Lajmet

Pesë nga idetë më të çuditshme për të luftuar ndryshimet klimatike

Ja cilat janë disa nga idetë më befasuese, që kanë propozuar shkencëtarët për të ndalur ndryshimin e klimës.

Published

on

Kur flitet për luftën ndaj ndryshimeve të klimës, sa më shumë ide të ketë, aq më mirë është, të paktën në parim. Ndërsa këto zgjidhje kreative mund të duken në fillim të nxituara, nëse do të kishte ndonjëherë një kohë për të mirëpritur ide kreative dhe madje të çmendura, ajo është pikërisht tani. Ja cilat janë disa nga idetë më befasuese, që kanë propozuar shkencëtarët për të ndalur ndryshimin e klimës.

1. Pemët mekanike

Çfarë mund të bëhet nuk ka pemë të vërteta? Të mbjellim pemë artificiale. Profesori i inxhinierisë Klaus Lakner, ka shpikur një pemë mekanike, e cila është projektuar e enkas qëtë kapë karbonin. Sipas Universitetit Shtetëror të Arizonës, pema do të jetë 10 metra e lartë, e projektuar për të kapur karbonin që ndodhet në ajër. Pema e parë, e cila ndodhet në kampusine Universitetit të Arizonës, do të kapë 91 kg karbon në ditë. Lakner shpreson të përmirësojë teknologjinë në mënyrë që “fermat e pemëve” të mund të kapin deri në 1000 ton karbon në ditë.

2. Ndërtimi i mureve nënujore për të bllokuar zhvendosjen e akullnajave drejt zonave më të ngrohta

Kur uji i ngrohtë i oqeanit përplaset me akullnajat, i shkrin ato me një shpejtësi alarmante.Kjo është arsyeja pse disa shkencëtarë kanë sugjeruar ndërtimin e mureve nënujore për të mbrojtur akullnajat nga ky ujë gjithnjë e më i ngrohtë. Madhësia e murit do të varet nga madhësia e akullnajës.  

Për shembull, akullnaja e Grenlandës do të kërkonte një mur 4.8 km të gjatë dhe 159 metra të lartë. “Ne besojmë se kjo metodë mund të vonojë shkrirjen e akullit tokësor të Groenlandës dhe Antarktidës, duke blerë kohë shumë të vyer për të trajtuar ngrohjen globale”- shkruajnë autorët e studimit të kryer në vitin 2018.

3. Zbehja e rrezeve të Diellit

Studiuesit në Universitetin e Harvardit, propozojnë idenë e zbehjes së rrezeve të Diellit me karbonat kalciumi. Sipas një studimi të gushtit 2018 të botuar në revistën “Nature”, aerosoletdo të imitonin efektet e hijes së shkaktuar nga shpërthimi i vullkaneve. Dihet që pas shpërthimeve të mëdha vullkanike si El Chichón dhe Malit Pinatubo, Toka përjetoi një periudhë ftohjeje për shkak të sasisë së reduktuar të dritës së diellit.  

4. Spërkatja me grimca xhami e akullit në Arktik

Një projekt me bazë në Kaliforni përmban një ide inovative:të spërkasë me një shtresë të hollë mikrosferash prej xhami (HGM) akullin në Arktik për të rritur aftësinë e tij për të reflektuar rrezatimin e diellit. Mendohet se kjo shtresë e hollë qelqi do të mbronte akullin më të ri, që është shumë i ndjeshëm ndaj shkrirjes, derisa të shndërrohej në një “akull shumëvjeçar shumë reflektues”.

5. Një bojë ftohëse ultra e bardhë

Studiuesit në Universitetin Pardju, kanë dalë me një ide të çmendur për të luftuar ndryshimin e klimës:të lyhet gjithçka me të bardhë. Bojë e tyre e re ultra e bardhë, është më shumë se 98 për qind reflektuese, gjë që e lejon atë të ulë temperaturën e sipërfaqeve të nxehta për periudha më të gjata kohore.

Shkencëtarët pretendojnë se lyerja e 1000 metra katrorë të një sipërfaqeje me këtë bojë mund të ketë një fuqi ftohëse prej 10 kilovatësh. Sipas  Forumit Ekonomik Botëror, në qytetet që po nxehen me ritme alarmante, kjo bojë mund të ndihmojë që temperatura të ulet disi, të paktën për njëfarë kohe./Bota.al

Lajmet

“Liria ka emër”, reagojnë shqiptarët me famë ndërkombëtare për UÇK-në

Published

on

By

Zhvillimet e fundit në Hagë kanë sjellë reagime të shumta edhe nga figura shqiptare me famë ndërkombëtare, të cilat ndër vite kanë shprehur lidhjen dhe përkrahjen e tyre për Kosovën.

Në mesin e emrave më të njohur janë Dua Lipa, Rita Ora dhe futbollisti Granit Xhaka, figura që kanë përfaqësuar Kosovën dhe shqiptarët në skenat më të mëdha ndërkombëtare.

