Lajmet

Lufta për mbijetesë: Afganët po shesin organet dhe fëmijët e tyre për të siguruar ushqim

Sipas të dhënave, në Afganistan miliona janë një hap larg urisë.

Published

on

Nga Imogen Anderson dhe Malik Mudassir BBC

Afganët po u japin fëmijëve të tyre të uritur ilaçe për t’i qetësuar – të tjerët kanë shitur vajzat apo kanë shitur organet e tyre për të mbijetuar. Në dimrin e dytë që kur talibanët morën pushtetin dhe fondet e huaja u ngrinë, miliona janë një hap larg urisë.

“Fëmijët tanë vazhdojnë të qajnë dhe ata nuk flenë. Ne nuk kemi ushqim” tha Abdul Wahab.

“Kështu që shkojmë në farmaci, marrim tableta dhe ua japim fëmijëve tanë që të ndihen të përgjumur”.

Ai jeton pak jashtë Heratit, në një vendbanim me mijëra shtëpi të vogla balte që është rritur gjatë dekadave, të mbushura me njerëz të zhvendosur dhe të goditur nga lufta dhe fatkeqësitë natyrore.

Abdul është mes një duzinë burrash që u mblodhën rreth nesh. Ne pyetëm, sa prej tyre u jepnin barna fëmijëve të tyre për t’i qetësuar?

“Shumë prej nesh, të gjithë ne”, u përgjigjën ata.

Të tjerë na treguan shirita me tableta escitalopram dhe sertraline që thanë se po ua jepnin fëmijëve të tyre. Ato zakonisht përshkruhen për të trajtuar depresionin dhe ankthin.

Mjekët thonë se kur u jepen fëmijëve të vegjël që nuk marrin ushqimin e duhur, ilaçe të tilla mund të shkaktojnë dëmtim të mëlçisë, së bashku me një sërë problemesh të tjera si lodhja kronike, gjumi dhe çrregullime të sjelljes.

Në një farmaci lokale, zbuluam se mund të blini pesë tableta të barnave që përdoren për 10 afganë (rreth 10 cent amerikan) ose çmimin e një copë buke.

Shumica e familjeve që takuam po ndanin disa copa bukë mes tyre çdo ditë. Një grua na tha se hanin bukë thatë në mëngjes dhe natën e prekin në ujë për ta lagur.

OKB-ja ka thënë se një “katastrofë” humanitare po ndodhë tani në Afganistan.

Shumica e burrave në zonën jashtë Heratit punojnë si punëtorë me pagë ditore. Ata kanë vite që bëjnë jetë të vështirë.

Por kur talibanët morën pushtetin gushtin e kaluar, pa asnjë njohje ndërkombëtare për qeverinë e re de-fakto, fondet e huaja u ngrinë, duke shkaktuar një kolaps ekonomik që i la burrat pa punë.

Në ditën e rrallë që ata gjejnë punë, ata fitojnë afërsisht 100 afganë, ose pak më shumë se 1 dollarë.

Kudo tani atje ka njerëz që detyroheshin të merrnin hapa ekstremë për të shpëtuar familjet e tyre nga uria.

Ammar (nuk është emri i tij i vërtetë) tha se ai kishte një operacion për të hequr veshkën e tij tre muaj më parë. Ai është në të njëzetat, në atë që duhet të ishte kulmi i jetës së tij.

“Nuk kishte rrugëdalje. Kisha dëgjuar se mund të shisje një veshkë në një spital lokal. Shkova atje dhe u thashë se doja. Disa javë më vonë mora një telefonatë që më kërkoi të shkoja në spital”, tha ai.

“Ata bënë disa analiza, më pas më injektuan diçka që më bëri të pavetëdijshëm. Isha i frikësuar por nuk kisha zgjidhje”.

Ammari u pagua rreth 270,000 afganë (3,100 dollarë) për këtë, ku shumica e të hollave shkuan për të shlyer paratë që ai kishte marrë hua për të blerë ushqim për familjen e tij.

“Nëse hamë një natë, nuk hamë tjetrën. Pas shitjes së veshkës, ndihem sikur jam gjysmë njeriu. Ndihem i pashpresë. Nëse jeta vazhdon kështu, ndjej se mund të vdes”, tha ai.

Shitja e organeve për para nuk është e padëgjuar në Afganistan. Dikur ndodhte edhe para pushtimit të talibanëve. Por tani, edhe pasi kanë bërë një zgjedhje kaq të dhimbshme, njerëzit po zbulojnë se ende nuk mund të gjejnë mjetet për të mbijetuar.

