Kulturë

Nga Parisi në Nju Jork: Muze të jashtëzakonshëm që nuk duhen humbur

Published

on

Nga Kanadaja në Katar, përgatituni të frymëzoheni nga disa prej arkitekturës më mahnitëse në botë.

Këto muze, ose ndërtesa ekstravagante moderne ose rrënoja mistike mesjetare ose stacione treni të konvertuara, janë vepra arti në vetvete dhe do t’ju lënë të mahnitur.

Musée d’Orsay, Paris

Do gjeni koleksionin më të madh të veprave të artit të respektuara nga impresionistët. Dikur stacion hekurudhor, Musée d’Orsay, i njohur si Gare d’Orsay, është një nga shembujt më të shkëlqyer të lëvizjes franceze të arteve të bukura me tipare origjinale të ruajtura.

Muzeu i Historisë Natyrore, Londër

Miliona njerëz vizitojnë çdo vit Muzeun e Historisë Natyrore në Londër. Çdo dhomë është një gëzim për tu vizituar pasi pikturat dhe gdhendjet e kafshëve, florës dhe faunës janë të vendosura në të gjithë tavanet, muret dhe madje edhe shtyllat e muzeut.

Muzeu Guggenheim, New York

Muzeu Solomon R. Guggenheim është një nga ndërtesat më të njohura për shkak të arkitekturës spirale unike. Muzeu është një nga ndërtesat e firmës së arkitektit Frank Lloyd Wright, disa lehtë do të argumentonin se është perlë e tij, dhe iu deshën 16 vjet për ta ndërtuar. Forma e ndërtesës lejon që puna e jashtëzakonshme dhe e thellë që mban dhe me të cilën përputhet, përjetohet në një mënyrë të ndryshme, duke u paraqitur në një shteg të vazhdueshëm nga maja në fund të ndërtesës.

Guggenheim Bilbao, Bilbao

Kjo ndërtesë e Frank Gehry vlerësohet globalisht si një nga ndërtesat më të spikatura të fundit të shekullit të 20 -të dhe kombinon një sukses kritik dhe atë popullor, diçka jashtëzakonisht e rrallë në botën e arkitekturës. Muzeu strehon një koleksion të veprave të artistëve spanjollë dhe ndërkombëtarë dhe pasqyron historinë detare të Bilbaos duke sugjeruar anije dhe peshore peshku përmes modelit të tij.

Muzeu Hanoi, Hanoi

Kjo ndërtesë në dukje që kundërshton gravitetin është në thelb piramidë e përmbysur, është ndërtuar për të festuar përvjetorin mijëvjeçar të Hanoi. Pak ndërtesa dhe monumente më të gjera në krye sesa në fund kanë arritur sukses në një shkallë kaq të jashtëzakonshme.

Muzeu Royal Ontario, Toronto

Në Amerikën e Veriut, Muzeu Royal Ontario i Torontos ka qenë prej kohësh një nga muzetë më të njohur. E projektuar nga Daniel Libeskind, kjo ndërtesë e rrënuar dekonstruktive u ndërtua si një shtrirje në ndërtesën origjinale.

Shtëpia dhe Kopshtet e Monet, Giverny

Ajo që e bën “Fondacionin Claude Monet” kaq tërheqës është se kur hyn, vizitori transportohet në kryeveprat goditëse e elegante të piktorit. Kjo është një ndërtesë që përfiton nga fakti që Monet punoi duke përshkruar kopshtet e tij, të cilat me shtëpinë, janë ruajtur në një standard të lartë në mënyrë që t’i ofrojnë vizitorit një pasqyrë unike në bota e artistit -një botë me ngjyra, heshtje dhe bukuri të shkëlqyer kombëtare.

Muzeu Historik Shtetëror i Moskës, Moskë

E ndërtuar në shekullin XIX, kjo është një ndërtesë e jashtëzakonshme neo-ruse. Ngjyra e tij e ndritshme, e kuqe e gjakut e bën atë një pjesë të përsosur për t’u ulur në Sheshin e Kuq me ndërtesat tjera me ngjyra të gjalla të Moskës. Duke ndjekur historinë ruse nga koha parahistorike e deri më sot, vlerësohet se muzeu mban një koleksion të objekteve që arrijnë në miliona.

 

Muzeu Hedmark, Hamar

Ky është më shumë koleksion i muzeve dhe ndërtesave sesa një muze i vetëm. Ajo që e veçon Hedmark nga muzetë tjerë është ajo që quhet “katedralja e dyfishtë”. Ndërtesa është kombinim i bukur i rrënojave të katedrales mesjetare dhe një serë që mbyll rrënojat dhe i mbron ato.

