Lajmet

​Në Sofje u zbulua monumenti për juristët që luajtën rol në shpëtimin e hebrenjve bullgarë

Nisma erdhi nga Shoqata e Prokurorëve në Bullgari dhe Dhoma e Hetuesve në Bullgari.

Published

on

Një monument për juristët që luajtën një rol në shpëtimin e hebrenjve bullgarë gjatë Holokaustit u zbulua të mërkurën në sheshin “Vazrazhdane” të Sofjes. Nisma erdhi nga Shoqata e Prokurorëve në Bullgari dhe Dhoma e Hetuesve në Bullgari, ndërsa projekti u zbatua me ndihmën e bashkisë së Sofjes.

Të pranishëm në këtë aktivitet ishin ambasadori izraelit Yosef Levi Sfari, përfaqësues të gjyqësorit, autoriteteve lokale në kryeqytet, komunitetit akademik dhe qytetarë. Shiriti u pre nga kreu i Shoqatës së Prokurorëve në Bullgari Vladimir Nikolov, Kryetarja e Dhomës së Hetuesve në Bullgari Preslava Petkova dhe Georgi Georgiev nga Këshilli Bashkiak i Sofjes.

Nikollov tha se ndihet krenar për atë që bënë bullgarët 80 vjet më parë dhe se si sot “të gjithë së bashku arritëm të nderojmë veprimin e tyre”. Sipas tij, shpëtimi i hebrenjve bullgarë nuk është punë e një personi apo shtresash të veçanta, por rezultat i entuziazmit dhe përkushtimit të gjithë shoqërisë bullgare.

Nënkryetari i Dhomës së Hetuesve Jasen Todorov tha se juristët bullgarë që morën pjesë në shpëtim patën guximin dhe dinjitetin të ngrihen kundër status-quo-së në mbrojtje të vlerave njerëzore.

Sipas tij, monumenti synon t’i tregojë botës se Bullgaria dhe Sofja janë qendra tolerance ku jetojnë së bashku etni dhe fe të ndryshme, si dhe t’i tregojnë vetes se kur ka një çështje kombëtare, shtresa të ndryshme shoqërore me pikëpamje të ndryshme politike dhe financiare.

Ambasadori izraelit tha se avokatët, gjyqtarët dhe prokurorët luajtën një rol të madh në ndalimin e së keqes. Sipas tij, shoqëria bullgare u ngrit kundër së keqes 80 vjet më parë; që nuk ishte një veprim i menjëhershëm, por një proces. Ka të drejtë dhe ka të gabuar, dhe juristët nuk mund të justifikojnë atë që është moralisht e gabuar, sepse duke vepruar kështu, ata do ta dënonin shoqërinë e tyre në kaos moral dhe konfuzion të vlerave etike mbi të cilat bazohen shoqëritë.

Yosef Levi Sfari falënderoi të gjithë ata që morën pjesë në projektin e monumentit, i cili do të kujtojë “rolin vendimtar të juristëve në shoqëritë tona”.

Monumenti është punuar nga skulptori Krasimir Angelov dhe arkitekti Stanislav Konstantinov. Ai përfaqëson Yllin e Davidit kur shihet nga lart. Është prej bronzi të derdhur. Duke kaluar nëpër monument, njeriu gjendet mes dy pasqyrave që shumëfishojnë imazhin, që mund të interpretohet si ruajtje e jetës njerëzore dhe e familjes.

Këtë vit, Bullgaria shënon 80-vjetorin e shpëtimit të hebrenjve bullgarë nga kampet naziste të vdekjes. Në këtë vend u shpëtuan afro 50 mijë jetë. Sipas informacioneve në faqen e internetit të Qendrës së Përkujtimit të Holokaustit Yad Vashem, Bullgaria kishte 50.000 hebrenj para Luftës së Dytë Botërore dhe zero viktima. Është i vetmi vend me zero viktima./BTA

Lajmet

Zbulime të reja arkeologjike në Istog, gjendet banesë 3.900-vjeçare në Pepaj

Published

on

Zëvendësministrja e Kulturës, Nora Arapi Krasniqi, ka vizituar lokalitetin arkeologjik të Pepajt në Lubozhdë të Istogut, ku po zhvillohen gërmime në kuadër të bashkëpunimit ndërmjet Institutit Arkeologjik të Kosovës dhe Universitetit të Miçiganit.

Sipas njoftimit, lokaliteti prehistorik, i banuar që nga fundi i Epokës së Hershme të Bronzit, po sjell rezultate të rëndësishme shkencore.

Gjatë hulumtimeve është zbuluar një banesë e datuar rreth vitit 1900 para erës sonë, e cila ofron njohuri të reja për jetën dhe organizimin e komuniteteve që kanë jetuar në këtë zonë mijëra vjet më parë.

Nga Ministria e Kulturës është vlerësuar rëndësia e këtij projekti, i cili dëshmon rolin e bashkëpunimit ndërkombëtar në kërkimin shkencor, si dhe kontributin e studentëve dhe studiuesve të rinj në ruajtjen dhe promovimin e trashëgimisë kulturore. /A.K/

Continue Reading

Lajmet

Arrestohet 62-vjeçari në Prizren, dyshohet për vjedhjen e qengjave

Published

on

Policia e Kosovës ka arrestuar një 62-vjeçar në Prizren, i dyshuar për veprën penale “vjedhje e rëndë”, pas vjedhjes së disa qengjave në fshatin Piranë.

