Kulturë

Premiera e dokumentarit për Joe Dio Guardin dhe impakti i tij në historinë e Kosovës

Filmi është prodhuar nga aktori i njohur shqiptaro-amerikan Hysen Zeqaj, është një portret i jetës dhe veprimtarisë së Joe Dio Guardit, një politikan i lartë amerikan me prejardhje arbëreshe.

Published

on

Mbrëmja e 13 prillit 2024 ishte një datë e rëndësishme për Diasporën Shqiptaro-Amerikane. Në ambiente të Fordham Preparatory School, në sallën e Leonard Theatre, u organizua një ngjarje e veçantë për premierën e një filmi dokumentar të quajtur “Shpëtimtari i Kosovës, Joe Dio Guardi”.

Filmi është prodhuar nga aktori i njohur shqiptaro-amerikan Hysen Zeqaj, është një portret i jetës dhe veprimtarisë së Joe Dio Guardit, një politikan i lartë amerikan me prejardhje arbëreshe. Në këtë dokumentar, Zeqaj ka dhënë një përshkrim të detajuar të angazhimit të Dio Guardit në ndihmë të Kosovës gjatë periudhës së konfliktit, shkruan Qemal Zylo për Gazeta Dielli.

Historia e vërtetë e përpjekjeve të tij, mundit dhe sakrificave për të sensibilizuar politikanët amerikanë dhe opinionin publik për situatën e rëndë në Kosovë është paraqitur në një mënyrë që prek zemrat. Duke filluar nga angazhimi i tij në Kongresin Amerikan deri te krijimi i organizatës shqiptaro-amerikane “Liga Qytetare Amerikane” (AACL), Dio Guardi u bë një zë i fortë për të drejtat e shqiptarëve në Ballkan. Fotot dhe pamjet filmike të shfaqura në dokumentar janë një dëshmi e mjeshtërisë së prodhimit, dhe lidhjet e Dio Guardit me politikanët më të lartë të Amerikës tregojnë për ndikimin e tij të madh në sensibilizimin e opinionit dhe mobilizimin e shqiptarëve për të drejtat e tyre.

Dokumentari u shqua nga fakte historike dhe ngjarje të padiskutueshme që shënuan përpjekjet dhe angazhimin e Joe Dio Guardit për të sensibilizuar botën për situatën e Kosovës nën regjimin e Millosheviçit. Duke filluar nga aktivitetet e tij në Kongresin Amerikan, deri te udhëtimet në Kosovë pas bombardimeve të NATO-s, Dio Guardi u shndërrua në një zë të fuqishëm për të drejtat e shqiptarëve në Ballkan.

Pjesëmarrësit në premierën e filmit përshëndetën përpjekjet e Dio Guardit dhe vlerësuan kontributin e tij në ndërgjegjësimin e opinionit publik për ngjarjet në Kosovë. Përfaqësues të shoqatave dhe medias shqiptaro-amerikane, si dhe personalitete të njohura të diasporës, morën pjesë në këtë ngjarje të rëndësishme për të ndarë një moment reflektimi dhe mirënjohje për figurën e jashtëzakonshme të Joe Dio Guardit.

Pjesëmarrësit e mbrëmjes u falënderuan reciprokisht për bashkërendimin dhe mbështetjen e tyre në këtë ngjarje të rëndësishme. Figurat e rëndësishme të diasporës, përfshirë ambasadorin e Kosovës në NY, deputetët shqiptarë në parlamentin e Serbisë dhe të Kosovës, si dhe personalitete të shoqatave dhe biznesmenët e suksesshëm, i shprehën respektin e tyre DioGuardit dhe bashkëpunimit të tyre për të avancuar çështjet e rëndësishme për komunitetin shqiptaro-amerikan. Në të njëjtën mënyrë, prezantimi i personaliteteve të ndritura të diasporës në këtë mbrëmje u bë një shprehje e fortë e solidaritetit dhe unitetit të komunitetit shqiptaro-amerikan. Për të parë filmin morën pjesë personalitete si Konsulli i Përgjithshëm i Kosovës në Nju Jork, Ambasadori Blerim Reka, Shaip Kamberi, deputet shqiptar në Parlamentin e Serbisë, Kryeatri i Komunës së Bujanocit, Nagip Arifi,  Ardita Sinani, këshilltare në qeverinë e Republikës së Kosovës dhe personalitete tjera.

Përmes misioneve të shumta në rajonin e Ballkanit, DioGuardi dhe e shoqja e tij Shirley Cloyes DioGuardi monitoruan dhe raportuan për kushtet sociale, ekonomike dhe politike në Kosovë dhe rajonin për Kongresin Amerikan. Pjesëmarrja e tyre aktive në fushatën e bombardimeve të NATO-s në Kosovë dhe angazhimi i tyre në drejtim të çështjeve të shqiptarëve në gjyqin e Hagës ndaj Millosheviçit i bën ata figura të rëndësishme për popullin shqiptar, shkruan Gazeta Dielli.

