Lajmet

Pas ikjes së burrave nga mobilizimi i Putinit, gratë ruse përballen me sfida të ndryshme

Shumë prej tyre tani kanë barrën për t’u vetëm kujdesur për fëmijët.

Published

on

Yekaterina Filimonova kalon me biçikletë nëpër rrugët e mbuluara me borë të Moskës me tre djemtë e saj për të shkuar në çerdhen e tyre.

I shoqi i saj i dërgonte ata më parë, por jo më. Tani duke jetuar në mërgim jashtë vendit, ai iku pasi Presidenti Vladimir Putin njoftoi në shtator se burrat rusë po thirreshin masivisht për të luftuar në Ukrainë.

“Ai u largua dhe unë u sëmura të nesërmen. Isha aq e stresuar sa nuk u shërova për një muaj”, tha për AFP Filimonova, 34 vjeçare.

Disa ditë pas thirrjes për rektrutim, bashkëshorti i saj Yaroslav Leonov mori biçikletën e tij, më pas një tren 1,500 kilometra për në një qytet afër Kazakistanit fqinj dhe kaloi me biçikletë përtej kufirit.

“Ai nuk donte të na linte”, tregon Filimonova, përcjell UBT News.

Por ajo nuk është e vetmja që përballet vetëm me barrën e re të rritjes së fëmijëve vetëm. Eksodi kaotik dhe i nxituar i dhjetëra mijëra burrave në moshë ushtarake ka copëtuar familjet dhe ka grumbulluar presion mbi nënat anembanë Rusisë.

Nuk ka shifra për numrin e familjeve të prekura, por një punonjës i çerdhes në Moskë tha për AFP në kushte anonimiteti se rreth një e treta e baballarëve në një grup ishin jashtë vendit.

“Muaji i parë ishte sigurisht shumë i trishtuar. Ishte shumë i vështirë për mua dhe ishte i vështirë për fëmijët”, tregon Filimonova.

“Kur unë jam e mërzitur, ata vetëm qajnë dhe qajnë gjithë natën. Dhe kuptova se duhet të mbledhë veten”.

Ndarja në familjen e saj e ka bërë atë të mendojë për gjyshen e saj, e cila u nda nga burri i saj gjeolog kur ai u dërgua në Mongoli për punë.

“Po filloj të kuptoj se si u ndje ajo”, thotë Filimonova. “Nuk e kisha menduar kurrë më parë”.

Tani në Beograd — tani e kthyer në qendër për punonjësit rusë të IT-së në mërgim — Leonov ka vështirësitë e tij gjithashtu.

Leonov, një zhvillues softueri nuk pa zgjidhje tjetër veçse të largohej nga Rusia në shtator, nga frika se mund të rekrutohej.

“Unë nuk doja të rrezikoja”, tha ai. “Me shumë mundësi, ju do të fitoni, por ka një shans të vogël për një fund mjaft dramatik”.

Në Beograd, ai u ribashkua me një mësues të vjetër matematike, i cili u largua nga Rusia menjëherë pasi Putin dërgoi trupa në Ukrainë më 24 shkurt. Ata tani po marrin me qira një apartament së bashku.

Por fakti se tani është i sigurt, nuk e ka lehtësuar dhimbjen e ndarjes.

“Fëmijët nga distanca nuk është njëjtë si kolegët nga distanca”, tha ai duke bërë shaka. “Nuk mund të luash me fëmijët nga distanca”.

Në apartamentin e tyre komod familjar në Moskë, Filimonova mbledh djemtë e saj në mënyrë që babai i tyre t’u lexojë atyre një histori para gjumit në një video-telefonatë.

Ajo i dërgoi atij foto të faqeve për t’i lexuar, ndërsa fëmijët e tyre të vegjël e mbajnë librin, transmeton UBT News.

“Shpresoj që fëmijët e mi ta kuptojnë se babi i tyre është këtu, ai i do ata — edhe nga Beogradi”, tha ai.

Rusia njoftoi fundin e mobilizimit në fund të tetorit, por shumë jashtë vendit kanë frikë nga një valë e dytë dhe Yaroslav sheh “rreziqe” në kthim.

Ai gjithashtu po vë në dyshim nëse ka “madje diçka për t’u kthyer”, me autoritetet që vendosin kontrolle mbi sektorin e teknologjisë dhe “të gjitha aspektet e realitetit”.

Zgjedhja e ‘jetës dhe vdekjes’
Anastasia Arsenicheva, bashkëthemeluese e një shoqate bamirësie që mbështet nënat, tha se organizata e saj mori një rritje të thirrjeve pas mobilizimit.

Ajo tha se shumë gra inkurajuan partnerët të largoheshin, duke e parë atë si një “zgjedhje midis jetës dhe vdekjes”, por tani ato po kanë vështirësi.

