Lajmet

Receta e skandalit të spiunimit

Published

on

 Shpërthime, agjentë rusë dhe një tregtar armësh.

Dy të vdekur, shtëpi të dëmtuara disa kilometra larg dhe një krater që digjej në një pyll në lindje të Çekisë. Këto ishin pasojat e një shpërthimi që ndodhi më 16 tetor të vitit 2014 në një depo municioni në Çeki, afër kufirit me Sllovakinë.

Trupat e dy burrave që ishin duke punuar në atë vend u gjetën pas afro një muaji.

Dy muaj më vonë, një shpërthim tjetër ndodhi rreth një kilometër larg.

Incidenti tronditi autoritetet çeke.

Në atë kohë, çekët kishin kthyer kokën nga Ukraina dhe po përcillnin me vëmendje luftën e ashpër që po zhvillohej për shkak të një kryengritjeje separatiste, e cila u nxit nga Rusia.

Nëse kishte ndonjë ndërlidhje ky incident me atë konflikt, asnjëherë nuk u bë e ditur publikisht nga ana e hetuesve.

Por, më 17 prill të këtij viti, zyrtarët çekë, njoftuan pretendimet se ekziston një ndërlidhje e drejtpërdrejtë mes shpërthimeve dhe agjencisë ruse të inteligjencës ushtarake, e njohur si GRU, përkatësisht të një divizoni i njohur si Njësia 29155, i cili ka qenë i lidhur me përpjekjet për vrasje dhe veprime tjera në të gjithë Evropën.

Aktualisht, tensionet në kufirin mes Rusisë dhe Ukrainës janë në rritje, pasi Moska ka dërguar trupa shtesë ushtarake në rajon. Në ndërkohë, Shtetet e Bashkuara kanë vendosur sanksione të fuqishme ndaj Rusisë si dhe kanë dëbuar dhjetë diplomatë rusë.

Zhvillimet në Çeki përveç që tronditën politikën në Pragë, mbase do të lëkundin edhe më shumë raportet mes Perëndimit dhe Rusisë.

“Ekzistojnë dëshmi të qarta në lidhje me përfshirjen e oficerëve të shërbimit inteligjent rus të GRU-së me shpërthimin në depon e municioneve”, tha kryeministri çek, Andrej Babis, gjatë një konference për media më 17 prill.

Babis gjithashtu njoftoi për dëbimin e 18 punonjësve të Ambasadës së Rusisë në Pragë.

“Republika e Çekisë është një shtet sovran dhe duhet të reagojë në përputhje me rrethanat”, tha ai.

Milos Vystrcil, është president i Senatit të Çekisë, dhe kundërshtar politik i kahmotshëm i kryeministrit Babis.

Ai tha se shpërthimi mund të vlerësohet si një akti i “terrorizmit shtetëror”, ndaj të cili duhet të reagohet “qartë dhe ashpër”.

Në njoftimin mbi rezultatet e hetimeve për shpërthimin, autoritetet çeke bën një ndërlidhje indirekte jo vetëm me luftën e Ukrainës me Rusinë, por edhe me helmimin misterioz, që gati e mbyti bullgarin, Emilian Gebrev, një tregtar armësh. Helmimi i tij ndodhi në Sofje të Bullgarisë.

Zyrtarët nuk folën publikisht për një ndërlidhje mes rastit të biznesmenit bullgar dhe shpërthimeve, por ishte transmetuesi publik – Radio Çeke – dhe revista e lajmeve Respekt, që në raportimet e tyre, cituan burime të paidentifikuara të thoshin se këto dy raste ishin të lidhura.

Më hapur për këtë çështje foli ministri i Brendshëm çek, njëherësh ministër i Jashtëm në detyrë, Jan Hamacek.

“Mund të konfirmoj se ka një bashkëpunim ndërkombëtar, përfshirë edhe Bullgarinë”, tha ai gjatë një interviste në televizionin CT24.

Në vitin 2014, Ukraina kishte kërkuar ndihmën e biznesmenit për furnizim me municione. Këtë e konfirmoi për Shërbimin e Ukrainës të Radios Evropa e Lirë, një ish-zyrtar i lartë ukrainas i sigurisë.

