Lajmet
Pesë nga idetë më të çuditshme për të luftuar ndryshimet klimatike
Ja cilat janë disa nga idetë më befasuese, që kanë propozuar shkencëtarët për të ndalur ndryshimin e klimës.
Published
3 years agoon
By
Betim GashiKur flitet për luftën ndaj ndryshimeve të klimës, sa më shumë ide të ketë, aq më mirë është, të paktën në parim. Ndërsa këto zgjidhje kreative mund të duken në fillim të nxituara, nëse do të kishte ndonjëherë një kohë për të mirëpritur ide kreative dhe madje të çmendura, ajo është pikërisht tani. Ja cilat janë disa nga idetë më befasuese, që kanë propozuar shkencëtarët për të ndalur ndryshimin e klimës.
1. Pemët mekanike
Çfarë mund të bëhet nuk ka pemë të vërteta? Të mbjellim pemë artificiale. Profesori i inxhinierisë Klaus Lakner, ka shpikur një pemë mekanike, e cila është projektuar e enkas qëtë kapë karbonin. Sipas Universitetit Shtetëror të Arizonës, pema do të jetë 10 metra e lartë, e projektuar për të kapur karbonin që ndodhet në ajër. Pema e parë, e cila ndodhet në kampusine Universitetit të Arizonës, do të kapë 91 kg karbon në ditë. Lakner shpreson të përmirësojë teknologjinë në mënyrë që “fermat e pemëve” të mund të kapin deri në 1000 ton karbon në ditë.
2. Ndërtimi i mureve nënujore për të bllokuar zhvendosjen e akullnajave drejt zonave më të ngrohta
Kur uji i ngrohtë i oqeanit përplaset me akullnajat, i shkrin ato me një shpejtësi alarmante.Kjo është arsyeja pse disa shkencëtarë kanë sugjeruar ndërtimin e mureve nënujore për të mbrojtur akullnajat nga ky ujë gjithnjë e më i ngrohtë. Madhësia e murit do të varet nga madhësia e akullnajës.
Për shembull, akullnaja e Grenlandës do të kërkonte një mur 4.8 km të gjatë dhe 159 metra të lartë. “Ne besojmë se kjo metodë mund të vonojë shkrirjen e akullit tokësor të Groenlandës dhe Antarktidës, duke blerë kohë shumë të vyer për të trajtuar ngrohjen globale”- shkruajnë autorët e studimit të kryer në vitin 2018.
3. Zbehja e rrezeve të Diellit
Studiuesit në Universitetin e Harvardit, propozojnë idenë e zbehjes së rrezeve të Diellit me karbonat kalciumi. Sipas një studimi të gushtit 2018 të botuar në revistën “Nature”, aerosoletdo të imitonin efektet e hijes së shkaktuar nga shpërthimi i vullkaneve. Dihet që pas shpërthimeve të mëdha vullkanike si El Chichón dhe Malit Pinatubo, Toka përjetoi një periudhë ftohjeje për shkak të sasisë së reduktuar të dritës së diellit.
4. Spërkatja me grimca xhami e akullit në Arktik
Një projekt me bazë në Kaliforni përmban një ide inovative:të spërkasë me një shtresë të hollë mikrosferash prej xhami (HGM) akullin në Arktik për të rritur aftësinë e tij për të reflektuar rrezatimin e diellit. Mendohet se kjo shtresë e hollë qelqi do të mbronte akullin më të ri, që është shumë i ndjeshëm ndaj shkrirjes, derisa të shndërrohej në një “akull shumëvjeçar shumë reflektues”.
5. Një bojë ftohëse ultra e bardhë
Studiuesit në Universitetin Pardju, kanë dalë me një ide të çmendur për të luftuar ndryshimin e klimës:të lyhet gjithçka me të bardhë. Bojë e tyre e re ultra e bardhë, është më shumë se 98 për qind reflektuese, gjë që e lejon atë të ulë temperaturën e sipërfaqeve të nxehta për periudha më të gjata kohore.
