Lajmet

Pas ikjes së burrave nga mobilizimi i Putinit, gratë ruse përballen me sfida të ndryshme

Shumë prej tyre tani kanë barrën për t’u vetëm kujdesur për fëmijët.

Published

on

Yekaterina Filimonova kalon me biçikletë nëpër rrugët e mbuluara me borë të Moskës me tre djemtë e saj për të shkuar në çerdhen e tyre.

I shoqi i saj i dërgonte ata më parë, por jo më. Tani duke jetuar në mërgim jashtë vendit, ai iku pasi Presidenti Vladimir Putin njoftoi në shtator se burrat rusë po thirreshin masivisht për të luftuar në Ukrainë.

“Ai u largua dhe unë u sëmura të nesërmen. Isha aq e stresuar sa nuk u shërova për një muaj”, tha për AFP Filimonova, 34 vjeçare.

Disa ditë pas thirrjes për rektrutim, bashkëshorti i saj Yaroslav Leonov mori biçikletën e tij, më pas një tren 1,500 kilometra për në një qytet afër Kazakistanit fqinj dhe kaloi me biçikletë përtej kufirit.

“Ai nuk donte të na linte”, tregon Filimonova, përcjell UBT News.

Por ajo nuk është e vetmja që përballet vetëm me barrën e re të rritjes së fëmijëve vetëm. Eksodi kaotik dhe i nxituar i dhjetëra mijëra burrave në moshë ushtarake ka copëtuar familjet dhe ka grumbulluar presion mbi nënat anembanë Rusisë.

Nuk ka shifra për numrin e familjeve të prekura, por një punonjës i çerdhes në Moskë tha për AFP në kushte anonimiteti se rreth një e treta e baballarëve në një grup ishin jashtë vendit.

“Muaji i parë ishte sigurisht shumë i trishtuar. Ishte shumë i vështirë për mua dhe ishte i vështirë për fëmijët”, tregon Filimonova.

“Kur unë jam e mërzitur, ata vetëm qajnë dhe qajnë gjithë natën. Dhe kuptova se duhet të mbledhë veten”.

Ndarja në familjen e saj e ka bërë atë të mendojë për gjyshen e saj, e cila u nda nga burri i saj gjeolog kur ai u dërgua në Mongoli për punë.

“Po filloj të kuptoj se si u ndje ajo”, thotë Filimonova. “Nuk e kisha menduar kurrë më parë”.

Tani në Beograd — tani e kthyer në qendër për punonjësit rusë të IT-së në mërgim — Leonov ka vështirësitë e tij gjithashtu.

Leonov, një zhvillues softueri nuk pa zgjidhje tjetër veçse të largohej nga Rusia në shtator, nga frika se mund të rekrutohej.

“Unë nuk doja të rrezikoja”, tha ai. “Me shumë mundësi, ju do të fitoni, por ka një shans të vogël për një fund mjaft dramatik”.

Në Beograd, ai u ribashkua me një mësues të vjetër matematike, i cili u largua nga Rusia menjëherë pasi Putin dërgoi trupa në Ukrainë më 24 shkurt. Ata tani po marrin me qira një apartament së bashku.

Por fakti se tani është i sigurt, nuk e ka lehtësuar dhimbjen e ndarjes.

“Fëmijët nga distanca nuk është njëjtë si kolegët nga distanca”, tha ai duke bërë shaka. “Nuk mund të luash me fëmijët nga distanca”.

Në apartamentin e tyre komod familjar në Moskë, Filimonova mbledh djemtë e saj në mënyrë që babai i tyre t’u lexojë atyre një histori para gjumit në një video-telefonatë.

Ajo i dërgoi atij foto të faqeve për t’i lexuar, ndërsa fëmijët e tyre të vegjël e mbajnë librin, transmeton UBT News.

“Shpresoj që fëmijët e mi ta kuptojnë se babi i tyre është këtu, ai i do ata — edhe nga Beogradi”, tha ai.

Rusia njoftoi fundin e mobilizimit në fund të tetorit, por shumë jashtë vendit kanë frikë nga një valë e dytë dhe Yaroslav sheh “rreziqe” në kthim.

Ai gjithashtu po vë në dyshim nëse ka “madje diçka për t’u kthyer”, me autoritetet që vendosin kontrolle mbi sektorin e teknologjisë dhe “të gjitha aspektet e realitetit”.

Zgjedhja e ‘jetës dhe vdekjes’
Anastasia Arsenicheva, bashkëthemeluese e një shoqate bamirësie që mbështet nënat, tha se organizata e saj mori një rritje të thirrjeve pas mobilizimit.

Ajo tha se shumë gra inkurajuan partnerët të largoheshin, duke e parë atë si një “zgjedhje midis jetës dhe vdekjes”, por tani ato po kanë vështirësi.

“Kur një grua është në vakum plotësisht vetëm, kjo është shumë e frikshme”, tha Arsenicheva, psikologe.

