Lajmet
REL: Miliona nga Serbia për të akuzuarin për sulmin në Banjskë
Published
4 months agoon
By
UBTNewsKompania “Rad 028”, në pronësi të Radulle Steviqit, nuk gjendet në adresën në Kosovë, ku figuron e regjistruar në sistemin serb, konstatoi Radio Evropa e Lirë.
Por, kjo nuk i pengon institucionet e Serbisë që t’i ndajnë asaj kontrata milionëshe për punë ndërtimore.
Steviq dhe kompania e tij, tash e pesë vjet, janë nën sanksionet e Shteteve të Bashkuara, për shkak të lidhjeve me Millan Radoiçiqin dhe Zvonko Vesellinoviqin, si dhe për akuza që lidhen me krimin e organizuar dhe korrupsionin.
Në Kosovë, ai përballet gjithashtu me akuza për përfshirje në sulmin e armatosur në Banjskë.
Vetëm që nga fillimi i këtij viti, institucionet serbe kanë lidhur me kompaninë e Steviqit dhjetë kontrata me vlerë mbi një milion euro, edhe pse ajo nuk i ka përfunduar ende më shumë se njëzet punë të mëparshme, të cilat i janë besuar në mjediset me shumicë serbe në Kosovë.
Kjo dëshmohet nga dokumentacioni i tenderëve në bazën e prokurimeve publike të Serbisë, të cilin e analizoi Radio Evropa e Lirë.
Ndërsa në terren mungojnë makineritë dhe punëtorët, Radio Evropa e Lirë nuk mundi të konfirmonte nëse punimet që figurojnë zyrtarisht si të përfunduara, janë realizuar vërtet.
Sipas aktakuzës së Kosovës për sulmin në Banjskë, Steviq, përmes kompanive të tij, e ka ndihmuar udhëheqësin e grupit të armatosur, Millan Radoiçiq, në pastrimin e parave.
Beogradi zyrtar, i cili nuk e njeh Kosovën si shtet, i hedh poshtë këto akuza.
Derisa dy sistemet nuk e njohin njëri-tjetrin, kompania e Steviqit vazhdon të bëjë biznes me institucionet e Serbisë, edhe pse pronari i saj kërkohet me fletarrestim ndërkombëtar, me kërkesë të Kosovës.
Se ku ndodhet aktualisht Radulle Steviq, nuk dihet.
Policia dhe Prokuroria në Beograd nuk iu përgjigjën Radios Evropa e Lirë nëse ai ndodhet në Serbi dhe nëse është nën hetime.
Në pyetjet e REL-it nuk u përgjigjën as kompania e Steviqit dhe as institucionet serbe që vazhdojnë të lidhin kontrata me të.
Rinovimi i shkollave, spitaleve, kishave dhe manastireve në mjediset me shumicë serbe në Kosovë, si dhe ndërtimi i shtëpive për qytetarët në nevojë, janë vetëm disa nga projektet që i janë besuar kësaj kompanie.
Selia e kompanisë, prej kohësh, e zbrazët
Sipas regjistrit të bizneseve në Serbi, selia e kompanisë së Radulle Steviqit është e regjistruar në një ndërtesë në qendër të Zveçanit, në veri të Kosovës.
Por, në këtë adresë, Radio Evropa e Lirë gjeti një ndërtesë shumëkatëshe të zbrazët.
Dyert ishin të mbyllura dhe nuk kishte asnjë shenjë që tregonte se aty ushtron veprimtarinë kompania “Rad 028”.
“Prej kohësh nuk është askush aty. Është bosh”, tha për Radion Evropa e Lirë një banore e Zveçanit, e cila kërkoi të mbetet anonime.
Ndërtesa ku është e regjistruar selia e kompanisë “Rad 028” dhe e cila, sipas pretendimeve të qytetarëve me të cilët bisedoi REL-i, është “e zbrazët që një kohë të gjatë”. REL-i nuk e gjeti askënd në këtë ndërtesë.
Qytetarë të tjerë të Zveçanit, me të cilët bisedoi Radio Evropa e Lirë, thanë se kompania është zhvendosur në Rashkë, qytet në Serbi pranë kufirit me Kosovën.
Radio Evropa e Lirë nuk mundi ta konfirmonte në mënyrë të pavarur këtë pretendim.
Ndërtesa ku thuhet se është selia e “Rad 028” në Zveçan.
fdEkipi i Radios Evropa e Lirë vizitoi gjashtë lokacione në Kosovë, ku, sipas kontratave të lidhura me institucionet serbe gjatë një viti e gjysmë të fundit, kompania “Rad 028” duhej të kryente punime ndërtimore.
Në asnjërin prej këtyre lokacioneve nuk u panë punime në zhvillim.
Po ashtu, mungonin edhe tabelat informuese që zakonisht tregojnë për investitorin dhe kompaninë zbatuese të projektit.
Radio Evropa e Lirë nuk mundi të konfirmonte nëse punimet janë kryer gjatë muajve të kaluar dhe kush i ka realizuar ato, pasi kompania nuk iu përgjigj pyetjeve të saj.