Shkencëtarët pretendojnë se lyerja e 1000 metra katrorë të një sipërfaqeje me këtë bojë mund të ketë një fuqi ftohëse prej 10 kilovatësh. Sipas Forumit Ekonomik Botëror, në qytetet që po nxehen me ritme alarmante, kjo bojë mund të ndihmojë që temperatura të ulet disi, të paktën për njëfarë kohe./Bota.al
Vendi
Tre të vdekur në Malishevë, në mesin e tyre dy fëmijë
Published
29 minutes agoon
April 16, 2026By
UBTNews
Një burrë dhe dy fëmijë kanë vdekur në lagjen “Mirdita”, në Malishevë, pas një zjarri në një banesë.
Lajmin për Ekonomia Online e ka konfirmuar zëdhënësi i Policisë për Rajonin e Gjakovës, Sheremet Elezaj.
“Sot, rreth orës 12:55, jemi njoftuar për një incident zjarri në një banesë në lagjen “Mirëdita”, në Malishevë. Menjëherë pas pranimit të informacionit, në vendin e ngjarjes kanë dalë njësitë kompetente policore, zjarrfikësit dhe ekipet emergjente.
Në këtë banesë janë gjetur tre persona të gjinisë mashkullore (një i rritur dhe dy fëmijë), të cilët janë dërguar në Qendrën e Mjekësisë Familjare në Malishevë ku është konstatuar se të njëjtit ishin pa shenja jete. Zjarri është lokalizuar dhe nuk është raportuar për pasoja të tjera”, ka thënë ai.
Sipas Elezajt, lidhur me rastin është njoftuar edhe prokurori i shtetit dhe aktualisht janë duke u ndërmarrë të gjitha veprimet e nevojshme hetimore për të sqaruar rrethanat dhe shkaqet e kësaj ngjarjeje./ Ekonomia online/
Lajmet
BE-ja bart mjetet e para: Kosova përfiton 61.8 milionë euro për reforma ekonomike
Published
40 minutes agoon
April 16, 2026By
UBTNews
Bashkimi Evropian ka nisur sot transferimin e mjeteve të parafinancimit prej 61.8 milionë eurosh për Kosovën, si pjesë e Planit për Rritje Ekonomike për Ballkanin Perëndimor.
Ky hap vjen pas ratifikimit të marrëveshjeve në Kuvend dhe dorëzimit të dokumentacionit të nevojshëm nga Qeveria e Kosovës.
Kjo shumë përfaqëson 7% të totalit prej mbi 882 milionë eurosh që Kosova ka në dispozicion deri në fund të vitit 2027. Nga mjetet e bartura sot, rreth 29 milionë euro janë kredi direkte në buxhet, ndërsa pjesa tjetër do të ndahet përmes granteve dhe kredive për projekte kyçe në infrastrukturë.
Kryeministri Albin Kurti u shpreh se Kosova është e përkushtuar për zbatimin e 111 hapave të reformave të dakorduara, duke pranuar se edhe pse është humbur pak kohë, Qeveria do të bëjë çmos për të përshpejtuar procesin.
“Kjo është detyrë e vështirë, por e arritshme,” deklaroi Kurti.
Në anën tjetër, shefja në detyrë e BE-së në Kosovë, Eva Palatova, theksoi se ky plan ofron mundësi konkrete për afrimin e ekonomisë së Kosovës me tregun e përbashkët evropian.
Alokimi i mjeteve në të ardhmen do të jetë i kushtëzuar me rezultate konkrete.
Deri më 30 qershor, Kosova pritet t’i përmbushë 13 hapat e parë të reformave që kapin vlerën e rreth 91 milionë eurove, ndërsa deri në fund të vitit synohen edhe 166 milionë euro të tjera.
Reformat mbulojnë fusha kritike si sundimi i ligjit, tranzicioni i gjelbër dhe zhvillimi ekonomik.
Vendi
27 vjet nga rënia në Maznik: Nderohet sakrifica e Shkëlzen Haradinajt dhe bashkëluftëtarëve të tij
Published
2 hours agoon
April 16, 2026By
UBTNews
Sot mbushen 27 vite nga rënia heroike e dëshmorëve të kombit, Shkëlzen Haradinaj, Fatmir Nimanaj, Luan Nimanaj dhe Hasim Halilaj. Për të nderuar veprën e tyre, në Kompleksin Memorial në Gllogjan janë zhvilluar homazhe dhe nderime pranë përmendoreve të heronjve, ku morën pjesë familjarë, bashkëluftëtarë dhe qytetarë të shumtë.
