Lajmet

Nusantara zyrtarizohet si kryeqyteti i ri i Indonezisë, ndërsa Xhakarta ballafaqohet me krizën e fundosjes

Published

on

Më 16 gusht 2024, Indonezia shënoi një moment historik duke festuar për herë të parë Ditën e Pavarësisë në kryeqytetin e ri, Nusantara. Ky ndryshim simbolizon një kapitull të ri për vendin që po përballet me një krizë të rëndë mjedisore në Xhakarta, kryeqytetin aktual, i cili është në rrezik të fundoset për shkak të rritjes së nivelit të detit dhe krizes klimatike.

Nusantara: Kryeqyteti i ri dhe projekti i madh i Indonezisë

Nusantara, një emër që do të thotë “arkipelag” në javanishten e vjetër, është ndërtuar në provincën e Kalimantan Lindor në ishullin Borneo dhe pritet të përfundojë deri në vitin 2045, në përputhje me 100-vjetorin e pavarësisë së Indonezisë nga sundimi japonez. Kryeqyteti i ri është një projekt ambicioz me një kosto të përgjithshme prej 32 miliardë dollarësh dhe do të mbulojë një sipërfaqe prej 180,000 hektarësh. Ai është projektuar të përfshijë zyrat qeveritare dhe njësitë e banimit për rreth 1.5 milionë nëpunës civilë dhe familjet e tyre.

Presidenti Joko Widodo, i njohur ndryshe si Jokowi, ka bërë të njohur se ky projekt është një nismë kryesore e tij dhe ka ofruar stimuj tërheqës për investitorët, duke përfshirë të drejtat e tokës për deri në 190 vjet dhe një regjim të favorshëm tatimor. Ky ndryshim është menduar të stimulojë sektorin e pasurive të paluajtshme dhe të nxisë rritjen ekonomike në të ardhmen.

Xhakarta: Problemet dhe Ndikimi

Xhakarta, e njohur si megaqyteti që fundoset më shpejt në botë, ka humbur më shumë se 16 këmbë nga niveli i detit për shkak të krizës klimatike dhe nxjerrjes së pakontrolluar të ujërave nëntokësore. Ekspertët parashikojnë se deri në vitin 2050, deri në 95 për qind e Xhakartës Veriore mund të fundoset nën nivelin e detit. Ndikimi është veçanërisht i rëndë në Xhakartën e Veriut, e cila është zhytur ndjeshëm në vitet e fundit. Për të adresuar këto probleme, qeveria ka zhvilluar një masterplan për të përmirësuar transportin, përmbytjet dhe degradimin e mjedisit në qytet.

Ndryshimi i kryeqytetit përfaqëson një përpjekje të madhe për të adresuar problemet mjedisore dhe për të ndihmuar zhvillimin ekonomik të Indonezisë. Sidoqoftë, ka pasur disa shqetësime lidhur me ndikimin mjedisor të ndërtimit të Nusantarës, veçanërisht në provincën e Kalimantan Lindor, që është një habitat i rëndësishëm për kafshë të egra dhe për njerëzit indigjenë.

Carmelo Ferlito, ekonomist dhe anëtar i Institutit për Demokraci dhe Çështje Ekonomike (IDEAS), e konsideron këtë lëvizje si një “lëvizje të keqe”, duke argumentuar se qytetet shpesh zhvillohen në mënyrë organike dhe janë një përzierje komplekse e kulturës, politikës dhe ekonomisë. Në anën tjetër, analisti politik D. Nicky Febriani beson se Nusantara do të ofrojë përfitime ekonomike të rëndësishme dhe do të kontribuojë në zhvillimin e vendit.

Ndërkohë, Xhakarta do të mbetet qendra ekonomike e Indonezisë dhe qeveria e vendit po përpiqet të zgjidhë problemet e saj përmes një masterplani të ri, me shpresën se të dy kryeqytetet do të funksionojnë si simbole të së kaluarës, të tashmes dhe të së ardhmes së Indonezisë./UBTNews/

Lajmet

Presidentja Osmani pret në takim të ngarkuarën me punë të SHBA-së në Kosovë

Published

on

By

Vjosa Osmani ka pritur në takim të ngarkuarën me punë të Shtetet e Bashkuara të Amerikës në Kosovë, Anu Prattipati, me të cilën ka diskutuar për zhvillimet aktuale në vend dhe çështje të bashkëpunimit bilateral.

Sipas njoftimit të Presidencës, gjatë takimit u trajtuan zhvillimet e fundit politike në vend, si dhe tema të tjera me interes të përbashkët ndërmjet Kosovës dhe Shteteve të Bashkuara të Amerikës.

Në fokus të bisedës ishte edhe rëndësia e ruajtjes së një mjedisi demokratik, ku respektohen mendimet e ndryshme dhe debati publik zhvillohet në mënyrë të përgjegjshme.

