Kulturë

Përkujtohet Ndre Mjeda, kleriku poet e aktivist i Rilindjes Kombëtare

Published

on

Sot kujtojhet kontributi i një nga figurave më të shquara të Rilindjes Kombëtare Shqiptare, Ndre Mjeda, i cili u nda nga jeta para 87 vitesh. Lindur më 20 nëntor 1866 në Shkodër, Mjeda u ngrit si një intelektual i shquar dhe poet i talentuar që shënoi një epokë në historinë e kulturës shqiptare.

Ndërsa ishte shumë i ri, Mjeda tërhoqi vëmendjen e jezuitëve dhe mori shkollimin e tij fetar në Spanjë, Itali, dhe Poloni. Ai ndoqi studimet në retorikë, latinisht dhe italisht në Kroaci dhe më pas në kolegje gregoriane në Romë dhe Kieri. Me kalimin e kohës, Mjeda shfaqi një angazhim të thellë për çështjet kombëtare dhe kulturen shqiptare.

Në vitin 1908, ai mori pjesë në Kongresin e Manastirit si përfaqësues i Shkodrës dhe u angazhua për përdorimin e alfabetit latin në gjuhën shqipe. Ai gjithashtu u bë anëtar i Komisionit për Hartimin e Alfabetit të Njësuar të Shqipes dhe ndihmoi në zhvillimin e letërsisë dhe gjuhësisë shqiptare.

Si poet, Mjeda ishte i njohur për shkrimet e tij të thella dhe të ndjeshme. Vepra e tij më e njohur, “Vaji i Bylbylit”, është një shembull i shkëlqyer i poezisë romantike shqiptare, ndërsa “Andrra e Jetës” dhe “Lissus, Scodra” tregonin një qasje të re dhe të thellë në historinë dhe kulturën shqiptare.

Pas një periudhe të angazhimit të gjatë politik, Mjeda u tërhoq nga jeta publike dhe vazhdoi punën e tij si prift dhe mësues i gjuhës dhe letërsisë shqiptare në Shkodër. Ai vdiq më 1 gusht të vitit 1937, duke lënë pas një trashëgimi të pasur kulturore dhe politike për kombin shqiptar.

Me kontributin e tij të madh në fushën e letërsisë, gjuhësisë dhe aktivizmit kombëtar, Ndre Mjeda mbetet një figurë shumë e rëndësishme në historinë dhe identitetin kulturor të Shqipërisë./UBTNews/

Vendi

Nga Prishtina në Oslo: Ekspozita që nderon të mbijetuarat e dhunës seksuale shfaqet para Qendrës Nobel

Published

on

By

Në shënim të Ditës Ndërkombëtare për Eliminimin e Dhunës Seksuale në Konflikt, kryeqyteti i Norvegjisë, Oslo, ka mirëpritur instalacionin e fuqishëm artistik “Thinking of You” (Mendoj për ty) të artistes shqiptare Alketa Xhafa Mripa.

Ky projekt artistik, i cili fillimisht u krijua për të nderuar të mbijetuarit e dhunës seksuale gjatë luftës në Kosovë (1998–1999), tashmë është shndërruar në një simbol global solidariteti. Përmes fustaneve të dhuruara nga të mbijetuarit dhe mbështetësit nga më shumë se 20 vende të botës, instalacioni e transformon veshjen e përditshme në një shprehje kolektive të kujtesës, qëndresës dhe përkrahjes.

Qindra veshje të varura tani rrethojnë Qendrën Nobel për Paqe dhe shtrihen përgjatë rrugës së njohur “Torggata”, duke nxitur reflektim dhe dialog në mesin e vizitorëve të shumtë.

Në ceremoninë e përurimit, fjalë rasti mbajtën drejtoresha e Qendrës Nobel për Paqe, Kjersti Fløgstad, artistja Alketa Xhafa Mripa, si dhe drejtori i Institutit për Krimet e Kryera Gjatë Luftës në Kosovë, Atdhe Hetemi.

Kjo ekspozitë u prezantua nën organizimin e Ambasadës së Republikës së Kosovës në Norvegji, në partneritet me organizatat “Norges Kvinne Lobby”, “Mental Health and Human Rights Info”, Qendrën Nobel për Paqe dhe Ambasadën Britanike në Norvegji.

Realizimi i projektit u mundësua me përkrahjen e vazhdueshme të Ministrisë së Kulturës dhe Ministrisë së Punëve të Jashtme dhe Diasporës të Kosovës, si dhe me mbështetjen e Ambasadës së Holandës, kompanisë ARCON dhe Rrjetit të Bizneseve Shqiptare në Norvegji. /E.A/

Continue Reading

Vendi

Hapet festivali “Të Festojmë Ngjashmëritë Tona”, në fokus diversiteti kulturor

Published

on

Në Prishtinë është hapur festivali multikulturor “Të Festojmë Ngjashmëritë Tona”, një ngjarje që promovon kulturën, historitë dhe kontributin e komuniteteve rom, ashkali dhe egjiptian në shoqëri.

Në kuadër të festivalit u prezantua edhe Muzeu Mobil KRAH, i cili përmes rrëfimeve dhe përvojave të ndryshme krijon një hapësirë reflektimi mbi respektin, mirëkuptimin dhe bashkëjetesën.