Me kë punon “Rad 028”?
Numrin më të madh të kontratave, kompania e Radulle Steviqit e ka lidhur me organet e përkohshme komunale, të themeluara sipas ligjeve të Serbisë.
Këto institucione vepronin në komunat me shumicë serbe në Kosovë deri në vitin 2024, kur autoritetet e Kosovës i mbyllën, duke i cilësuar si të paligjshme.
Megjithatë, ato vazhduan punën nga lokacione alternative në qytete të Serbisë, pranë kufirit me Kosovën.
Radio Evropa e Lirë i pyeti këto organe se mbi çfarë kriteresh ia ndajnë kontratat kompanisë “Rad 028” dhe si mbikëqyren projektet që ajo zbaton, duke pasur parasysh se pronari i saj është nën aktakuzë në Kosovë dhe nën sanksione ndërkombëtare.
As organet e përkohshme komunale, as Qeveria e Serbisë dhe Zyra e saj për Kosovën nuk iu përgjigjën pyetjeve të REL-it.
Në tre vjetët e fundit, autoritetet e Kosovës kanë ndaluar një sërë projektesh ndërtimore, të financuara nga Beogradi, me arsyetimin se ato nuk i kanë pasur lejet e nevojshme nga institucionet e Kosovës.
Nga dhjetë kontratat që “Rad 028” ka lidhur me institucionet serbe që nga fillimi i vitit 2026, vetëm dy figurojnë në regjistrin e prokurimit publik si të realizuara.
Njëra prej tyre ka të bëjë me furnizimin e nxënësve të shkollave fillore në Kosovë me pako për Vitin e Ri.
Gjatë vitit 2025, kompania lidhi më shumë se 30 kontrata me vlerë mbi 6.4 milionë euro.
Lista e tenderëve, sipas ueb-faqes së prokurimit, që u fituan nga “Rad 028” më 2026. Në këtë listë shihet se vetëm dy kontrata janë “ekzekutuar”.
Ato përfshijnë ndërtimin e shtëpive për familjet në nevojë, si dhe rinovimin e shkollave, çerdheve dhe spitaleve në disa komuna të Kosovës.
Institucionet arsimore dhe shëndetësore në zonat me shumicë serbe në Kosovë vazhdojnë të funksionojnë në kuadër të sistemit të Serbisë.
Lista e tenderëve të fituar nga kompania “Rad 028” më 2025. Në të mund të shihen se nga 30 kontrata, dhjetë thuhet se janë “zbatuar”, ndërsa puna për të tjerat nuk ka përfunduar.
Sipas të dhënave zyrtare, 20 nga kontratat e vitit 2025 nuk janë realizuar ende.
Ndërkaq, 11 të tjera figurojnë si të përfunduara, përfshirë ndërtimin e shtëpive dhe rinovimin e objekteve publike.
Radio Evropa e Lirë nuk mundi të verifikonte në terren nëse këto punime janë kryer vërtet, përkatësisht nëse shtëpitë janë ndërtuar dhe objektet janë rinovuar.
Pasqyrat financiare të kompanisë “Rad 028”, të publikuara në regjistrin e bizneseve në Serbi, tregojnë se gjatë vitit 2025 ajo ka pasur vetëm nëntë të punësuar, ndërsa ka realizuar të ardhura prej mbi 8.7 milionë eurosh.
Dokumentet nuk zbulojnë nëse kompania ka angazhuar nënkontraktorë apo bashkëpunëtorë të tjerë për të realizuar projektet e financuara nga institucionet shtetërore.
Dokumentacioni i tenderëve, i analizuar nga Radio Evropa e Lirë, tregon se “Rad 028” ka bashkëpunuar ndër vite me disa kompani që përmenden në aktakuzën e Kosovës për sulmin në Banjskë, si pjesë e një skeme të dyshuar të pastrimit të parave.
Qendra Klinike Spitalore, e cila funksionon në kuadër të sistemit shëndetësor të Serbisë, u zhvendos nga Prishtina në Graçanicë dhe Llapnasellë pas luftës në Kosovë, në vitin 1999.
Edhe sot, një pjesë e shërbimeve ofrohet në kontejnerë metalikë, ndërsa objekti është zgjeruar pjesë-pjesë ndër vite.
Qendra Klinike dhe Spitalore në Llapnasellë.
Gjatë vizitës në terren, Radio Evropa e Lirë nuk arriti të verifikonte nëse çatia është rinovuar dhe nëse krahu i majtë i objektit është lyer, siç parashihej në kontratë.
Deri në publikimin e këtij artikulli, konfirmimin për kryerjen e punimeve nuk e dha as Qendra Klinike Spitalore.
Qeveria e Serbisë ka paralajmëruar qysh në vitin 2018 se do të financojë ndërtimin e një spitali të ri në Graçanicë, por punimet për këtë projekt nuk kanë nisur ende.