Dua Lipa ka reaguar në rrjetet sociale duke shpërndarë mesazhe në mbështetje të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës dhe duke rikujtuar sakrificën e atyre që dhanë jetën për lirinë e Kosovës.

Në një prej postimeve, të cilin e ka ndarë së bashku me babain e saj, Dukagjin Lipën, thuhet:

“Liria është fitu me gjak, me gjakun e dëshmorëve që dhanë jetën për liri. Askush nuk ka të drejtë ta njollosë luftën tonë për liri. Askush nuk ka të drejtë të njollosë Ushtrinë Çlirimtare të Kosovës dhe idealin e mijëra të rinjve e të rejave që dhanë jetën për lirinë që e gëzojmë sot.

UÇK është dhe gjithmonë do të mbetet simbol i lirisë dhe pavarësisë sonë. Liria ka emër.”

Edhe Rita Ora ka reaguar përmes rrjeteve sociale, duke publikuar imazhe dhe mesazhe që lidhen me Kosovën dhe luftën për çlirim.

Ndërkohë, Granit Xhaka, një prej figurave më të njohura të sportit shqiptar në arenën ndërkombëtare, është po ashtu ndër emrat që vazhdimisht ka shfaqur lidhjen e tij me Kosovën dhe identitetin shqiptar.

Reagimet e figurave të njohura shqiptare kanë marrë vëmendje të madhe në rrjetet sociale, duke rikthyer në qendër të vëmendjes historinë e luftës së Kosovës, sakrificën e dëshmorëve dhe rolin e UÇK-së në çlirimin e vendit.

Mesazhi i përcjellë nga këto reagime është i fuqishëm: “Liria ka emër.”

D.L

Continue Reading

Lajmet

Kuriozitetet e ditës

Published

on

Lexoni pesë kuriozitete. Mund të mos i keni ditur:

  1. Nëse Dielli do të zhdukej papritur, ne nuk do ta kuptonim menjëherë. Drita e tij udhëton me shpejtësinë e dritës, prandaj do të na duhej rreth 8 minuta që të vërejmë mungesën e tij.
  2. Mushkonjat nuk pickojnë rastësisht. Ato tërhiqen më shumë nga disa njerëz, sidomos nga ata me grup gjaku “0” dhe nga ata që nxjerrin më shumë nxehtësi trupore.
  3. Një buburrec është jashtëzakonisht rezistent dhe mund të jetojë disa javë pa kokë, sepse nuk ka nevojë për kokën për frymëmarrje si njerëzit.
  4. Ka vende në Tokë, si shkretëtira shumë të thata, ku nuk ka rënë shi për miliona vite, sepse kushtet atmosferike nuk lejojnë reshje.
  5. Njerëzit ndajnë rreth gjysmën e gjeneve të tyre me bananet, sepse shumë gjene bazë për jetën janë të përbashkëta për të gjitha gjallesat.

Continue Reading

Lajmet

Walker: Ditë e kobshme për Kosovën, vendimi i Hagës me ka mërzitur thellë

Published

on

By

Diplomati amerikan në pension, William Walker, e ka cilësuar si “ditë të kobshme” për Kosovën aktgjykimin e Dhomave të Specializuara në Hagë ndaj ish-krerëve të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës (UÇK).

Në një prononcim për Klan Kosova, Walker u shpreh i tronditur nga verdikti i sotëm, ndërsa lëshoi kritika të ashpëra ndaj Bashkimit Evropian për pasivitetin e treguar gjatë periudhës së luftës.

“Dua ta pyes Bashkimin Evropian: ku ishit para se të niste lufta, kur serbët i keqtrajtuan në format më mizore kosovarët? Përpos deklaratave, asgjë më serioze. Ju desh NATO-s, Albrightit e Clarkut që të angazhoheshit seriozisht. Kishte dhunime, trajtime mizore”, deklaroi diplomati amerikan.

Walker kontestoi ashpër procesin gjyqësor, duke shprehur shqetësimin se fati i liderëve të UÇK-së po vendoset nga njerëz që nuk e njohin realitetin e Kosovës.

“Ata po mundohen që përmes gjyqtarëve e avokatëve që s’dinë asgjë për Kosovën t’i gjykojnë liderët kosovarë të UÇK-së. Është ditë e kobshme dhe shumë e rëndë. U mërzita shumë me vendimin”, përfundoi Walker.

Continue Reading

Lajmet

Dyshohet se prezantoi patentë shoferi të falsifikuar në Dheu i Bardhë

Published

on

Në Pikën e Kalimit Kufitar në Dheu i Bardhë, më 16 shtator 2026, rreth orës 11:40, është shoqëruar në stacionin policor një shtetas i Serbisë, pasi gjatë kontrollit ka prezantuar një patentë shoferi që dyshohet të jetë e falsifikuar.

Dokumenti është konfiskuar për ekzaminim.

Pas intervistimit, me vendim të prokurorit, i dyshuari është liruar dhe rasti do të procedohet në procedurë të rregullt./A.K/

Continue Reading

Të kërkuara