Në një shtëpi takuam një nënë të re e cila tha se shiti veshkën e saj shtatë muaj më parë. Ata gjithashtu duhej të paguanin borxhin – para që kishin marrë hua për të blerë një tufë delesh. Kafshët kanë ngordhur në një përmbytje disa vite më parë dhe tani ata kanë humbur mjetet për të siguruar jetesën.

240,000 afganët (2,700 dollarë) që ajo mori për veshkën nuk mjaftojnë.

“Tani po detyrohemi të shesim vajzën tonë dyvjeçare. Njerëzit nga të cilët kemi marrë hua na ngacmojnë çdo ditë duke na thënë na jep vajzën tënde nëse nuk na e kthen dot [borxhin]”, tha ajo.

“Ndihem shumë i turpëruar për situatën tonë. Ndonjëherë ndjej se është më mirë të vdes sesa të jetoj kështu”, tha bashkëshorti i saj.

Pa pushim, kemi dëgjuar për njerëz që shesin vajzat e tyre.

“Unë e shita vajzën time pesëvjeçare për 100,000 afganë”, tha Nizamuddin. Kjo është më pak se gjysma e asaj që kërkohet një veshkë.

Dinjiteti me të cilin jetonin njerëzit atje ishte thyer nga uria.

“Ne e kuptojmë se është kundër ligjeve islame dhe se po i vëmë jetën e fëmijëve tanë në rrezik, por nuk ka rrugë tjetër”, tha Abdul Ghafar, një nga krerët e komunitetit.

Në një shtëpi takuam Nazian katërvjeçare, një vajzë e vogël gazmore e cila bënte fytyra qesharake teksa luante me vëllain e saj 18 muajsh, Shamshullah.

“Ne nuk kemi para për të blerë ushqime, kështu që unë njoftova në xhaminë lokale se dua të shes vajzën time”, tha babai i saj Hazratullah.

Nazia është shitur për t’u martuar me një djalë nga një familje në provincën jugore të Kandaharit. Në 14, ajo do të largohet. Deri më tani Hazretullahi ka marrë dy pagesa për të.

“Unë e përdora pjesën më të madhe për të blerë ushqime dhe disa për ilaçe për djalin tim më të vogël. Shikojeni, ai është i kequshqyer”, tha Hazretullah.

Rritja marramendëse e normave të kequshqyerjes është dëshmi e ndikimit që uria tashmë ka te fëmijët nën moshën pesë vjeç në Afganistan.

Médecins Sans Frontières (MSF) ka parë që shkalla e pranimeve në objektet e tyre që trajtojnë kequshqyerjen në të gjithë vendin është rritur me 47% këtë vit krahasuar me të kaluarën.

Ne pyetëm Hameedullah Motawakil, zëdhënësin e qeverisë provinciale të Talibanëve në Herat, se çfarë po bënin për të luftuar urinë.

“Situata është rezultat i sanksioneve ndërkombëtare mbi Afganistanin dhe ngrirjes së aseteve afgane. Qeveria jonë po përpiqet të identifikojë sa prej tyre janë në nevojë. Shumë gënjejnë për kushtet e tyre sepse mendojnë se mund të marrin ndihmë”, tha ai.

Ai tha gjithashtu se talibanët po përpiqeshin të krijonin vende pune.“Ne po kërkojmë hapjen e minierave të mineralit të hekurit dhe një projekt gazsjellësi”.

Por kjo nuk ka gjasa që të ndodhë së shpejti.

Njerëzit na thanë se ndiheshin të braktisur nga qeveria talibane dhe komuniteti ndërkombëtar.

Uria është një vrasës i ngadaltë dhe i heshtur, efektet e saj nuk janë gjithmonë të dukshme menjëherë. Larg vëmendjes së botës, shkalla e krizës në Afganistan nuk mund të dalë kurrë në dritë, sepse askush nuk po bën sa duhet./UBTNews/

Vendi

Edmond Hajrizi po e transformon “United Hospital” në një qendër moderne të ekselencës shëndetësore, ku inovacioni, teknologjia dhe humanizmi vendosen në shërbim të pacientit

Published

on

By

United Hospital po konsolidon çdo ditë e më shumë pozicionin e tij si një nga institucionet private më moderne dhe më inovative të kujdesit shëndetësor në Kosovë. Përmes investimeve të vazhdueshme në teknologjinë më të avancuar mjekësore, digjitalizimin e proceseve klinike, standardet ndërkombëtare dhe zhvillimin profesional të stafit, spitali po ndërton një model të ri të shëndetësisë moderne, ku cilësia, siguria dhe dinjiteti i pacientit janë boshti i çdo vendimmarrjeje.