Akuzat janë mohuar nga ana e zyrtarëve rusë. Zëdhënësi i Ministrisë së Jashtme i quajti pretendimet si “imagjinare”. Në shenjë hakmarrjeje ndaj veprimeve të Çekisë, Moska dëboi 20 diplomatë çekë.

“Nuk më bie në mend ndonjë ngjarje kaq domëthënëse në 30 vjetët e fundit në Çeki”, i tha Radios Evropa e Lirë, Pavel Havlicek, një ekspert i Asociacionit për Çështje Ndërkombëtare me seli në Pragë.

“Shumë ndikime pritet të ketë kjo ngjarje në raportet diplomatike, politike dhe shoqërore ndërmjet Çekisë dhe Rusisë”, tha ai.

Çka është njësia 29155?

Nëse konfirmohet ndonjë lidhje mes shpërthimeve dhe helmimit të biznesmenit, atëherë kjo do të sillte detaje të reja të provave për aktivitete të ngjashme të Njësisë 29155 dhe në përgjithësi të shërbimit GRU në të gjithë Evropën.

Dy njësi tjera, të njohura si Njësitë 26165 dhe 74455 – janë përmendur në disa hetime ndërkombëtare të sulmeve kibernetike.

Këshilltari i Posaçëm në SHBA, Robert Mueller, i kishte përmendur këto njësi në hetimin e tij për sulmet kibernetike ndaj partive politike në Shtetet e Bashkuara më 2016.

Ato ishin të lidhura gjithashtu me përpjekjet për të bërë sulm kibernetik ndaj Agjencisë Botërore Anti-Doping dhe Organizatës për Ndalimin e Armëve Kimike, e cila ka luajtur një rol kyç në hetimin e përdorimit nga ana e Rusisë të agjentëve nervorë, përfshirë Noviçokun.

Njësia 29155 e ngjalli vëmendjen e publikut tre vjet pas helmimit të biznesmenit bullgar, pasi në Sallsbëri të Britanisë së Madhe, një ish-oficer i inteligjencës ushtarake ruse Sergei Skripal dhe vajza e tij Yulia, u sëmurën papritur. Në Rusi ai ishte i dënuar për tradhti nën dyshimet se i kishte dërguar dokumentacion të klasifikuar të shërbimet inteligjente perëndimore.

Autoritetet britanike kishin zbuluar se Skripal ishte helmuar me Noviçok.

Noviçok është një agjent i fuqishëm nervor i zhvilluar nga shkencëtarët sovjetikë.

Për këtë incident, nga i cili mbet i vdekur një grua britanike, hetuesit akuzuan dy burra për të cilët thanë se ishin agjentë ushtarakë rusë. Akuzat, ata i bazuan në pamje të kamerave si dhe të dhëna tjera.

Agjentët rusë mbanin pasaporta të ndryshme, përfshirë dokumente ruse, me emrat e Aleksandr Petrov dhe Ruslan Boshirov. Gazetarë të ndryshëm, përfshirë grupin hulumtues Bellingcat, më vonë njoftuan identitetin e burrave si: Aleksandr Mishkin dhe Anatoly Chepiga. Ky informacion përfundimisht u konfirmua nga autoritetet amerikane dhe britanike.

Radio Evropa e Lirë në tetor të vitit 2019 zbuloi detaje tjera për Njësinë 29155.

Në një fotografi nga dasma e një komandanti të njësisë, shihej prezenca e njërit prej dy zyrtarëve të inteligjencës ushtarake të Rusisë, që ka vepruar me identitet tjetër për të helmuar me agjent nervor Noviçok.Mishkin dhe Chepinga kanë qenë në lindje të Republikës së Çekisë në tetor të vitit 2014, në periudhën kur ndodhën shpërthimet, tha policia çeke duke njoftuar se po i kërkon ata për t’i intervistuar.

Deklarata e policisë u bë në të njëjtën kohë derisa kryeministri Babis po njoftonte për gjetjet e hetimeve për shpërthimin.

Lidhja me Bullgarinë

Më 28 prill të vitit 2015, biznesmeni Emilian Gebrev, po hante darkë në një restorant luksoz në Sofje, kur filloi të vjellë dhe kishte halucinacione të forta.

Ai u dërgua me urgjencë në një spital ushtarak. Gjendja e tij u përkeqësua dhe ai ra në koma.

