Kryeministri i Lituanisë i ka deklaruar BBC-së se vendi i tij ka hartuar plane evakuimi përballë kërcënimeve nga Rusia, por shtoi se “nuk do të dorëzohen” nëse sulmohen.

Kryeministri Mindaugas Sinkevičius tha për emisionin Newsnight se lituanezët ndihen “vazhdimisht të kërcënuar” nga Rusia, pjesërisht për shkak të hyrjes së dronëve në hapësirën e tyre ajrore.

Ai deklaroi se nëse vendi i tij sulmohet, “ne do të kundërpërgjigjemi… do të hyjmë në luftë”. Megjithatë, ai tha se ekzistojnë plane për “skenarë nga më të ndryshmit” dhe mori si shembull largimin e qytetarëve të moshuar nga qytetet “në mënyrë të qetë” dhe pa shkaktuar bllokime në trafik.

Lituania, anëtare e NATO-s, ndan kufi tokësor me enklavën ruse të Kaliningradit.

“Po mendojmë për skenarë të ndryshëm, jo të gjithë po diskutohen publikisht,” tha Sinkevičius për BBC-në. “Përballemi me kërcënime konkrete, ndoshta jo çdo ditë, por po i përjetojmë ato dhe kjo është një realitet i vërtetë për ne.”

Sinkevičius shtoi gjithashtu se Mbretërisë së Bashkuar i nevojitet një “ndryshim mendësie” sa i përket qasjes ndaj mbrojtjes, duke vënë në me dukje se Lituania është “më afër kufirit dhe më afër kërcënimit”.

Incidentet e shpeshta me dronë

Deklarata vjen vetëm një javë pasi pilotët e avionëve luftarakë të NATO-s rrëzuan një dron që hyri në hapësirën ajrore të Lituanisë. Megjithëse origjina e dronit nuk është konfirmuar zyrtarisht, Ministri i Mbrojtjes i Lituanisë, Robertas Kaunas, tha për emisionin Newshour se ai erdhi nga drejtimi i Bjellorusisë, fqinjit të Lituanisë dhe aleatit kyç të Rusisë.

Sekretari i Mbrojtjes i Mbretërisë së Bashkuar, Wes Streeting, u shpreh: “Falë veprimeve të shpejta dhe profesionale të forcave lituaneze dhe italiane, NATO edhe një herë dëshmoi gatishmërinë tonë për të mbrojtur hapësirën tonë ajrore. Ne qëndrojmë të bashkuar, 24 orë në ditë, në mbrojtje të çdo pëllëmbe të territorit të NATO-s.”

Moska nuk e ka komentuar këtë incident.

Shkeljet e hapësirës ajrore nga dronët ushtarakë janë bërë gjithnjë e më të shpeshta në mbarë Evropën që nga fillimi i pushtimit të plotë të Ukrainës nga Rusia. Në maj, banorët e kryeqytetit të Lituanisë, Vilnius, u detyruan të strehoheshin pasi u aktivizua një alarm për dronë, gjë që pezulloi përkohësisht fluturimet dhe qarkullimin hekurudhor.

Po ashtu, gjatë këtij viti, avionët luftarakë të NATO-s janë ngritur me urgjencë disa herë për të rrëzuar dronë ukrainas të devijuar që kanë kaluar në vendet e tjera baltike, Estoni dhe Letoni.

Një anije që po kalonte nëpër Ngushticën e Hormuzit u godit “nga një predhë e panjohur”, duke plagosur dy anëtarë të ekuipazhit, tha një agjenci britanike detare.

“Autoritetet ushtarake kanë unformuar UKMTO-in se një cisternë që po kalonte u godit nga një predhë e panjohur”, tha agjencia e Mbretërisë së Bashkuar për Operacione Tregtare (UKMTO) më 21 shtator.

Sipas kësaj agjencie, dy anëtarë të ekuipazhit kanë pësuar lëndime të lehta dhe “raportohet se anija ka vazhduar lundrimin drejt portit më të afërt”.

“Anijet këshillohen të kalojnë me kujdes dhe të raportojnë çdo aktivitet të dyshimtë te UKMTO-ja”, paralajmëroi agjencia.

Njoftimi vjen një ditë pasi kryenegociatori iranian, njëherësh kreu i Parlamentit, Mohammad Baqer Qalibaf, tha se Teherani ia ka përcjellë, përmes ndërmjetësve, Uashingtonit kushtet për përfundimin e bllokadës në Ngushticën e Hormuzit.

“Mesazhi ynë dhe shpjegimi qartësisht i është dërguar palës tjetër përmes ndërmjetësve”, tha ai për televizionin shtetëror iranian.

Ai shtoi se Ngushtica e Hormuzit nuk do të rikthehet në statusin para se të nisnin negociatat derisa Uashingtoni të plotësojë kushtet e Iranit dhe të përmbushë zotimet e tij.

Ngushtica e Hormuzit është rrugë kyç për dërgesat detare pasi para se të niste lufta në fund të shkurtit mes Iranit dhe SHBA-së, nëpër këtë rrugë ujore kalonte rreth një e pesta e dërgesave botërore të naftës dhe gazit. /REL/

Kancelari gjerman Friedrich Merz i ka cilësuar si një “katastrofë” dy humbjet e partisë së tij, Bashkimit Demokratik Kristian (CDU), në zgjedhjet lokale, por u zotua se do të qëndrojë në detyrë.

