barku dhe baza e bishtit të tyre – nëse prekni atje, ka më shumë të ngjarë t’i bezdisni sesa të lidheni me to.

 

  1. Një pulë dikur jetoi për 18 muaj pa kokë. Ngjarja e pabesueshme e pulës Mike u regjistrua në vitet 1940 në SHBA. Ai mbijetoi pasi vena e tij jugulare dhe pjesa më e madhe e trungut të trurit të tij mbetën kryesisht të paprekura, duke siguruar që funksioni i trurit të mbetej mjaftueshëm për mbijetesë. Në shumicën e rasteve, një pulë pa kokë ngordh brenda pak minutash.

 

  1. Të gjitha bakteret e botës, të grumbulluara njëra mbi tjetrën, do të shtriheshin për 10 miliardë vite dritë. Së bashku, mikrobet e Tokës me gjatësi 0.001 mm mund të mbështillen rreth Rrugës së Qumështit mbi 20,000 herë.

 

Continue Reading

Të kërkuara