Edhe djali i tij si dhe një shef i kompanisë për tregti të armëve EMCO, u sëmurën gjithashtu.

Pas trajtimit në spital, ai përfundimisht u shërua. Hetuesit bullgarë nuk bën shumë përparim në identifikimin e shkakut të sëmundjes apo fajtorëve të mundshëm. Nuk dihej shumë për këtë rast deri tre vjet pas kur u helmua Skripal.

Pas bashkëpunimit me Byronë Federale të Hetimeve të SHBA-së (FBI), inteligjencën britanike dhe agjenci tjera, autoritetet bullgare konkluduan se një burrë i panjohur e kishte lyer me një substancë dorezën e derës së makinës së tij.

Grupi hulumtues Bellingcat tha se një agjent i njohur rus i cili kishte udhëtuar në Angli përafërsisht në të njëjtën kohë kur ndodhi helmimi i Skripalit, kishte udhëtuar gjithashtu disa herë në Bullgari. Ky person besohet të jetë pjesë e Njësisë 29155.

Prokurorët bullgarë në vitin 2020 akuzuan tre rusë për përfshirje të pretenduar në helmimin e biznesmenit.

Nëse biznesmeni bullgar ishte i përfshirë në përpjekjet për t’i shitur armë Ukrainës, ende nuk është e ditur plotësisht.

Raportet e mediave thonë se kompania e tij kishte nënshkruar një kontratë me qeverinë ukrainase në vitin 2014 për të furnizuar këtë vend me municion artilerie.

Viktor Yahun, ka qenë zëvëndësdrejtor i Shërbimit Sekret të Ukrainës. Ai tha se në tetor të vitit 2014, Kievi kishte kërkuar të furnizohej me municion nga Bullgaria. Kjo kishte ndodhur në kohën kur ndodhën shpërthimet në depot çeke.

“Ky biznesmen që dyshohet se u helmua nga shërbimet e inteligjencës ruse, po kërkonte për municione në vendet e ish-Traktatit të Varshavës dhe vendi më i mirë për magazinimin e tyre tranzit para se të dërgoheshin në Ukrainë ishte, në fakt, Republika e Çekisë”, tha Yahun në një intervistë për Radion Evropa e Lirë.

Ai shtoi se pas atij incidenti edhe organet e sigurisë çeke, por edhe ato ukrainase kishin dyshime se kjo nuk mund të jetë një rastësi.

Shërbimi Bullgar i Radios Evropa e Lirë ka provuar të kontaktojë biznesmenin bullgar, mirëpo ai nuk është përgjigjur në telefon dhe as përmes mesazheve.

Pavarësisht se në janar Bullgaria njoftoi për akuzat ndaj tre rusëve, tre muaj më vonë, Prokurori i Përgjithshëm bullgar njoftoi se hetimet ishin pezulluar. Njoftimi ishte befasues për shumë brenda dhe jasht vendit.

Ish-ministri i Mbrojtjes i Bullgarisë, Bojko Noev, i cili ka raporte të afërta me Gebrev, tha se kanë dalë në pah probleme të mëdha në lidhje me hetimin bullgar.

“Njoftimet për zbulimet e fundit në Republikën e Çekisë sërish sjellin pyetjen: Pse në mënyrë sistematike u pengua dhe në fund u ndalua hetimi për helmimin e tij?”, tha ai.

Rasti i Çekisë

Hetimet çeke kishin ngecur për pothuajse tre vjet, mirëpo ato morën një vrull të ri pas helmimeve në Sallsbëri më 2018.

Në vitet e fundit, raportet e Çekisë me Rusinë kanë qenë të lëkundura, pavarësisht se presidenti çek, Millosh Zeman e ka shprehur hapur simpatinë e tij për Moskën.

Raportet mes dy vendeve u përkeqësuan kur në fillim të vitit 2020, zyrtarët e qytetit të Pragës e hoqën një statujë të një heroi rus të Luftës së Dytë Botërore dhe riemërtuan sheshin para Ambasadës Ruse me emrin e ish-zëvendëskryeministrit rus, Boris Nemtsov, i cili është vrarë më 2015 afër Kremlinit. Ai ka qenë një kundërshtar i zëshëm i presidentit rus, Vladimir Putin.