Në shtetin verilindor të Mecklenburg-Vorpommern-it, CDU-ja nuk arriti të kalonte pragun prej 5% për të hyrë në parlament, duke dalë madje edhe më ulët se projeksionet që e parashikonin si rezultatin më të dobët historik të partisë në këtë zonë.

Partia e së djathtës ekstreme, Alternativa për Gjermaninë (AfD), ishte në rrugë të mbarë për të fituar shumicën e votave në Mecklenburg-Vorpommern, por ka pak gjasa të qeverisë, pasi partitë e tjera refuzojnë të bashkëpunojnë me të.

Ndërkohë në Berlin, CDU-ja në pushtet pritej të mposhtej nga partia e së majtës, Die Linke (E Majta).

Merz ndodhet nën një presion në rritje pas muajve me vlerësime të ulëta publike, si dhe ka pasur thashetheme se ai mund të zëvendësohet në mes të mandatit përmes një të ashtuquajturi “shkëmbim kancelarësh”.

Këto dy zgjedhje lokale u zhvilluan të dielën, dy javë pasi votat e CDU-së u përgjysmuan në shtetin e Saksoni-Anhalt-it, ku AfD-ja korri një fitore të madhe.

Duke përsëritur deklaratat që bëri pas asaj humbjeje, Merz u tha gazetarëve në selinë e partisë në Berlin të dielën se do të vazhdojë me planet e qeverisë së tij të koalicionit për të çuar përpara një paketë reformash ekonomike, tatimore dhe të mirëqenies sociale.

“Reformat duhet të bëhen,” këmbënguli ai. “Unë po e marr përsipër këtë përgjegjësi sepse dua ta çoj vendin tonë përpara.”

“Ajo që duhet të bëhet tani kërkon guxim, qëndrueshmëri dhe durim,” tha Merz. “Unë do ta dëshmoj këtë si kryetar i partisë CDU dhe, mbi të gjitha, si kancelar i vendit tonë”.

“Do të shkoja deri aty sa të thuaja se këto reforma janë antidoti kundër helmit autoritar, i cili, me magjepsjen e autoritarizmit, po depërton gjithnjë e më thellë në shoqërinë tonë,” shtoi Merz.

Bashkë-liderja kombëtare e AfD-së, Alice Weidel, tha: “Ne jemi forca më e madhe dhe kemi prekur mbështetjen kryesore të popullsisë.”

Disa degë të partisë populiste AfD klasifikohen si ekstremiste të së djathtës nga shërbimet e inteligjencës vendase, një cilësim që kjo parti e refuzon me forcë.

Sidoqoftë, agenda e saj kundër emigracionit, “Gjermania e para” dhe pro-ruse ka gjetur terren të favorshëm në lindjen ish-komuniste të vendit.

Teksa rezultatet e parashikuara shfaqeshin në ekran gjatë grumbullimit të CDU-së në natën e zgjedhjeve në Berlin, nuk pati as brohoritje e as festime.

Kjo është një parti që e di se është në telashe, dhe udhëheqësi i saj kaloi shpejt në ofensivë, duke deklaruar se nuk ka ndërmend të largohet.

Merz e ka lakmuar prej kohësh postin më të lartë drejtues në politikën gjermane dhe mendohet se nuk do ta dorëzojë atë lehtësisht.

Qendrat e votimit për të dyja shtetet u mbyllën në orën 18:00 sipas orës lokale (17:00 BST), ndërsa rezultati përfundimtar pritej më vonë të dielën në mbrëmje, ose edhe të hënën në mëngjes.

Transmetuesit publikë ZDF dhe ARD e nxorën AfD-në pak përpara në Mecklenburg-Vorpommern, ku CDU-ja ka shënuar mundësisht rezultatin më të keq në ndonjë shtet që nga Lufta e Dytë Botërore.

Sipas parashikimeve, AfD-ja pritej të merrte 38% të votave në këtë shtet, e ndjekur në vendin e dytë nga SPD-ja e qendrës së majtë me 35%.

Për Berlinin, transmetuesit e nxorën CDU-në në nivelin 19% të votave, pas partisë Die Linke — e cila kurrë më parë nuk kishte kryesuar sondazhet në kryeqytet — me pothuajse 26%.

Gjithashtu, AfD-ja dukej e gatshme të rriste mbështetjen e saj në Berlin, me një parashikim prej 16% të votave.

Përpara zgjedhjeve të së dielës, në Gjermani kishte pasur spekulime të shumta se Merz mund të zëvendësohej nëse fati politik i partisë së tij nuk përmirësohej.

Më herët gjatë javës, udhëheqësit e tetë shteteve gjermane mbështetën Merz-in, i cili ka vetëm 16 muaj si kancelar.

Të dielën, Burkard Dregger nga CDU-ja e Berlinit tha për BBC-në se Merz bënte mirë të qëndronte: “Ai ka shumë punë për të bërë dhe nuk kemi kohë për të humbur për formimin e një qeverie të re në nivel federal.” Ai e përshkroi elektoratin si “të paduruar”, duke shtuar se “nuk është realizti me të pritur që çdo problem të zgjidhet brenda një viti.”

“Ai ka një mandat katërvjeçar dhe ne duhet t’ia japim këtë kohë,” tha Dregger.

Edhe pse mbështetësit e tij pretendojnë se shumë nga problemet me të cilat po đốihet kombi janë të trashëguara, vetë Merz është mjaft jopopullor.

Ansimi i ish-avokatit të korporatave drejt së djathtës në çështje si emigracioni nuk ka arritur të zbehë mbështetjen për AfD-në, ndërsa njëkohësisht ka larguar prej tij edhe votuesit më të majtë.