Përmbledhi: Dionesa Ebibi

Continue Reading

Lajmet

Etnofest përmbyll edicionin e 16-të me ndarjen e 21 çmimeve artistike

Published

on

By

Mbrëmë është mbyllur edicioni i 16-të i EtnoFest-it, ku janë ndarë çmimet për 21 performanca dhe kategori të ndryshme artistike.

Para ceremonisë së ndarjes së çmimeve, publiku pati mundësinë të ndiqte performancën artistike “Echoes of Origin”, me Flaka Gorancën, e cila solli këngë të njohura shqiptare në një ndërthurje mes traditës dhe muzikës klasike.

Juria profesionale e përbërë nga Bislim Muçaj (kryetar), Artan Arifi (anëtar) dhe Agron Gerguri (anëtar), ndau çmimet në kategoritë e mëposhtme:Etnoperformanca më e mirë: “Echoes of Origin” – Flaka Goranci, për trajtimin artistik të rrënjëve, ku zëri unik dhe ndërthurja e traditës me modernen krijuan një lidhje të veçantë me kujtesën kulturore.

Etnoansambli më i mirë: “Vullkani i Istogut” – Istog, për energjinë, autenticitetin dhe ruajtjen e traditës së Istogut përmes një interpretimi të fuqishëm skenik.

Instrumentisti më i mirë: Blerim Grubi, për mjeshtërinë e lartë në interpretim dhe stilin e veçantë që i jep muzikës tradicionale.

Instrumentistja më e mirë: Lule Elezi, për teknikën e sigurt në piano dhe interpretimin e përpunuar, duke përcjellë melodinë me qartësi, finesë dhe emocion.

Kostumografia më e mirë: Ansambli “Devolli” – Korçë, për kostumet tradicionale të Korçës, të pasura me ngjyra, ornamente dhe të punuara me kujdes.

Koreografia më e mirë: Gjergj Prevazi me “Void”, për kombinimin e lëvizjes, ritmit dhe hapësirës në një koreografi të saktë dhe të fuqishme skenikisht.

Valltaret më të mira: Katerina Gogadhe dhe Chiara Xoxi, për harmoninë e rrallë skenike, sinkronizimin dhe komunikimin e natyrshëm përmes lëvizjes.

Valltari më i mirë: Vasjar Hysa me ansamblin “Afërdita” – Belsh, për ritmin e sigurt, lëvizjet e fuqishme dhe prezencën e spikatur skenike.

Këngëtarja më e mirë: Arta Jashari, për zërin me ngjyra unike, interpretimin dhe ndjeshmërinë e veçantë që përcjell këngën me origjinalitet.

Këngëtari më i mirë: Mustafë Ramaj, për vokalin e fuqishëm dhe interpretimin emocionues, të realizuar me mjeshtëri skenike.

Orkestra më e mirë: Ansambli “Dardanus” nga Tetova, për harmoninë instrumentale dhe interpretimin elegant të trashëgimisë muzikore.

Koncerti artistik më i mirë: Grupi “Tavera” – Izrael, për koncertin që solli në skenë tingujt e traditës së tyre muzikore, duke krijuar një atmosferë të veçantë për publikun.

Shfaqja më e mirë: “Pylli”, produksion i Teatrit “Bekim Fehmiu” në Prizren, për realizimin mbresëlënës skenik dhe trajtimin e thellë të emocioneve njerëzore.

Regjia më e mirë: Ilir Bokshi, me shfaqjen “Pesë fytyrat e heshtjes”, produksion i Teatrit “Migjeni” në Shkodër, për vizionin e ndërtuar me mjeshtëri dhe ndjeshmëri të thellë regjisoriale.

Aktori më i mirë: Adrian Morina, me shfaqjen “Pesë fytyrat e heshtjes”, për interpretimin bindës, emocionet e fuqishme dhe thellësinë psikologjike të rolit.

Aktorja më e mirë: Hajat Toçilla, me shfaqjen “Pylli”, për interpretimin plot emocione dhe vërtetësi që i dha personazhit.

Skenografia më e mirë: Bekim Korça, me shfaqjen “Pylli”, për konceptin pamor origjinal dhe krijimin e një universi skenik funksional e domethënës.

Çmimi për inovacion artistik: “Soloist of GOB” nga Bolonja, Itali, për trajtimin artistik dhe inovativ të motiveve të frymëzuara nga okarina e Runikut, një prej instrumenteve më të hershme të gjetura në trojet shqiptare.

Çmimi special i EtnoFest-it: Armend Baloku me performancën “Lahuta e Malcís”, për një performancë të jashtëzakonshme që përcolli fuqinë e trashëgimisë epike shqiptare dhe mbajti publikun të përfshirë.

Çmimi i karrierës: Selman Jusufi, për një karrierë mbi katër dekada, më shumë se 200 role dhe një kontribut të çmuar në skenën artistike, duke lënë gjurmë të veçanta në teatrin dhe kinematografinë shqiptare.