Në atë kohë të dyja vendet shkëmbyen një retorikë të ashpër.

Në periudhën e fundit, brenda Çekisë, ka pasur gjithashtu ndasi në lidhje me blerjen e vaksinës ruse Sputnik V kundër koronavirusit. Çekia ka shënuar nivelet më të këqija të të infektuarve me COVID-19 në Evropë.

Ende nuk është e qartë pse autoritetet çeke vendosën që bash në këtë kohë t’i bëjnë publike pretendimet e tyre për përfshirje të Moskës në shpërthimet e vitit 2014.

Revista Respekt raportoi se vitin e kaluar hetuesit morën informacion të ri në lidhje me shpërthimin dhe komiteti i inteligjencës qeveritare e kishte diskutuar këtë çështje vetëm dy javë më parë. Zyrtarët e qeverisë çeke sinjalizuan se në prapavijë të skandalit është tenderi për ndërtimin e një termocentrali të ri në vlerë 6 miliardë eurosh që planifikon ta bëjë Çekia.

Pasi grupi shtetëror i energjisë CEZ anuloi një plan për të ndërtuar reaktorë të rinj më 2014, qeveria ka pranuar oferta nga Shtetet e Bashkuara, Kina, Rusia, Franca dhe vende e tjera. Mirëpo, si problematike është parë përfshirja e Rusisë.

Në nëntor të vitit të kaluar, një grup punues çek, i përbërë nga oficerë të inteligjencës dhe zyrtarë të Ministrisë së Jashtme, i bëri thirrje qeverisë që të ndalojë ofertat e Rusisë dhe Kinës. Ata thanë se këto vende paraqesin një rrezik strategjik për vendin.

Më 18 prill, zëvendëskryeministri, Karel Havlichek, njoftoi se agjencia atomike shtetërore ruse, Rosatom, nuk do të lejohej të merrte pjesë në tender.

Dëbimi i diplomatëve rusë nga ana e Çekisë, pason dëbimin e diplomatëve të tjerë rusë nga Shtetet e Bashkuara. Dëbimi i tyre ishte pjesë e një sërë sanksionesh të reja amerikane që shënjestrojnë Rusinë edhe për t’i bërë presion që të tërheqë forcat në kufijtë lindorë të Ukrainës.

Megjithëse vendimi çek për të dëbuar rusët nuk duket të jetë i lidhur drejtpërdrejt me masën amerikane, Ambasada e SHBA-së në Pragë mirëpriti vendimin e Pragës duke thënë se Shtetet e Bashkuara qëndrojnë me aleatin e saj të palëkundur, Republikën Çeke.

“Ne e vlerësojmë veprimin e tyre domethënës për t’i imponuar Rusisë kostot për veprimet e saj të rrezikshme në tokën çeke”, thuhej në një postim në Twitter të Ambasadës amerikane.

(RFE)

Lajmet

Kryesuesi i KPK-së, Arian Gashi, takoi zëvendëspërfaqësuesin e OKB-së, Milbert Domgjon Shin

Published

on

By

Kryesuesi i Këshillit Prokurorial të Kosovës (KPK), Arian Gashi, i shoqëruar nga anëtarët e Këshillit, ka pritut sot në takim Zëvendëspërfaqësuesin Special të Sekretarit të Përgjithshëm të OKB-së, Milbert Domgjon Shin, bashkë me përfaqësues të tjerë të Zyrës së UNMIK-ut.

Përgjatë takimit u diskutua për zhvillimet e fundit në sistemin prokurorial, forcimin e sundimit të ligjit, si dhe për vazhdimin e bashkëpunimit ndërinstitucional me partnerët ndërkombëtarë.

Gjatë bashkëbisedimit, Kryesuesi Gashi e njoftoi delegacionin e UNMIK-ut me përbërjen e re të Këshillit Prokurorial, si dhe me përfundimin e procesit të zgjedhjes së Kryeprokurorit të ri të Shtetit, duke nënvizuar rëndësinë e funksionalizimit të plotë të institucioneve të drejtësisë.