Tri kontrata brenda një dite
Në korrik të vitit 2025, kompania “Rad 028” fitoi tre tenderë brenda një dite, me vlerë të përgjithshme prej rreth 250 mijë eurosh.
Të trija kontratat iu dhanë nga Qendra Studentore “Prishtina”, me seli në Mitrovicën e Veriut, për punime në objektet e saj – nga lyerja, suvatimi dhe rregullimi i fasadave, deri te ndërrimi i çative dhe dritareve.
Sipas sistemit të prokurimit publik të Serbisë, të analizuar nga Radio Evropa e Lirë, punimet figurojnë si të përfunduara në tetor dhe nëntor të vitit 2025.
Megjithatë, gjatë vizitës në terren, Radio Evropa e Lirë nuk arriti të verifikonte se cilat punime ishin kryer.
Ndërtesa e Qendrës Studentore në Mitrovicë të Veriut në qershor 2026.
Për këtë nuk dha përgjigje as Qendra Studentore, e cila funksionon në kuadër të sistemit arsimor të Serbisë.
Qendra menaxhon konvikte, mensën, poliklinikën dhe shërbime të tjera për studentët e Universitetit të Prishtinës, i cili, pas luftës së vitit 1999, u zhvendos në Mitrovicën e Veriut.
Një nga ndërtesat e Qendrës Studentore në Mitrovicë të Veriut. Qershor, 2026.
Përballë Qendrës Studentore ndodhet edhe objekti i papërfunduar i Universitetit.
Ndërtimi i tij financohet nga Zyra për Kosovën në Qeverinë e Serbisë, por në korrik të vitit 2023 autoritetet e Kosovës i pezulluan punimet, me arsyetimin se projekti nuk kishte leje ndërtimi.
Edhe këtë objekt po e ndërtonte kompania e Radulle Steviqit.
Ndërtesa e papërfunduar e Universitetit në Mitrovicë të Veriut. Qershor, 2026.
Radio Evropa e Lirë pyeti Ministrinë e Administrimit të Pushtetit Lokal në Kosovë nëse ka njohuri për projektet që financohen dhe zbatohen nga institucionet serbe në Kosovë, por, deri në publikimin e këtij artikulli, nuk mori përgjigje.
Përgjigje nuk kishte as në pyetjet nëse këto projekte mbikëqyren nga institucionet e Kosovës dhe nëse, pas ngritjes së aktakuzës ndaj Steviqit, janë pezulluar projektet e kompanisë së tij në mjediset me shumicë serbe.
Shkolla në Zveçan
Në Zveçan, kompanisë “Rad 028” i është besuar riparimi i një pjese të çatisë dhe rinovimi i tualeteve të një shkolle fillore.
Vlera e kontratës është rreth 40 mijë euro.
Sipas bazës së prokurimeve publike, projekti ende nuk figuron si i përfunduar.
Shkolla Fillore “Vuk Karaxhiq” në Zveçan e fotografuar në qershor të vitit 2026.
Kontrata, e nënshkruar në dhjetor të vitit 2025, parasheh afat njëvjeçar për realizimin e punimeve.
Megjithatë, gjatë vizitës në terren, Radio Evropa e Lirë nuk pa as punime dhe as tabelë që tregon se projekti është duke u zbatuar.
Shkolla Fillore “Vuk Karaxhiq” në Zveçan.
Punime edhe në objekte fetare
Në fshatin Zherovnicë, afër Zveçanit, kompanisë “Rad 028” iu besuan në janar të vitit 2026 punimet për rinovimin dhe zgjerimin e kishës së fshatit.
Kontrata, me vlerë 120 mijë euro, përfshin sanimin dhe zgjerimin e kishës, kapelës dhe një objekti ndihmës.
Punimet u kontraktuan nga organi i përkohshëm i komunës së Zveçanit, me afat realizimi prej një viti.
Gjatë vizitës në terren, Radio Evropa e Lirë nuk arriti të konfirmonte nëse punimet kishin nisur apo çfarë ishte realizuar deri në atë kohë.
Objekti përballë kishës dukej se ishte rinovuar ose zgjeruar së voni, por nuk kishte dëshmi se bëhej fjalë për projektin e kontraktuar.
Një nga ndërtesat në oborrin e kishës në Zherovnicë, afër Zveçanit. Qershor, 2026.
Radio Evropa e Lirë pyeti edhe Kishën Ortodokse Serbe në Kosovë nëse punimet janë kryer dhe kush është duke i realizuar ato, por, deri në publikimin e këtij artikulli, nuk mori përgjigje.
Përgjigje nuk kishte as në pyetjen nëse Dioqeza Rashkë-Prizren ishte në dijeni se punimet në objektet fetare, nën administrimin e saj, i ishin besuar një kompanie, pronari i së cilës në Kosovë akuzohet për pastrim parash.
Kisha në Zherovnicë nuk është i vetmi objekt fetar ku kompania “Rad 028” ka fituar kontrata.
Hyrja në kishën në Zhernovicë, afër Zveçanit. Qershor, 2026.
