Lajmet

Pesë nga idetë më të çuditshme për të luftuar ndryshimet klimatike

Ja cilat janë disa nga idetë më befasuese, që kanë propozuar shkencëtarët për të ndalur ndryshimin e klimës.

Published

on

Kur flitet për luftën ndaj ndryshimeve të klimës, sa më shumë ide të ketë, aq më mirë është, të paktën në parim. Ndërsa këto zgjidhje kreative mund të duken në fillim të nxituara, nëse do të kishte ndonjëherë një kohë për të mirëpritur ide kreative dhe madje të çmendura, ajo është pikërisht tani. Ja cilat janë disa nga idetë më befasuese, që kanë propozuar shkencëtarët për të ndalur ndryshimin e klimës.

1. Pemët mekanike

Çfarë mund të bëhet nuk ka pemë të vërteta? Të mbjellim pemë artificiale. Profesori i inxhinierisë Klaus Lakner, ka shpikur një pemë mekanike, e cila është projektuar e enkas qëtë kapë karbonin. Sipas Universitetit Shtetëror të Arizonës, pema do të jetë 10 metra e lartë, e projektuar për të kapur karbonin që ndodhet në ajër. Pema e parë, e cila ndodhet në kampusine Universitetit të Arizonës, do të kapë 91 kg karbon në ditë. Lakner shpreson të përmirësojë teknologjinë në mënyrë që “fermat e pemëve” të mund të kapin deri në 1000 ton karbon në ditë.

2. Ndërtimi i mureve nënujore për të bllokuar zhvendosjen e akullnajave drejt zonave më të ngrohta

Kur uji i ngrohtë i oqeanit përplaset me akullnajat, i shkrin ato me një shpejtësi alarmante.Kjo është arsyeja pse disa shkencëtarë kanë sugjeruar ndërtimin e mureve nënujore për të mbrojtur akullnajat nga ky ujë gjithnjë e më i ngrohtë. Madhësia e murit do të varet nga madhësia e akullnajës.  

Për shembull, akullnaja e Grenlandës do të kërkonte një mur 4.8 km të gjatë dhe 159 metra të lartë. “Ne besojmë se kjo metodë mund të vonojë shkrirjen e akullit tokësor të Groenlandës dhe Antarktidës, duke blerë kohë shumë të vyer për të trajtuar ngrohjen globale”- shkruajnë autorët e studimit të kryer në vitin 2018.

3. Zbehja e rrezeve të Diellit

Studiuesit në Universitetin e Harvardit, propozojnë idenë e zbehjes së rrezeve të Diellit me karbonat kalciumi. Sipas një studimi të gushtit 2018 të botuar në revistën “Nature”, aerosoletdo të imitonin efektet e hijes së shkaktuar nga shpërthimi i vullkaneve. Dihet që pas shpërthimeve të mëdha vullkanike si El Chichón dhe Malit Pinatubo, Toka përjetoi një periudhë ftohjeje për shkak të sasisë së reduktuar të dritës së diellit.  

4. Spërkatja me grimca xhami e akullit në Arktik

Një projekt me bazë në Kaliforni përmban një ide inovative:të spërkasë me një shtresë të hollë mikrosferash prej xhami (HGM) akullin në Arktik për të rritur aftësinë e tij për të reflektuar rrezatimin e diellit. Mendohet se kjo shtresë e hollë qelqi do të mbronte akullin më të ri, që është shumë i ndjeshëm ndaj shkrirjes, derisa të shndërrohej në një “akull shumëvjeçar shumë reflektues”.

5. Një bojë ftohëse ultra e bardhë

Studiuesit në Universitetin Pardju, kanë dalë me një ide të çmendur për të luftuar ndryshimin e klimës:të lyhet gjithçka me të bardhë. Bojë e tyre e re ultra e bardhë, është më shumë se 98 për qind reflektuese, gjë që e lejon atë të ulë temperaturën e sipërfaqeve të nxehta për periudha më të gjata kohore.

Shkencëtarët pretendojnë se lyerja e 1000 metra katrorë të një sipërfaqeje me këtë bojë mund të ketë një fuqi ftohëse prej 10 kilovatësh. Sipas  Forumit Ekonomik Botëror, në qytetet që po nxehen me ritme alarmante, kjo bojë mund të ndihmojë që temperatura të ulet disi, të paktën për njëfarë kohe./Bota.al

Lajmet

“Drini Poetik” mbledh poetë nga vendi dhe bota

Published

on

Lidhja e Shkrimtarëve e Kosovës dhe Lidhja e Shkrimtarëve dhe e Artistëve të Shqipërisë organizojnë edicionin e radhës të Festivalit Ndërkombëtar të Poezisë “Drini Poetik”.

Festivali mbahet sot dhe nesër në Prishtinë, Prizren dhe Kukës, duke mbledhur poetë, shkrimtarë dhe krijues letrarë nga hapësira të ndryshme shqiptare dhe ndërkombëtare.

