Lajmet

Përparimi i ish degës Al-Qaeda në Siri, ja çfarë dihet deri më tani

Përleshjet që pasuan u përhapën shpejt në zona të tjera dhe tërhoqën fraksione të tjera.

Published

on

Ish dega e Al-Qaedas në Siri po fiton terren nga rebelët rivalë në veriun e Sirisë të kontrolluar nga Turqia, pas disa prej luftimeve ndër-rebele më vdekjeprurëse në rajon në vite.

Kush është i përfshirë?
Grupet rebele siriane që kundërshtojnë qeverinë e presidentit Bashar al-Assad janë kryesisht të kufizuara në rajonin veriperëndimor të Idlibit dhe pjesët veriore të provincës Aleppo, pranë kufirit me Turqinë.

Turqia, e cila ka kryer operacione të njëpasnjëshme ndërkufitare në Siri që nga viti 2016, ka krijuar një zonë kontrolli në zonat afër kufirit me ndihmën e përfaqësuesve rebelë që kanë luftuar vazhdimisht për ndikim.

Ato përfshijnë grupin Al-Jabha al-Shamiya, i cili u detyrua të largohej nga qyteti i Aleppos pas betejave të përgjakshme me forcat qeveritare në vitin 2016, dhe grupi i vijës së ashpër Jaysh al-Islam, i konsideruar dikur fraksioni kryesor në rrethinat e Ghouta Lindore të Damaskut.

Grupe të tjera u formuan në veri dhe përfshijnë Divizionin Sulltan Murad dhe Brigadën Al-Hamza.

Rajoni fqinj i Idlibit dominohet nga aleanca Hayat Tahrir al-Sham, e udhëhequr nga ish dega e Al-Qaeda-s në Siri.

Turqia kurrë nuk e ka mbështetur publikisht grupin e vijës së ashpër, por besohet se koordinohet me forcat e saj, të cilat kontrollojnë pikën kryesore kufitare Bab al-Hawa.

Çfarë po ndodh?
Më 8 tetor shpërthyen përleshjet në qytetin Al-Bab në veri të provincës Alepo midis Al-Jabha al-Shamiya dhe Brigadës Al-Hamza mbi akuzat se kjo e fundit qëndron pas vrasjes së një aktivisti lokal.

Vrasje të tilla nuk janë të rralla në rajonin e paqëndrueshëm kufitar ku grupet e mbështetura nga Turqia akuzohen gjerësisht për një sërë abuzimesh të të drejtave të njeriut.

Por përleshjet që pasuan u përhapën shpejt në zona të tjera dhe tërhoqën fraksione të tjera, përfshirë HTS, duke çuar në shpërthimin më vdekjeprurës ndër-rebelë në zonë në vite, sipas Observatorit Sirian për të Drejtat e Njeriut me qendër në Britani.

“HTS kontrollon të gjithë Afrinin, duke përfshirë të gjitha institucionet administrative, dhe po menaxhon sigurinë dhe mbikëqyr pikat e kontrollit” tha Suraj al-Deen al-Shami, një zëdhënës i rebelëve.

Një armëpushim i dështuar midis fraksioneve ndërluftuese në fundjavë i dha HTS kontroll të plotë mbi Afrinin dhe zona të tjera të veriut të kontrolluar nga Turqia.

HTS është afruar më pranë qytetit Azaz pranë kufirit turk, pas disa ditëve të luftimeve që kanë vrarë afro 60 njerëz, përfshirë 10 civilë, sipas Observatorit.

Cili është roli i Ankarasë?
HTS, e cila është e sanksionuar nga OKB-ja si një organizatë terroriste, i ndërpreu zyrtarisht lidhjet me Al-Qaeda-s në vitin 2016 dhe përfshiu një numër fraksionesh më të vogla rebele siriane në një përpjekje të madhe ri-emërtimi.

Nëpërmjet betejave dhe armëpushimeve me grupet e tjera rebele, ajo fitoi dominimin e bastionit të fundit të madh rebel në Idlib në 2019.

Që atëherë, ajo është paraqitur si shtylla kryesore e opozitës siriane, e cila është rrëzuar nga më shumë se një dekadë luftë me forcat e Asadit.

