Lajmet

Paditen qeveritë e BE-së për shkelje të të drejtave të njeriut, dyshohet se nuk vepruan për të adresuar ndryshimet klimatike

Gjykata do të dëgjojë një çështje të ngritur nga Damien Carême.

Published

on

Qytetarët e prekur nga ndryshimet klimatike po padisin qeveritë e më shumë se 30 vendeve evropiane në tre raste të veçanta përpara Gjykatës Evropiane të të Drejtave të Njeriut, duke pretenduar se mosveprimi i shtetit ka shkelur të drejtat e tyre njerëzore.

Këto janë rastet e para të tilla që do të dëgjohen para Gjykatës në Strasburg, Francë, dhe mund të rezultojnë në urdhra për qeveritë e përfshira për të ulur emetimet e dioksidit të karbonit shumë më shpejt se sa është planifikuar aktualisht.

Ja çfarë duhet të dini:

Cilat janë tre rastet?
Rasti i parë që do të dëgjohet të mërkurën e ardhshme fokusohet në ndikimin shëndetësor të valëve të të nxehtit të shkaktuara nga ndryshimet klimatike, në një rast të ngritur nga mijëra gra të moshuara zvicerane kundër qeverisë zvicerane si pjesë e një beteje ligjore gjashtëvjeçare.

Gjithashtu të mërkurën, gjykata do të dëgjojë një çështje të ngritur nga Damien Carême, anëtar i Parlamentit Evropian për partinë e Gjelbër franceze, i cili po sfidon refuzimin e Francës për të marrë masa më ambicioze sa i përket klimës.

Rasti i tretë, që do të dëgjohet pas verës, ka të bëjë me gjashtë të rinj portugez, të cilët po përballen me 33 vende – duke përfshirë të 27 vendet anëtare të Bashkimit Evropian, Britaninë, Norvegjinë, Rusinë, Zvicrën, Turqinë dhe Ukrainën.

Ata gjithashtu argumentojnë se ato vende kanë shkelur të drejtat e tyre dhe duhet të urdhërohen të ndërmarrin veprime më ambicioze për të adresuar ndryshimet klimatike. Gjashtë raste të tjera klimatike janë në pritje.

Rastet do të jenë hera e parë që Gjykata shqyrton nëse politikat e ndryshimeve klimatike mund të cenojnë të drejtat e njeriut të parashikuara në Konventën Evropiane.

Gratë zvicerane argumentojnë se duke dështuar në uljen e emetimeve në përputhje me hapat që kufizojnë ngrohjen globale në 1.5C, Berna shkeli, ndër të tjera, të drejtën e tyre për jetë.

Çështja citon Panelin Ndërqeveritar të OKB-së për Ndryshimet Klimatike – i cili gjeti me besim shumë të lartë se gratë dhe të moshuarit janë ndër ata që rrezikohen më shumë nga vdekshmëria e lidhur me temperaturën gjatë valëve të të nxehtit./UBTNews/

Lajmet

Rriten çmimet e derivateve në Kosovë, nafta arrin në 1.54 euro për litër

Published

on

Çmimet e derivateve të naftës në Kosovë kanë shënuar rritje për ditën e mërkurë, sipas çmimeve maksimale të publikuara nga Ministria e Industrisë, Ndërmarrësisë dhe Tregtisë.

Litri i naftës mund të shitet deri në 1.54 euro, duke shënuar një rritje prej dy centësh krahasuar me një ditë më parë.

Rritje ka pësuar edhe çmimi i benzinës. Të mërkurën, litri i benzinës mund të shitet deri në 1.40 euro, një cent më shumë se një ditë më parë.

Ndërkohë, çmimi i gazit ka mbetur i pandryshuar, me 0.60 euro për litër.

Rritja e çmimeve të derivateve vjen pas zhvillimeve të fundit në Lindjen e Mesme, përkatësisht prishjes së marrëveshjes së armëpushimit mes Shteteve të Bashkuara të Amerikës dhe Iranit. SHBA-ja ka njoftuar rikthimin e bllokadës për anijet që hyjnë ose dalin nga portet iraniane, një zhvillim që ka ndikuar edhe në tregjet ndërkombëtare të naftës./A.K/

Continue Reading

Lajmet

Aktakuzë për tentim-vrasje në Deçan, i dyshuari akuzohet se qëlloi ndaj katër personave

Published

on

Prokuroria Themelore në Pejë ka ngritur aktakuzë ndaj I.Z., nën dyshimin se ka kryer veprat penale “Vrasje e rëndë” në tentativë dhe “Mbajtja në pronësi, kontroll ose posedim të paautorizuar të armëve”.