Në qendër të këtij transformimi qëndron drejtuesi i United Hospital, Prof. Dr. Edmond Hajrizi, një nga personalitetet më të njohura të botës akademike, inovacionit dhe teknologjisë në Kosovë. Me përvojën e tij ndërkombëtare në arsimin e lartë, kërkimin shkencor dhe zhvillimin teknologjik, Hajrizi po transferon në sektorin e shëndetësisë të njëjtën filozofi që e ka karakterizuar gjatë gjithë karrierës së tij: ndërtimin e institucioneve moderne, të orientuara drejt dijes, inovacionit dhe ekselencës.

Nën vizionin e tij strategjik, United Hospital nuk synon vetëm të ofrojë shërbime mjekësore cilësore, por të krijojë një kulturë të re të kujdesit shëndetësor, ku teknologjia bashkëkohore, profesionalizmi dhe humanizmi ndërthuren në funksion të pacientit. Investimet në pajisje diagnostikuese të gjeneratës së fundit, inteligjencën artificiale në radiologji, sistemet moderne të rezonancës magnetike, trajtimet bashkëkohore ortopedike dhe protokollet klinike sipas standardeve evropiane po e bëjnë këtë institucion një nga adresat më të besueshme të shëndetësisë në Kosovë.

Falë një ekipi multidisiplinar specialistësh, ekspertëve me përvojë vendore dhe ndërkombëtare, si dhe një infrastrukture moderne spitalore, United Hospital ofron diagnostikim të shpejtë, trajtim të sigurt dhe rehabilitim profesional, duke garantuar që çdo pacient të marrë kujdes të personalizuar sipas praktikave më të avancuara të mjekësisë bashkëkohore.

Bazuar në sukseset dhe transformimin që Prof. Dr. Edmond Hajrizi ka realizuar ndër vite në arsimin universitar, përmes promovimit të inovacionit, teknologjisë dhe standardeve ndërkombëtare, është e natyrshme që i njëjti vizion të reflektohet edhe në sektorin e shëndetësisë.

Përvoja e tij në ndërtimin e institucioneve moderne dhe menaxhimin e proceseve komplekse krijon pritshmëri të larta për zhvillimin e një sistemi shëndetësor më cilësor, të mbështetur në pajisje diagnostikuese të gjeneratës së fundit, protokolle bashkëkohore dhe integrimin e inteligjencës artificiale në praktikën klinike.

Ky orientim synon të rrisë saktësinë e diagnostikimit, të përmirësojë interpretimin profesional të ekzaminimeve radiologjike, përfshirë CT-në dhe rezonancën magnetike, si dhe të mundësojë zbulimin më të hershëm dhe më të sigurt të sëmundjeve.

Në këtë mënyrë, teknologjia dhe ekspertiza profesionale ndërthuren për të ndërtuar një model bashkëkohor të kujdesit shëndetësor, ku pacienti përfiton shërbime më të shpejta, më të sakta dhe në përputhje me standardet më të avancuara ndërkombëtare.

Prof. Dr. Edmond Hajrizi thekson se investimi në shëndet nuk është vetëm zhvillim institucional, por një përgjegjësi e madhe shoqërore.

“United Hospital po investon çdo ditë në teknologjinë më moderne, në zhvillimin profesional të stafit dhe në zgjerimin e kapaciteteve tona, sepse besojmë se qytetarët e Kosovës meritojnë shërbime shëndetësore të standardeve më të larta. Misioni ynë është që cilësia, inovacioni dhe profesionalizmi të jenë të qasshme për çdo pacient, pa dallim. Askush nuk duhet të ndihet i privuar nga kujdesi shëndetësor për shkak të mundësive ekonomike. Ne duam që pacienti të gjejë tek United Hospital siguri, besim dhe trajtim modern, nga diagnostikimi deri te rehabilitimi i plotë,” deklaron Hajrizi.

Ai nënvizon se Kosova ka potencial të ndërtojë një sistem shëndetësor modern dhe konkurrues me vendet evropiane, nëse investohet vazhdimisht në dije, teknologji dhe burime njerëzore.

“Qytetarët tanë nuk duhet të detyrohen të kërkojnë trajtim jashtë vendit për shërbime që mund të ofrohen me të njëjtën cilësi edhe në Kosovë. Për këtë arsye kemi investuar në pajisje të gjeneratës së fundit, diagnostikim të avancuar, sisteme inteligjente dhe në një ekip profesionistësh që ndajnë të njëjtin vizion për një shëndetësi moderne dhe të besueshme,” thekson ai.