Përparimet e fundit të grupit pranë kufirit me Turqinë janë më të rëndësishmet e tij jashtë provincës Idlib dhe kanë shkaktuar shqetësim në Shtetet e Bashkuara.

“Forcat e HTS duhet të tërhiqen menjëherë nga zona” tha ambasada amerikane.

Por shumë besojnë se HTS nuk mund të kishte avancuar pa miratimin të paktën të heshtur të Ankarasë, e cila po cilësohet se nuk ka bërë mjaftueshëm për të ndaluar luftimet e fundit.

“Deri më tani, nuk ka pasur një qëndrim zyrtar dhe të qartë nga Turqia dhe kjo mund të tregojë miratimin e tyre” tha zëdhënësi i rebelëve Shami.

“Ndoshta Turqia nuk është dakord, por e pranon atë si një fakt të kryer” tha ai.

Mbetet e paqartë se çfarë do të thotë dominimi i HTS në enklavat rebele të kontrolluara nga Turqia për Ankaranë, e cila kohët e fundit ka sinjalizuar se është më e hapur për një afrim me Damaskun./UBTNews/

Continue Reading

Vendi

Edhe sonte protestë në Prishtinë, dita e tetë

Published

on

Protestat në Prishtinë do të vazhdojnë edhe sonte, duke shënuar ditën e tetë radhazi.

Qytetarët pritet të mblidhen në orën 21:00 në sheshin “Skënderbeu”, në kundërshtim me vendimin e Dhomave të Specializuara në Hagë ndaj ish-krerëve të UÇK-së.

Protestat kanë nisur pas vendimit të 16 shtatorit dhe kanë vazhduar çdo ditë në Prishtinë./A.K/

Continue Reading

Vendi

Profesoreshat e UBT-së, Blertë Zylfiu-Latifi dhe Miranda Sejdiu-Abazi, publikojnë studim të ri shkencor në bashkëpunim ndërkombëtar

Published

on

By

Në kuadër të avancimit të kërkimit shkencor dhe bashkëpunimit ndërkombëtar, profesoreshat e Fakultetit të Stomatologjisë në UBT, Dr. Blertë Zylfiu-Latifi si autore e parë dhe Dr. Miranda Sejdiu-Abazi si autore korrespondente, kanë publikuar një studim të ri hulumtues në fushën e ortodoncisë. Ky punim shkencor është realizuar në partneritet me studiues nga Departamenti i Ortodoncisë dhe Antropologjisë Dentare i Universitetit të Zagrebit, si dhe me profesionistë të stomatologjisë nga Gjermania.

Punimi me titull “Tooth Crown Dimensions among Angle Occlusion Classes in Kosovar Adolescents” është publikuar si artikull origjinal në revistën ndërkombëtare Acta Stomatologica Croatica (Vol. 60, Nr. 3, 2026, fq. 289–301). Ky organ shkencor është i indeksuar në platformat më prestigjioze globale si Scopus, PubMed dhe Web of Science Core Collection (ESCI), duke mbajtur Faktor Ndikimi (Impact Factor) 1.8 në JCR dhe 1.9 në SJR. Autorët e këtij studimi janë Blertë Zylfiu-Latifi, Senka Meštrović, Jelena Dumančić, Miranda Sejdiu-Abazi dhe Fatbardha Mustafa.

Hulumtimi është shtrirë në shtatë qytete kryesore të Kosovës – Prishtinë, Prizren, Pejë, Gjakovë, Mitrovicë, Ferizaj dhe Gjilan – ku janë përfshirë 400 adoleshentë të moshës 13 deri në 19 vjeç. Pjesëmarrësit janë kategorizuar sipas klasave I, II dhe III të okluzionit sipas Angle, me qëllim që të analizohet lidhja mes këtyre klasave dhe dimensioneve të kurorave të dhëmbëve permanentë.

Përmes një analize multidimensionale të dimensioneve meziodistale, bukolinguale, cervikoincizale dhe diagonale, studimi nxori në pah se ekzistojnë dallime të dukshme ndërmjet klasave të okluzionit, sidomos në dimensionet meziodistale dhe cervikoincizale. Në anën tjetër, dimensionet bukolinguale shfaqën një shkallë më të ulët të variacionit.