Punonjësit e IT si Leonov ende mund të mbajnë familjet e tyre nga jashtë, por kjo nuk është gjithmonë kështu, shtoi Arsenicheva.

“Ka disa familje ku burri ishte shtylla kryesore e familjes dhe është e paqartë se si ta vazhdoni jetën tani”, tha ajo.

Alexandra, 32-vjeçarja nga Moska, duhej të gjente shpejt një mënyrë për t’ia dalë mbanë pasi burri i saj, i cili punon në kinema dhe merret me reklama, u largua.

Fillimisht ai shkoi në një qytet në Taxhikistan dhe më pas në Uzbekistanin fqinj, i cili është bërë gjithashtu një qendër për burrat që i shmangen rekrutimit.

Alexandra më pas hapi dyqan për të bërë veshje të thurura, të veçanta, ndërsa ajo kujdesej për vajzën e saj shtatëvjeçare.

“Kur ai u largua, gjithçka ra mbi mua”, – tha ajo, “dhe buxheti i familjes u prish”.

Ajo filloi të merrte më shumë projekte dhe së fundmi mori një porosi për të bërë më shumë se 200 lodra për Vitin e Ri, duke e lejuar atë të punësojë disa gra të tjera. Ajo gjithashtu ka qenë duke restauruar mobilje dhe duke i rishitur ato në internet.

Ajo tha se kishte “harruar se si të ishte e pavarur… por kur djemtë u larguan, ne thjesht nuk kishim zgjidhje!”

Ndërsa ajo tha se e kuptonte vendimin e shumë burrave për t’u larguar — dhe megjithëse e ardhmja e familjes është e pasigurt — ajo është e vendosur të qëndrojë në vend.

“Unë jam nga Rusia. Unë dua të jetoj në Rusi. Nuk kam dashur kurrë të largohem”./AFP/UBTNews/

Vendi

Profesorët e UBT-së botojnë studimin mjekësor në revistën prestigjoze ndërkombëtare MDPI

Published

on

By

Profesorët e UBT-së, Dr. Lirim Shefki Mustafa dhe Dr. Fitim Bexhet Alidema, kanë publikuar një studim mjekësor në revistën e njohur ndërkombëtare “Pharmacoepidemiology”, që është pjesë e platformës së fuqishme shkencore MDPI.

Ky punim, me titullin “Comparison of Two Triple Therapy Regimens for Helicobacter pylori Eradication in Patients with Dyspepsia: A Retrospective Study from Primary Care”, ka arritur të indeksohet në rrjetet më të rëndësishme të shkencës botërore si Web of Science dhe Scopus, duke u renditur në kategorinë e lartë Q2.

Ky hulumtim i stafit të UBT-së ka një rëndësi të madhe praktike pasi ka marrë në shqyrtim plot 1,800 pacientë të rritur që u trajtuan mes janarit të vitit 2023 dhe fillimit të vitit 2026.

Qëllimi ishte të gjendej një zgjidhje më e mirë kundër bakterit të rrezikshëm Helicobacter pylori, i cili shkakton probleme si gastriti apo ulçera, në një kohë kur trajtimet klasike po dështojnë rregullisht për shkak se bakteri është bërë rezistent ndaj antibiotikëve standardë.

Nga krahasimi që u bë, doli se terapia e re e bazuar në levofloxacin funksionon shumë më mirë, duke e zhdukur bakterin në 82.9% të rasteve, përballë trajtimit të vjetër me clarithromycin që pati sukses vetëm në 71.8% të pacientëve.

Përveç se më efektiv, ky kombinim i ri solli edhe më pak efekte anësore për organizmin. Profesorët zbuluan gjithashtu se stili i jetesës ndikon shumë në shërim, pasi duhani, alkooli, obeziteti dhe diabeti e bëjnë bakterin më të fortë dhe rrisin shanset që trajtimi të dështojë.

Ky botim, i dalë zyrtarisht sot më 13 korrik 2026, tregon edhe një herë nivelin e lartë të kërkimit shkencor në UBT dhe u vjen në ndihmë direkt mjekëve për të dhënë receta më të sakta e pa i keqpërdorur antibiotikët.

Continue Reading

Vendi

KFOR-i me stërvitje speciale pranë Bondsteel-it për menaxhimin e rasteve urgjente

Published

on

By

Ushtarët e Komandës Rajonale në Lindje (RC-E) të misionit të KFOR-it kanë zhvilluar një stërvitje të specializuar për reagim ndaj rrëzimit të aviacionit pranë Kampit Bondsteel.

Ky trajnim kishte për qëllim forcimin e koordinimit mjekësor shumëkombësh dhe rritjen e kapaciteteve për reagim të shpejtë në zonat operative.

Stërvitja bëri bashkë ekuazhet ajrore dhe mjekët fluturues për të ushtruar triazhin e të lënduarve, trajtimin mjekësor dhe procedurat e evakuimit urgjent.

