Lajmet

Lufta bërthamore do të shkaktonte një uri globale me miliarda të vdekur, sipas studimit

Studimi u botua në revistën Nature Food.

Published

on

Më shumë se pesë miliardë njerëz do të vdisnin nga uria si rezultat i një lufte bërthamore në shkallë të gjerë midis SHBA dhe Rusisë, sipas një studimi të ri.

Rezultatet e një konflikti të tillë do të ishin katastrofike për prodhimin e ushqimit, kanë gjetur shkencëtarët e klimës në Universitetin Rutgers në një studim të rishikuar nga kolegët e publikuar në kontekstin e luftës në Ukrainë.

“Të dhënat na tregojnë një gjë: ne duhet të parandalojmë që një luftë bërthamore të mos ndodhë ndonjëherë”, tha një nga autorët, profesor Alan Roebuck.

Paralajmërimi vjen pasi “njerëzimi është vetëm një keqkuptim, një llogaritje e gabuar larg asgjësimit bërthamor”, sipas sekretarit të përgjithshëm të OKB-së Antonio Guterres.

Agjencia e inteligjencës mbrojtëse e Ukrainës ka paralajmëruar për “provokime” të reja ruse në centralin bërthamor të okupuar në Zaporizhzhia në jug të Ukrainës, ndërsa një kryebashkiak tha se qyteti ku është vendosur termocentrali ishte nën bombardime të reja.

Rafael Grossi, drejtori i përgjithshëm i Agjencisë Ndërkombëtare të Energjisë Atomike (IAEA), i ka përshkruar granatimet e fundit në centralin bërthamor më të madh në Evropë si “jashtë kontrollit” dhe “jashtëzakonisht serioze”.

Transplantoni shpresën për pakicat pasi shkencëtarët ndryshojnë me sukses grupin e gjakut të veshkave të donatorëve

Studimi i ri, i botuar në revistën Nature Food, ka llogaritur se sa blozë që bllokon diellin do të hynte në atmosferë si rezultat i stuhive të zjarrit të krijuara nga shpërthimi i armëve bërthamore.

Ata morën parasysh gjashtë skenarë që përfshinin arsenale bërthamore të madhësive të ndryshme, pesë të bazuara në konflikte më të vogla midis Indisë dhe Pakistanit dhe një të bazuar në një luftë midis SHBA-së dhe Rusisë.

Edhe skenari më i vogël shkaktoi uri me prodhimin mesatar global të kalorive që u ul me 7% brenda pesë vjetëve të konfliktit.

Në skenarin më të madh, një konflikt bërthamor në shkallë të plotë, prodhimi mesatar global i kalorive u ul me rreth 90% midis tri dhe katër vjetëve pas luftimeve.

Rënia e madhe e rendimentit të të korrave do të bënte që miliarda njerëz të vdisnin nga uria, 75% e popullsisë së botës, brenda dy vjetësh.

Sipas studiuesve, prishja e tregjeve globale të ushqimit edhe nga skenari më i vogël – rënia prej 7% – do të ishte më e madhe se anomalia më e madhe e regjistruar ndonjëherë.

Megjithëse studimi u fokusua vetëm në numrin e kalorive që prodhoheshin globalisht, njerëzit gjithashtu kanë nevojë për proteina dhe mikronutriente për të mbijetuar, dhe këto gjithashtu ka të ngjarë të preken ndjeshëm.

Lufta bërthamore do të kishte një ndikim edhe më të madh në ndryshimin e klimës, sipas Lili Zia, një asistent profesore e kërkimit në Rutgers.

“Shtresa e ozonit do të shkatërrohet nga ngrohja e stratosferës, duke prodhuar më shumë rrezatim ultravjollcë në sipërfaqe, dhe ne duhet ta kuptojmë këtë ndikim në furnizimet ushqimore”, tha ajo.

Studimi përdor “modelet më të fundit të klimës, të korrave dhe peshkimit” për të “llogaritur se si disponueshmëria e ushqimit mund të ndryshojë në botë nën skenarë të ndryshëm të luftës bërthamore”.

Ai mat se si disponueshmëria e ushqimit mund të ndikohet nga kufizimet e eksportit, si dhe rendimentet e reduktuara aktuale të të korrave, dhe madje llogarit vendet që ripërpunojnë ushqimin e bagëtive në mënyrë që të mund të përdoret për të ushqyer njerëzit.