Në aktivitet morën pjesë kryeministri në detyrë Albin Kurti, ministrja e Kulturës Saranda Bogujevci, si dhe përfaqësues institucionalë dhe të komuniteteve.

Organizatorët theksuan se diversiteti kulturor mbetet një nga vlerat kryesore që e pasuron dhe e forcon shoqërinë, duke promovuar përfshirjen dhe respektin e ndërsjellë./A.K/

Continue Reading

Aktualitet

Publikohet libri i profesorit Safet Zejnullahu, “Media dhe shtetndërtimi – Qendra për Informim e Kosovës”

Published

on

By

Profesori i Fakultetit për Media dhe Komunikim në UBT, dr. Safet Zejnullahu ka publikuar librin e tij ta radhës, “Media dhe shtetndërtimi – Qendra për Informim e Kosovës”.

Libri trajton kontributin e gazetarëve shqiptarë në mundjen e territ informativ të imponuar nga Serbia në vitet nëntëdhjetë, pas mbylljes me dhunë të mediave në gjuhën shqipe.

Një kohë kur ata ia dolën të njoftojnë botën për çfarë po ndodhte në Kosovë, njëkohësisht afirmuan aktivitetet politike dhe ushtarake – në rrugën drejt arritjes së synimit për pavarësinë e vendit.

“Ky libër është shkruar për të dëshmuar një betejë të madhe të fituar nga gazetarët shqiptarë të Kosovës, kundër territ informativ të imponuar. Për të vulosur një dëshmi – se gazetarët shqiptarë e kryen me sukses pjesën e tyre të detyrës në fazën e luftës për liri dhe në shtetndërtimin e Kosovës.

Ata ia dolën – pavarësisht çmimit të lartë të paguar në këtë betejë!”, shkruan autori në parathënie të librit.

Libri thekson punën e korrespondentëve të mediave të huaja, gazetarëve të huaj dhe mediave perëndimore përgjithësisht, të cilët, me punën e tyre, duke rrezikuar shpesh edhe jetën, u vunë në anën e së drejtës, në anën e shqiptarëve të Kosovës.  Raportuan për dhunën sistematike kundër shqiptarëve, për tmerret e luftës dhe vështirësitë e pasluftës.

Hapësirën më të madhe të librit e zë prezantimi i punës së Qendrës për Informim të Kosovës (QIK), agjenci e lajmeve e krijuar në vitin 1989, e cila publikoi lajme në katër gjuhë: shqip, anglisht, gjermanisht e frëngjisht.

Kjo agjenci, përveç publikimeve ditore të lajmeve, publikoi edhe librat e parë që trajtojnë drejt çështje historike e demografike për Kosovën, nga autorët më të spikatur shqiptarë.

Publikoi revistën “Ora”, në faqet e së cilës mendimet e tyre i shprehnin figurat më të rëndësishme politike të kohës.

Gjithashtu, QIK-u botoi gazetën e parë të mbrëmjes në gjuhën shqipe, për disa muaj, në kohën më të rëndë të viteve 98/99.

“Shpresoj se ia kam dalë që me këtë libër të dokumentoj një kohë, sa të rëndë aq edhe të lavdishme të medias në Kosovë. Gazetarët janë kontributdhënës të mëdhenj të shtetndërtimit të Kosovës. Ata dhanë edhe dëshmorët dhe heronjtë e tyre. Dhe dolën faqebardhë me punën e tyre në një kohë shumë të rëndë. Ky libër e dëshmon këtë”, thotë autori Safet Zejnullahu.

Continue Reading

Lajmet

Bogujevci: Shtëpia muze e Ymer Elshanit ruan kujtesën historike dhe letrare

Published

on

Ministrja e Kulturës, Saranda Bogujevci, ka vizituar shtëpinë muze të shkrimtarit Ymer Elshani në Korroticë të Poshtme, duke e cilësuar atë si një vend që ruan kujtesën, historinë dhe fjalën e shkruar.

Në vizitë ajo ishte e shoqëruar nga zëvendësministrja Nora Arapi-Krasniqi, drejtoresha e departamentit të trashëgimisë kulturore në MKT, Merita Augustini Ndrecaj, si dhe ekspertë të fushës së trashëgimisë kulturore.

Në shtëpinë muze, delegacioni u prit nga Teuta Elshani, vajza e shkrimtarit, e cila ndau rrëfime mbi jetën dhe veprën e tij, si dhe mbi historinë e familjes.

Sipas Ministrisë së Kulturës, shtëpia muze e Ymer Elshanit përfaqëson jo vetëm trashëgiminë letrare të një prej emrave më të rëndësishëm të letërsisë shqipe për fëmijë, por edhe kujtesën e 46 civilëve të vrarë në Masakrën e Poklekut, një ngjarje e rëndësishme historike.

Ky objekt kulturor vlerësohet si dëshmi e rëndësishme e kujtesës kolektive, ku historia, kultura dhe trashëgimia ndërthuren për brezat e tashëm dhe ata që do të vijnë./A.K/

Continue Reading

Të kërkuara