Përveç kësaj, Gashi theksoi përkushtimin e KPK-së për garantimin e një sistemi gjithëpërfshirës përmes përfaqësimit të drejtë të të gjitha komuniteteve, me ç’rast bëri të ditur se së shpejti do të shpallet konkursi për pranimin e prokurorëve të rinj.

Kryesuesi i KPK-së shprehu mirënjohjen për mbështetjen e vazhdueshme të UNMIK-ut ndër vite dhe ritheksoi se institucioni që ai drejton do të vazhdojë punën për fuqizimin e sundimit të ligjit përmes profesionalizmit, integritetit dhe llogaridhënies.

Nga ana e tij, Zëvendëspërfaqësuesi Special i OKB-së, Milbert Domgjon Shin, vlerësoi punën e Këshillit Prokurorial dhe rolin e tij në garantimin e një sistemi të pavarur e efikas. Ai shprehu besimin se përmes përgjegjësisë institucionale do të vazhdohet me hapat që forcojnë besimin e qytetarëve te drejtësia.

Në përmbyllje të takimit, përfaqësuesit e UNMIK-ut konfirmuan gatishmërinë për të vazhduar mbështetjen ndaj KPK-së në avancimin e reformave dhe fuqizimin e mëtejshëm të sundimit të ligjit në Kosovë. /E.A/

Continue Reading

Lajmet

REL: Pse po rrënohen shtëpitë në zonën e Liqenit të Ujmanit?

Published

on

By

Ekskavatorë, nën asistimin e Policisë së Kosovës, nisën më 21 korrik rrënimin e njëmbëdhjetë shtëpive në bregun e Liqenit të Ujmanit, në komunën e Zubin Potokut.

Aksioni rihapi debatin për të drejtat pronësore dhe kompetencat e institucioneve.

Autoritetet e Kosovës thonë se objektet janë ndërtuar pa leje në tokën që administrohet nga Ndërmarrja Publike Hidroekonomike “Ibër-Lepenci”, ndërsa pronarët pretendojnë se prona është subjekt i një procesi gjyqësor dhe se rrënimi i objekteve nuk është dashur të nisë para përfundimit të procedurave.

Rrënohen shtëpi buzë Liqenit të Ujmanit

Rrënimi i shtëpive të para, të cilat Kosova i konsideron të paligjshme, nisi në fund të qershorit.

Ndërkohë, organizata joqeveritare Aktiv, me seli në Mitrovicë të Veriut, organizoi një diskutim publik për të nxitur dialogun dhe për të gjetur një zgjidhje për këtë çështje.

Në diskutim morën pjesë përfaqësues të institucioneve lokale, të ndërmarrjes publike “Ibër-Lepenci”, ekspertë ligjorë, përfaqësues të bashkësisë ndërkombëtare dhe qytetarë të prekur drejtpërdrejt nga çështja e pronësisë, por jo edhe përfaqësues të Ministrisë së Mjedisit, Planifikimit Hapësinor dhe Infrastrukturës.

Sipas organizatës Aktiv, pjesëmarrësit vlerësuan se çështjet pronësore në zonën e Liqenit të Ujmanit kërkojnë “një qasje institucionale transparente dhe gjithëpërfshirëse, zbatim të qëndrueshëm të ligjit dhe dialog të vazhdueshëm mes të gjithë aktorëve përkatës”.

Çfarë thotë “Ibër-Lepenci”?

Drejtori i ndërmarrjes publike “Ibër-Lepenci”, Faruk Mujka, tha për Radion Evropa e Lirë se pronarëve u ishte kërkuar më 3 korrik që t’i lironin objektet, dhe pas skadimit të afatit, Inspektorati i Ministrisë së Mjedisit, në bashkëpunim me Policinë e Kosovës, urdhëroi rrënimin e tyre.

“Ne po e kthejmë pronën tonë. Po rrënohen 11 shtëpitë e ndërtuara ilegalisht në pronën e ndërmarrjes”, tha Mujka.

Ai shtoi se, sipas të dhënave të mbledhura, shumica e këtyre shtëpive janë ndërtuar gjatë viteve 2019-2020.

Në mes të korrikut, gjatë diskutimit publik, Mujka deklaroi se “Ibër-Lepenci” e ka detyrim ligjor të mbrojë pronën që administron dhe që është me interes publik.