Ai paralajmëron: “Edhe për një luftë bërthamore rajonale, pjesë të mëdha të botës mund të vuajnë nga uria”.

Çuditërisht, në skenarin e analizuar nga studiuesit, prodhimi kalorik i një vendi ose do të rritej ose do të përballej vetëm me reduktime të vogla në rastin e një lufte bërthamore në shkallë të plotë: Australisë.

Studimi nuk merr parasysh aspekte të tjera të furnizimit global të ushqimit që do të ndikohej nga lufta bërthamore, duke përfshirë disponueshmërinë e karburantit dhe plehrave.

Një luftë e tillë ka të ngjarë të ndikojë gjithashtu në infrastrukturën për prodhimin e ushqimit, mund të rrisë rrezatimin ultravjollcë që mund të ndikojë në prodhimin e ushqimit dhe gjithashtu të çojë në ndotje radioaktive.

Hamish de Bretton-Gordon, ish-kreu i regjimentit kimik, biologjik, radioaktiv dhe bërthamor të Ushtrisë Britanike, tha për Sky News se raporti ishte në kohën e duhur.

Megjithatë, ai paralajmëroi se raporti po “përshkruan rezultatin më të keq të mundshëm, në thelb Armagedonin, kur të gjitha armët bërthamore janë hequr – në mendjen time ka shumë pak gjasa”.

“Rreziku numër një, që ne po shohim në Ukrainë për momentin është një aksident në Zaporizhzhia ose një komandant mashtrues rus duke përdorur një armë bërthamore taktike,” shtoi ai, duke vënë në dukje një koment që ai botoi në Daily Telegraph duke bërë thirrje që Britania të jetë më të përgatitur për luftë bërthamore.

“Skenari i parë sigurisht që mund të përhapte një pjesë të mirë të ndotjes radioaktive në të gjithë Rusinë dhe Evropën, por nuk do të shkaktonte ekstreme në klimë dhe dështim të të korrave të detajuara në këtë raport“.

Ai tha për Sky News se priste që agjencitë perëndimore të inteligjencës të fillonin shpejt lëvizjen e armëve bërthamore taktike pasi ato duhet të transportohen me lëshues në kamionë të mëdhenj.

“NATO do t’i thërriste ata dhe Rusia e di se raketat e NATO-s me rreze të gjatë veprimi mund t’i heqin këta lëshues shumë kohë përpara se të kenë kohë për të gjuajtur raketat e tyre”, shtoi ai.

“Që nga fundi i Luftës së Ftohtë njeriu ka ndjerë një sasi të caktuar të vetëkënaqësisë bërthamore dhe ky raport dhe armatimi i termocentraleve bërthamore në Ukrainë është një kujtesë e fortë se armët bërthamore dhe aksidentet mund të ndryshojnë mënyrën tonë të jetesës”.

Lajmet

Profesorët e UBT-së pjesë e Konferencës Ndërkombëtare EURESTOP 2026 në Kroaci

Published

on

By

UBT u përfaqësua në Konferencën Ndërkombëtare EURESTOP 2026, e mbajtur më 25–27 qershor 2026 në Pula të Kroacisë, përmes pjesëmarrjes së dy profesorëve të institucionit, Prof. Demokrat Nuha dhe Prof. Fitim Kastrati.

Konferenca mblodhi studiues, ekspertë dhe përfaqësues të institucioneve akademike e kërkimore nga vende të ndryshme evropiane, me fokus në sfidat globale të rezistencës antimikrobike, zhvillimin e strategjive të reja diagnostikuese dhe terapeutike, si dhe forcimin e bashkëpunimit shkencor ndërkombëtar.

Në kuadër të kësaj konference, Prof. Demokrat Nuha prezantoi punimin shkencor me titull “Thiazole-Based Heterocycles in Drug Discovery: Contemporary Insights into Anticancer and Antimicrobial Activities”, i cili trajton rolin e heterocikleve të bazuara në tiazol në zbulimin e komponimeve me potencial antikancerogjen dhe antimikrobik.

Ndërkaq, Prof. Fitim Kastrati prezantoi punimin “Application of Phenotyping Methods to Assess Cold and Freezing Stress and Recovery Ability of Balkan Ramonda Species”, i fokusuar në përdorimin e metodave moderne të fenotipizimit për vlerësimin e stresit nga të ftohtit dhe ngrirja te speciet bimore të gjinisë Ramonda.