Pas ceremonisë zyrtare, ka nisur aktiviteti tradicional i ecjes në këmbë, i njohur si “Shtegu i lirisë”. Kjo marshatë nis nga Gllogjani dhe ndjek itinerarin drejt Maznikut, pikërisht në vendin ku dëshmorët ranë heroikisht 27 vite më parë.
Shkëlzen Haradinaj me bashkëluftëtarë ranë në mbrojtje të popullatës civile në Duboçakë të Maznikut, duke u bërë mburojë e pathyeshme për lirinë e Kosovës.
“Shtegu i lirisë” shërben si një kujtesë e gjallë për sakrificën e tyre sublime dhe rrugën e vështirë që kaloi Ushtria Çlirimtare e Kosovës deri në çlirimin e vendit.
Foto: RTK
Lajmet
Nisin inspektimet në Prishtinë, Fushë Kosovë e Ferizaj: Siguria në punë nën “lupën” e shtetit
Published
3 hours agoon
April 16, 2026By
UBTNews
Inspektorati Qendror i Punës ka nisur sot një aksion të gjerë inspektimesh në të gjithë Kosovën, me fokus të veçantë në respektimin e kushteve të sigurisë në punë. Ky aksion, i cili po cilësohet si i pari i këtij lloji për nga shtrirja territoriale, ka nisur intensivisht në rajonet e Prishtinës, Fushë Kosovës dhe Ferizajt.
Ushtruesi i detyrës së drejtorit të Inspektoratit Qendror, Kastriot Jashari, ka bërë të ditur se ky hap synon ndryshimin e praktikave të deritanishme dhe vendosjen e rregullave të qarta për mbrojtjen e punëtorëve.
“Ne po përpiqemi që të ndryshojmë disa praktika në mënyrë që të dihet rregulli i qartë në respektimin e kushteve të sigurisë së punës për qytetarët,” deklaroi Jashari para mediave, duke njoftuar nisjen e kontrolleve në terren.
Ky mobilizim i shtuar i autoriteteve vjen menjëherë Një punëtor në Shtime humbi jetën tragjikisht në vendin e tij të punës në rrugën “Industria”, si pasojë e lëndimeve të rënda trupore.
Për këtë rast, policia tashmë ka arrestuar një person i cili dyshohet për veprën penale “asgjësimi, dëmtimi ose heqja e pajisjeve mbrojtëse dhe rrezikimi i sigurisë në vendin e punës”.
Tre të vdekur në Malishevë, në mesin e tyre dy fëmijë
BE-ja bart mjetet e para: Kosova përfiton 61.8 milionë euro për reforma ekonomike
Pianistja Melisa Ibrahimi nderohet me dy tituj ndërkombëtarë në Spanjë
Migjen Basha, shqiptari në krye të klubit zviceran Lausanne në drejtim të përkohshëm
27 vjet nga rënia në Maznik: Nderohet sakrifica e Shkëlzen Haradinajt dhe bashkëluftëtarëve të tij
Fanella që rikthejnë të kaluarën: futbolli mes nostalgjisë dhe Kupës së Botës 2026
Nisin inspektimet në Prishtinë, Fushë Kosovë e Ferizaj: Siguria në punë nën “lupën” e shtetit
Arrestohet pas arratisë i dyshuari për vrasje të rëndë, i gjenden armë e dokumente të falsifikuara
Izraeli godet 70 objektiva të Hezbollahut, pritet bisedë mes Netanyahut dhe presidentit libanez
Të kërkuara
-
Lajmet2 months agoUBT nderon Familjen Jashari me Dekoratën Jetësore të Nderit
-
Lajmet3 months agoStudentët e UBT-së në vizitë studimore në Presidencën e Republikës së Kosovës
-
Lajmet2 months agoPërfundon seanca e sotme në Hagë për pengim të drejtësisë
-
Aktualitet2 months agoZPS: 437 incidente të ndalimit