“Kur një grua është në vakum plotësisht vetëm, kjo është shumë e frikshme”, tha Arsenicheva, psikologe.

Punonjësit e IT si Leonov ende mund të mbajnë familjet e tyre nga jashtë, por kjo nuk është gjithmonë kështu, shtoi Arsenicheva.

“Ka disa familje ku burri ishte shtylla kryesore e familjes dhe është e paqartë se si ta vazhdoni jetën tani”, tha ajo.

Alexandra, 32-vjeçarja nga Moska, duhej të gjente shpejt një mënyrë për t’ia dalë mbanë pasi burri i saj, i cili punon në kinema dhe merret me reklama, u largua.

Fillimisht ai shkoi në një qytet në Taxhikistan dhe më pas në Uzbekistanin fqinj, i cili është bërë gjithashtu një qendër për burrat që i shmangen rekrutimit.

Alexandra më pas hapi dyqan për të bërë veshje të thurura, të veçanta, ndërsa ajo kujdesej për vajzën e saj shtatëvjeçare.

“Kur ai u largua, gjithçka ra mbi mua”, – tha ajo, “dhe buxheti i familjes u prish”.

Ajo filloi të merrte më shumë projekte dhe së fundmi mori një porosi për të bërë më shumë se 200 lodra për Vitin e Ri, duke e lejuar atë të punësojë disa gra të tjera. Ajo gjithashtu ka qenë duke restauruar mobilje dhe duke i rishitur ato në internet.

Ajo tha se kishte “harruar se si të ishte e pavarur… por kur djemtë u larguan, ne thjesht nuk kishim zgjidhje!”

Ndërsa ajo tha se e kuptonte vendimin e shumë burrave për t’u larguar — dhe megjithëse e ardhmja e familjes është e pasigurt — ajo është e vendosur të qëndrojë në vend.

“Unë jam nga Rusia. Unë dua të jetoj në Rusi. Nuk kam dashur kurrë të largohem”./AFP/UBTNews/

Vendi

Punëtori humb jetën në vendin e punës në Gjakovë

Published

on

By

Një punëtor ka humbur jetën gjatë orarit të punës sot në Gjakovë.

Sipas njoftimit të Policisë, viktima dyshohet se ka rënë nga një objekt i lartë teksa ishte duke punuar në rrugën “Pjetër Bogdani” në këtë komunë.

Në vendin e ngjarjes kanë intervenuar menjëherë njësitë përkatëse policore si dhe ekipi emergjent mjekësor, të cilët kanë konstatuar vdekjen e punëtorit.

Zëdhënësja e Policisë për rajonin, Vlera Krasniqi, ka bërë të ditur se lidhur me rastin një person është duke u intervistuar në cilësinë e të dyshuarit, ndërsa hetimet po vazhdojnë për të sqaruar rrethanat e ngjarjes.

Në vendin e ngjarjes ka dalë edhe prokurori i shtetit.

Raporton Koha.net.

Continue Reading

Vendi

Nesër ditë zie në Kosovë për nder të akademik Rexhep Qosjes

Published

on

By

Ushtruesja e detyrës së Presidentes së Republikës së Kosovës, Albulena Haxhiu, ka marrë vendim që dita e nesërme, e premte, 24 prill 2026, të shpallet ditë zie shtetërore në tërë territorin e vendit. Ky vendim vjen si shenjë respekti dhe nderimi për jetën dhe veprën e jashtëzakonshme të akademikut Rexhep Qosja, i cili u nda nga jeta në moshën 89-vjeçare.

Përmes këtij akti zyrtar, institucionet e shtetit shprehin mirënjohjen e thellë për kontributin e pazëvendësueshëm të akademikut Qosja në ndërtimin e autoritetit shkencor dhe kulturor të Kosovës.

“Në nderim të jetës dhe veprës së akademik Rexhep Qosja, dita e nesërme, e premte, 24 prill 2026, shpallet Ditë zie shtetërore në Republikën e Kosovës. Me këtë vendim, shteti ynë shpreh nderimin dhe mirënjohjen për një personalitet që i dha kulturës shqiptare dije, vepër dhe autoritet”, thuhet në njoftimin e Presidencës.

Sipas vendimit të nënshkruar nga u.d. Presidentja Haxhiu, Protokolli i Shtetit është ngarkuar që t’i ndërmarrë të gjitha veprimet e nevojshme për zbatimin e kësaj zije shtetërore. Ky vendim pason lajmin për vdekjen e akademikut dhe përmbylljen e ceremonisë së varrimit, e cila, sipas dëshirës së të ndjerit, u zhvillua në mënyrë private.

Continue Reading

Vendi

BIOGRAFIA E REXHEP QOSJA

Published

on

Sot është ndarë nga jeta akademiku, shkrimtari dhe studiuesi i njohur shqiptar, Rexhep Qosja.