Asaj i është besuar edhe rikonstruktimi i një objekti brenda oborrit të një kishe tjetër afër Zveçanit, me vlerë rreth 60 mijë euro, si dhe ndërtimi i një etno-fshati pranë Manastirit të Dragancit, afër Gjilanit.
Për projektin e fundit, kompania pritet të përfitojë mbi 1.2 milion euro.
Kontrata është nënshkruar në qershor të vitit 2025, me afat realizimi një vit, por në regjistrin e prokurimeve publike ende nuk figuron si e përfunduar.
Në prill të vitit 2025, kompania e Radulle Steviqit fitoi edhe një kontratë me vlerë rreth 280 mijë euro për ndërtimin e rrugëve kundër zjarrit dhe një strehe për makineritë, pranë një depoje frigoriferike në Badovc, afër Graçanicës.
Kontrata, me afat realizimi prej gjashtë muajsh, u dha nga organi i përkohshëm i komunës së Prishtinës.
Po gjatë gjysmës së parë të vitit 2025, kompania fitoi edhe dy tenderë të tjerë, me vlerë të përgjithshme rreth 300 mijë euro, për punime shtesë në të njëjtin kompleks, përfshirë ndërtimin e një nënstacioni elektrik dhe një rezervuari për mbetjet organike të fermës.
Ende nuk ka rrugë të shtruar që të çon deri te depoja frigoriferike. Qershor, 2026.
Depoja frigoriferike dhe objektet e tjera ndodhen në një pronë të Dioqezës Rashkë-Prizren të Kishës Ortodokse Serbe.
Në këtë kompleks, Manastiri i Graçanicës menaxhon një ekonomi bujqësore me ferma gjedhësh dhe shpezësh, si dhe objekte për përpunimin e qumështit, mishit, frutave dhe perimeve.
Sipas informacioneve të Radios Evropa e Lirë, ferma e shpezëve ende nuk është funksionale.
Vizita në terren tregoi gjithashtu se rruga që, sipas kontratave, duhej të çonte drejt depos frigoriferike dhe fermës së shpezëve, nuk ekziston.
Po ashtu, tri kontratat që parashihnin ndërtimin e kësaj rruge dhe të strehës për makineri ende nuk figurojnë si të përfunduara në regjistrin e prokurimeve publike, edhe pse afati për realizimin e tyre ka kaluar.
Një rrugë e pashtruar që gjendet në pronën e manastirit në Graçanicë.
Në nëntor të vitit të kaluar, kompania “Rad 028” fitoi edhe një kontratë tjetër, me vlerë rreth 187 mijë euro, për rikonstruktimin e një rruge me zhavorr në Badovc.
Kontrata ishte paraparë të realizohej brenda tre muajsh, por edhe kjo nuk figuron ende si e përfunduar.
Dragani, banor i Badovcit, tha për Radion Evropa e Lirë se nuk ka dijeni për këtë investim.
“Ajo që di është se, së fundmi, janë asfaltuar dy rrugë të shkurtra, rreth 200 metra secila. Nuk e di se kush i ka ndërtuar”, tha ai.
Një nga rrugët në Badovc. Qershor, 2026.
“Në sistemin e ujësjellësit është punuar gjithashtu, por as ai nuk ka përfunduar”, shtoi Dragani.
Radio Evropa e Lirë pyeti edhe udhëheqjen e Komunës së Graçanicës nëse është në dijeni për kontratat që kompania “Rad 028” ka fituar në këtë komunë dhe zonat përreth, por, deri në publikimin e këtij artikulli, nuk mori përgjigje.
Një rrugë në Badovc e fotografuar në qershor të vitit 2026.
Kush është Radulle Steviq?
Radulle Steviq i ka regjistruar kompanitë e tij si në sistemin e Kosovës, ashtu edhe në atë të Serbisë.
Për vite me radhë, ai ka përfituar kontrata publike me vlerë prej miliona eurosh si nga institucionet në Beograd, ashtu edhe nga ato në Prishtinë.
Por, pasi Shtetet e Bashkuara vendosën sanksione ndaj tij, institucionet e Kosovës ndaluan t’i jepnin kontrata, e ato të Serbisë vazhduan ta angazhojnë. /REL/ /E.A/
You may like
lajme
SHBA ngre akuza ndaj tre operativëve të mbështetur nga Irani për komplote terroriste në Evropë
Published
1 minute agoon
November 11, 2026By
UBTNews
Departamenti i Drejtësisë i SHBA-së (DOJ) ka ngritur akuza penale ndaj tre operativëve të mbështetur nga Irani, të cilët akuzohen për përfshirje në një seri komplotesh terroriste në SHBA dhe Evropë, përfshirë një sulm të dështuar ndaj një baze ushtarake në Mbretërinë e Bashkuar, raporton BBC.