Pjesëmarrja e profesorëve të UBT-së në këtë konferencë ndërkombëtare dëshmon përkushtimin e institucionit ndaj kërkimit shkencor cilësor, ndërkombëtarizimit akademik dhe përfshirjes aktive në rrjetet evropiane të bashkëpunimit shkencor.

Continue Reading

Lajmet

United Hospital fuqizon shërbimet e ortopedisë me ekspertë, teknologji moderne dhe oferta të veçanta për pacientët

Published

on

Sipas drejtuesit të United Hospital, Edmond Hajrizi, spitali po investon vazhdimisht në ngritjen e cilësisë së shërbimeve, teknologjinë më të avancuar dhe zgjerimin e kapaciteteve profesionale, me synimin që çdo pacient të ketë qasje në kujdes shëndetësor modern dhe cilësor.

“United Hospital çdo ditë po sjell risi, duke kombinuar teknologjinë bashkëkohore me ekspertizën e stafit tonë mjekësor. Synimi ynë është të ofrojmë shërbime profesionale, moderne dhe me kosto të përballueshme për të gjitha kategoritë e shoqërisë. Askush nuk duhet të ndihet i përjashtuar nga trajtimi shëndetësor. Kemi investuar në kuadro të specializuara, pajisje diagnostikuese dhe teknologji ortopedike të gjeneratës së fundit, të cilat mundësojnë trajtim më efikas, ndërhyrje më të sigurta dhe lehtësim të dhimbjeve për çdo pacient që i drejtohet spitalit tonë”, ka deklaruar Hajrizi.

Ai shtoi se misioni i United Hospital mbetet ofrimi i kujdesit shëndetësor sipas standardeve më të larta, duke vendosur pacientin në qendër të çdo shërbimi dhe duke garantuar trajtim profesional nga diagnostikimi e deri te rehabilitimi.

Ndryshe dhimbjet e vazhdueshme të nyjeve, dëmtimet sportive, frakturat apo problemet e sistemit lokomotor nuk duhet të jenë më pengesë për një jetë aktive. Me një ekip specialistësh të dëshmuar, teknologji bashkëkohore dhe trajtime sipas standardeve evropiane, United Hospital po konsolidon pozitën si një nga qendrat më të avancuara për ortopedi dhe traumatologji, duke ofruar zgjidhje të plota – nga diagnostikimi deri te rehabilitimi.

Në kuadër të një oferte të veçantë, spitali ka prezantuar çmime të reduktuara për ndërhyrjet më të kërkuara në ortopedi. Proteza totale e gjurit dhe ajo e kërdhokullës (kofshës) ofrohen me çmimin prej 5.000 euro, nga 5.500 euro, ndërsa paketa përfshin të gjitha shërbimet kryesore të nevojshme për trajtim pa kosto shtesë.

Në këtë çmim përfshihen ndërhyrja kirurgjikale nga ekipi i specializuar i ortopedisë, të gjitha analizat laboratorike para dhe pas operacionit, si dhe pesë ditë hospitalizim në dhoma moderne, me kujdes të vazhdueshëm mjekësor dhe infermieror 24 orë në ditë.

Sipas drejtuesve të spitalit, investimet në teknologjinë më moderne imazherike dhe sallat kirurgjikale të standardeve ndërkombëtare kanë bërë të mundur realizimin e ndërhyrjeve të sigurta dhe rikuperimin më të shpejtë të pacientëve.

Departamenti i Ortopedisë dhe Traumatologjisë në United Hospital ofron një gamë të gjerë shërbimesh, duke përfshirë ekzaminime klinike dhe imazherike të avancuara, trajtimin e frakturave tek të rriturit dhe fëmijët, menaxhimin e lëndimeve sportive, artroskopinë minimal-invazive, vendosjen e protezave të gjurit, kërdhokullës dhe supit, terapi biologjike, trajtime konservative dhe programe të personalizuara rehabilitimi pas operacionit.

Një nga shtyllat kryesore të këtij departamenti është Dr. Imran Shaqiri, specialist i Ortopedisë dhe Traumatologjisë, i cili ofron trajtim të avancuar për patologjitë e sistemit lokomotor. Përveç vizitave specialistike dhe konsultave profesionale, ai realizon kirurgji të nyjeve, artroskopi të gjurit dhe shpatullës, rikonstruksion të ligamentit ACL, trajtim të traumave, ortopedi pediatrike, kirurgji të dorës dhe këmbës, si dhe terapi moderne si PRP, infiltrime intra-artikulare dhe trajtim të osteoporozës. Kujdesi plotësohet me udhëzime për fizioterapi dhe rehabilitim të individualizuar.