Luvri, Paris

Luvri është muzeu më i vizituar në botë. Një ndërtesë që u zgjerua ndër shekuj, muzeu është shtëpia e disa prej veprave më monumentale të artit të bëra ndonjëherë, si “Mona Lisa” e Da Vinçit dhe “Venus de Milo”. Themelet origjinale të kalasë mesjetare janë të dukshme nga kripta dhe piramida e saj e dukshme prej qelqi u ndërtua më 1989, ndërsa piramida e saj e përmbysur u përfundua në 1993.

Muzeu i Artit Islam, Doha

Projektuar nga I.M. Pei, arkitekti i famshëm, përgjegjës për piramidën e Luvrit, ndërtesa e Muzeut të Artit Islamik është frymëzuar nga arti islamik që përmban. Është i pari i këtij lloji në Shtetet Arabe, por muze të tjerë i janë bashkuar që në vende si Kajro dhe Ghazni.

Muzeu Dali, Shën Petersburg, Florida

Muzetë që përqendrohen në paraqitjen e punës së një artisti janë të ngarkuar me detyrën e strehimit të punës në një ndërtesë që flet për ta. Muzeu Dali është ndoshta ai që ka më shumë sukses në atë përpjekje. Edhe pse struktura ka formë kubike standarde, është qelqi dhe çeliku që duket se derdhen nga ndërtesa si një material i shkrirë i një lloji, shumë si orët e shkrirjes në “Qëndrueshmëria e kujtesës” që i jep muze karakterin e tij Dali. Kjo shtesë surreale në bregun perëndimor të Floridës jeton me famën e mjeshtrit të Surrealizmit. /A.Z/UBT News/

Kulturë

Shfaqja për fëmijë “Picërraku” vjen këtë të shtunë në Teatri Dodona

Published

on

By

Shfaqja për fëmijë Picërraku, me tekst të autorit Karel Novak dhe regji nga Melihate Qena, do të jepet këtë të shtunë, më 7 mars, në dy termine: ora 12:00 dhe 13:00 në Teatri Dodona.

Në këtë shfaqje marrin pjesë aktorët: Roza Berisha, Njomëza Tmava, Allmir Suhodolli, Avni Hoti dhe Molikë Maxhuni.

Kukullat janë realizuar nga Boris Qershkov, muzika nga Naim Krasniqi, ndërsa skenografia dhe kostumet nga Merita Behluli. Për ndriçimin kujdeset Skënder Latifi, ndërsa producent i shfaqjes është Armond Morina.

Rezervimet mund të bëhen çdo ditë pune nga ora 12:00 deri në 15:00 në numrin +383 (0)38 230 623, ndërsa ditën e shtunë nuk bëhen rezervime.

Shfaqja është mbështetur nga Ministria e Kulturës, Rinisë dhe Sportit e Kosovës.

Continue Reading

Kulturë

Shkolla e Parë Shqipe në Kosovë – Stubëll

Published

on

By

Me rastin e Dita e Mësuesit, më 7 Mars, kujtojmë me respekt historinë e arsimit shqip dhe sakrificat e mësuesve për ruajtjen e gjuhës dhe kulturës sonë.
Një ndër vendet më të rëndësishme të kësaj historie është Kisha e Shën Gjergjit në Stubëll, e njohur edhe si shkolla e parë shqipe në Kosovë, e vendosur në Stubëll e Epërme në rajonin e Karadakut.
Tradita e arsimit shqip në këtë fshat është shumë e hershme dhe lidhet me veprimtarinë e Kolegji i Shën Lukës, i cili kishte filluar punën që në vitin 1584.
Edhe pse në atë kohë arsimi në gjuhën shqipe përballej me shumë pengesa dhe persekutim nga autoritetet osmane, në Stubëll u ruajt dhe u zhvillua tradita e mësimit në gjuhën amtare.
Në brendësi të kishës është i gdhendur edhe viti 1846, që dëshmon për vazhdimësinë e veprimtarisë arsimore në këtë vend.
Shkolla e parë shqipe si institucion i mirëfilltë filloi veprimtarinë e saj në vitin 1868 me mësuesin dhe meshtarin Dom Mikel Tarabuluzit, i cili dha një kontribut të madh në përhapjen e arsimit dhe të gjuhës shqipe. Më vonë, në vitin 1905, kjo shkollë u zyrtarizua edhe nga autoritetet e Austro-Hungarisë.
Në hapësirat e saj ndodheshin dhoma që shërbenin si klasa mësimi për nxënësit, si dhe ambiente për udhëheqësit fetarë dhe arsimorë. Në oborrin e saj sot gjendet edhe përmendorja e Dom Mikel Tarabuluzit dhe një monument kushtuar martirëve të Karadakut.
Për shkak të vlerave të saj historike, kulturore dhe shpirtërore, ky objekt është shpallur në mbrojtje të përhershme në vitin 2016 nga Këshilli i Kosovës për
Trashëgimi Kulturore.
Historia e shkollës së Stubllës është një dëshmi e fortë e përpjekjeve të popullit shqiptar për të ruajtur gjuhën dhe identitetin kombëtar përmes arsimit. Ajo na kujton se falë përkushtimit të mësuesve dhe dijetarëve, gjuha dhe kultura jonë kanë mbijetuar dhe janë zhvilluar ndër shekuj.
Foto: Sefer Aliqkaj