Presidentja Osmani theksoi përkushtimin e vazhdueshëm të Kosova për thellimin e bashkëpunimit me SHBA-në, duke ritheksuar se aleanca ndërmjet dy vendeve mbetet jetike dhe e pazëvendësueshme për Kosovën.

Continue Reading

Lajmet

Gjykata Evropiane: Ndalimi i ndryshimit të gjinisë në dokumente shkel ligjet e BE-së

Published

on

By

Gjykata më e lartë e Bashkimit Evropian mori vendim të enjten se ligjet kombëtare që ndalojnë ndryshimin e të dhënave gjinore në dokumentet e identifikimit janë në kundërshtim me ligjin e BE-së. Gjykata theksoi sfidat e mëdha me të cilat ballafaqohen personat kur identiteti i tyre gjinor nuk përputhet me dokumentet zyrtare.

Rasti në fjalë rrodhi nga një shtetase bullgare, e regjistruar si mashkull në lindje, e cila kishte filluar trajtimin hormonal dhe identifikohej si grua. Ajo ishte zhvendosur në Itali dhe u kishte kërkuar autoriteteve bullgare të ndryshonin gjininë ligjore, emrin dhe numrin personal në dokumente.

Gjykatat në Bullgari e kishin refuzuar kërkesën, duke u thirrur në rregullat kombëtare që e përkufizojnë seksin vetëm në aspektin biologjik dhe që ndalojnë ndryshimin e të dhënave gjinore.

Megjithatë, Gjykata Evropiane e Drejtësisë konstatoi se megjithëse shtetet anëtare janë përgjegjëse për lëshimin e dokumenteve, mosmarrëveshja mes identitetit gjinor dhe letërnjoftimit mund të shkaktojë dyshime gjatë kontrolleve rutinë, udhëtimeve apo ndërveprimeve profesionale. Sipas Gjykatës, këto “paparashikueshmëri të konsiderueshme” pengojnë të drejtën e personit për lëvizje të lirë brenda Bashkimit Evropian. /Reuters/

Continue Reading

Lajmet

KQZ pezullon AKR-në e Behgjet Pacollit

Published

on

By

Komisioni Qendror i Zgjedhjeve ka marrë vendim për pezullimin e partisë Aleanca Kosova e Re (AKR), pasi subjekti dështoi të organizojë zgjedhjet e brendshme deri në afatin e paraparë (25 shkurt 2026). Edhe pse partia ishte njoftuar paraprakisht, ajo nuk e ka përmbushur këtë obligim ligjor.

KQZ i ka dhënë AKR-së një afat shtesë prej 45 ditësh për ta mbajtur Kuvendin Zgjedhor. Nëse ky kusht nuk plotësohet as brenda kësaj periudhe, partia do të çregjistrohet përfundimisht nga regjistri zyrtar.

AKR, e cila ishte pjesë e Kuvendit që nga viti 2007, aktualisht udhëhiqet nga ushtruesi i detyrës, Vesel Makolli, pas dorëheqjes së Behgjet Pacollit në tetor 2025. Në zgjedhjet e fundit, kjo parti mbeti jashtë Kuvendit pasi nuk arriti ta kalojë pragun zgjedhor.

Continue Reading

Lajmet

IKSHPK: Ndotja e ajrit shkakton mbi 1,150 vdekje në vit në Kosovë

Published

on

By

Raporti i fundit i Institutit Kombëtar të Shëndetësisë Publike (IKSHPK) për vitin 2025 ka alarmuar se ndotja e ajrit mbetet një rrezik madhor, duke shkaktuar rreth 12.1% të vdekshmërisë totale në vend.

“Rezultatet tregojnë se 1 150 raste të vdekjeve në vit (121/100 000 banorë) i atribuohen nivelit aktual të PM2.5 në Kosovë i cili paraqet 12.1% të vdekshmërisë totale, nga të gjitha shkaqet (natyrore)”, thuhet në raport.

Sipas të dhënave, gjendja më kritike është regjistruar në Prishtinë (veçanërisht në Kodrën e Trimave), Obiliq, Gjilan, Fushë Kosovë (Palaj) dhe Mitrovicë, ku nivelet e grimcave helmuese PM2.5 gjatë dimrit kanë arritur deri në 272 µg/m3, shifër kjo shumë herë mbi limitet e lejuara.

Shkaktarët kryesorë mbeten djegia e thëngjillit për ngrohje, termocentralet dhe makinat e vjetra, të cilat po rëndojnë shëndetin e grupeve më të ndjeshme si të moshuarit, gratë shtatzëna dhe fëmijët.

IKSHPK thekson se kjo ndotje lidhet drejtpërdrejt me rritjen e rasteve të sulmeve në zemër, goditjeve në tru dhe problemeve të rënda respiratore, duke kërkuar masa urgjente për zgjerimin e ngrohjes qendrore dhe reduktimin e përdorimit të lëndëve djegëse fosile.

Continue Reading

Të kërkuara