Me këtë ceremoni, edicioni i 16-të i EtnoFest-it u përmbyll duke vlerësuar artistë, ansamble dhe krijues nga Kosova, Shqipëria e vende të tjera, të cilët përmes artit dhe performancës kontribuojnë në ruajtjen e trashëgimisë kulturore. /A.M/

 

Continue Reading

Kulturë

Dokumentari si formë rezistence ndaj apatisë

Published

on

By

Në edicionin e katërt të “Dokudaily”, vëmendja përqendrohet te kinemaja si një formë rezistence ndaj apatisë dhe mënyrë për t’iu qasur më nga afër realitetit.

Në këtë numër, Mark Cousins propozon përdorimin e filmit dokumentar si një mënyrë për ta parë dhe kuptuar botën, ndërsa diskutimi shtrihet edhe në çështje të rëndësishme që lidhen me kinemanë bashkëkohore.

Mes temave të trajtuara janë pronësia mbi historitë dhe mënyra se kush ka të drejtë t’i tregojë ato, përdorimi i gjuhës në kinematë kombëtare, si dhe reagimet e njerëzve ndaj përdorimit të inteligjencës artificiale (AI).

“Dokudaily” ndalet gjithashtu te puna e ekipit të mikpritjes, i cili përshkruhet si “motori i padukshëm” që qëndron pas atmosferës dhe humorit të veçantë të këtij aktiviteti.

Përmes këtyre temave, edicioni i katërt e vendos dokumentarin në qendër të një diskutimi më të gjerë mbi shoqërinë, identitetin, teknologjinë dhe mënyrën se si kinemaja mund të sfidojë indiferencën.

D.L

Continue Reading

Lajmet

Etno Fest: Dita e gjashtë sjell traditën e Istogut, artin e familjes Grubi dhe teatrin e Shkodrës në Kukaj

Published

on

By

Nata e gjashtë e festivalit “Etno Fest” në fshatin Kukaj u karakterizua nga një gërshtim i traditës autoktone, muzikës klasike dhe artit skenik, duke mbledhur artistë e dashamirës të kulturës nga treva të ndryshme.

Sipari i mbrëmjes u hap me performancën e Etno Ansamblit “Vullkani i Istogut”, i cili solli në skenë këngë, valle dhe motive tradicionale të trevës së Istogut.

Programi vazhdoi me një koncert artistik të interpretuar nga Blerim Grubi, Nita Grubi dhe Arjana Kuriu Grubi, të cilët sollën një frymë me finesë muzikore për pranishmit.

Ngjarja qendrore e mbrëmjes ishte shfaqja teatrore “Pesë fytyrat e heshtjes”, me regji të Ilir Bokshit, e realizuar nga trupa e Teatrit “Migjeni” të Shkodrës. Shfaqja trajtoi tema komplekse njerëzore, me fokus te dhuna familjare dhe përjetimet e pathëna.

Aktivitetet e ditës së gjashtë u përmbyllën në orët e vona me “Etno Nejën”, ku grupi “Melodia e Vjetër” interpretoi pjesë nga repertori i traditës muzikore e shpirtërore. /E.A/

Continue Reading

Lajmet

Monodramë, Dokumentarë dhe Muzikë: Çfarë shënoi ditën e tretë të “Etno Fest”

Published

on

By

Dita e tretë e festivalit “Etno Fest” solli një gërshetim të arteve skenike, trashëgimisë kulturore dhe kujtesës kolektive, duke përfshirë shfaqje teatrale, demonstrime tradicionale, dokumentarë historikë dhe muzikë live.

Programi artistik nisi me monodramën “No Surprises”, me regji të Endrit Gashit dhe interpretim të Ergjan Mehmetit. Shfaqja u prezantua përmes një qasjeje skenike interesante, duke trajtuar përjetimet e individit, raportin e tij me realitetin bashkëkohor dhe dimensionin emocional të dashurisë.

Në kuadër të promovimit të trashëgimisë kulturore u prezantua etno-performanca “Zeje në zhdukje: Farkëtari”. Përmes demonstrimit praktik të mjeshtërisë së farkëtimit, performanca vuri në pah rëndësinë e ruajtjes dhe transmetimit të zanateve tradicionale.

Mbrëmja vazhdoi me shfaqjen e dy dokumentarëve me tematikë nga historia e Kosovës:

“Ferdonija” me autorë Gazmend Bajri dhe Shkurte Dauti: Një rrëfim për historinë dhe qëndresën e Ferdonije Qerkezit nga Gjakova, e cila jeton me kujtimin e bashkëshortit dhe katër djemve të saj të humbur gjatë luftës.

“Pesë lulet, një notë e humbur” me autor Fatlum Haziri: Dokumentar që trajton temën e helmimeve të nxënësve në shkollat e Kosovës gjatë viteve ’90, i ndërtuar mbi dëshmi, intervista dhe materiale arkivore.

Aktivitetet e ditës u përmbyllën me “Etno Nejën”, ku interpretoi grupi “Ardian Behrami CIPA & Band”, duke sjellë përpunime muzikore për publikun pranishëm. /E.A/

Continue Reading

Të kërkuara