Sipas aktakuzës së bërë publike nga autoritetet amerikane, agjentët iranianë orkestruan një plan sulmi në bazën ushtarake ajrore “RAF Fairford” në Gloucestershire të Mbretërisë së Bashkuar, ku janë të vendosura forcat e armatosura amerikane. Të akuzuarit janë shtetasi iranian Mohsen Mohajeri, shtetasi irakian Mohammad Ali al-Hassani dhe shtetasi me dy shtetësi (iraniane-irakiane) Mohammad Baqer Saad Dawood al-Saadi. Unë prej tyre akuzohet se ka komunikuar me kontaktet e tij në Mbretërinë e Bashkuar nga një burg në Nju Jork, ku po pret gjykimin për akuza të mëparshme, ndërsa dy të tjerët kanë vepruar nga Irani.
Në deklaratën e Departamentit të Drejtësisë thuhet se triot i ngarkohet përgjegjësia për planifikimin e sulmeve në Evropë nën emrin e një grupi fiktiv me pseudonimin “Harakat Ashab al-Yamin al-Islamiya” (HAYI). Nga 18 sulmet terroriste në Evropë për të cilat ky grup mori përgjegjësinë gjatë pranverës së këtij viti, shtatë prej tyre ndodhën në Britani, përfshirë zjarrvënie, përdorim eksplozivi dhe sulmin me thikë ndaj dy burrave çifutë në Londër.
Drejtori i FBI-së, Kash Patel, deklaroi se kjo aktakuzë dëshmon vendosmërinë e Iranit për të kryer sulme terroriste në Evropë dhe SHBA, duke shtuar se të akuzuarit ishin të përfshirë në afërsi të 20 përpjekjeve për sulme në mbështetje të Trupave të Gardës Revolucionare Islamike të Iranit (IRGC) dhe milicisë irakiane Kataib Hezbollah.
Sa i përket ngjarjes në bazën ajrore britanike, hetimet tregojnë se në gusht dhe shtator al-Hassani kishte paguar bashkëpunëtorë në Britani për të kryer vëzhgime dhe për të siguruar logjistikën, përfshirë blerjen e furgonave, fuçive me lëndë djegëse dhe lëndëve kimike për shpërthim. Më 27 shtator, tre furgona të dyshimtë u pikasën nga një fermer lokal afër bazës “RAF Fairford”, gjë që çoi në ndërhyrjen e policisë dhe arrestimin e shtatë personave në Britani.
Teherani zyrtar i ka mohuar kategorikisht akuzat për përfshirje në incidentin e bazës ushtarake britanike. /BBC/
Vendi
REL: A mund ta zhbllokojë debati për Specialen rrugën e Kosovës drejt Këshillit të Evropës?
Published
15 hours agoon
November 10, 2026By
UBT News
Konsultimet e Kosovës me Bashkimin Evropian për ndryshimet në Ligjin për Dhomat e Specializuara mund të shërbejnë si mundësi për ta rikthyer besimin e partnerëve evropianë dhe për t’i dhënë shtysë anëtarësimit të Kosovës në Këshillin e Evropës – proces ky i bllokuar prej më shumë se dy vjetësh.
Disa njohës të çështjeve evropiane vlerësojnë se mënyra se si Kosova i trajton këto ndryshime, mund të dëshmojë përkushtimin e saj ndaj sundimit të ligjit dhe respektimit të detyrimeve ndërkombëtare – çështje me rëndësi për anëtarësimin në Këshillin e Evropës.
Kosova ishte pranë anëtarësimit në këtë organizatë në vitin 2024, por procesi ngeci për shkak të kërkesave politike të disa shteteve anëtare, kryesisht lidhur me Asociacionin e komunave me shumicë serbe.
Ndonëse konsultimet për Ligjin për Dhomat e Specializuara dhe anëtarësimi në Këshillin e Evropës janë dy procese të ndara, njohësit vlerësojnë se ato janë të lidhura politikisht.
Ramadan Ilazi, nga Qendra Kosovare për Studime të Sigurisë (QKSS), thotë se shumë prej shteteve që vendosin për anëtarësimin e Kosovës në Këshillin e Evropës, janë edhe ato që përcjellin nga afër përmbushjen e detyrimeve të saj ndërkombëtare.
Megjithatë, zgjidhja e mosmarrëveshjes me BE-në për ndryshimet ligjore nuk do të nënkuptonte automatikisht zhbllokimin e anëtarësimit.
Vendimi përfundimtar mbetet në duart e shteteve anëtare të Këshillit të Evropës, ndërsa kërkesat e tyre politike, veçanërisht ato lidhur me Asociacionin, mbeten të pazgjidhura.
Një provë për marrëdhëniet me Evropën
Më 5 nëntor, komisionarja evropiane për Zgjerim, Marta Kos, konfirmoi se Bashkimi Evropian po zhvillon bisedime me Qeverinë e Kosovës për ndryshimet në Ligjin për Dhomat e Specializuara, të njohura edhe si Gjykata Speciale.
Qeveria, megjithatë, nuk ka dhënë publikisht hollësi për këto bisedime dhe as nuk u është përgjigjur pyetjeve të Radios Evropa e Lirë për zhvillimin dhe përmbajtjen e tyre.
