Lajmet

‘Më dhemb zemra’: Gratë afgane reagojnë ndaj vendimit të talibanëve për t’ua ndaluar studimet

“Vajza, çfarë po ndodh këtu?”

Published

on

Ishte mbrëmje në Kabul dhe Sabra*, një studente e vitit të katërt të mjekësisë, mori një mesazh në WhatsApp. Në një grup bisedash universitare me 38 kolegë, një mikeshë shpërndau një raport lajmesh në të cilin thuhej se talibanët ua kanë ndaluar arsimin e lartë grave. “Vajza, çfarë po ndodh këtu?” shkroi ajo. “A është e vërtetë?”

Të martën, Ministria e Arsimit të Lartë në Afganistan lëshoi një urdhëresë për të gjitha universitetet shtetërore dhe private, përmes së cilës u ndalua arsimi universitar për gratë për një kohë të pacaktuar. Tashmë shkollimi i mesëm është i ndaluar në Afganistan.

Sabra tregoi se si e përjetoi.

“Kam studiuar me gjithë zemër për katër vjet”, tha ajo përmes telefonit nga Kabuli. “Më ka mbetur vetëm një vit për të diplomuar nga universiteti”.

Lëvizja u dënua shpejt dhe globalisht. Komiteti Ndërkombëtar i Shpëtimit e kritikoi këtë ndalesë dhe tha se është “hap prapa për Afganistanin”. Qeveria amerikane tha se vendimi është i papranueshëm dhe sekretari amerikan i shtetit, Antony Blinken, njoftoi se është “thellësisht i tronditur”.

Rina Amiri, një e dërguar speciale e Shteteve të Bashkuara të Amerikës për gratë dhe vajzat afgane, tha se ky vendim hoqi çdo dyshim se talibanët po i rikthehen politikave ekstreme që i zbatuan në vitet 1990, kur sunduan për herë të fundit në Afganistan.

“Bota duhet të refuzojë, siç kanë bërë afganët, se kjo ka të bëjë me kulturën ose fenë. Në historinë afgane, vetëm talibanët kanë miratuar politika që ndalojnë arsimimin e vajzave. Në asnjë vend me shumicë myslimane, në asnjë vend të botës vajzave nuk u mohohet shkollimi”, shkroi Amiri në Twitter.

“Jemi në një pikë kthese. Si një komunitet global, ne duhet të mbajmë një qëndrim të vendosur kundër këtyre politikave ekstreme. Dështimi për ta bërë këtë mund të inkurajojë talibanët, të frymëzojë linjat e ashpra gjetkë [dhe] të rrezikojë të drejtat e grave, vajzave dhe popullatave të rrezikuara përtej Afganistanit”, shkroi më tej.

Sabra tha se ka dëgjuar thashetheme muaj më parë se talibanët do t’i ndalonin gratë nga arsimi i lartë, por tha se nuk mund ta besonte.

“A nuk është kjo e drejta ime si një vajzë që erdha këtu … me para nga qëndisja dhe thurja e qilimave dhe që doja të bëhesha mjeke?”

“Është ora 4:30 e mëngjesit me orën e Kabulit dhe nuk mund të flija për asnjë moment sonte”, tha ajo. “Nuk mund t’i mbaj lotët”.

Një tjetër studente shkroi në Facebook se ka probleme me gjumin. Sakina Sama tha se iu deshën tre vjet pasi la shkollën e mesme për të bindur babain e saj që ta lejonte të regjistrohej në një universitet, por që tani iu ndalua nga qeveria.

Një numër aktivistësh afganë të të drejtave civile dhe të të drejtave të grave jashtë vendit kanë bërë thirrje përmes një deklarate të përbashkët që talibanët ta anulojnë “këtë krim mesjetar” që “do të imponojë izolim absolut mbi gratë dhe vajzat afgane dhe do t’i ekspozojë gratë ndaj dhunës, varfërisë dhe shfrytëzimit”./UBTNews/

Bota

Putini i detyrohet SHBA-së një përgjigje”, Britania e Franca kritikojnë Rusinë

Published

on

Britania dhe Franca kanë akuzuar presidentin rus, Vladimir Putin, për zvarritjen e bisedimeve për armëpushim që mund të çonin në përfundimin e luftës në Ukrainë. Ato kanë bërë thirrje për një përgjigje të menjëhershme nga Moska, duke theksuar se Putin i detyrohet një përgjigje të SHBA-së për propozimin e ndërprerjes së luftimeve.

Sipas raportimeve, Rusia ka refuzuar propozimin e Shteteve të Bashkuara për një armëpushim të plotë dhe të menjëhershëm për 30 ditë. Sekretari i Jashtëm britanik, David Lammy, dhe homologu i tij francez, Jean-Noel Barrot, kanë kritikuar këtë qëndrim të Moskës, duke theksuar se Putini vazhdon të bombardojë Ukrainën, pavarësisht kërkesave për paqe.

Të dy diplomatë kanë theksuar se Ukraina ka pranuar kushtet e armëpushimit tri javë më parë, ndërkohë që tani Rusia është e detyruar të japë një përgjigje ndaj kërkesës për ndaljen e luftimeve, duke nënvizuar se ky proces duhet të avancojë për të arritur një zgjidhje paqësore.

