Lajmet

Nusantara zyrtarizohet si kryeqyteti i ri i Indonezisë, ndërsa Xhakarta ballafaqohet me krizën e fundosjes

Published

on

Më 16 gusht 2024, Indonezia shënoi një moment historik duke festuar për herë të parë Ditën e Pavarësisë në kryeqytetin e ri, Nusantara. Ky ndryshim simbolizon një kapitull të ri për vendin që po përballet me një krizë të rëndë mjedisore në Xhakarta, kryeqytetin aktual, i cili është në rrezik të fundoset për shkak të rritjes së nivelit të detit dhe krizes klimatike.

Nusantara: Kryeqyteti i ri dhe projekti i madh i Indonezisë

Nusantara, një emër që do të thotë “arkipelag” në javanishten e vjetër, është ndërtuar në provincën e Kalimantan Lindor në ishullin Borneo dhe pritet të përfundojë deri në vitin 2045, në përputhje me 100-vjetorin e pavarësisë së Indonezisë nga sundimi japonez. Kryeqyteti i ri është një projekt ambicioz me një kosto të përgjithshme prej 32 miliardë dollarësh dhe do të mbulojë një sipërfaqe prej 180,000 hektarësh. Ai është projektuar të përfshijë zyrat qeveritare dhe njësitë e banimit për rreth 1.5 milionë nëpunës civilë dhe familjet e tyre.

Presidenti Joko Widodo, i njohur ndryshe si Jokowi, ka bërë të njohur se ky projekt është një nismë kryesore e tij dhe ka ofruar stimuj tërheqës për investitorët, duke përfshirë të drejtat e tokës për deri në 190 vjet dhe një regjim të favorshëm tatimor. Ky ndryshim është menduar të stimulojë sektorin e pasurive të paluajtshme dhe të nxisë rritjen ekonomike në të ardhmen.

Xhakarta: Problemet dhe Ndikimi

Xhakarta, e njohur si megaqyteti që fundoset më shpejt në botë, ka humbur më shumë se 16 këmbë nga niveli i detit për shkak të krizës klimatike dhe nxjerrjes së pakontrolluar të ujërave nëntokësore. Ekspertët parashikojnë se deri në vitin 2050, deri në 95 për qind e Xhakartës Veriore mund të fundoset nën nivelin e detit. Ndikimi është veçanërisht i rëndë në Xhakartën e Veriut, e cila është zhytur ndjeshëm në vitet e fundit. Për të adresuar këto probleme, qeveria ka zhvilluar një masterplan për të përmirësuar transportin, përmbytjet dhe degradimin e mjedisit në qytet.

Ndryshimi i kryeqytetit përfaqëson një përpjekje të madhe për të adresuar problemet mjedisore dhe për të ndihmuar zhvillimin ekonomik të Indonezisë. Sidoqoftë, ka pasur disa shqetësime lidhur me ndikimin mjedisor të ndërtimit të Nusantarës, veçanërisht në provincën e Kalimantan Lindor, që është një habitat i rëndësishëm për kafshë të egra dhe për njerëzit indigjenë.

Carmelo Ferlito, ekonomist dhe anëtar i Institutit për Demokraci dhe Çështje Ekonomike (IDEAS), e konsideron këtë lëvizje si një “lëvizje të keqe”, duke argumentuar se qytetet shpesh zhvillohen në mënyrë organike dhe janë një përzierje komplekse e kulturës, politikës dhe ekonomisë. Në anën tjetër, analisti politik D. Nicky Febriani beson se Nusantara do të ofrojë përfitime ekonomike të rëndësishme dhe do të kontribuojë në zhvillimin e vendit.

Ndërkohë, Xhakarta do të mbetet qendra ekonomike e Indonezisë dhe qeveria e vendit po përpiqet të zgjidhë problemet e saj përmes një masterplani të ri, me shpresën se të dy kryeqytetet do të funksionojnë si simbole të së kaluarës, të tashmes dhe të së ardhmes së Indonezisë./UBTNews/

Lajmet

Trump pret Xi Jinping me ceremoni të veçantë në Uashington

Published

on

By

Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, ka pritur homologun e tij kinez, Xi Jinping, me një ceremoni të veçantë në Bazën e Përbashkët Andrews, duke shënuar nisjen e samitit tre-ditor mes dy liderëve.