Kryeministri Albin Kurti, duke folur më 10 nëntor në Forumin e Paqes në Paris, nuk iu referua ndryshimeve ligjore, por tha se pakënaqësitë me aktgjykimin e Gjykatës Speciale duhet të adresohen përmes apelimit.
Ndryshimet në ligj, të iniciuara nga Partia Demokratike e Kosovës, u miratuan në Kuvend më 6 tetor, pas protestave kundër aktgjykimit dënues të shkallës së parë ndaj katër ish-krerëve të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës.
Më 16 shtator, Gjykata Speciale në Hagë dënoi për krime lufte ish-presidentin Hashim Thaçi dhe ish-kryeparlamentarin Jakup Krasniqi me nga 25 vjet burgim, ish-kryeparlamentarin Kadri Veseli me 18 vjet dhe ish-deputetin Rexhep Selimi me 13 vjet.
Ndryshimet ligjore synojnë, ndër të tjera, kufizimin e juridiksionit të Gjykatës Speciale dhe ndryshimin e disa dispozitave që lidhen me procedurat dhe dënimet.
BE-ja i kundërshtoi ato, duke paralajmëruar se bien ndesh me detyrimet ndërkombëtare të Kosovës dhe mund të cenojnë pavarësinë e gjykatës.
Më 22 tetor, presidentja e Kosovës Justina Shiroka Pula e ktheu ligjin në Kuvend për rishqyrtim.
Sipas Rregullores së Kuvendit, komisioni përgjegjës ka katër javë afat nga pranimi i ligjit për ta përgatitur raportin për seancë plenare.
BE-ja e mirëpriti vendimin e presidentes dhe kërkoi të konsultohej për çdo ndryshim të mëtejshëm, në përputhje me shkëmbimin e letrave të vitit 2014 ndërmjet Kosovës dhe BE-së.
Në raportin e 4 nëntorit, edhe Komisioni Evropian paralajmëroi se ndryshimet e propozuara ngrenë shqetësime serioze për detyrimet ndërkombëtare të Kosovës, pavarësinë e gjyqësorit, mbrojtjen e viktimave dhe dëshmitarëve, si dhe llogaridhënien për krimet e luftës.
Engjëllushe Morina, hulumtuese e lartë për politika në Këshillin Evropian për Marrëdhënie me Jashtë, me bazë në Berlin, paralajmëron se ndryshimet në Ligjin për Dhomat e Specializuara mund të kthehen në pengesën e radhës për Kosovën në rrugën drejt Këshillit të Evropës.
Ajo vlerëson se tani, kur Kosova ka institucione të qëndrueshme, duhet ta intensifikojë bashkëpunimin me BE-në dhe angazhimin diplomatik për integrimin evropian.
“Kosova nuk ka më kohë për të humbur. Duke pasur parasysh kontekstin politik në Evropë, gjërat po lëvizin shumë shpejt dhe viti 2027, me zgjedhje nacionale në shumë vende anëtare, mund ta ndryshojë konstelacionin politik në BE. Kjo mund të na çojë në një situatë ku Kosova do të ketë edhe më pak përkrahje”, vlerëson Morina për Radion Evropa e Lirë.
Për Ilazin, ndërkaq, konsultimet me BE-në mund të jenë një mundësi për të dëshmuar se Kosova është e gatshme t’i trajtojë shqetësimet e partnerëve evropianë përmes dialogut dhe institucioneve.
“Nëse ndryshimet bëhen në mënyrë të njëanshme, rezervat ekzistuese vetëm sa do të forcohen. Nëse kalojnë përmes konsultimeve serioze, Kosova e forcon argumentin e saj” për anëtarësim në Këshillin e Evropës, thotë ai.
Ilazi vlerëson se shqetësimet për mënyrën se si Dhomat e Specializuara e kanë administruar procesin gjyqësor janë legjitime, por se duhet të adresohen përmes dialogut dhe mekanizmave institucionalë, e jo përmes ndryshimeve të njëanshme ligjore.
Ky qëndrim u pasqyrua edhe në një deklaratë të përbashkët, të publikuar më 1 nëntor, të cilën Ilazi e nënshkroi bashkë me 20 akademikë, aktivistë dhe përfaqësues të shoqërisë civile nga Kosova dhe jashtë saj.
Në të, nënshkruesit kërkuan që shqetësimet lidhur me proceset gjyqësore në Hagë të trajtohen duke respektuar njëkohësisht të drejtat e të akuzuarve, drejtësinë për viktimat dhe detyrimet ndërkombëtare të Kosovës.
Ilazi thotë se drejtësia për viktimat nuk duhet të krijojë përshtypjen se po gjykohet vetë lufta çlirimtare, ndërsa thekson se viktimat dhe familjet e tyre, nga të gjitha komunitetet, meritojnë të vërtetën dhe llogaridhënien.
“Këto parime duhet të respektohen së bashku dhe pa diskriminim. Ky është edhe mesazhi që Kosova duhet t’i dërgojë Këshillit të Evropës”, thotë ai.