Një prioritet i veçantë në strategjinë zhvillimore të United Hospital mbetet edhe kujdesi ndaj bashkatdhetarëve. Sipas Hajrizit, diaspora shqiptare është një ndër shtyllat më të rëndësishme të zhvillimit të Kosovës dhe meriton shërbime shëndetësore që ofrojnë siguri, efikasitet dhe standarde ndërkombëtare gjatë çdo vizite në vendlindje.

Po aq i rëndësishëm mbetet edhe investimi në shëndetin e grave dhe nënave, të cilin Hajrizi e konsideron një prioritet kombëtar.

“Investimi në shëndetin e gruas është investim në familje, në shoqëri dhe në të ardhmen e vendit. Çdo institucion serioz shëndetësor duhet ta vendosë gruan dhe nënën në qendër të kujdesit të tij. Ne kemi ndërtuar programe të veçanta për gratë dhe mërgimtaret tona, sepse besojmë se kujdesi profesional, dinjiteti dhe siguria janë të drejta themelore për secilën paciente,” shprehet Hajrizi.

Drejtuesi i United Hospital, Prof. Dr. Edmond Hajrizi, shpjegon arsyet që e shtynë të investojë pikërisht në sektorin e shëndetësisë, duke e cilësuar atë si një nga fushat me ndikimin më të madh në mirëqenien e shoqërisë.

“Shëndetësia është sektori më i ndjeshëm i jetës publike, sepse në qendër të saj është njeriu dhe shëndeti i një popullate që ka kaluar sfida dhe sakrifica të mëdha ndër vite. Përpjekja ime do të jetë e pandërprerë për të ndërtuar një sistem shërbimesh shëndetësore cilësore, profesionale dhe të besueshme, të mbështetur në mjekë e profesionistë të ditur, të përgjegjshëm dhe të përkushtuar ndaj misionit të tyre. Mjekësia moderne ka kosto të lartë kudo në botën perëndimore, por synimi ynë është që edhe qytetarët e Kosovës të kenë qasje në të njëjtat standarde, teknologji dhe cilësi shërbimesh që ofrojnë spitalet më të avancuara evropiane, në mënyrë që asnjë pacient të mos ndihet i privuar nga e drejta për kujdes shëndetësor bashkëkohor,” theksoi Hajrizi.

Sipas tij, investimi në shëndetësi nuk është vetëm një projekt institucional, por një përgjegjësi kombëtare dhe një investim afatgjatë në dinjitetin, sigurinë dhe cilësinë e jetës së çdo qytetari.

Nën drejtimin e tij, United Hospital po zgjeron vazhdimisht gamën e shërbimeve diagnostikuese, kirurgjikale dhe rehabilituese, duke krijuar një model modern të kujdesit shëndetësor ku pacienti trajtohet me profesionalizëm, etikë dhe përgjegjësi të lartë.

Falë këtij vizioni afatgjatë dhe investimeve të pandërprera, United Hospital po afirmohet si një qendër e ekselencës shëndetësore në Kosovë, ku teknologjia më e avancuar, ekspertiza mjekësore dhe kujdesi njerëzor bashkohen për t’u ofruar qytetarëve dhe diasporës një përvojë shëndetësore të standardeve evropiane.

Nën udhëheqjen e Prof. Dr. Edmond Hajrizit, spitali po dëshmon se inovacioni, profesionalizmi dhe përgjegjësia sociale mund të ecin së bashku, duke e shndërruar kujdesin shëndetësor në një investim të drejtpërdrejtë për jetën, mirëqenien dhe të ardhmen e çdo qytetari./rajonipress/

 

 

 

Continue Reading

Live

Marta Kos: Sot zhvillohen katër konferenca për BE-në, Shqipëria mbyll tre kapitujt e parë

Published

on

By

Komisionerja për Zgjerim e Bashkimit Evropian, Marta Kos, e ka cilësuar të martën si një ditë të rëndësishme për procesin e zgjerimit, duke njoftuar se për herë të parë në më shumë se dy dekada po zhvillohen katër konferenca ndërqeveritare të anëtarësimit brenda së njëjtës ditë.

Përmes një video-mesazhi të publikuar në rrjetin social X, Kos bëri të ditur se katër vendet që po shënojnë hapa përpara në këtë proces janë Ukraina, Moldavia, Shqipëria dhe Mali i Zi.