Rexhep Qosja lindi më 1936 në Vuthaj të Malit të Zi. Shkollimin fillor dhe të mesëm e kreu në Vuthaj dhe në Guci, ndërsa në Prishtinë përfundoi Shkollën Normale dhe më pas studimet për gjuhë dhe letërsi shqipe në Fakultetin Filozofik.

Karrierën akademike e nisi në vitin 1967 si asistent në Institutin Albanologjik të Prishtinës. Studimet pasuniversitare i kreu në Universitetin e Beogradit, ndërsa më 1971 mbrojti doktoratën për jetën dhe krijimtarinë e Asdrenit. Gjatë viteve në vijim, ai u ngrit në një nga figurat më të rëndësishme të studimeve albanologjike, duke qenë profesor ordinar në Universitetin e Prishtinës dhe drejtor i Institutit Albanologjik në periudhën 1972-1981.

Qosja është autor i mbi tridhjetë librave nga fusha e kritikës letrare, studimeve shkencore, si dhe prozës artistike, përfshirë romane, tregime dhe drama. Ai ka botuar gjithashtu qindra artikuj, ese dhe studime, duke dhënë një kontribut të veçantë në zhvillimin e mendimit kritik dhe letërsisë shqipe.

Për krijimtarinë shkencore e letrare është çmuar me Shpërblimin e qytetit të Prishtinës më 1968; me Shpërblimin Krahinor të Dhjetorit më 1969; me dy shpërblime të SHSH të Kosovës, më 1972 dhe 1974 dhe me Shpërblimin e RS të Serbisë “7 Korriku”, më 1975, me Çmimin “Pjetër Bogdani”, 2010 për romanin “Bijt e askujt”, etj.

Në mars të vitit 2025 Qosja u nderua me çmimin “Letërsia shqipe” nga Ministria e Kulturës, si njëri prej ndikuesve më të mëdhenj të letërsisë shqipe. Është marrë edhe me veprimtari politike. Në periudhën 1998-2000 drejtoi një parti politike në Kosovë. Në vitin 2000, kryetari i Republikës së Shqipërisë i dha çmimin “Nderi i Kombit”.

Ndarja e tij nga jeta përbën një humbje të madhe për kulturën, shkencën dhe mbarë kombin shqiptar.

Continue Reading

Lajmet

Miratohet Ligji për Lojërat Mesdhetare mes përplasjeve për transparencën dhe rolin e BE-së

Published

on

By

Kuvendi i Kosovës, me 64 vota për, ka miratuar Projektligjin për organizimin e Lojërave Mesdhetare “Prishtina 2030”. Megjithatë, miratimi u shoqërua me debate të ashpra mes opozitës dhe udhëheqjes së Kuvendit, kryesisht për shkak të vërejtjeve të Zyrës së Bashkimit Evropian lidhur me menaxhimin e parasë publike.

Deputetja e PDK-së, Blerta Deliu-Kodra, kritikoi ashpër nxitimin për kalimin e këtij ligji, duke cituar shqetësimet e ndërkombëtarëve për mungesë transparence.

“Është e padrejtë forma si neglizhoni amendamentet e deputetëve dhe se si nuk i respektoni kërkesat e BE-së që kërkon ruajtje të transparencës, llogaridhënies dhe parasë publike. Është e çuditshme si po mundoheni ta eskivoni këtë”, u shpreh ajo, duke shtuar se PDK nuk është kundër lojërave, por kundër shkeljes së rregullave në emër të afateve politike.

Kryetarja e Kuvendit, Albulena Haxhiu, iu përgjigj këtyre kritikave duke vënë theksin te sovraniteti i institucionit dhe urgjenca e situatës politike, duke pasur parasysh afatin për zgjedhjen e presidentit.

“Ne i respektojmë partnerët tanë, por nuk mund ta marrë më tepër parasysh një letër të Zyrës së BE-së sesa vullnetin e qytetarëve të shprehur në Kuvend. Nëse ky Kuvend nuk e zgjedh deri më 28 prill presidentin, shpërndahet me automatizëm. Paramendoni, Kosova ka marrë përgjegjësi t’i organizojë lojërat dhe ne jemi shumë vonë”, deklaroi Haxhiu.

Ajo madje u bëri thirrje deputetëve të opozitës që të mos bëhen “zëdhënës të Zyrës së BE-së”, por të përfaqësojnë interesat e qytetarëve që presin suksesin e këtij organizimi sportiv.

Përveç Lojërave Mesdhetare, seanca e sotme përmbylli edhe disa nisma të tjera ligjore

U miratua Projektligji për financimin e menaxhimit të resurseve ujore.

Në lexim të dytë kaluan me nga 69 vota Projektligji për Banim Social dhe të Përballueshëm si dhe Projektligji për Shtetësinë e Kosovës.

 

Continue Reading

Të kërkuara