Kontributi kryesor i këtij hulumtimi qëndron në përcaktimin e vlerave të para referente specifike për popullatën e adoleshentëve kosovarë. Këto të dhëna do të shërbejnë si një bazë e rëndësishme për përmirësimin e saktësisë në diagnostikimin ortodontik, analizën e hapësirës dhe planifikimin e trajtimeve klinike në Kosovë. Ky publikim dëshmon angazhimin e vazhdueshëm të UBT-së për zhvillimin e kërkimit shkencor me standarde të larta ndërkombëtare.

Punimi është publikuar me Open Access dhe mban DOI-në 10.15644/asc60/3/3.

 

 

 

 

Continue Reading

Vendi

Vendimi i Kushtetueses: Zgjedhja e Qeverisë është kushtetuese, Presidenti duhet të zgjidhet deri më 6 tetor

Published

on

By

Gjykata Kushtetuese e Republikës së Kosovës ka shpallur aktgjykimin lidhur me kërkesat e, të parashtruara nga deputeti Arian Tahiri dhe deputetë të tjerë të Kuvendit, duke konfirmuar kushtetutshmërinë e zgjedhjes së Qeverisë së re, ndërsa ka përcaktuar afate strikte për zgjedhjen e Presidentit të Republikës.

Në vendimin e marrë me vota unanime më 23 shtator 2026, Gjykata Kushtetuese ka konstatuar se zgjedhja e ekzekutivit është kryer në përputhje me aktin më të lartë juridik të vendit.

“Vendimi [Nr. 11-V-007] i 13 shtatorit 2026 i Kuvendit të Republikës së Kosovës për zgjedhjen e Qeverisë së Republikës së Kosovës nuk është në kundërshtim me nenin 95 [Zgjedhja e Qeverisë] të Kushtetutës së Republikës së Kosovës”, thuhet në aktgjykimit.

Pavarësisht legjitimimit të Qeverisë, Gjykata vërejti se Kuvendi është konstituuar pas kalimit të afatit të paraparë 30-ditor (Neni 66, paragrafi 1), gjë që automatikisht ka vënë në lëvizje afatet kushtetuese për postin vakant të Presidentit.

Lidhur me këtë proces sovran, Kushtetuesja ka caktuar një datë të prerë për përmbylljen e tij:

“Afati gjashtëdhjetë (60) ditor për zgjedhjen e Presidentit të Republikës së Kosovës, sipas nënparagrafit 3, paragrafit 1 të nenit 82 [Shpërndarja e Kuvendit] të Kushtetutës së Republikës së Kosovës ka filluar më 8 gusht 2026 dhe përfundon më 6 tetor 2026”, nënvizon Gjykata në pikën VI.

Gjithashtu, aktgjykimi i obligon deputetët e Kuvendit të Kosovës që sa më parë të zgjedhin Nënkryetarin e Kuvendit nga radhët e grupit të dytë më të madh parlamentar, në përputhje me nenin 67 të Kushtetutës. Kërkesa e parashtruesve për caktimin e masës së përkohshme është refuzuar, ndërsa vendimi hyn në fuqi menjëherë në ditën e publikimit zyrtar. /E.A/

 

Continue Reading

Lajmet

Donjeta Sadiku siguron medalje evropiane në boks

Published

on

By

Boksierja e Kosovës, Donjeta Sadiku, ka arritur një tjetër sukses të madh ndërkombëtar duke siguruar medalje në Kampionatin Evropian të Boksit.

Në ndeshjen çerekfinale të kategorisë deri në 60 kilogramë, Sadiku dominoi tërësisht përballjen ndaj boksieres nga Holanda, Maud van der Toorn, duke e mposhtur me rezultatin e pastër 5:0 me vendim të njëpërfshishëm të gjyqtarëve.

Me këtë fitore, boksierja kosovare ka siguruar të paktën medaljen e bronztë evropiane, ndërsa synon ngjitjen në majën e podiumit.Në gjysmëfinale, Donjeta Sadiku do të përballet me garuesen që përfaqëson Serbinë, rusen Kristina Kuluhova. Kjo do të jetë një përballje e njohur për kosovaren, e cila e kishte mposhtur Kuluhovën në finalen e Lojërave Mesdhetare “Taranto 2026”.

 

Continue Reading

Të kërkuara