Ekipit i bashkohet edhe Dr. Arian Bujupi, specialist i Ortopedisë dhe Traumatologjisë, i cili mbulon një spektër të gjerë trajtimesh operative dhe konservative. Ai ofron trajtim për fraktura dhe luksacione, kirurgji të nyjeve me proteza totale, artroskopi të gjurit dhe shpatullës, rikonstruksion të ligamentit ACL, ortopedi pediatrike, si dhe trajtime moderne me acid hialuronik dhe PRP, duke u fokusuar në rikthimin e pacientëve në një jetë aktive dhe pa dhimbje.

Për pacientët që dëshirojnë një vlerësim të plotë të gjendjes së tyre, United Hospital ka prezantuar edhe një Pako Ortopedike, e cila përfshin një set shërbimesh me vlerë reale prej 76.20 euro, ndërsa ofrohet me çmim promocional prej vetëm 30 euro.

Me një ekip specialistësh me përvojë, trajtime të personalizuara, infrastrukturë moderne dhe oferta të favorshme financiare, United Hospital synon t’u ofrojë pacientëve kujdes ortopedik cilësor, duke i ndihmuar të rikthejnë lëvizshmërinë, cilësinë e jetës dhe aktivitetin e përditshëm pa dhimbje./rajonipress/

Continue Reading

Lajmet

Aksident tragjik me furgon në Shqipëri, dy të vdekur dhe 15 të plagosur

Published

on

Dy persona kanë humbur jetën, ndërsa 15 të tjerë kanë mbetur të plagosur si pasojë e një aksidenti të rëndë që ka ndodhur me një furgon të linjës Berat–Tiranë.

Nga vendi i ngjarjes ka folur drejtori i Policisë Rrugore, Perlat Vatoci, i cili bëri të ditur se njoftimi për aksidentin është pranuar rreth orës 15:00.

Sipas tij, mjeti ka humbur kontrollin, është përplasur fillimisht me trafikndarësen dhe më pas ka dalë nga rruga.

“Rreth orës 15:00 është marrë njoftimi për aksidentin. Paraprakisht dyshohet se mjeti ka humbur kontrollin”, deklaroi Vatoci.

Ai konfirmoi se si pasojë e aksidentit dy persona kanë humbur jetën, ndërsa 15 të tjerë kanë mbetur të lënduar.

Vatoci bëri të ditur se njëri nga të plagosurit ndodhet në gjendje të rëndë, ndërsa mes të lënduarve është edhe një fëmijë, i cili raportohet se nuk është në gjendje të mirë shëndetësore.

Sipas Policisë Rrugore, furgoni ishte i licencuar për linjën Berat–Tiranë dhe në momentin e aksidentit po udhëtonte drejt kryeqytetit.

Autoritetet kanë nisur hetimet për të zbardhur rrethanat dhe shkaqet që çuan në këtë aksident tragjik./A.K/

Continue Reading

Lajmet

Tri përballje interesante sonte në Kupën e Botës, vëmendja te Franca – Suedia

Published

on

Sonte zhvillohen edhe tri ndeshje të fazës së 1/16 së finales në Kupën e Botës, ku priten përballje të forta dhe rivalitet i madh për një vend në çerekfinale.

Në orën 19:00, Bregu i Fildishtë përballet me Norvegjinë, në një duel ku të dyja kombëtaret synojnë të vazhdojnë rrugëtimin në turne.

Më pas, në orën 23:00, vëmendja do të jetë te supersfida mes Francës dhe Suedisë. Dy kombëtare me traditë pritet të dhurojnë një ndeshje spektakolare në luftën për kualifikim.

Programi i ditës mbyllet në orën 03:00 (pas mesnate), me sfidën mes Meksikës dhe Ekuadorit, ku fituesi do të sigurojë biletën për në fazën çerekfinale.

Këto tri takime vijnë pasi Maroku eliminoi Holandën pas penalltive, duke u bërë kombëtarja e parë që siguroi kualifikimin nga ndeshjet e sotme./A.K/

Continue Reading

Të kërkuara