Përmes këtyre aktiviteteve, KFOR-i mban gatishmërinë operacionale dhe aftësitë e nevojshme për të garantuar një mjedis të sigurt për të gjithë njerëzit në Kosovë.

Misioni i udhëhequr nga NATO-ja vazhdon të zbatojë mandatin e tij sipas Rezolutës 1244, në koordinim të ngushtë me Policinë e Kosovës dhe EULEX-in. /E.A/

Continue Reading

Aktualitet

Burim Berisha sjell “RESIDUE”, një reflektim artistik mbi kujtesën dhe transformimin

Published

on

By

Profesori i Fakultetit të Artit dhe Medias Digjitale në UBT, Burim Berisha, do të prezantojë ekspozitën e tij personale “RESIDUE”, e cila do të hapet më 18 korrik në Institutin e Artit Bashkëkohor ARKIV në Pejë.

Ekspozita është pjesë e programit kuratorial të institucionit dhe paraqet një përmbledhje të praktikës artistike të Berishës, të zhvilluar përgjatë më shumë se 25 vjetësh krijimtari në fushën e artit bashkëkohor.

Përmes skulpturës dhe instalacioneve që ndërthurin elemente si tingulli, tymi, dheu dhe materiale të ndryshme, “RESIDUE” eksploron marrëdhënien ndërmjet kujtesës, transformimit dhe gjurmëve që mbeten pas një ngjarjeje, personi apo objekti. Veprat ftojnë publikun në një reflektim mbi praninë dhe mungesën, duke e trajtuar artin si një proces që ruan dhe rikrijon kujtesën përtej momentit të krijimit.

Në këtë ekspozitë, figura nuk paraqitet në mënyrë të drejtpërdrejtë, por ndërtohet përmes materialit, shenjave të pranisë dhe hapësirës, duke krijuar një dialog mes asaj që është e dukshme dhe asaj që mbetet e nënkuptuar.

Ekspozita “RESIDUE” dëshmon për angazhimin e vazhdueshëm artistik të Prof. Burim Berishës dhe kontributin e tij në zhvillimin e artit bashkëkohor, si në Kosovë ashtu edhe në arenën ndërkombëtare.

Continue Reading

Lajmet

Ambasadori i Hungarisë në Kosovë ligjëron në UBT për politikën e zgjerimit të Bashkimit Evropian

Published

on

By

Fakulteti i Shkencave Politike dhe Studimeve të Sigurisë në UBT ka nisur aktivitetet e Akademisë Verore 2026, në kuadër të Global UBT Fest 2026, me një ligjëratë të veçantë nga Ambasadori i Hungarisë në Republikën e Kosovës, László Dux, i cili zhvilloi një dialog me studentët dhe stafin akademik mbi temën “EU Enlargement Policy”.

Aktiviteti inaugurues mblodhi studentë të Shkencave Politike, Studimeve të Sigurisë, Politikave Publike dhe Menaxhimit, të cilët patën mundësinë të diskutojnë mbi një nga temat më aktuale të agjendës evropiane – politikën e zgjerimit të Bashkimit Evropian dhe rëndësinë e saj për vendet aspirante.

Gjatë ligjëratës, Ambasadori Dux trajtoi zhvillimet më të fundit në procesin e zgjerimit të BE-së, sfidat dhe mundësitë që e shoqërojnë këtë proces, si dhe perspektivën e Hungarisë lidhur me të ardhmen evropiane të rajonit. Ai theksoi rëndësinë e bashkëpunimit ndërmjet vendeve të Ballkanit Perëndimor dhe institucioneve evropiane, duke nënvizuar se zgjerimi mbetet një element kyç për forcimin e stabilitetit, sigurisë dhe zhvillimit në Evropë.

Diskutimi u zhvillua në një atmosferë interaktive, ku studentët adresuan pyetje mbi procesin e integrimit evropian, politikat e zgjerimit, marrëdhëniet ndërkombëtare dhe sfidat gjeopolitike që ndikojnë në të ardhmen e Bashkimit Evropian dhe rajonit.

Përmes organizimit të këtij aktiviteti, UBT vazhdon të sjellë pranë studentëve diplomatë, vendimmarrës dhe ekspertë ndërkombëtarë, duke krijuar mundësi për debat akademik dhe shkëmbim të drejtpërdrejtë të përvojave mbi çështjet më të rëndësishme të politikës globale.

Akademia Verore e Fakultetit të Shkencave Politike dhe Studimeve të Sigurisë do të vazhdojë edhe në ditët në vijim me ligjërata, panele diskutimi dhe aktivitete akademike të fokusuara në diplomaci, siguri, qeverisje dhe politika publike, me pjesëmarrjen e ekspertëve vendorë dhe ndërkombëtarë.

Continue Reading

Të kërkuara