Continue Reading

Bota

Trump: Irani dëshiron bisedime të drejtpërdrejta me SHBA-në

Published

on

Presidenti amerikan, Donald Trump, ka sugjeruar se Irani mund të pranojë negociatat e drejtpërdrejta me Shtetet e Bashkuara, pavarësisht tensioneve të vazhdueshme dhe kërcënimeve të rritura ndërmjet dy vendeve. Trump u shpreh optimist për mundësinë e një dialogu të drejtpërdrejtë me zyrtarët në Teheran, duke theksuar se kjo do të ishte më efikase dhe do të lejonte një mirëkuptim më të qartë të qëndrimeve të palëve.

Muajin e kaluar, Trump dërgoi një letër udhëheqjes iraniane, duke kërkuar bisedime mbi programin bërthamor të Iranit, ndërkohë që ai vazhdon të kërcënojë me sulme ushtarake ndaj vendit. Megjithatë, Irani ka hedhur poshtë mundësinë e negociatave direkte, duke preferuar diplomacinë indirekte. Ende nuk është e qartë nëse qëndrimi i Teheranit ka ndryshuar, apo nëse Trump po spekulon mbi pozicionin e Iranit.

Në përgjigje të kërcënimeve të mundshme ushtarake nga SHBA, Irani ka deklaruar se çdo sulm ndaj vendit do të hasë në hakmarrje të fuqishme, duke e quajtur çdo veprim të tillë si një “goditje të rëndë”. Megjithatë, pozita e Iranit në rajon duket të jetë dobësuar për shkak të ngjarjeve të fundit në Gaza dhe humbjes së partnerëve kyç si Hezbollah dhe grupet e armatosura të opozitës siriane.

Continue Reading

Bota

SHBA mbyll transmetimin e Radio Evropa e Lirë në Rusi

Published

on

Qeveria amerikane mbylli transmetimin satelitor të programeve të Radios Evropa e Lirë (RSE) në gjuhën ruse, duke ndërprerë kanalin e saj “Koha aktuale” që shërbente për Rusi, Ukrainë, Azinë Qendrore dhe Europën Lindore. Ky veprim është pjesë e një përpjekjeje të administratës së presidentit Donald Trump për të kursyer shpenzimet federale, që ka përfshirë ngrirjen e fondeve për RSE.

Menaxhmenti i Radios Evropa e Lirë e kundërshtoi këtë vendim në gjykatë dhe mori një bllokim të përkohshëm të ndërprerjes, por ende nuk janë miratuar fondet e nevojshme për të mbajtur stacionin në funksion.

Radio Evropa e Lirë, e financuar nga SHBA, ka qenë një burim i rëndësishëm informacioni dhe kundërshtimi ndaj propagandës sovjetike që nga Lufta e Ftohtë dhe ka arritur deri në 50 milionë njerëz në vende me regjime autoritare si Rusia, Kina, dhe Irani. Ky ndërprerje e transmetimeve është konsideruar si një masë që do të dëmtonte mundësinë e organizatës për të ofruar informacione të pavarura në këto rajone.

Ky zhvillim vjen në një kohë kur administrata Trump është përpjekur të forcojë lidhjet me Moskën, duke synuar një armëpushim në luftën e Ukrainës, dhe kjo është bërë e qartë përmes politikave që, sipas drejtuesve të RSE, kanë për qëllim mbylljen e mëtejshme të këtyre shërbimeve./UBTNews/

Continue Reading

Bota

Komandanti i forcave amerikane në Evropë: Rusët humbën 4000 tanke në Ukrainë

Published

on

Komandanti i forcave amerikane në Evropë, gjenerali Christopher Cavoli, njoftoi gjatë një seance dëgjimore në Senat se Rusia ka humbur më shumë se 4,000 tanke që nga fillimi i luftës në Ukrainë në vitin 2022. Cavoli theksoi se humbjet e Rusisë janë të konsiderueshme dhe kanë ndikuar në kapacitetin e saj për të vazhduar luftën. Ai e vlerësoi shkallën e konfliktit si tronditëse, duke e krahasuar humbjen e tankeve ruse me rezervat ushtarake amerikane.

Gjenerali gjithashtu diskutoi ndikimin e mundshëm të një pauze në ndihmën ushtarake amerikane për Ukrainën, e cila ka qenë kritike për sukseset e Ukrainës në këtë luftë. Ai theksoi se ndihma e SHBA-së, përfshirë armët, pajisjet dhe mbështetjen e inteligjencës, është jetike për aftësinë e Ukrainës për të luftuar dhe për të shkatërruar raketat ruse, si dhe për të identifikuar pozitat strategjike të armikut.

Nga fillimi i luftës, SHBA-ja ka ofruar dhjetëra miliarda dollarë ndihmë për Ukrainën, por pas marrjes së detyrës nga Presidenti Donald Trump, nuk është njoftuar asnjë ndihmë e re. Kjo ka ngritur shqetësime për mundësinë e ndikimeve të dëmshme që mund të ketë një ndërprerje e ndihmës amerikane në ecurinë e luftës dhe mbrojtjen e territorit ukrainas.

Continue Reading

Të kërkuara