Sipas tij, trajtimi i çështjeve të ndjeshme përmes institucioneve, ekspertizës dhe dialogut do të ishte një mesazh i rëndësishëm për Strasburgun dhe kryeqytetet evropiane.
Asociacioni, pengesa që mbetet
Përtej debatit për Gjykatën Speciale, një tjetër pengesë politike vazhdon ta mbajë pezull anëtarësimin e Kosovës në Këshillin e Evropës: Asociacioni i komunave me shumicë serbe.
Më 16 prill 2024, Asambleja Parlamentare e Këshillit të Evropës rekomandoi pranimin e Kosovës, me 131 vota për, 29 kundër dhe 11 abstenime.
Por, një muaj më vonë, aplikimi i saj nuk u përfshi në rendin e ditës të takimit të Komitetit të Ministrave – organit që merr vendimin përfundimtar për anëtarësimin.
Disa shtete anëtare, përfshirë Gjermaninë dhe Francën, kërkuan që Kosova ta dërgonte për vlerësim në Gjykatën Kushtetuese draft-statutin e Asociacionit, të përgatitur nga BE-ja, si dëshmi të përkushtimit ndaj marrëveshjeve të arritura në dialogun me Serbinë.
Qeveria e Kosovës fillimisht e kundërshtoi kërkesën. Më pas, ministrja e atëhershme e Punëve të Jashtme, Donika Gërvalla, njoftoi se kishte dërguar një letër në Këshillin e Evropës, duke paralajmëruar dërgimin e draft-statutit në Gjykatën Kushtetuese deri në fund të majit 2024.
Por, kjo nuk mjaftoi për ta zhbllokuar procesin.
Sipas Ilazit, kërkesa për Asociacionin nuk ishte kriter formal për anëtarësim, por kusht politik i disa shteteve anëtare.
Ai vlerëson se rekomandimi pozitiv i Asamblesë Parlamentare kishte dëshmuar se Kosova i plotësonte standardet kryesore për pranim.
“Pra, sot problemi nuk është se Kosova është e papërgatitur. Problemi është mungesa e besimit politik. Ky besim mund të ndërtohet, por kërkon punë të vazhdueshme dhe të koordinuar”, thotë Ilazi.
Nuk ka konfirmim publik se shtetet që e vendosën Asociacionin si kusht politik, kanë hequr dorë nga kjo kërkesë.
Radio Evropa e Lirë i është drejtuar Ministrisë së Punëve të Jashtme të Kosovës për të pyetur nëse Asociacioni mbetet kusht për anëtarësim dhe çfarë hapash kërkohen për sigurimin e mbështetjes së shteteve anëtare. Nga Këshilli i Evropës ka kërkuar sqarime për kushtet e mbetura dhe mundësinë e shqyrtimit të aplikimit në takimin e ardhshëm ministror.
Asnjëri institucion nuk është përgjigjur deri në publikimin e artikullit.
Sipas Morinës, kushti i Asociacionit “është ende aty”, ndërsa mbetet të shihet se si do ta trajtojë Kosova këtë çështje në dialogun me Serbinë.
Edhe Ilazi thotë se për disa shtete evropiane, Asociacioni mbetet tregues i gatishmërisë së Kosovës për t’i përmbushur detyrimet e marra në dialog.
Ai vlerëson se dërgimi i draft-statutit në Gjykatën Kushtetuese nuk duhet të shihet si lëshim politik, por si një mekanizëm për të garantuar përputhshmërinë e çdo zgjidhjeje me rendin kushtetues të Kosovës.
“Është procedurë kushtetuese që e mbron vetë Kosovën, sepse Gjykata garanton se çdo zgjidhje do të jetë në përputhje me Kushtetutën dhe me karakterin unitar të shtetit. Kosova duhet ta bëjë këtë hap, por jo në heshtje dhe jo si veprim të izoluar”, thekson Ilazi.
Sipas tij, Kosova duhet të sigurojë paraprakisht garanci politike nga partnerët kryesorë evropianë dhe Shtetet e Bashkuara se një hap i tillë do t’i hapte rrugën shqyrtimit të aplikimit të saj.
A mund të jetë viti 2027 një mundësi e re?
Më 10 nëntor, Mali i Zi mori kryesimin gjashtëmujor të Komitetit të Ministrave të Këshillit të Evropës, duke pasuar Monakon.
Kryesimi i tij do të përmbyllet më 12 maj 2027, kur është planifikuar të mbahet takimi i ardhshëm vjetor ministror në Mal të Zi.
Por, ende nuk ka konfirmim se aplikimi i Kosovës do të përfshihet në rendin e ditës së këtij takimi.
Për pranimin e një anëtari të ri, Komiteti i Ministrave duhet të sigurojë mbështetjen e dy të tretave të të gjithë përfaqësuesve që kanë të drejtë të marrin pjesë në këtë organ, sipas Statutit të Këshillit të Evropës.