Në Prishtinë, festivali nis me ceremoninë e hapjes, sesione letrare dhe promovime veprash, ndërsa aktivitetet do të vazhdojnë më 10 qershor në Prizren dhe Kukës. Atje do të zhvillohen takime kulturore, vizita në monumente historike dhe manifestimi tradicional poetik “Valët e Drinit”, ku do të shpallen edhe çmimet letrare të festivalit.

Continue Reading

Lajmet

SULME NDAJ ZYRTARËVE POLICORË

Published

on

Sipas raportit policor, më 08.06.2026 janë regjistruar dy raste të ndara të sulmit ndaj zyrtarëve policorë në Kosovë.

Rasti i parë ka ndodhur në Deçan, rreth orës 16:09, ku është arrestuar një i dyshuar mashkull kosovar nën dyshimin se ka kanosur dhe sulmuar dy zyrtarë policorë, në shenjë revolte për shqiptimin e një tikete për kundërvajtje. Gjatë arrestimit është përdorur sprej ndaj të dyshuarit, ndërsa policët kanë pësuar lëndime të lehta dhe kanë marrë tretman mjekësor. Me vendim të prokurorit, pas intervistimit i dyshuari është liruar në procedurë të rregullt.

Rasti i dytë është raportuar në Klinë, në rrugën “Abedin Rexha”, rreth orës 23:13, ku i dyshuari mashkull kosovar ka sulmuar zyrtarët policorë gjatë arrestimit. Si pasojë, policët kanë pësuar lëndime të lehta dhe janë trajtuar mjekësisht. Gjatë kontrollit, tek i dyshuari është gjetur dhe konfiskuar një armë zjarri – pistoletë me një karikator me nëntë fishekë. Me vendim të prokurorit, pas intervistimit, i dyshuari është dërguar në mbajtje.

Sipas raportit policor, të dy rastet janë duke u trajtuar nga organet kompetente.

Continue Reading

Lajmet

Ariana Grande dhe Ethan Slater i japin fund lidhjes pas tre vitesh, ndahen në mënyrë miqësore

Published

on

Ariana Grande dhe Ethan Slater i kanë dhënë fund lidhjes së tyre pas tre vitesh së bashku.

Sipas burimeve pranë çiftit, ndarja ka ndodhur disa muaj më parë dhe ka qenë tërësisht miqësore, me të dy që vazhdojnë të ruajnë marrëdhënie të mira. Vendimi raportohet se ka ardhur pas një periudhe të gjatë reflektimi.

Këngëtarja 32-vjeçare, sipas të njëjtave burime, po e përballon mirë këtë fazë të re në jetën e saj dhe aktualisht është e fokusuar në turneun “Eternal Sunshine”, i cili nisi më 6 qershor në Kaliforni dhe pritet të përfundojë në shtator në Londër. Ajo po punon gjithashtu edhe për albumin e ri “Petal”, që pritet të publikohet më 31 korrik.

Romanca mes saj dhe Slater nisi gjatë xhirimeve të filmit “Wicked”, ku Grande luajti rolin e Galindës, ndërsa Slater interpretoi Boq. Lidhja e tyre u bë publike në korrik të vitit 2023, pak kohë pas ndarjeve të tyre nga partnerët e mëparshëm.

Megjithëse marrëdhënia ka përfunduar, burimet theksojnë se mes tyre nuk ka konflikte dhe se ata vazhdojnë të mbështesin njëri-tjetrin në aspektin profesional.

Continue Reading

Lajmet

Trump: Marrëveshje me Iranin mund të arrihet brenda pak ditësh

Published

on

Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, ka deklaruar se një marrëveshje që synon t’i japë fund konfliktit me Iranin mund të arrihet brenda dy deri në tre ditësh.

Duke folur për gazetarët pas pjesëmarrjes në finalet e NBA-së në Madison Square Garden, Trump tha se marrëveshja eventuale do të ndalonte Iranin nga zhvillimi i armëve bërthamore dhe do të çonte në rihapjen e menjëhershme të Ngushticës së Hormuzit.

Sipas tij, Irani dhe Izraeli kanë rënë dakord të ndalin sulmet ndaj njëri-tjetrit pas përshkallëzimit të fundit të tensioneve.

“Ata po bënin lëvizje para dhe mbrapa, dhe tani të dy ranë dakord, nëpërmjet meje, të ndalen,” tha Trump para se të nisej me Air Force One.

Ai shtoi se marrëveshja është në fazat përfundimtare dhe se nuk do të lejojë në asnjë formë që Irani të pajiset me armë bërthamore.

“Ngushtica do të hapet menjëherë pas nënshkrimit, që mund të ndodhë brenda dy ose tre ditësh,” theksoi ai.

Trump u shpreh gjithashtu se nuk sheh ndonjë pengesë serioze në negociata dhe se palët janë shumë afër arritjes së një marrëveshjeje. Megjithatë, ai njihet për deklarata optimiste edhe në të kaluarën, gjatë negociatave që më pas kanë dështuar.

Situata mbetet e tensionuar mes Iranit dhe Izraelit, të cilët kanë ndalur përkohësisht sulmet ndaj njëri-tjetrit pas shkëmbimeve të fundit, ndërsa Teherani ka paralajmëruar reagim nëse sulmet vazhdojnë.

Continue Reading

Të kërkuara