Sipas policisë, i dyshuari D.T. nga fshati Serbicë e Poshtme dyshohet se më 14 qershor ka vjedhur disa qengja me vlerë rreth 1 mijë euro, të cilët më pas i ka shitur te persona të ndryshëm.

Pas identifikimit dhe lokalizimit të tij më 23 qershor, me vendim të prokurorit të shtetit ndaj të dyshuarit është caktuar masa e ndalimit policor për 48 orë dhe është ngritur kallëzim penal.

Në vazhdim të hetimeve, më 24 qershor, policia ka gjetur tre nga qengjat e vjedhur në oborrin e një shtëpie në fshatin Serbicë e Poshtme. Pas procedurave ligjore, bagëtitë e sekuestruara i janë kthyer pronarit.

Policia ka bërë të ditur se hetimet po vazhdojnë për identifikimin e personave të tjerë që mund të jenë të përfshirë në rast. /A.K/

Continue Reading

Lajmet

Baleti Kombëtar i Kosovës prezanton shfaqjen “Terminal” në festivalin ndërkombëtar në Austri

Published

on

Baleti Kombëtar i Kosovës do të prezantojë shfaqjen “Terminal” në kuadër të edicionit të 35-të të Festivalit Ndërkombëtar Internationale Bühnenwerkstatt und Tanztheater, që mbahet në Graz të Austrisë.

Shfaqja, me koreografi nga Evgeny Kozlov dhe Romane Petite, do të vihet në skenë më 15 korrik 2026, me ftesë të organizatorëve të festivalit.

Pjesëmarrja në këtë ngjarje ndërkombëtare përfaqëson një mundësi të rëndësishme për promovimin e artit skenik dhe krijimtarisë koreografike të Kosovës para publikut ndërkombëtar.

Festivali Internationale Bühnenwerkstatt und Tanztheater konsiderohet një nga ngjarjet e rëndësishme artistike që mbledh artistë dhe trupa të vallëzimit nga vende të ndryshme të botës./A.K/

Continue Reading

Lajmet

Haxhiu: Serbia mban përgjegjësi të drejtpërdrejtë për hapjen e arkivave dhe zbardhjen e fatit të të pagjeturve

Published

on

By

Ushtruesja e Detyrës së Presidentes së Republikës së Kosovës, Albulena Haxhiu, mori pjesë në përmbylljen e projektit “Na Mungojnë”, një nismë e cila përmes dokumentarëve dhe debateve publike ka sjellë në vëmendje rrëfimet e familjeve të personave të pagjetur dhe kërkesën e tyre të pandërprerë për drejtësi.

Në fjalën e saj, Haxhiu theksoi se mungesa e përgjigjeve vjen si pasojë e faktit që Serbia vazhdon t’i mbajë të mbyllura arkivat e saj ushtarake, policore dhe shtetërore. Sipas saj, në ato arkiva ndodhen të dhëna mbi urdhra, varrime e zhvarrime që familjet i presin prej më shumë se një çerek shekulli, duke shtuar se fshehja e gjurmëve në varrezat masive në territorin e Serbisë ka qenë tërësisht e qëllimshme.

Haxhiu bëri thirrje që hapja e arkivave të mos mbetet në vullnetin e Beogradit, por të trajtohet nga partnerët ndërkombëtarë si një detyrim i qartë i Serbisë ndaj të vërtetës. Ajo kujtoi se rreth 1,600 persona mbeten ende në listat e të pagjeturve, duke potencuar se projekte të tilla u japin emra dhe fytyra njerëzore statistikave.

Më tej, U.D. Presidentja nënvizoi se kërkesa për të ditur fatin e të pagjeturve kërkon punë të përditshme institucionale dhe falënderoi Institutin e Mjekësisë Ligjore, Komisionin Qeveritar, Prokurorinë Speciale dhe Policinë. Ajo vuri në pah se vitet e fundit është shënuar përparim falë rritjes së kapaciteteve dhe ndryshimeve ligjore që mundësojnë gjykimin në mungesë.

Në këtë rrafsh, Haxhiu përmendi hapat e rëndësishëm ligjorë e institucionalë që ka bërë Kosova, si anëtarësimin në Komisionin Ndërkombëtar për Persona të Zhdukur (ICMP) në korrik 2023, themelimin e Institutit për Krimet e Kryera gjatë Luftës në gusht 2023, si dhe Strategjinë për Drejtësi Tranzicionale 2024–2034. Si shembull të angazhimit konkret, ajo solli identifikimin dhe rivarrimin e fundit të viktimave të masakrës së Kralanit.

Në përmbyllje,  Haxhiu shprehu mirënjohje për BIRN Kosovën, ACDC-në, Bashkimin Evropian dhe veçanërisht për familjarët që pranuan të ndajnë dhimbjen e tyre, duke përsëritur zotimin se kjo punë nuk do të konsiderohet e kryer derisa të ketë përgjigje për çdo person të pagjetur. /E.A/

Continue Reading

Të kërkuara