Ai theksoi se ndërmarrja nuk merr vendime për rrënimin e objekteve, por vetëm njofton institucionet kompetente për shkeljet që konstaton, ndërsa ato veprojnë sipas kompetencave të tyre ligjore.

Më herët, “Ibër-Lepenci” mori nën kontroll kampin Rezalla, një nga pronarët e të cilit është aktivisti serb i shoqërisë civile, Dragisha Mijaçiq.

Sipas Mujkës, edhe ky kamp ishte ndërtuar pa lejet e nevojshme dhe u mor në administrim për t’u sistemuar.

Ai rikujtoi, gjithashtu, rëndësinë strategjike të Liqenit të Ujmanit për furnizimin me ujë, prodhimin e energjisë elektrike dhe nevoja të tjera publike në Kosovë.

Në vitin 2025, Qeveria e Kosovës shpalli zonën e Liqenit të Ujmanit dhe Malin Mokna, pranë Zubin Potokut, si “zona të pasurisë natyrore me rëndësi të veçantë”.

Çfarë thonë pronarët?

Branimir Mihajlloviq, banor i Mitrovicës së Veriut dhe pronar i një shtëpie në Ujman, thotë për Radion Evropa e Lirë se tokën e kishte marrë në shfrytëzim për 99 vjet në vitin 2006 nga ndërmarrja serbe “Srbija Shume”, së cilës i kishte paguar qira.

Objekti i tij ishte planifikuar të rrënohej më 21 korrik.

Ai thotë se, zakonisht, qëndron në atë shtëpi nga marsi deri në nëntor dhe se mëngjesin e 21 korrikut u zgjua nga policia, e cila i kërkoi të largohej nga objekti.

Më pas, sipas tij, nuk iu lejua më t’i afrohej.

Ai thotë se, vitin e kaluar, kishte paraqitur kërkesë për legalizimin e pronës në sistemin e Kosovës dhe ishte i gatshëm të paguante qiranë ndaj institucioneve të Kosovës.

Kosova, përndryshe, që nga viti 2024 ka nisur mbylljen e institucioneve serbe, duke i cilësuar ato si paralele dhe të paligjshme.

“Unë i kam të gjitha dokumentet. Papritur si pronar u paraqit ‘Ibër-Lepenci’. Ne nuk ndodhemi fare në brezin ujor. Edhe nëse do të ishim, do të paguaja qira dhe tatime. Kam paguar edhe energjinë elektrike. Sipas ligjit, toka mund të jepet me qira dhe pikërisht këtë kemi kërkuar”, thotë Mihajlloviq.

Ai tregon se, së bashku me pronarët e tjerë të shtëpive, kryesisht serbë nga veriu i Kosovës, kanë paraqitur ankesë tek Avokati i Popullit dhe në Gjykatën Themelore në Mitrovicë.

“S’është mbajtur asnjë seancë. Kërkuam pezullim të përkohshëm të rrënimit, por ende nuk ka vendim”, thotë Mihajlloviq.

A ka vendim gjykate?

Avokati i pronarëve, Predrag Millkoviq, thotë se nuk ekziston bazë ligjore për rrënimin e shtëpive, pasi çështja e pronësisë ende nuk është zgjidhur nga gjykata.

Radio Evropa e Lirë iu drejtua Gjykatës Themelore në Mitrovicë për ta pyetur nëse ka lëshuar urdhër për rrënimin e objekteve, por, deri në publikimin e këtij artikulli, nuk mori përgjigje.

Kryetari i Komunës së Zubin Potokut, Millosh Peroviq, deklaroi gjatë diskutimit të organizuar nga Aktiv se autoritetet lokale nuk kanë dhënë pëlqim për rrënimin e shtëpive në zonën e Ujmanit dhe bëri thirrje për një zgjidhje kompromisi.

Drejtori i “Ibër-Lepencit”, Faruk Mujka, këmbënguli se urdhri për rrënim është dhënë nga Inspektorati i Ministrisë së Mjedisit, Planifikimit Hapësinor dhe Infrastrukturës.

Reagimi i Serbisë

Zyra për Kosovën në Qeverinë e Serbisë e cilësoi rrënimin e objekteve, në një reagim më 21 korrik, si “akt të paligjshëm dhe terrori nga [kryeministri në detyrë i Kosovës] Albin Kurti”, duke pretenduar se ai është duke u zhvilluar “pa asnjë vendim gjyqësor” dhe “me qëllim hakmarrjen ndaj serbëve”.