Trump dhe Zonja e Parë, Melania Trump, pritën Xi Jinping dhe bashkëshorten e tij, Peng Liyuan, në Maryland. Ceremonia përfshiu një qilim të kuq rreth 30 metra të gjatë, një bandë ushtarake dhe flamujt e SHBA-së dhe Kinës.

Në kuadër të ceremonisë, dy avionë B-1 fluturuan mbi bazë, ndërsa Banda e Forcave Ajrore interpretoi himnin kombëtar amerikan. Pas përshëndetjeve dhe fotografive zyrtare, dy çiftet u larguan drejt Uashingtonit me automjete të veçanta.

Vizita e Xi Jinping në SHBA është e para që nga viti 2015 dhe pritet të shoqërohet me takime të mbyllura dhe një darkë shtetërore.

Në axhendën e bisedimeve pritet të jenë disa çështje të rëndësishme në marrëdhëniet SHBA-Kinë, përfshirë inteligjencën artificiale, Iranin, Tajvanin dhe marrëdhëniet tregtare mes dy vendeve.

Sipas raportimeve, kjo është hera e parë që nga viti 1962 që një president amerikan pret personalisht një lider të huaj në një bazë ushtarake amerikane. /Reuters/

Continue Reading

Lajmet

Tre vjet nga sulmi në Banjskë: Kurti kujton heroin Afrim Bunjaku

Published

on

By

Kryeministri i Kosovës, Albin Kurti, ka përkujtuar rreshterin e Policisë së Kosovës, heroin Afrim Bunjaku, në përvjetorin e sulmit terrorist në Banjskë të Zveçanit, duke theksuar se Republika e Kosovës ka triumfuar mbi agresionin dhe krimin.

Përmes një shkrimi në facebook, Kurti vlerësoi lart sakrificën e Bunjakut, i cili ra në krye të detyrës në mbrojtje të sovranitetit shtetëror dhe tërësisë territoriale të vendit, ndërsa vuri në dukje profesionalizmin e organeve të sigurisë në neutralizimin e planit për destabilizimin e veriut.

“Grupi terrorist paraushtarak i organizuar, dirigjuar dhe financuar nga Beogradi, së cilit i printe kryekrimineli Millan Radoiçiq, dështoi në sulmin tinzar që kishte për qëllim konflikt të armatosur e gjakderdhje në manastir ortodoks të shekullit XIV, dhe mandej aneksimin e veriut të Kosovës”, ka deklaruar Kurti.

Shefi i qeverisë rikujtoi se rruga ku ndodhi sulmi sot mban emrin e heroit Afrim Bunjaku, ndërsa konfirmoi përkushtimin e shtetit për t’i çuar të gjithë përgjegjësit para drejtësisë.

“Është e vërtetë, ata na kanë bërë dëm e shkaktuar vuajtje, por ne kemi fituar. Shteti ynë i pavarur, Republika e Kosovës, ka ngadhnjyer mbi agresionin dhe krimin, heroi mbi terroristët”, nënvizoi kryeministri.

Historiku i ngjarjes në Banjskë

Në orët e hershme të mëngjesit të 24 shtatorit 2023, një grup i armatosur dhe mirëorganizuar paraushtarak vuri prata bllokuese në hyrje të fshatit Banjskë të Zveçanit. Gjatë përpjekjes së Policisë së Kosovës për të hequr barrikadat, grupi terrorist hapën zjarr me armë të rënda dhe mjete shpërthyese, ku mbeti i vrarë rreshteri Afrim Bunjaku dhe u plagosën dy zyrtarë të tjerë policorë.

Pas sulmit fillestar, pjesëtarët e grupit terrorist u barrikaduan brenda kompleksit të Manastirit të Banjskës. Njësitë Speciale të Policisë së Kosovës ndërmorën një operacion të gjerë kundërterrorist, nga i cili mbetën të vrarë tre pjesëtarë të grupit të armatosur, ndërsa disa të tjerë u arrestuan. Pjesa më e madhe e grupit, përfshirë udhëheqësin e tyre Milan Radoiçiq, u arratis drejt territorit të Serbisë, duke lënë prapa një arsenal të madh ushtarak me vlerë miliona eurosh. Ngjarja u dënua ashpër nga komuniteti ndërkombëtar, SHBA-ja dhe Bashkimi Evropian.