Sipas saj, Shqipëria do të mbyllë tre kapitujt e parë të negociatave, ndërsa Mali i Zi ndodhet në fazën përfundimtare të negociatave formale, duke pasur të mbyllur 18 nga 33 kapitujt gjithsej.

Komisionerja Kos theksoi se ky momentum i krijuar duhet të shndërrohet në rezultate konkrete në terren. /E.A/

Continue Reading

Aktualitet

Gjashtë raste të dhunës në familje brenda 24 orëve

Published

on

By

Në raportin e fundit të Policisë së Kosovës janë regjistruar gjashtë raste të dhunës në familje në disa komuna të ndryshme. Në të gjitha rastet, pas intervistimit, të dyshuarit janë liruar në procedurë të rregullt me vendim të prokurorëve përkatës.

Në Graçanicë janë raportuar dy raste të ndara të dhunës psikike. Në rastin e parë, një grua ka njoftuar se ish-bashkëshorti i saj ka ushtruar dhunë psikike të vazhdueshme ndaj saj. Në rastin e dytë, një burrë ka ushtruar dhunë psikike ndaj motrës së tij.

Në Lipjan është arrestuar një person i cili dyshohet se ka ushtruar dhunë fizike dhe psikike ndaj bashkëshortes dhe vajzës së tij. Dy viktimat kanë pranuar trajtim mjekësor.

Në Istog dhe në Rahovec janë regjistruar dy raste të ngjashme ku bashkëshortet kanë qenë viktima të dhunës fizike nga burrat e tyre. Viktimës në Istog i është ofruar edhe ndihma mjekësore, ndërsa rasti ka kaluar nën hetime.

Një grua në Pejë ka pranuar trajtim mjekësor pasi është sulmuar fizikisht nga ish-bashkëshorti i saj. I dyshuari është arrestuar nga policia dhe më pas është liruar.

Në Mitrovicën e Veriut është iniciuar rast ndaj një personi, i cili dyshohet se ka kanosur përmes telefonit ish-bashkëshorten e tij.

Continue Reading

Lajmet

Profesoresha e UBT-së, Marigona Bekteshi-Ferati, ftohet si studiuese kërkimore në një nga bibliotekat më prestigjioze në botë

Published

on

By

Profesoresha e UBT-së, Marigona Bekteshi-Ferati, është ftuar zyrtarisht si Guest Researcher në Herzog August Bibliothek në Wolfenbüttel të Gjermanisë, një prej bibliotekave kërkimore më prestigjioze në botë dhe ndër institucionet më të rëndësishme për studimet humanistike.

Ky angazhim përbën një vlerësim të rëndësishëm ndërkombëtar për punën e saj shkencore, duke e pozicionuar atë në një prej qendrave më elitare të kërkimit në Evropë, ku studiues nga e gjithë bota zhvillojnë projekte mbi historinë, kulturën dhe trashëgiminë intelektuale evropiane.

E themeluar në vitin 1572, Herzog August Bibliothek ka një histori mbi 450-vjeçare dhe në shekullin XVII njihej si “Mrekullia e Tetë e Botës”, falë koleksionit më të madh të librave në Evropë. Biblioteka ruan mijëra dorëshkrime mesjetare, inkunabula, harta historike, dokumente arkivore dhe koleksione unike me rëndësi botërore. Ndër pasuritë e saj më të çmuara është edhe Evangeliari i Henrikut të Luanit, një nga dorëshkrimet më të rëndësishme të Mesjetës evropiane. Institucioni është udhëhequr ndër shekuj edhe nga personalitete të shquara të mendimit evropian, si Gottfried Wilhelm Leibniz dhe Gotthold Ephraim Lessing.

Gjatë qëndrimit në këtë institucion, Prof. Bekteshi-Ferati do të zhvillojë projektin e saj kërkimor me titull “Cultural Encounters and Theatrical Representation: The Balkans between the Ottoman and Habsburg Worlds (16th–18th Century)” (“Takimet kulturore dhe përfaqësimi teatror: Ballkani ndërmjet botës Osmane dhe asaj Habsburge (shekujt XVI–XVIII)”), duke hulumtuar në një nga fondet më të pasura arkivore në Evropë.

Ky projekt synon të analizojë ndërveprimet kulturore dhe mënyrën e përfaqësimit të Ballkanit në teatër gjatë periudhës ndërmjet shekujve XVI dhe XVIII, duke u mbështetur në burime të rralla historike dhe materiale arkivore me vlerë të jashtëzakonshme shkencore.

Continue Reading

Të kërkuara