Sipas saj, pronarët e shtëpive kishin mësuar për rrënimin e objekteve vetëm përmes njoftimeve të vendosura në to.

Pse është i rëndësishëm Liqeni i Ujmanit?

Liqeni i Ujmanit ndodhet në komunën e Zubin Potokut, në veri të Kosovës – e banuar me shumicë serbe – ndërsa një pjesë më e vogël shtrihet në territorin e komunës së Tutinit në Serbi.

Ai konsiderohet infrastrukturë strategjike për Kosovën, pasi shërben për furnizimin me ujë, prodhimin e energjisë elektrike dhe ujitjen.

Nga Ujmani furnizohet edhe kanali Ibër-Lepenc, i cili u hodh në erë në vitin 2024.

Për këtë rast, para organeve të drejtësisë në Kosovë janë ngritur akuza ndaj Dragisha dhe Jovan Viqentijeviqit, si dhe Igor Dimoviqit, nën dyshimin se “kanë rrezikuar rendin kushtetues, duke shkatërruar ose dëmtuar instalime dhe pajisje publike”.

Kanali Ibër-Lepenc furnizon me ujë disa qytete të Kosovës, si dhe Korporatën Energjetike të Kosovës për ftohjen e termocentraleve.

Menaxhimi i Liqenit të Ujmanit është gjithashtu pjesë e Marrëveshjes së Uashingtonit, të nënshkruar nga Kosova dhe Serbia në shtator të vitit 2020, në Shtëpinë e Bardhë, gjatë mandatit të parë të presidentit amerikan, Donald Trump.

Në qershor të vitit 2021, Shtetet e Bashkuara hartuan një studim fizibiliteti, në të cilin propozohej menaxhimi i përbashkët i liqenit sipas të ashtuquajturit “model kolumbian”, me synim zgjidhjen e mosmarrëveshjeve lidhur me furnizimin me ujë, energjinë dhe mbrojtjen nga përmbytjet. /REL/

 

Continue Reading

Lajmet

Një në tre punë të reja në botë krijohen në Turizëm: Pse ky është momenti ideal për të studiuar këtë drejtim në UBT?

Published

on

By

Sot, realiteti global tregon se turizmi është kthyer në një nga industritë më dinamike dhe më fitimprurëse në botë, ku ndërthuren teknologjia, menaxhimi strategjik dhe inovacioni.

Sipas Këshillit Botëror të Udhëtimit dhe Turizmit (WTTC), kontributi i këtij sektori ka arritur në 11.6 trilionë dollarë, duke përbërë pothuajse 10% të GDP-së globale. Me mbi 366 milionë vende pune në mbarë botën, shifra më mbresëlënëse për studentët e ardhshëm është se një në çdo tre punë të reja që krijohen sot në glob vjen pikërisht nga turizmi. Për më tepër, me mbi 50% të fuqisë punëtore nën moshën 35 vjeç, kjo është industria më e re dhe më premtuese për rinjtë me vizion.

Ky trend po rritet edhe në rajonin tonë. Shqipëria po shënon rritje rekord prej +39% në netë-qëndrimet e vizitorëve të huaj, ndërsa Kosova po konsolidon profilin e saj të turizmit kulturor me mbi 900 mijë netë-qëndrime ndërkombëtare. Megjithatë, përderisa investimet private në resorte me 5 yje dhe agjenci të mëdha po shtohen, tregut i mungojnë drejtuesit e kualifikuar. Sot, nevoja kritike e rajonit nuk është vetëm për krah pune sezonale, por për menaxherë hotelesh, dizajnerë të eksperiencave turistike (Experience Designers) e strategë të marketingut digjital.

Për t’ju përgjigjur kësaj kërkese aktuale të tregut, Programi Bachelor në TurizëmUBT është konceptuar për të formuar liderët e rinj që do të drejtojnë këtë industri globale. Me një qasje bashkëkohore ku studenti është në qendër, UBT thyen konceptet tradicionale duke i përputhur studimet me praktikat më të reja teknologjike – nga Inteligjenca Artificiale në menaxhimin e hotelerisë e deri te Data Analytics për destinacionet turistike.