 

Continue Reading

Lajmet

Edhe sonte protestë në Prishtinë, dita e tetë

Published

on

Protestat në Prishtinë do të vazhdojnë edhe sonte, duke shënuar ditën e tetë radhazi.

Qytetarët pritet të mblidhen në orën 21:00 në sheshin “Skënderbeu”, në kundërshtim me vendimin e Dhomave të Specializuara në Hagë ndaj ish-krerëve të UÇK-së.

Protestat kanë nisur pas vendimit të 16 shtatorit dhe kanë vazhduar çdo ditë në Prishtinë./A.K/

Continue Reading

Lajmet

Profesoreshat e UBT-së, Blertë Zylfiu-Latifi dhe Miranda Sejdiu-Abazi, publikojnë studim të ri shkencor në bashkëpunim ndërkombëtar

Published

on

By

Në kuadër të avancimit të kërkimit shkencor dhe bashkëpunimit ndërkombëtar, profesoreshat e Fakultetit të Stomatologjisë në UBT, Dr. Blertë Zylfiu-Latifi si autore e parë dhe Dr. Miranda Sejdiu-Abazi si autore korrespondente, kanë publikuar një studim të ri hulumtues në fushën e ortodoncisë. Ky punim shkencor është realizuar në partneritet me studiues nga Departamenti i Ortodoncisë dhe Antropologjisë Dentare i Universitetit të Zagrebit, si dhe me profesionistë të stomatologjisë nga Gjermania.

Punimi me titull “Tooth Crown Dimensions among Angle Occlusion Classes in Kosovar Adolescents” është publikuar si artikull origjinal në revistën ndërkombëtare Acta Stomatologica Croatica (Vol. 60, Nr. 3, 2026, fq. 289–301). Ky organ shkencor është i indeksuar në platformat më prestigjioze globale si Scopus, PubMed dhe Web of Science Core Collection (ESCI), duke mbajtur Faktor Ndikimi (Impact Factor) 1.8 në JCR dhe 1.9 në SJR. Autorët e këtij studimi janë Blertë Zylfiu-Latifi, Senka Meštrović, Jelena Dumančić, Miranda Sejdiu-Abazi dhe Fatbardha Mustafa.

Hulumtimi është shtrirë në shtatë qytete kryesore të Kosovës – Prishtinë, Prizren, Pejë, Gjakovë, Mitrovicë, Ferizaj dhe Gjilan – ku janë përfshirë 400 adoleshentë të moshës 13 deri në 19 vjeç. Pjesëmarrësit janë kategorizuar sipas klasave I, II dhe III të okluzionit sipas Angle, me qëllim që të analizohet lidhja mes këtyre klasave dhe dimensioneve të kurorave të dhëmbëve permanentë.

Përmes një analize multidimensionale të dimensioneve meziodistale, bukolinguale, cervikoincizale dhe diagonale, studimi nxori në pah se ekzistojnë dallime të dukshme ndërmjet klasave të okluzionit, sidomos në dimensionet meziodistale dhe cervikoincizale. Në anën tjetër, dimensionet bukolinguale shfaqën një shkallë më të ulët të variacionit.

Kontributi kryesor i këtij hulumtimi qëndron në përcaktimin e vlerave të para referente specifike për popullatën e adoleshentëve kosovarë. Këto të dhëna do të shërbejnë si një bazë e rëndësishme për përmirësimin e saktësisë në diagnostikimin ortodontik, analizën e hapësirës dhe planifikimin e trajtimeve klinike në Kosovë. Ky publikim dëshmon angazhimin e vazhdueshëm të UBT-së për zhvillimin e kërkimit shkencor me standarde të larta ndërkombëtare.

Punimi është publikuar me Open Access dhe mban DOI-në 10.15644/asc60/3/3.

 

 

 

 

Continue Reading

Të kërkuara