Sipas Prokurorisë, ngjarja ka ndodhur më 13 janar 2026, rreth orës 00:15, brenda një lokali në komunën e Deçanit.

Në aktakuzë thuhet se i pandehuri, i motivuar nga përkatësia kombëtare e të dëmtuarve, dyshohet se ka tentuar t’i privojë nga jeta katër persona duke përdorur armë zjarri.

Si pasojë e të shtënave, tre persona kanë mbetur të plagosur. Dy prej tyre kanë pësuar lëndime të rënda trupore, ndërsa njëri ka marrë lëndime të lehta. Personi i katërt ka arritur t’i shmanget sulmit pa pësuar lëndime.

Prokuroria bën të ditur se arma e përdorur në këtë rast dyshohet se mbahej pa autorizim ligjor, në kundërshtim me Ligjin për Armët. Pas arrestimit të të pandehurit, gjatë kontrollit dhe bastisjes janë sekuestruar arma e zjarrit dhe municioni.

Prokurori i Shtetit i ka propozuar gjykatës që, pas zhvillimit të shqyrtimit gjyqësor dhe administrimit të provave, I.Z. të shpallet fajtor dhe të dënohet sipas ligjit për veprat penale që i vihen në barrë./A.K/

Continue Reading

Lajmet

KURIOZITETET E DITËS

Published

on

Lexoni pesë kuriozitete nga bota. Mund të mos i keni ditur:

 

  1. Truri juaj vazhdimisht po e ha veten. Ky proces quhet fagocitozë, ku qelizat mbështjellin dhe konsumojnë qeliza ose molekula më të vogla për t’i larguar ato nga sistemi. Mos u shqetësoni! Fagocitoza nuk është e dëmshme, por në fakt ndihmon në ruajtjen e lëndës suaj gri.

 

  1. Copa më e madhe e jashtëqitjes së fosilizuar të dinozaurëve e zbuluar është mbi 30 cm e gjatë dhe mbi dy litra në vëllim. Besohet të jetë një jashtëqitje e Tyranosaur, jashtëqitjet e fosilizuara (të quajtura edhe ‘koprolit’) po i ndihmojnë shkencëtarët të kuptojnë më mirë se çfarë hëngri dinosauri.

 

  1. Marsi në të vërtetë nuk është i rrumbullakët. Ndryshe nga çdo planet tjetër shkëmbor në Sistemin Diellor, Marsi në të vërtetë ka formën e një topi ragbi, por me madhësi të ndryshme përgjatë të tre boshteve.

 

  1. Nuk ka diçka të tillë si ushqimet me zero kalori. Edhe ushqimet me pak kalori, të tilla si selinoja dhe lakërishta e ujit, përmbajnë më shumë energji sesa i duhet trupit për t’i përpunuar ato.

 

  1. Ngjyra mesatare e Universit quhet ‘Latte Kozmike’. Në një studim të vitit 2002, astronomët zbuluan se drita që vinte nga galaktikat mesatarisht merrte një ngjyrë bezhë që është afër të bardhës.

Continue Reading

Lajmet

Humb jetën një burrë në Klinë, traktori përfundon në greminë

Published

on

Një burrë ka humbur jetën si pasojë e një vetaksidenti me traktor, që ka ndodhur në fshatin Gremnik të Klinës.

Sipas Policisë së Kosovës, ngjarja ka ndodhur më 14 korrik 2026, rreth orës 14:55, kur viktima, teksa po drejtonte traktorin, dyshohet se ka humbur kontrollin mbi mjetin. Si pasojë, traktori është rrokullisur dhe ka përfunduar në një greminë.

Në vendin e ngjarjes kanë dalë ekipet përkatëse, ndërsa mjeku kujdestar ka konstatuar vdekjen e viktimës.

Policia ka nisur hetimet për të sqaruar rrethanat e aksidentit./A.K/

Continue Reading

Të kërkuara