Përmes këtij programi, studentët nuk marrin vetëm diplomë akademike, por pëfitojnë:

  • Gërshetim të teorisë me praktikën: Mësimdhënie e orientuar drejt zgjidhjes së sfidave reale të biznesit dhe ekoturizmit të qëndrueshëm.
  • Aftësim profesional dhe certifikime: Trajnime të vazhdueshme në bashkëpunim të ngushtë me industrinë dhe komunitetin e biznesit.
  • Standarde ndërkombëtare: Përgatitje për të qenë konkurrues si në tregun vendor, ashtu edhe në atë global.

Më e rëndësishmja është që UBT përmes bashkëpunimit me IMC Krems – University of Applied Sciences në Austri, sjell diplomë të dyfishtë në këtë program inovativ, me një nga modelet më të suksesshme evropiane në arsimin për turizëm.

Turizmi nuk është thjesht një diplomë; është një biletë e sigurt drejt një karriere globale, vetëpunësimit dhe ndërmarrësisë. Zgjidhni të jeni ata që menaxhojnë dhe udhëheqin industrinë me rritjen më të shpejtë në botë.

Bëhu pjesë e gjeneratës së re të liderëve në turizëm.

Linkun për aplikim e gjeni këtu.

 

Continue Reading

Lajmet

Profilizimi i hershëm në UBT Smart School: Bëhu Teknik Optik me diplomë edhe nga Cambridge

Published

on

By

Zgjedhja e shkollës së mesme është një nga hapat më përcaktues për të ardhmen e çdo të riu. Sot, kur tregu i punës kërkon ekspertë me aftësi konkrete, profilizimi i hershëm mbetet rruga më e sigurt drejt suksesit. Për të gjithë nxënësit që kërkojnë më shumë se një arsimim klasik, UBT International Smart Schools ofron pikërisht këtë mundësi: përgatitje praktike, teknologji të avancuar dhe një drejtim të qartë profesional.

Në kuadër të këtij vizioni, regjistrimet po vazhdojnë për programin Teknik i Optikës. Ky drejtim është i konceptuar posaçërisht për ata që duan të ndërthurin shëndetësinë, teknologjinë dhe përkujdesjen ndaj shikimit.

Kujdesi për shëndetin e syve është një nevojë gjithmonë e në rritje, çka e bën optikën një nga profesionet më të kërkuara dhe më të qëndrueshme. Në vend që të presin studimet universitare për të prekur profesionin, nxënësit e UBT International Smart Schools e nisin këtë rrugëtim praktik që në bankat e shkollës së mesme.

Gjatë këtij programi, nxënësit fitojnë njohuri të thella dhe zhvillojnë aftësi praktike për:

  • Matjen e saktë dhe përshtatjen e syzeve sipas nevojave të secilit pacient;
  • Përdorimin e pajisjeve më të reja optike dhe teknologjisë diagnostikuese;
  • Përgatitjen, montimin dhe mirëmbajtjen e lenteve e kornizave;
  • Këshillimin profesional mbi standardet më të larta të kujdesit për shikimin.

Mësimdhënie moderne me standarde ndërkombëtare

UBT International Smart Schools, procesi mësimor zhvillohet në klasa inovative dhe laboratorë modernë, ku pjesë e përditshmërisë është edhe integrimi i Inteligjencës Artificiale. Ky ambient ndihmon nxënësit të punojnë me pajisje reale dhe të jenë plotësisht të gatshëm për tregun e punës që në ditën e diplomimit.

Për më tepër, UBT Inernational Smart Schools mban vulën e cilësisë globale, duke qenë plotësisht e akredituar nga Cambridge International Education. Kjo do të thotë se diploma dhe përgatitja e marrë këtu vlerësohen me standardet më të larta ndërkombëtare.

Nëse keni ndarë mendjen për të zotëruar një profesion të sigurt e me perspektivë, profilizimi i hershëm në UBT International Smart Schools është hapi i duhur. Zgjidhni një rrugë që ju garanton sukses profesional që nga shkolla e mesme.

Linkun për aplikim e gjeni këtu.

 

Continue Reading

Të kërkuara