Kjo do të thotë se, përveç përmbushjes së standardeve të kërkuara, Kosovës i nevojitet edhe mbështetje e gjerë politike nga shtetet anëtare.
Për Ilazin, përfshirja e aplikimit në agjendën e vitit 2027 kërkon angazhim të koordinuar diplomatik dhe hapa konkretë në raport me partnerët evropianë.
“Kjo kërkon tri gjëra: përmirësim të marrëdhënieve me BE-në, përfshirë një zgjidhje të konsultuar për ligjin e Dhomave të Specializuara, hapa të besueshëm në dialog dhe një fushatë diplomatike të koordinuar me shtetet që hezitojnë”, thotë ai.
Anëtarësimi në Këshillin e Evropës do t’i hapte Kosovës rrugën drejt sistemit evropian të mbrojtjes së të drejtave të njeriut, përfshirë mundësinë që individët nën juridiksionin e saj t’i drejtoheshin Gjykatës Evropiane për të Drejtat e Njeriut.
Vendi
Presidentja Shiroka Pula takon ambasadoren zvicerane, diskutojnë thellimin e bashkëpunimit
Published
15 hours agoon
November 10, 2026By
UBT News
Presidentja e Kosovës, Justina Shiroka Pula, ka pritur në takim ambasadoren e Zvicrës në Kosovë, Anne-Lise Cattin Hennin, me të cilën ka diskutuar për marrëdhëniet ndërmjet dy vendeve dhe mundësitë për thellimin e bashkëpunimit.
Gjatë takimit, Shiroka Pula ka vlerësuar raportet e mira ndërmjet Kosovës dhe Zvicrës, duke e cilësuar këtë shtet si një nga partnerët e rëndësishëm të Kosovës në aspektin politik, ekonomik dhe zhvillimor.
Ajo ka shprehur mirënjohje për mbështetjen shumëvjeçare të Zvicrës në procesin e shtetndërtimit dhe në rrugëtimin evropian të Kosovës.
Presidentja ka theksuar gjithashtu rëndësinë e mërgatës shqiptare në Zvicër dhe kontributin e saj në forcimin e marrëdhënieve ndërmjet dy vendeve.
Në takim është diskutuar edhe për kontributin e Forcave të Armatosura të Zvicrës përmes kontingjentit Swisscoy, pjesë e misionit paqeruajtës të KFOR-it që nga viti 1999.
Shiroka Pula ka theksuar se bashkëpunimi me Zvicrën do të vazhdojë të thellohet dhe se ky shtet do të mbetet një nga partnerët e rëndësishëm të Kosovës./A.K/
Lajmet
Kuvendi i Kosovës mblidhet nesër në seancë të jashtëzakonshme për Raportin e Progresit
Published
16 hours agoon
November 10, 2026By
UBTNews
Kuvendi i Kosovës do të mbajë nesër një seancë të jashtëzakonshme, e cila është caktuar të nisë në orën 13:00.
Në qendër të këtij takimi të jashtëzakonshëm të deputetëve do të jetë debati parlamentar lidhur me Raportin e Progresit të Komisionit Evropian, dokument ky që i është dorëzuar zyrtarisht institucioneve të Kosovës para pak ditësh.
Përfaqësuesit e popullit pritet të diskutojnë gjetjet kryesore, të arriturat dhe sfidat e evidentuara nga Bashkimi Evropian sa i përket përmbushjes së reformave dhe standardeve evropiane në vend. /E.A/
SHBA ngre akuza ndaj tre operativëve të mbështetur nga Irani për komplote terroriste në Evropë
REL: A mund ta zhbllokojë debati për Specialen rrugën e Kosovës drejt Këshillit të Evropës?
Presidentja Shiroka Pula takon ambasadoren zvicerane, diskutojnë thellimin e bashkëpunimit
Kuvendi i Kosovës mblidhet nesër në seancë të jashtëzakonshme për Raportin e Progresit
Aktakuzë ndaj një personi për sulmet ndaj KFOR-it dhe Policisë në Zveçan më 29 maj 2023
Presidentja Shiroka Pula takon shefin e EULEX-it, diskutojnë sundimin e ligjit
Kurti takohet me zyrtarët francezë, diskutojnë përgatitjet për Lojërat Mesdhetare “Prishtina 2030”
Musmurati fajëson Qeverinë për vonesën e kredisë 74 milionë euro për pastrimin e Prishtinës
Shkon në 12 numri i të vdekurve nga aksidenti në Bullgari
Të kërkuara
-
Vendi2 months agoThaçi dënohet me 25 vjet burgim për krime lufte
-
Vendi1 month agoVotohet në parim Projektligji për ndryshimin e Ligjit për Specialen
-
Lajmet3 months agoPublikohet studimi shumëvjeçar në stomatologji me kontributin e Prof. Asoc. Dr. Jeta Kiseri Kubati në International Journal of Dental Hygiene
-
Vendi1 month ago15 profesorë të UBT-së renditen të parët në Kosovë në Scholarly Index 2026