Continue Reading

Kulturë

7 Marsi – Dita e Mësuesit dhe historia e Mësonjëtores së parë shqipe në Korçë

Published

on

By

Çdo vit më 7 mars, shqiptarët shënojnë Ditën e Mësuesit, një datë që lidhet me hapjen e shkollës së parë kombëtare në gjuhën shqipe, të njohur si Mësonjëtorja e Korçës.
Kjo shkollë u hap më 7 mars të vitit 1887 në qytetin e Korçës nën drejtimin e Pandeli Sotirit, në kohën e fundit të Perandorisë Osmane. Ajo ishte shkollë me karakter kombëtar e laik (jo fetar), ku të gjitha mësimet jepeshin në gjuhën shqipe. Drejtues të saj ishin figura të njohura të Rilindjes shqiptare, si: Pandeli Sotiri, Petro Nini Luarasi, Nuçi Naçi, Thoma Avrami etj.
Hapja e Mësonjëtores erdhi si rezultat i përpjekjeve të Lëvizjes Kombëtare Shqiptare, e cila synonte zhvillimin e arsimit dhe afirmimin e të drejtave kombëtare të shqiptarëve. Në një periudhë kur përdorimi dhe mësimi i gjuhës shqipe ishte i kufizuar, kjo shkollë u bë një qendër e rëndësishme për edukimin kulturor dhe patriotik.
Mësonjëtorja e Korçës pati një rol të veçantë në përhapjen e dijes dhe në ruajtjen e identitetit kombëtar. Përmes saj u hodhën themelet e arsimit shqip dhe u frymëzuan breza të tërë nxënësish.
Sot, ndërtesa ku dikur zhvillohej mësimi shërben si muze dhe mbetet një simbol i rëndësishëm i historisë së arsimit shqiptar. Çdo 7 mars, kjo datë kujton sakrificën dhe kontributin e mësuesve në ruajtjen dhe zhvillimin e gjuhës dhe kulturës shqiptare.
Dita e Mësuesit është festë kombëtare, nuk është vetëm për punonjës të arsimit shqiptar, por edhe për nxënës e studentë, është një festë që festohet në çdo familje shqiptare. Kjo është një traditë e bukur e krijuar te populli ynë. Në këtë ditë të rëndësishme të arsimit shqiptar kujtojmë me respekt të thellë veprën e ndritur të mësuesve dhe patriotëve të shquar, që punuan me përkushtim dhe bënë sakrifica të mëdha për zhvillimin e arsimit kombëtar.

Continue Reading

Kulturë

Premiera e shfaqjes “Nemesis” nga Teatri ODA

Published

on

By

Teatri ODA ka prezantuar premierën e shfaqjes më të re, “Nemesis, me regji të Florent Mehmetit. Premierën e parë e ndoqën spektatorët më 3 mars, ndërsa repriza e parë u zhvillua më 4 mars. Repriza tjetër do të mbahet më 7 mars, ora 20:00, në Amfiteatrin e Teatrit Kombëtar të Kosovës në Pallatin e Rinisë.

Shfaqja trajton rrugëtimet dhe fatet e pushtetit dhe forcës, duke i paraqitur ato si katalizatorë të degradimeve të personalitetit. Nemesis ndërthur referenca historike të njerëzimit, të përshkruara nga Herodoti, me studime të neurokimisë dhe ndryshimeve funksionale në trurin e njeriut, duke eksploruar ndikimin e pushtetit, pasurive dhe trashëgimisë në sjelljen dhe mendjen njerëzore.

Në skenë luajnë: Labinot Raci, Blend Sadiku, Fiona Abdullahu, Era Balaj, Art Pasha, ndërsa asistente regjie është Ardiana Mehmeti. Skenografia është punuar nga Enes Sahiti, muzika nga Lis Boshtrakaj, dhe videografia nga Gëzim Hasani. Koordinatore e produksionit është Renea Begolli, me asistente të produksionit Sabi Paqarizi dhe Delvina Bytyqi. Ndriçimi është realizuar nga Mursel dhe Bujar Bekteshi, ndërsa fotografitë dhe dizajni nga Zana Begolli. Produksioni është i Teatrit ODA.

Biletat për reprizën e 7 marsit mund të rezervohen duke dërguar SMS me emrin, mbiemrin dhe numrin e biletave në: 044 430 693.

Nemesis ofron një përvojë teatrale unike, ku historia, arti dhe shkenca bashkohen për të eksploruar pushtetin, forcën dhe ndikimin e tyre mbi njerëzit dhe shoqërinë.

Continue Reading

Të kërkuara